ଶିଵପୁରାଣମ୍

ମଯ୍ଯାସକ୍ତେନ ମନସା ଯତ୍କୃତଂ ମମ ସୁନ୍ଦରି ମତ୍ପ୍ରିଯଂ ଚ ଶିଵଂ ଚୈଵ କ୍ରମେଣାପ୍ଯକ୍ରମେଣ ଵା

ମୋତେ ଆସକ୍ତ ମନରେ ଯାହା କରାଯାଏ, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, କ୍ରମରେ କିମ୍ବା ଅକ୍ରମରେ, ଯଦି ଏହା ମୋତେ ପ୍ରିୟ ଓ ଶୁଭ, ତେବେ ଏହା ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ।

ତଥାପି ମମ ଭକ୍ତା ଯେ ନାତ୍ଯଂତଵିଵଶାଃ ପୁନଃ ତେଷାଂ ସର୍ଵେଷୁ ଶାସ୍ତ୍ରେଷୁ ମଯେଵ ନିଯମଃ କୃତଃ

ତଥାପି, ଯେମାନେ ମୋର ଭକ୍ତ ଏବଂ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସହାୟ ନୁହଁନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ମୁଁ ନିୟମ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରିଛି।

ତତ୍ରାଦୌ ସଂପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ମନ୍ତ୍ରସଂଗ୍ରହଣଂ ଶୁଭମ୍ ଯଂ ଵିନା ନିଷ୍ଫଲଂ ଜାପ୍ଯଂ ଯେନ ଵା ସଫଲଂ ଭଵେତ୍

ଏଠାରେ ଆମେ ପ୍ରଥମେ ଶୁଭ ମନ୍ତ୍ରସଂଗ୍ରହ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି, ଯାହା ବିନା ଜପ ଫଳଦାୟକ ହୁଏନାହିଁ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏହା ଫଳ ପାଏ।

ଆଜ୍ଞାହୀନଂ କ୍ରିଯାହୀନଂ ଶ୍ରଦ୍ଧାହୀନଂ ଵରାନନେ ଆଜ୍ଞାର୍ଥଂ ଦକ୍ଷିଣାହୀନଂ ସଦା ଜପ୍ତଂ ଚ ନିଷ୍ଫଲମ୍

ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ଯେଉଁ ଜପରେ ନିୟମ ନାହିଁ, କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ନାହିଁ, ଭକ୍ତି ନାହିଁ, ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନାହିଁ, ଦାନ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ସବୁବେଳେ କେବଳ ଜପ କରାଯାଏ—ସେଉଁ ଜପ କେବେଁ ଫଳ ଦେଉନାହିଁ।

ଆଜ୍ଞାସିଦ୍ଧଂ କ୍ରିଯାସିଦ୍ଧଂ ଶ୍ରଦ୍ଧାସିଦ୍ଧଂ ମମାତ୍ମକମ୍ ଏଵଂ ଚେଦ୍ଦକ୍ଷିଣାଯୁକ୍ତଂ ମଂତ୍ରସିଦ୍ଧିର୍ମହତ୍ଫଲମ୍

କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ନିୟମ ଅନୁସାରେ, ଠିକ୍ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଏ, ଭକ୍ତି ସହିତ, ଦାନ ସହିତ ହୁଏ, ସେଉଁବେଳେ ମନ୍ତ୍ର ସଫଳ ହୁଏ ଏବଂ ବଡ଼ ଫଳ ଦେଇଥାଏ।

ଉପଗମ୍ଯ ଗୁରୁଂ ଵିପ୍ରମାଚାର୍ଯଂ ତତ୍ତ୍ଵଵେଦିନମ୍ ଜାପିତଂ ସଦ୍ଗୁଣୋପେତଂ ଧ୍ଯାନଯୋଗପରାଯଣମ୍

ଯିଏ ତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣିଥିବା ଗୁରୁ, ବିଦ୍ୱାନ ବ୍ରାହ୍ମଣ କିମ୍ବା ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ଭଲ ଗୁଣ ଥିବା, ଧ୍ୟାନ ଓ ଯୋଗରେ ଲଗ୍ନ ଥିବା ଗୁରୁଙ୍କ ନିକଟରେ ଜପ କରିବା ଉଚିତ।

ତୋଷଯେତ୍ତଂ ପ୍ରଯତ୍ନେନ ଭାଵଶୁଦ୍ଧିସମନ୍ଵିତଃ ଵାଚା ଚ ମନସା ଚୈଵ କାଯେନ ଦ୍ରଵିଣେନ ଚ

ଶୁଦ୍ଧ ଭାବରେ, ପ୍ରୟାସ କରି, ମନ, ଦେହ, କଥା ଓ ଧନ ଦ୍ୱାରା ଗୁରୁଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବା ଉଚିତ।

ଆଚାର୍ଯଂ ପୂଜଯେଦ୍ଵିପ୍ରଃ ସର୍ଵଦାତିପ୍ରଯତ୍ନତଃ ହସ୍ତ୍ଯଶ୍ଵରଥରତ୍ନାନି କ୍ଷେତ୍ରାଣି ଚ ଗୃହାଣି ଚ

ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସବୁବେଳେ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରୟାସରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ରଥ, ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନ, ଜମି ଓ ଘର ଦେଇ।

ଭୂଷଣାନି ଚ ଵାସାଂସି ଧାନ୍ଯାନି ଚ ଧନାନି ଚ ଏତାନି ଗୁରଵେ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଚ ଵିଭଵେ ସତି

ଯଦି ସମ୍ପଦ ଥାଏ, ତେବେ ଭକ୍ତି ସହିତ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଗହଣା, ବସ୍ତ୍ର, ଧାନ୍ୟ ଓ ଧନ ଦେବା ଉଚିତ।

ଵିତ୍ତଶାଠ୍ଯଂ ନ କୁର୍ଵୀତ ଯଦୀଚ୍ଛେତ୍ସିଦ୍ଧିମାତ୍ମନଃ ପଶ୍ଚାନ୍ନିଵେଦ୍ଯ ସ୍ଵାତ୍ମାନଂ ଗୁରଵେ ସପରିଚ୍ଛଦମ୍

ଯିଏ ନିଜ ପାଇଁ ସଫଳତା ଚାହେ, ସେ ଧନ ନେଇ କଞ୍ଜୁସି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ପରେ ନିଜେ ଓ ନିଜ ସମ୍ପତ୍ତି ସହିତ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।

ଏଵଂ ସଂପୂଜ୍ଯ ଵିଧିଵଦ୍ଯଥାଶକ୍ତିତ୍ଵଵଂଚଯନ୍ ଆଦଦୀତ ଗୁରୋର୍ମଂତ୍ରଂ ଜ୍ଞାନଂ ଚୈଵ କ୍ରମେଣ ତୁ

ଏଭଳି ନିୟମ ଅନୁସାରେ, ଯେତେ ଶକ୍ତି ଅଛି ତାହା ଅନୁଯାୟୀ, କୌଣସି ଚତୁରି ଛାଡ଼ି, ଗୁରୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ପରେ ଗୁରୁଙ୍କଠାରୁ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଜ୍ଞାନ ଧୀରେ ଧୀରେ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ।

ଏଵଂ ତୁଷ୍ଟୋ ଗୁରୁଃ ଶିଷ୍ଯଂ ପୂଜକଂ ଵତ୍ସରୋଷିତମ୍ ଶୁଶ୍ରୂଷୁମନହଂକାରଂ ସ୍ନାତଂ ଶୁଚିମୁପୋଷିତମ୍

ଏଭଳି ଗୁରୁ ଯେତେବେଳେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ, ଯିଏ ସେବା କରେ, ଅହଂକାର ନାହିଁ, ପବିତ୍ର, ସ୍ନାନ କରିଥିବା ଓ ନିୟମିତ ଅଛି, ସେଉଁଠାରେ ଖୁସି ହୁଅନ୍ତି,

