ଵିତ୍ତଶାଠ୍ଯଂ ନ କୁର୍ଵୀତ ଯଦୀଚ୍ଛେତ୍ସିଦ୍ଧିମାତ୍ମନଃ ପଶ୍ଚାନ୍ନିଵେଦ୍ଯ ସ୍ଵାତ୍ମାନଂ ଗୁରଵେ ସପରିଚ୍ଛଦମ୍
ଯିଏ ନିଜ ପାଇଁ ସଫଳତା ଚାହେ, ସେ ଧନ ନେଇ କଞ୍ଜୁସି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ପରେ ନିଜେ ଓ ନିଜ ସମ୍ପତ୍ତି ସହିତ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ସଂପୂଜ୍ଯ ଵିଧିଵଦ୍ଯଥାଶକ୍ତିତ୍ଵଵଂଚଯନ୍ ଆଦଦୀତ ଗୁରୋର୍ମଂତ୍ରଂ ଜ୍ଞାନଂ ଚୈଵ କ୍ରମେଣ ତୁ
ଏଭଳି ନିୟମ ଅନୁସାରେ, ଯେତେ ଶକ୍ତି ଅଛି ତାହା ଅନୁଯାୟୀ, କୌଣସି ଚତୁରି ଛାଡ଼ି, ଗୁରୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ପରେ ଗୁରୁଙ୍କଠାରୁ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଜ୍ଞାନ ଧୀରେ ଧୀରେ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ତୁଷ୍ଟୋ ଗୁରୁଃ ଶିଷ୍ଯଂ ପୂଜକଂ ଵତ୍ସରୋଷିତମ୍ ଶୁଶ୍ରୂଷୁମନହଂକାରଂ ସ୍ନାତଂ ଶୁଚିମୁପୋଷିତମ୍
ଏଭଳି ଗୁରୁ ଯେତେବେଳେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ, ଯିଏ ସେବା କରେ, ଅହଂକାର ନାହିଁ, ପବିତ୍ର, ସ୍ନାନ କରିଥିବା ଓ ନିୟମିତ ଅଛି, ସେଉଁଠାରେ ଖୁସି ହୁଅନ୍ତି,
ସ୍ନାପଯିତ୍ଵା ଵିଶୁଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥଂ ପୂର୍ଣକୁଂଭଘୃତେନ ଵୈ ଜଲେନ ମନ୍ତ୍ରଶୁଦ୍ଧେନ ପୁଣ୍ଯଦ୍ରଵ୍ଯଯୁତେନ ଚ
ସେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ପବିତ୍ରତା ପାଇଁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କୁଁଭର ଘୃତ, ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ିଥିବା ଜଳ ଓ ଶୁଭ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସ୍ନାନ କରାଇବା ଉଚିତ।
ଅଲଂକୃତ୍ଯ ସୁଵେଷଂ ଚ ଗଂଧସ୍ରଗ୍ଵସ୍ତ୍ରଭୂଷଣୈଃ ପୁଣ୍ଯାହଂ ଵାଚଯିତ୍ଵା ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣାନଭିପୂଜ୍ଯ ଚ
ସେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ଭଲ ଜମା, ଗନ୍ଧ, ମାଳା, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଗହଣା ପିନ୍ଧାଇ, ଶୁଭ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସମୁଦ୍ରତୀରେ ନଦ୍ଯାଂ ଚ ଗୋଷ୍ଠେ ଦେଵାଲଯେ ଽପି ଵା ଶୁଚୌ ଦେଶେ ଗୃହେ ଵାପି କାଲେ ସିଦ୍ଧିକରେ ତିଥୌ
