ଶିଵପୁରାଣମ୍

ହେତୁଵାଦଵିନିର୍ମୁକ୍ତଂ ସାଂଖ୍ଯଯୋଗାର୍ଥଦମ୍ପରମ୍ ଉପାସତେ ଯଂ ତତ୍ତ୍ଵଜ୍ଞା ଵରଂ ତସ୍ମାଦ୍ଵୃଣୋମ୍ଯହମ୍

ଯିଏ କାରଣ ତର୍କରୁ ମୁକ୍ତ, ସାଂଖ୍ୟ ଓ ଯୋଗର ଫଳ ଦେଇଥାଏ, ଯାହାକୁ ତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞାନୀମାନେ ଉପାସନା କରନ୍ତି, ସେଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠତମକୁ ମୁଁ ବାଛିଛି।

ନାସ୍ତି ଶଂଭୋଃ ପରଂ ତତ୍ତ୍ଵଂ ସର୍ଵକାରଣକାରଣାତ୍ ବ୍ରହ୍ମଵିଷ୍ଣ୍ଵାଦିଦେଵାନାଂ ସ୍ରଷ୍ଟୁର୍ଗୁଣପରାଦ୍ଵିଭୋଃ

ଶମ୍ଭୁଠାରୁ ବଡ଼ କୌଣସି ତତ୍ତ୍ୱ ନାହିଁ, ସେ ସମସ୍ତ କାରଣର କାରଣ, ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେ ଯାହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛନ୍ତି, ଏବଂ ସେ ସମସ୍ତ ଗୁଣକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛନ୍ତି।

ବହୁନାତ୍ର କିମୁକ୍ତେନ ମଯାଦ୍ଯାନୁମିତଂ ମହତ୍ ଭଵାଂତରେ କୃତଂ ପାପଂ ଶ୍ରୁତା ନିନ୍ଦା ଭଵସ୍ଯ ଚେତ୍

ଏଠାରେ ଆଉ କଣ କହିବି? ଏବେ ମୁଁ ବଡ଼ ସତ୍ୟଟି ବୁଝିପାରିଛି: ଯଦି ଆଗରୁ କେତେବେଳେ ମୁଁ ଭବଙ୍କ ନିନ୍ଦା ଶୁଣିଥିଲି ଓ ଏହା ମୋର ପାପ ହୋଇଥିଲା—

ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନିଂଦାଂ ଭଵସ୍ଯାଥ ତତ୍କ୍ଷଣାଦେଵ ସନ୍ତ୍ଯଜେତ୍ ସ୍ଵଦେହଂ ତନ୍ନିହତ୍ଯାଶୁ ଶିଵଲୋକଂ ସ ଗଚ୍ଛତି

—ତେବେ ଯେଉଁମହୁର୍ତ୍ତରେ ଭବଙ୍କ ନିନ୍ଦା ଶୁଣିବ, ସେଇ ଖ୍ଷଣରେ ନିଜ ଶରୀରକୁ ତ୍ୟାଗ କରିଦେବା ଉଚିତ; ଏହା କରିଲେ ସେ ଶୀଘ୍ର ଶିବଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

ଆସ୍ତାଂ ତାଵନ୍ମମେଚ୍ଛେଯଂ କ୍ଷୀରଂ ପ୍ରତି ସୁରାଧମ ନିହତ୍ଯ ତ୍ଵାଂ ଶିଵାସ୍ତ୍ରେଣ ତ୍ଯଜାମ୍ଯେତଂ କଲେଵରମ୍

ମୋର ଦୁଧ ପାଇବା ଇଚ୍ଛା ଏଠାରେ ଥାଉ, ହେ ଦେବମାନେ ସବୁଠୁ ଅଧମ, ମୁଁ ଶିବଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ତୁମକୁ ମାରି, ଏହି ଶରୀରକୁ ତ୍ୟାଗ କରିଦେବି।

ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵୋପମନ୍ଯୁସ୍ତଂ ମର୍ତୁଂ ଵ୍ଯଵସିତସ୍ସ୍ଵଯମ୍ କ୍ଷୀରେ ଵାଞ୍ଛାମପି ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ନିହନ୍ତୁଂ ଶକ୍ରମୁଦ୍ଯତଃ

ଏପରି କହି, ଉପମନ୍ୟୁ ନିଜେ ମୃତ୍ୟୁ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ, ଦୁଧ ପାଇବା ଇଚ୍ଛାକୁ ଛାଡ଼ି, ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ମାରିବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ହେଲେ।

ଭସ୍ମାଦାଯ ତଦା ଘୋରମଘୋରାସ୍ତ୍ରାଭିମଂତ୍ରିତମ୍ ଵିସୃଜ୍ଯ ଶକ୍ରମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ନନାଦ ସ ମୁନିସ୍ତଦା

ତାପରେ, ଭୟଙ୍କର ଭସ୍ମ ଯାହା ଅଘୋରାସ୍ତ୍ର ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସଂସ୍କୃତ, ନେଇ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଏବଂ ସେ ମୁନି ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି କଲେ।

ସ୍ମୃତ୍ଵା ଶଂଭୁପଦଦ୍ଵଂଦ୍ଵଂ ସ୍ଵଦେହଂ ଦୁଗ୍ଧୁମୁଦ୍ଯତଃ ଆଗ୍ନେଯୀଂ ଧାରଣାଂ ବିଭ୍ରଦୁପମନ୍ଯୁରଵସ୍ଥିତଃ

ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ଦୁଇ ଚରଣକୁ ସ୍ମରଣ କରି, ଉପମନ୍ୟୁ ନିଜ ଶରୀରକୁ ଦୁଗ୍ଧରେ ଲୟ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ, ଏବଂ ଅଗ୍ନିମୟ ଧ୍ୟାନରେ ଅବସ୍ଥିତ ରହିଲେ।