ସ୍ନାପଯିତ୍ଵା ଵିଶୁଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥଂ ପୂର୍ଣକୁଂଭଘୃତେନ ଵୈ ଜଲେନ ମନ୍ତ୍ରଶୁଦ୍ଧେନ ପୁଣ୍ଯଦ୍ରଵ୍ଯଯୁତେନ ଚ

ସେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ପବିତ୍ରତା ପାଇଁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କୁଁଭର ଘୃତ, ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ିଥିବା ଜଳ ଓ ଶୁଭ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସ୍ନାନ କରାଇବା ଉଚିତ।

ଅଲଂକୃତ୍ଯ ସୁଵେଷଂ ଚ ଗଂଧସ୍ରଗ୍ଵସ୍ତ୍ରଭୂଷଣୈଃ ପୁଣ୍ଯାହଂ ଵାଚଯିତ୍ଵା ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣାନଭିପୂଜ୍ଯ ଚ

ସେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ଭଲ ଜମା, ଗନ୍ଧ, ମାଳା, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଗହଣା ପିନ୍ଧାଇ, ଶୁଭ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।

ସମୁଦ୍ରତୀରେ ନଦ୍ଯାଂ ଚ ଗୋଷ୍ଠେ ଦେଵାଲଯେ ଽପି ଵା ଶୁଚୌ ଦେଶେ ଗୃହେ ଵାପି କାଲେ ସିଦ୍ଧିକରେ ତିଥୌ

ସମୁଦ୍ର କୂଳରେ, ନଦୀ ପାଖରେ, ଗୋଖାଟିରେ, ଦେଉଳରେ, କିମ୍ବା ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ, ଘରେ ମଧ୍ୟ, ଯେଉଁ ସମୟ ଓ ତିଥିରେ ସଫଳତା ମିଳେ,

ନକ୍ଷତ୍ରେ ଶୁଭଯୋଗେ ଚ ସର୍ଵଦୋଷଵିଵର୍ଜିତେ ଅନୁଗୃହ୍ଯ ତତୋ ଦଦ୍ଯାଜ୍ଜ୍ଞାନଂ ମମ ଯଥାଵିଧି

ଶୁଭ ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ମଙ୍ଗଳ ଯୋଗରେ, ସମସ୍ତ ଦୋଷ ଥିଲେ ତାହା ଛାଡ଼ି, ପରେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ମୋ ଜ୍ଞାନ ଦେବା ଉଚିତ।

ସ୍ଵରେଣୋଚ୍ଚାରଯେତ୍ସମ୍ଯଗେକାଂତେ ଽତିପ୍ରସନ୍ନଧୀଃ ଉଚ୍ଚାର୍ଯୋଚ୍ଚାରଯିତ୍ଵା ତମାଵଯୋର୍ମଂତ୍ରମୁତ୍ତମମ୍

ସ୍ପଷ୍ଟ ସ୍ୱରରେ, ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନରେ, ଖୁସି ମନେ, ଗୁରୁ ନିଜେ ଏବଂ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଓ କରାଇବା ଉଚିତ।

ଶିଵଂ ଚାସ୍ତୁ ଶୁଭଂ ଚାସ୍ତୁ ଶୋଭନୋ ଽସ୍ତୁ ପ୍ରିଯୋ ଽସ୍ତ୍ଵିତି ଏଵଂ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଗୁରୁର୍ମଂତ୍ରମାଜ୍ଞାଂ ଚୈଵ ତତଃ ପରମ୍

ଶିବ ହେଉ, ମଙ୍ଗଳ ହେଉ, ଶୋଭା ହେଉ, ପ୍ରେମ ହେଉ—ଏଭଳି ଗୁରୁ ପରେ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଆଜ୍ଞା ଦେବା ଉଚିତ।

ଏଵଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ଗୁରୋର୍ମଂତ୍ରମାଜ୍ଞାଂ ଚୈଵ ସମାହିତଃ ସଂକଲ୍ପ୍ଯ ଚ ଜପେନ୍ନିତ୍ଯଂ ପୁରଶ୍ଚରଣପୂର୍ଵକମ୍

ଏଭଳି ଗୁରୁଙ୍କଠାରୁ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଆଜ୍ଞା ପାଇଁ, ଏକାଗ୍ର ମନେ, ନିଜେ ସଂକଳ୍ପ କରି, ପୂର୍ବ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରତିଦିନ ଜପ କରିବା ଉଚିତ।

ଯାଵଜ୍ଜୀଵଂ ଜପେନ୍ନିତ୍ଯମଷ୍ଟୋତ୍ତରସହସ୍ରକମ୍ ଅନନ୍ଯସ୍ତତ୍ପରୋ ଭୂତ୍ଵା ସ ଯାତି ପରମାଂ ଗତିମ୍

ସେ ଜୀବନ ଭରି, ପ୍ରତିଦିନ, ଏକ ହଜାର ଏବଂ ଆଠ ଥର ଜପ କରିବା ଉଚିତ, ଅନ୍ୟ କିଛିରେ ମନ ଲଗାଇବା ନୁହେଁ; ଏଭଳି କଲେ ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଶାକୁ ପହଞ୍ଚିଯାଏ।

ଜପେଦକ୍ଷରଲକ୍ଷଂ ଵୈ ଚତୁର୍ଗୁଣିତମାଦରାତ୍ ନକ୍ତାଶୀ ସଂଯମୀ ଯସ୍ସ ପୌରଶ୍ଚରଣିକଃ ସ୍ମୃତଃ

ସେ ଏକ ଲକ୍ଷ ଅକ୍ଷର ଚାରି ଗୁଣ ଭକ୍ତି ସହିତ ଜପ କରିବା ଉଚିତ; ଯିଏ ରାତିରେ ଖାଏ, ନିୟମିତ ଅଟୁଟ ରହେ, ସେ ପୂର୍ବ ନିୟମ ଅନୁସାରୀ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ।

ଯଃ ପୁରଶ୍ଚରଣଂ କୃତ୍ଵା ନିତ୍ଯଜାପୀ ଭଵେତ୍ପୁନଃ ତସ୍ଯ ନାସ୍ତି ସମୋ ଲୋକେ ସ ସିଦ୍ଧଃ ସିଦ୍ଧଦୋ ଭଵେତ୍

ଯେଉଁଠି ଲୋକେ ପୂର୍ବରୁ ନିୟମିତ ପୂଜା ପୂର୍ବକ ନିତ୍ୟ ଜପ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପୃଥିବୀରେ ସମାନ କେହି ନାହାନ୍ତି; ସେମାନେ ସଫଳ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ସଫଳତା ଦେବାର ଶକ୍ତି ଥାଏ।

ସ୍ନାନଂ କୃତ୍ଵା ଶୁଚୌ ଦେଶେ ବଦ୍ଧ୍ଵା ରୁଚିରମାନସମ୍ ତ୍ଵଯା ମାଂ ହୃଦି ସଂଚିଂତ୍ଯ ସଂଚିଂତ୍ଯ ସ୍ଵଗୁରୁଂ ତତଃ

ସ୍ନାନ କରି, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ଶାନ୍ତ ମନେ ବସି, ତୁମେ ମୋତେ ହୃଦୟରେ ଧ୍ୟାନ କର; ତାପରେ ତୁମର ଗୁରୁଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ଭାବେ ଚିନ୍ତା କର।