ସମୁଦ୍ର କୂଳରେ, ନଦୀ ପାଖରେ, ଗୋଖାଟିରେ, ଦେଉଳରେ, କିମ୍ବା ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ, ଘରେ ମଧ୍ୟ, ଯେଉଁ ସମୟ ଓ ତିଥିରେ ସଫଳତା ମିଳେ,
ନକ୍ଷତ୍ରେ ଶୁଭଯୋଗେ ଚ ସର୍ଵଦୋଷଵିଵର୍ଜିତେ ଅନୁଗୃହ୍ଯ ତତୋ ଦଦ୍ଯାଜ୍ଜ୍ଞାନଂ ମମ ଯଥାଵିଧି
ଶୁଭ ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ମଙ୍ଗଳ ଯୋଗରେ, ସମସ୍ତ ଦୋଷ ଥିଲେ ତାହା ଛାଡ଼ି, ପରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ମୋ ଜ୍ଞାନ ଦେବା ଉଚିତ।
ସ୍ଵରେଣୋଚ୍ଚାରଯେତ୍ସମ୍ଯଗେକାଂତେ ଽତିପ୍ରସନ୍ନଧୀଃ ଉଚ୍ଚାର୍ଯୋଚ୍ଚାରଯିତ୍ଵା ତମାଵଯୋର୍ମଂତ୍ରମୁତ୍ତମମ୍
ସ୍ପଷ୍ଟ ସ୍ୱରରେ, ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନରେ, ଖୁସି ମନେ, ଗୁରୁ ନିଜେ ଏବଂ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଓ କରାଇବା ଉଚିତ।
ଶିଵଂ ଚାସ୍ତୁ ଶୁଭଂ ଚାସ୍ତୁ ଶୋଭନୋ ଽସ୍ତୁ ପ୍ରିଯୋ ଽସ୍ତ୍ଵିତି ଏଵଂ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଗୁରୁର୍ମଂତ୍ରମାଜ୍ଞାଂ ଚୈଵ ତତଃ ପରମ୍
ଶିବ ହେଉ, ମଙ୍ଗଳ ହେଉ, ଶୋଭା ହେଉ, ପ୍ରେମ ହେଉ—ଏଭଳି ଗୁରୁ ପରେ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଆଜ୍ଞା ଦେବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ଗୁରୋର୍ମଂତ୍ରମାଜ୍ଞାଂ ଚୈଵ ସମାହିତଃ ସଂକଲ୍ପ୍ଯ ଚ ଜପେନ୍ନିତ୍ଯଂ ପୁରଶ୍ଚରଣପୂର୍ଵକମ୍
ଏଭଳି ଗୁରୁଙ୍କଠାରୁ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଆଜ୍ଞା ପାଇଁ, ଏକାଗ୍ର ମନେ, ନିଜେ ସଂକଳ୍ପ କରି, ପୂର୍ବ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରତିଦିନ ଜପ କରିବା ଉଚିତ।
ଯାଵଜ୍ଜୀଵଂ ଜପେନ୍ନିତ୍ଯମଷ୍ଟୋତ୍ତରସହସ୍ରକମ୍ ଅନନ୍ଯସ୍ତତ୍ପରୋ ଭୂତ୍ଵା ସ ଯାତି ପରମାଂ ଗତିମ୍
ସେ ଜୀବନ ଭରି, ପ୍ରତିଦିନ, ଏକ ହଜାର ଏବଂ ଆଠ ଥର ଜପ କରିବା ଉଚିତ, ଅନ୍ୟ କିଛିରେ ମନ ଲଗାଇବା ନୁହେଁ; ଏଭଳି କଲେ ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଶାକୁ ପହଞ୍ଚିଯାଏ।
