ਇਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਚੀ ਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਆਚਰਨ ਦੀ ਘਾਟ ਆ ਗਈ ਸੀ। ਲੋਕ ਸੁਆਦਾਂ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ, ਪਾਪੀ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ ਬਣ ਗਏ, ਜੀਵਾਂ 'ਤੇ ਜ਼ੁਲਮ ਕਰਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੀ। ਵੈਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਰੂੜੀਆਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ, ਗਲਤ ਰਸਤੇ ਪਕੜ ਲਏ, ਸੁਆਰਥੀ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਠੱਗੀ, ਝੂਠੇ ਤੋਲ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਵਿਕਾਰਿਤ ਹੋ ਗਈ, ਨਾ ਉਹ ਗੁਰੂ, ਦੇਵਤਾ ਜਾਂ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਭਕਤੀ ਰੱਖਦੇ, ਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦੇਣ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਸੀ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕੰਜੂਸੀ ਅਤੇ ਲਾਲਚ ਹावी ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਪਰ-ਸਤ੍ਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦੇ, ਮਨ ਵਿਅਭਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮਲਿਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ, ਲਾਲਚ ਅਤੇ ਮੋਹ ਦੇ ਚੱਕਰ 'ਚ ਭਟਕਦੇ, ਚੰਗੇ ਕਰਮ ਅਤੇ ਦਾਨ-ਪੁਣ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਸ਼ੂਦਰ ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ, ਚਾਹੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੇ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮੂਰਖ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਛੱਡਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਤਪ ਕਰਦੇ, ਪਰ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮੇ ਦੀ ਚਮਕ ਘਟਾ ਦਿੰਦੇ, ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਅਕਾਲ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੇ, ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਣ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ। ਉਹ ਪੱਥਰਾਂ, ਪਿੰਡ ਦੇ ਮੂਰਤੀਆਂ ਆਦਿ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ, ਭੇਟਾਂ ਦੇ ਲਾਲਚੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਉਲਟ, ਤੇੜੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮੇ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ। ਦੌਲਤ ਵਾਲੇ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਮੰਦ ਕਰਮ ਕਰਦੇ, ਵਿਦਵਾਨ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਝਗੜਾਲੂ, ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੰਦੇ, ਪਰ ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੇ। ਵੱਡੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਾਂਗ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ, ਘਮੰਡੀ, ਦਾਨੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਅਹੰਕਾਰੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਉਪਲਬਧੀ ਸਮਝਦੇ। ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਵਾਂਗ, ਮੂਰਖ, ਮਿਲੀ ਜੁਲੀ ਜਾਤੀ, ਨਿਰਦਈ ਮਨ ਵਾਲੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਹਾਨ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ, ਚਾਰ ਵਰਗਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੇ। ਚੰਗੀਆਂ ਕੁਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਸਮਝਦੇ, ਚਾਰ ਵਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਉਲਝਣ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ, ਸਾਰੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਦੇ, ਅਤੇ ਮੂਰਖ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਚੰਗੇ ਕਰਮ ਕਰਦੇ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਤ੍ਰੀਆਂ ਪਤਿਤ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਪਤੀ ਦੀ ਅਗਿਆ ਦਾ ਉਲੰਘਣ ਕਰਦੀਆਂ, ਸਸੁਰਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀਆਂ, ਨਿਡਰ, ਅਤੇ ਅਸ਼ੁਧ ਭੋਜਨ ਖਾਦੀਆਂ। ਉਹ ਧੋਖਾਧੜੀ, ਝੂਠੀ ਦਿਖਾਵਟ, ਚਲਾਕੀ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਕਾਮ ਵਾਸਨਾ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੀਆਂ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਅਭਚਾਰ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀਆਂ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀਆਂ ਤੋਂ ਵਿਛੋੜੀਆਂ। ਬੱਚੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਲਈ ਭਕਤੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨੀਅਤ ਪਾਪੀ, ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ ਸਿੱਖਦੇ, ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਸਦਾ ਰੋਗਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਰਹਿੰਦੇ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਖੋ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਛੱਡਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਹੇ ਸੂਤ ਜੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇਥੇ ਜਾਂ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰਾਹ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਾਡੇ ਮਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਦਰਅਸਲ, ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਧਰਮ ਨਹੀਂ। ਕਿਸ ਸਧਾਰਣ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁਖਾਂ ਦਾ ਭਾਰੀ ਬੋਝ ਨਾਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਦਇਆ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਉਪਾਅ ਦੱਸੋ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਸੱਚੀ ਸਮਝ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਸਾਧੂਆਂ ਨੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਆਖੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ, ਤਦ ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਕਰ ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, “ਹੇ ਧਰਮਵਾਨੋ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਜਗਤ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਚੰਗਾ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਨੇਹ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਬੋਲਾਂਗਾ—ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਲਗਾ ਕੇ ਸੁਣੋ। ਇਹ ਉੱਚਤਮ ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ, ਵੈਦਾਂਤ ਦਾ ਮੂਲ ਅਤੇ ਸਰਵ, ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀ ਸੱਚਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਮਹਾਨ ਮਹਿਮਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਧਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਕਲਿ ਯੁੱਗ ਦੀਆਂ ਮਲਿਨਤਾ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮੇ ਦੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਤਮ, ਇਸ ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ ਦੀ ਪਾਠ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਤਕ ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਾਰਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤਦ ਤਕ ਪਾਪ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ, ਵਧਦਾ ਰਹੇਗਾ—ਹਾਏ! ਕਲਿ ਯੁੱਗ ਦੇ ਵੱਡੇ ਵਿਪਤੀਆਂ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਫਿਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਮਹਾਨ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੀ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਸੱਚੀ ਸਰੂਪਤਾ ਸਮਝਣੀ ਔਖੀ ਰਹੇਗੀ। ਯਮ ਦੇ ਨਿਰਦਈ ਦੂਤ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਫਿਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਪੁਰਾਣੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਗੂੰਜਦੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ, ਮੰਤ੍ਰ, ਖੇਤਰ, ਆਸਨ, ਦਾਨ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਰਹੇਗਾ, ਜਦ ਤਕ ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਸਾਰੇ ਧਰਮ, ਇਥੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ, ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ, ਜਦ ਤਕ ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਚਾਰਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਹੇ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮੇ, ਮੈਂ ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ ਦੀ ਪਾਠ ਅਤੇ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਫਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਹੇ ਸਾਧੂਆਂ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਤਮ। ਫਿਰ ਵੀ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵਿੱਚੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਲਗਾ ਕੇ ਸੁਣੋ, ਜੋ ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਕਦੇ ਮੈਨੂੰ ਆਖਿਆ ਸੀ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ, ਇੱਕ ਸ਼ਲੋਕ ਜਾਂ ਅੱਧਾ ਸ਼ਲੋਕ ਵੀ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਰੋਜ਼, ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੁਕਤ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਦੇ ਫਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਕਲਿ ਯੁੱਗ ਦੀਆਂ ਮਲਿਨਤਾ ਅਤੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸਚਾ ਰਾਹ, ਸਾਧੂਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।