ଉଦଙ୍ମୁଖଃ ପ୍ରାଙ୍ମୁଖୋ ଵା ମୌନୀ ଚୈକାଗ୍ରମାନସଃ ଵିଶୋଧ୍ଯ ପଞ୍ଚତତ୍ତ୍ଵାନି ଦହନପ୍ଲାଵନାଦିଭିଃ

ଉତ୍ତର କିମ୍ବା ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି, ମୌନ ରହି, ଏକାଗ୍ର ମନେ, ଅଗ୍ନି ଓ ପାଣି ଭଳି ଉପାୟରେ ପାଞ୍ଚ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ।

ମନ୍ତ୍ରନ୍ଯାସାଦିକଂ କୃତ୍ଵା ସଫଲୀକୃତଵିଗ୍ରହଃ ଆଵଯୋର୍ଵିଗ୍ରହୌ ଧ୍ଯାଯନ୍ପ୍ରାଣାପାନୌ ନିଯମ୍ଯ ଚ

ମନ୍ତ୍ରନ୍ୟାସ ଓ ଏହା ସହିତ ଅନ୍ୟ ଆଚାର କରି, ଦେହକୁ ସଫଳ କରି, ଆମ ଦୁଇଁଜଣଙ୍କ ରୂପକୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କର।

ଵିଦ୍ଯାସ୍ଥାନଂ ସ୍ଵକଂ ରୂପମୃଷିଞ୍ଛନ୍ଦୋ ଽଧିଦୈଵତମ୍ ବୀଜଂ ଶକ୍ତିଂ ତଥା ଵାକ୍ଯଂ ସ୍ମୃତ୍ଵା ପଞ୍ଚାକ୍ଷରୀଂ ଜପେତ୍

ମନ୍ତ୍ରର ଆସନ, ନିଜ ରୂପ, ଋଷି, ଛନ୍ଦ, ଅଧିଦେବତା, ବୀଜ, ଶକ୍ତି ଓ ବାକ୍ୟକୁ ମନେ ପକାଇ, ପାଞ୍ଚାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ରକୁ ଜପ କରିବା ଉଚିତ।

ଉତ୍ତମଂ ମାନସଂ ଜାପ୍ଯମୁପାଂଶୁଂ ଚୈଵମଧ୍ଯମମ୍ ଅଧମଂ ଵାଚିକଂ ପ୍ରାହୁରାଗମାର୍ଥଵିଶାରଦାଃ

ମନେ ଜପ କରିବାକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ କୁହାଯାଏ, ହଳୁହଳୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟମ, ଓ ମୁଖରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବାକୁ ଅଧମ କହନ୍ତି ଶାସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନୀମାନେ।

ଉତ୍ତମଂ ରୁଦ୍ରଦୈଵତ୍ଯଂ ମଧ୍ଯମଂ ଵିଷ୍ଣୁଦୈଵତମ୍ ଅଧମଂ ବ୍ରହ୍ମଦୈଵତ୍ଯମିତ୍ଯାହୁରନୁପୂର୍ଵଶଃ

ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନ୍ତ୍ରର ଦେବତା ହେଉଛନ୍ତି ରୁଦ୍ର, ମଧ୍ୟମରେ ବିଷ୍ଣୁ, ଓ ଅଧମରେ ବ୍ରହ୍ମା; ଏହି କ୍ରମରେ କୁହାଯାଏ।

ଯଦୁଚ୍ଚନୀଚସ୍ଵରିତୈଃସ୍ପଷ୍ଟାସ୍ପଷ୍ଟପଦାକ୍ଷରୈଃ ମଂତ୍ରମୁଚ୍ଚାରଯେଦ୍ଵାଚା ଵାଚିକୋ ଽଯଂ ଜପସ୍ସ୍ମୃତଃ

ଉଚ୍ଚ ଓ ନିମ୍ନ ସ୍ୱରରେ, ସ୍ପଷ୍ଟ କିମ୍ବା ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଅକ୍ଷର ଓ ଶବ୍ଦରେ ମନ୍ତ୍ରକୁ ମୁଖରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ, ଏହାକୁ ବାଚିକ ଜପ କୁହାଯାଏ।