ଜପେଦକ୍ଷରଲକ୍ଷଂ ଵୈ ଚତୁର୍ଗୁଣିତମାଦରାତ୍ ନକ୍ତାଶୀ ସଂଯମୀ ଯସ୍ସ ପୌରଶ୍ଚରଣିକଃ ସ୍ମୃତଃ
ସେ ଏକ ଲକ୍ଷ ଅକ୍ଷର ଚାରି ଗୁଣ ଭକ୍ତି ସହିତ ଜପ କରିବା ଉଚିତ; ଯିଏ ରାତିରେ ଖାଏ, ନିୟମିତ ଅଟୁଟ ରହେ, ସେ ପୂର୍ବ ନିୟମ ଅନୁସାରୀ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ।
ଯଃ ପୁରଶ୍ଚରଣଂ କୃତ୍ଵା ନିତ୍ଯଜାପୀ ଭଵେତ୍ପୁନଃ ତସ୍ଯ ନାସ୍ତି ସମୋ ଲୋକେ ସ ସିଦ୍ଧଃ ସିଦ୍ଧଦୋ ଭଵେତ୍
ଯେଉଁଠି ଲୋକେ ପୂର୍ବରୁ ନିୟମିତ ପୂଜା ପୂର୍ବକ ନିତ୍ୟ ଜପ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପୃଥିବୀରେ ସମାନ କେହି ନାହାନ୍ତି; ସେମାନେ ସଫଳ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ସଫଳତା ଦେବାର ଶକ୍ତି ଥାଏ।
ସ୍ନାନଂ କୃତ୍ଵା ଶୁଚୌ ଦେଶେ ବଦ୍ଧ୍ଵା ରୁଚିରମାନସମ୍ ତ୍ଵଯା ମାଂ ହୃଦି ସଂଚିଂତ୍ଯ ସଂଚିଂତ୍ଯ ସ୍ଵଗୁରୁଂ ତତଃ
ସ୍ନାନ କରି, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ଶାନ୍ତ ମନେ ବସି, ତୁମେ ମୋତେ ହୃଦୟରେ ଧ୍ୟାନ କର; ତାପରେ ତୁମର ଗୁରୁଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ଭାବେ ଚିନ୍ତା କର।
ଉଦଙ୍ମୁଖଃ ପ୍ରାଙ୍ମୁଖୋ ଵା ମୌନୀ ଚୈକାଗ୍ରମାନସଃ ଵିଶୋଧ୍ଯ ପଞ୍ଚତତ୍ତ୍ଵାନି ଦହନପ୍ଲାଵନାଦିଭିଃ
ଉତ୍ତର କିମ୍ବା ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି, ମୌନ ରହି, ଏକାଗ୍ର ମନେ, ଅଗ୍ନି ଓ ପାଣି ଭଳି ଉପାୟରେ ପାଞ୍ଚ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ।
ମନ୍ତ୍ରନ୍ଯାସାଦିକଂ କୃତ୍ଵା ସଫଲୀକୃତଵିଗ୍ରହଃ ଆଵଯୋର୍ଵିଗ୍ରହୌ ଧ୍ଯାଯନ୍ପ୍ରାଣାପାନୌ ନିଯମ୍ଯ ଚ
ମନ୍ତ୍ରନ୍ୟାସ ଓ ଏହା ସହିତ ଅନ୍ୟ ଆଚାର କରି, ଦେହକୁ ସଫଳ କରି, ଆମ ଦୁଇଁଜଣଙ୍କ ରୂପକୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କର।
ଵିଦ୍ଯାସ୍ଥାନଂ ସ୍ଵକଂ ରୂପମୃଷିଞ୍ଛନ୍ଦୋ ଽଧିଦୈଵତମ୍ ବୀଜଂ ଶକ୍ତିଂ ତଥା ଵାକ୍ଯଂ ସ୍ମୃତ୍ଵା ପଞ୍ଚାକ୍ଷରୀଂ ଜପେତ୍
ମନ୍ତ୍ରର ଆସନ, ନିଜ ରୂପ, ଋଷି, ଛନ୍ଦ, ଅଧିଦେବତା, ବୀଜ, ଶକ୍ତି ଓ ବାକ୍ୟକୁ ମନେ ପକାଇ, ପାଞ୍ଚାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ରକୁ ଜପ କରିବା ଉଚିତ।
