ਸ਼ਿਵਪੁਰਾਣਮ੍

ਪਾਰਵਤੀ ਜੀ, ਇਹ ਵੱਡੀ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਦੀਆਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਬੂੰਦਾਂ ਡਿੱਗੀਆਂ, ਉਹ ਬੂੰਦਾਂ ਜਿੱਥੇ ਡਿੱਗੀਆਂ, ਉਥੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਬਣ ਗਏ। ਇਹ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਏ ਅਤੇ ਇਹ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਚਾਰੇ ਵਰਣਾਂ—ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼, ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰ—ਸਭ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਧਰਤੀ ਤੋਂ, ਪਾਣੀ ਤੋਂ, ਗੌੜ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਮਥੁਰਾ, ਅਯੋਧਿਆ, ਲੰਕਾ, ਮਲਯ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ, ਸਹਯਾਚਲ, ਕਾਸ਼ੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਸ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੇ। ਇਹ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਹਿਮਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਮਹਾਦੇਵ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਹੋਇਆ, ਉਹਨਾਂ ਚਾਰੇ ਵਰਣਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਜਾਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਣ। ਰੰਗ ਅਨੁਸਾਰ—ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਚਿੱਟਾ, ਖ਼ਤਰੀਆਂ ਲਈ ਲਾਲ, ਵੈਸ਼ਾਂ ਲਈ ਪੀਲਾ, ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਲਈ ਕਾਲਾ। ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਵਰਣ ਅਨੁਸਾਰ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨੇ। ਇਹ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਭੋਗ ਜਾਂ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪਹਿਨਣ ਯੋਗ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸ਼ਿਵ ਭਗਤਾਂ ਲਈ, ਜੋ ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਪਾਰਵਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਪਹਿਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਜੋ ਆਂਵਲੇ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਬੇਰ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮੱਧਮ ਹੈ। ਜੋ ਘਟੀਆ ਜਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਮਣਕਾ ਪਹਿਨਣ ਦੀ ਵਿਧੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਾਰਵਤੀ, ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਹੈ ਜੋ ਅਭਕਤ ਜਾਂ ਦੁਸ਼ਟ ਹੋਣ। ਜੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਬੇਰ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਖ ਤੇ ਸ਼ੁਭਤਾ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਆਂਵਲੇ ਜਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਕਲੇਸ਼ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਗੂੰਜਾ ਬੀਜ ਵਰਗਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿੰਨਾ ਹਲਕਾ ਹੋਵੇ, ਉੱਨਾ ਹੀ ਵਧੇਰੇ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਹਰ ਮਣਕਾ ਦੱਸ ਗੁਣਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਣਾ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਦਾ ਉਪਾਏ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰ ਪਹਿਨਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੀ ਮਾਲਾ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਫਲਦਾਇਕ ਹੈ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਮਾਲਾ ਐਨੀ ਨਹੀਂ। ਜਿਹੜੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਚਿੱਟੇ, ਮਜ਼ਬੂਤ, ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਕਾਂਟਿਆਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਹੋਣ, ਉਹ ਸਦਾ ਮਨੋਰਥ, ਭੋਗ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਕੀੜਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਟੁੱਟੇ, ਚੀਰੇ ਹੋਏ, ਕਾਂਟਿਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਜਖ਼ਮੀ ਜਾਂ ਵਿਅਕ੍ਰਿਤ ਹੋਣ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਨਣ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਕੁਦਰਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਛੇਦ ਵਾਲਾ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ; ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਥੀਂ ਛੇਦਿਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮੱਧਮ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਜੇ ਕੋਈ ਸੌ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨ ਲਏ, ਉਹ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰੁਦਰ ਵਰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਗਿਆਰਾਂ ਸੌ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨ ਲਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਜੋ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਪੰਜ ਸੌ ਪੰਜ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੀ ਮুকਟ ਬਣਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਚੰਗਾ ਭਗਤ ਇਹ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕਰੇ। ਤਿੰਨ ਸੌ ਸੱਠ ਰੁਦਰਾਕਸ਼, ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਜਨੇਊ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ। ਤੋਪ knot 'ਤੇ ਤਿੰਨ, ਦੋਵੇਂ ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਛੇ-ਛੇ, ਗਲ ਅਤੇ ਬਾਂਹਾਂ 'ਤੇ ਇਕ ਸੌ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ; ਕੋਹਣੀਆਂ 'ਤੇ ਫਿਰ ਰਤਨ ਬੰਨ੍ਹੋ। ਤਿੰਨ ਜਨੇਊ ਸ਼ਿਵ ਭਗਤ ਪਹਿਨਣ; ਬਾਕੀ ਪੰਜ ਮਣਕੇ ਕਮਰ ਤੇ ਪਹਿਨਣੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਹੜਾ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਵਲੋਂ ਮਾਣਤਾ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਮਹੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਠੀਕ ਆਸਨ ਲਾ ਕੇ, ਇਹ ਰੂਪ ਵਿਚ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ 'ਸ਼ਿਵ' ਉਚਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵਧ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਨਾ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਦੂਜਾ ਸ਼ੁਭ ਢੰਗ ਇਹ ਹੈ: ਜੂੜੀ ਵਿੱਚ ਇਕ, ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਤੀਹ, ਗਲ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਹ, ਹਥਾਂ 'ਤੇ ਸੋਲਾਂ-ਸੋਲਾਂ, ਕਲਾਈ ਉੱਤੇ ਬਾਰਾਂ-ਬਾਰਾਂ, ਮੋਢਿਆਂ ਤੇ ਦੋ-ਦੋ, ਪੰਜ ਸੌ ਮਣਕੇ ਪਹਿਨਣੇ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੌ ਅੱਠ ਨਾਲ ਮਾਲਾ ਤੇ ਜਨੇਊ ਬਣਾਉਣੇ। ਜਿਹੜਾ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਪਹਿਨਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਰੁਦਰ ਵਾਂਗ ਸਤਿਕਾਰਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੂੜੀ ਵਿੱਚ ਇਕ, ਸਿਰ ਤੇ ਚਾਲੀ, ਗਲੇ ਤੇ ਬੱਤੀ, ਛਾਤੀ ਤੇ ਇੱਕ ਸੌ ਅੱਠ, ਕੰਨਾਂ ਤੇ ਇਕ-ਇਕ, ਬਾਂਹਾਂ ਤੇ ਛੇ-ਛੇ, ਬਾਂਹੀਆਂ ਤੇ ਸੋਲਾਂ-ਸੋਲਾਂ, ਹਥਾਂ ਤੇ ਦੁੱਗਣੇ ਮਣਕੇ ਪਹਿਨਣ। ਜਿਹੜਾ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਹਿਨਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਨਮ ਨਾਲ ਸ਼ੈਵ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ, ਸ਼ਿਵ ਵਾਂਗ ਪੂਜਨਯੋਗ ਤੇ ਸਭ ਵਲੋਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਹੈ। ਸਿਰ 'ਤੇ ਇਸ਼ਾਨ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਕੰਨਾਂ 'ਤੇ ਤਤਪੁਰੁਸ਼ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਗਲ ਤੇ ਅਘੋਰ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਹਿਰਦੇ 'ਤੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨੋ। ਹਥਾਂ ਉੱਤੇ ਅਘੋਰ ਬੀਜ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਪੇਟ ਉੱਤੇ ਪੰਦਰਾਂ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਵਾਮਦੇਵ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਪਹਿਨੋ। ਪੰਜ ਬ੍ਰਹਮਾ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਤੀਹ ਮਾਲਾਵਾਂ ਜਾਂ ਪੰਜ ਜਾਂ ਸੱਤ, ਜਾਂ ਵਾਮ ਦੇ ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਮਣਕੇ ਪਹਿਨ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮਦਿਰਾ, ਮਾਸ, ਲਸਣ, ਪਿਆਜ਼, ਕੁਲਥੀ, ਕਫ਼ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ, ਗੋਬਰ, ਸੂਰ ਆਦਿ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਲੱਖ ਰੁਦਰਾਕਸ਼, ਖ਼ਤਰੀਆਂ ਲਈ ਲਾਲ, ਵੈਸ਼ਾਂ ਲਈ ਸੁਖਦਾਇਕ, ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਲਈ ਕਾਲੇ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਹਾਥੀ ਵਰਗੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼; ਇਹ ਸਭ ਲਈ ਨਿਯਮ ਹੈ। ਚਾਰੇ ਵਰਣਾਂ ਦੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਤੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਣ; ਇਹ ਪਰਮ ਰਾਜ ਹੈ, ਜੋ ਜਨਮ ਨਾਲ ਛੱਡਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ। ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪਹਿਨਣਾ ਪੁੰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਵਾਲਾ ਸਾਰੇ ਨਰਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਆਂਵਲੇ ਤੋਂ ਹਲਕੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼, ਜਾਂ ਜਿਹੜੇ ਦਾਗੀ, ਕਾਂਟਿਆਂ ਨਾਲ ਜਖ਼ਮੀ, ਕੀੜਿਆਂ ਵਲੋਂ ਖਾਧੇ, ਜਾਂ ਛੇਦ ਵਾਲੇ ਹੋਣ, ਉਹ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ। ਚਣਿਆਂ ਵਰਗੇ ਛੋਟੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਵੀ ਅੰਤ 'ਤੇ, ਪਰ ਜਿਹੜਾ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਤੇ ਸੁਚੱਜਾ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਹੈ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਾਰਵਤੀ ਜੀ, ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਪਹਿਨਣ ਦੀ ਵਿਧੀ ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਖੁਦ ਦੱਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ-ਪਾਰਵਤੀ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।