ଉତ୍ତମଂ ମାନସଂ ଜାପ୍ଯମୁପାଂଶୁଂ ଚୈଵମଧ୍ଯମମ୍ ଅଧମଂ ଵାଚିକଂ ପ୍ରାହୁରାଗମାର୍ଥଵିଶାରଦାଃ
ମନେ ଜପ କରିବାକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ କୁହାଯାଏ, ହଳୁହଳୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟମ, ଓ ମୁଖରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବାକୁ ଅଧମ କହନ୍ତି ଶାସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନୀମାନେ।
ଉତ୍ତମଂ ରୁଦ୍ରଦୈଵତ୍ଯଂ ମଧ୍ଯମଂ ଵିଷ୍ଣୁଦୈଵତମ୍ ଅଧମଂ ବ୍ରହ୍ମଦୈଵତ୍ଯମିତ୍ଯାହୁରନୁପୂର୍ଵଶଃ
ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନ୍ତ୍ରର ଦେବତା ହେଉଛନ୍ତି ରୁଦ୍ର, ମଧ୍ୟମରେ ବିଷ୍ଣୁ, ଓ ଅଧମରେ ବ୍ରହ୍ମା; ଏହି କ୍ରମରେ କୁହାଯାଏ।
ଯଦୁଚ୍ଚନୀଚସ୍ଵରିତୈଃସ୍ପଷ୍ଟାସ୍ପଷ୍ଟପଦାକ୍ଷରୈଃ ମଂତ୍ରମୁଚ୍ଚାରଯେଦ୍ଵାଚା ଵାଚିକୋ ଽଯଂ ଜପସ୍ସ୍ମୃତଃ
ଉଚ୍ଚ ଓ ନିମ୍ନ ସ୍ୱରରେ, ସ୍ପଷ୍ଟ କିମ୍ବା ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଅକ୍ଷର ଓ ଶବ୍ଦରେ ମନ୍ତ୍ରକୁ ମୁଖରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ, ଏହାକୁ ବାଚିକ ଜପ କୁହାଯାଏ।
ଜିହ୍ଵାମାତ୍ରପରିସ୍ପଂଦାଦୀଷଦୁଚ୍ଚାରିତୋ ଽପି ଵା ଅପରୈରଶ୍ରୁତଃ କିଂଚିଚ୍ଛ୍ରୁତୋ ଵୋପାଂଶୁରୁଚ୍ଯତେ
ଜିହ୍ୱା ହଳକା ହିଲେଇ କିମ୍ବା ଅତି ମୃଦୁ ଭାବେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରାଯାଏ, ଯେଉଁଠି ଅନ୍ୟେ ଶୁଣିପାରନ୍ତି ନାହିଁ କିମ୍ବା ଅତି କମ୍ ଶୁଣନ୍ତି, ଏହାକୁ ଉପାଂଶୁ ଜପ କୁହାଯାଏ।
ଧିଯା ଯଦକ୍ଷରଶ୍ରେଣ୍ଯା ଵର୍ଣାଦ୍ଵର୍ଣଂ ପଦାତ୍ପଦମ୍ ଶବ୍ଦାର୍ଥଚିଂତନଂ ଭୂଯଃ କଥ୍ଯତେ ମାନସୋ ଜପଃ
ମନରେ ଅକ୍ଷର ଅନୁସାରେ, ଅକ୍ଷର ପରେ ଅକ୍ଷର, ଶବ୍ଦ ପରେ ଶବ୍ଦ ଓ ତାହାର ଅର୍ଥ ଭାବିବାକୁ ଯାହାକୁ କୁହାଯାଏ, ସେହିଏ ମାନସିକ ଜପ।
ଵାଚିକସ୍ତ୍ଵେକ ଏଵ ସ୍ଯାଦୁପାଂଶୁଃ ଶତମୁଚ୍ଯତେ ସାହସ୍ରଂ ମାନସଃ ପ୍ରୋକ୍ତଃ ସଗର୍ଭସ୍ତୁ ଶତାଧିକଃ
ବାଚିକ ଜପ ଗଣନାରେ ଗୋଟିଏ, ଉପାଂଶୁ ଜପ ଶତ ଗୁଣା, ମାନସିକ ଜପ ହଜାର ଗୁଣା, ଓ ଗର୍ଭିତ ଜପ ଏଠାରେ ଶତ ଅଧିକ।
ପ୍ରାଣାଯାମସମାଯୁକ୍ତସ୍ସଗର୍ଭୋ ଜପ ଉଚ୍ଯତେ ଆଦ୍ଯଂତଯୋରଗର୍ଭୋ ଽପି ପ୍ରାଣାଯାମଃ ପ୍ରଶସ୍ଯତେ
ଯେଉଁଠି ଶ୍ୱାସନିୟନ୍ତ୍ରଣ ସହିତ ଜପ କରାଯାଏ, ଏହାକୁ ଗର୍ଭିତ ଜପ କୁହାଯାଏ; ଆରମ୍ଭ ଓ ଶେଷରେ ଗର୍ଭିତ ନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଶ୍ୱାସନିୟନ୍ତ୍ରଣ ସଦା ପ୍ରଶଂସିତ।
ଚତ୍ଵାରିଂଶତ୍ସମାଵୃତ୍ତୀଃ ପ୍ରାଣାନାଯମ୍ଯ ସଂସ୍ମରେତ୍ ମଂତ୍ରଂ ମଂତ୍ରାର୍ଥଵିଦ୍ଧୀମାନଶକ୍ତଃ ଶକ୍ତିତୋ ଜପେତ୍
ଚାଳିସି ବେଳେ ଶ୍ୱାସ ରୋକି ମନ୍ତ୍ରକୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ; ମନ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥ ଜାଣି, ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଜପ କର।
ପଞ୍ଚକଂ ତ୍ରିକମେକଂ ଵା ପ୍ରାଣାଯାମଂ ସମାଚରେତ୍ ଅଗର୍ଭଂ ଵା ସଗର୍ଭଂ ଵା ସଗର୍ଭସ୍ତତ୍ର ଶସ୍ଯତେ
ପାଞ୍ଚ, ତିନି କିମ୍ବା ଗୋଟିଏ ପ୍ରାଣାୟାମ କରିବା ଉଚିତ, ଗର୍ଭିତ କିମ୍ବା ଅଗର୍ଭିତ ଯେପରି ହେଉ; ଏଥିରେ ଗର୍ଭିତ ଜପ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ସଗର୍ଭାଦପି ସାହସ୍ରଂ ସଧ୍ଯାନୋ ଜପ ଉଚ୍ଯତେ ଏଷୁ ପଞ୍ଚଵିଧେଷ୍ଵେକଃ କର୍ତଵ୍ଯଃ ଶକ୍ତିତୋ ଜପଃ
ଗର୍ଭିତ ଜପ ହଜାର ଥର କଲେ ମଧ୍ୟ ସଫଳ ହୁଏ; ଏହି ପାଞ୍ଚ ପ୍ରକାର ମଧ୍ୟରୁ ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଜପ କରିବା ଉଚିତ।
ଅଙ୍ଗୁଲ୍ଯା ଜପସଂଖ୍ଯାନମେକମେଵମୁଦାହୃତମ୍ ରେଖଯାଷ୍ଟଗୁଣଂ ଵିଦ୍ଯାତ୍ପୁତ୍ରଜୀଵୈର୍ଦଶାଧିକମ୍
ଆଙ୍ଗୁଠିରେ ଗଣିଲେ ଏକ ଗଣନା, ରେଖାରେ ଗଣିଲେ ଏହା ଆଠ ଗୁଣା ହୁଏ; ପୁତ୍ରଜୀବ ବୀଜରେ ଦଶ ଗୁଣା ଅଧିକ।
ଶତଂ ସ୍ଯାଚ୍ଛଂଖମଣିଭିଃ ପ୍ରଵାଲୈସ୍ତୁ ସହସ୍ରକମ୍ ସ୍ଫଟିକୈର୍ଦଶସାହସ୍ରଂ ମୌକ୍ତିକୈର୍ଲକ୍ଷମୁଚ୍ଯତେ
ଶଂଖ କିମ୍ବା ମଣିରେ ଶତ, ପ୍ରବାଳରେ ହଜାର, ସ୍ଫଟିକରେ ଦଶ ହଜାର, ମୁକ୍ତାରେ ଲକ୍ଷ ଗଣାଯାଏ।
ପଦ୍ମାକ୍ଷୈର୍ଦଶଲକ୍ଷନ୍ତୁ ସୌଵର୍ଣୈଃ କୋଟିରୁଚ୍ଯତେ କୁଶଗ୍ରଂଥ୍ଯା ଚ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷୈରନଂତଗୁଣିତଂ ଭଵେତ୍
ପଦ୍ମବୀଜରେ ଦଶ ଲକ୍ଷ, ସୁନାରେ କୋଟି, କୁଶ ଗାଠି କିମ୍ବା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷରେ ଏହା ଅସଂଖ୍ୟ ଗୁଣା ହୁଏ।