ଏଵଂ ଵ୍ଯଵସିତେ ଵିପ୍ରେ ଭଗଵାନ୍ଭଗନେତ୍ରହା ଵାରଯାମାସ ସୌମ୍ଯେନ ଧାରଣାଂ ତସ୍ଯ ଯୋଗିନଃ

ଏପରି ଭାବେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିଶ୍ଚିତ ହେବା ସମୟରେ, ଭଗବାନ୍ ଭଗାଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ନଶ୍ୱନ୍ କରିଥିବା, ସେ ଯୋଗୀଙ୍କ ଧ୍ୟାନକୁ ମୃଦୁଭାବେ ବାରଣ କଲେ।

ତଦ୍ଵିସୃଷ୍ଟମଘୋରାସ୍ତ୍ରଂ ନଂଦୀଶ୍ଵରନିଯୋଗତଃ ଜଗୃହେ ମଧ୍ଯତଃ କ୍ଷିପ୍ତଂ ନନ୍ଦୀ ଶଂକରଵଲ୍ଲଭଃ

ନନ୍ଦୀଶ୍ୱରଙ୍କ ଆଦେଶରେ, ନନ୍ଦୀ, ଶଙ୍କରଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ମଧ୍ୟରେ ଛାଡ଼ାଯାଇଥିବା ଅଘୋରାସ୍ତ୍ରକୁ ଧରିନେଲେ।

ସ୍ଵଂ ରୂପମେଵ ଭଗଵାନାସ୍ଥାଯ ପରମେଶ୍ଵରଃ ଦର୍ଶଯାମାସ ଶିପ୍ରାଯ ବାଲେନ୍ଦୁକୃତଶେଖରମ୍

ପରମେଶ୍ୱର ନିଜ ସ୍ୱରୂପ ଧାରଣ କରି, ଶିପ୍ରାଙ୍କୁ ଚନ୍ଦ୍ରକଳା ମୁଣ୍ଡରେ ଧାରଣ କରିଥିବା ଦେବଙ୍କ ଦର୍ଶନ ଦେଲେ।

କ୍ଷୀରାର୍ଣଵସହସ୍ରଂ ଚ ପୀଯୂଷାର୍ଣଵମେଵ ଵା ଦଧ୍ଯାଦେରର୍ଣଵାଂଶ୍ଚୈଵ ଘୃତୋଦାର୍ଣଵମେଵ ଚ

ସେ ହଜାର ଦୁଧର ସାଗର, ଏଭଳି ଅମୃତର ସାଗର, ଦହିର ସାଗର ଓ ଘିଅର ସାଗର ଦେଖାଇଦେଲେ।

ଫଲାର୍ଣଵଂ ଚ ବାଲସ୍ଯ ଭକ୍ଷ୍ଯ ଭୋଜ୍ଯାର୍ଣଵଂ ତଥା ଅପୂପାନାଂ ଗିରିଂ ଚୈଵ ଦର୍ଶଯାମାସ ସ ପ୍ରଭୁଃ

ସେ ପିଲା ପାଇଁ ଫଳର ସାଗର, ଏଭଳି ଭୋଜ୍ୟ ଓ ଖାଦ୍ୟର ସାଗର, ଏବଂ ପିଠାର ପାହାଡ଼ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଇଦେଲେ।

ଏଵଂ ସ ଦଦୃଶେ ଦେଵୋ ଦେଵ୍ଯା ସାର୍ଧଂ ଵୃଷୋପରି ଗଣେଶ୍ଵରୈସ୍ତ୍ରିଶୂଲାଦ୍ଯୈର୍ଦିଵ୍ଯାସ୍ତ୍ରୈରପି ସଂଵୃତଃ

ଏପରି ଭାବେ ଦେବତା ଦେବୀ ସହିତ ବୃଷଭ ଉପରେ ବସି, ଗଣପତିମାନେ ଓ ତ୍ରିଶୂଳ ଆଦି ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା ଦେଖାଗଲେ।

ଦିଵି ଦୁଂଦୁଭଯୋ ନେଦୁଃ ପୁଷ୍ପଵୃଷ୍ଟିଃ ପପାତ ଚ ଵିଷ୍ଣୁବ୍ରହ୍ମେନ୍ଦ୍ରପ୍ରମୁଖୈର୍ଦେଵୈଶ୍ଛନ୍ନା ଦିଶୋ ଦଶ

ଆକାଶରେ ଢୋଳ ଲାଗିଲା, ପୁଷ୍ପ ବୃଷ୍ଟି ହେଲା, ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁ, ବ୍ରହ୍ମା, ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଦେବମାନେ ଦଶ ଦିଗକୁ ଭରିଦେଲେ।

ଅଥୋପମନ୍ଯୁରାନନ୍ଦସମୁଦ୍ରୋର୍ମିଭିରାଵୃତଃ ପପାତ ଦଣ୍ଡଵଦ୍ଭୂମୌ ଭକ୍ତିନମ୍ରେଣ ଚେତସା

ଏହିପରେ ଉପମନ୍ୟୁ ଆନନ୍ଦର ତରଙ୍ଗରେ ବିଲିନ ହୋଇ, ଭକ୍ତିରେ ନମ୍ର ହୃଦୟ ସହିତ ଭୂମିରେ ଦଣ୍ଡବତ୍ ପଡ଼ିଗଲେ।

ଏତସ୍ମିନ୍ସମଯେ ତତ୍ର ସସ୍ମିତୋ ଭଗଵାନ୍ଭଵଃ ଏହ୍ଯେହୀତି ତମାହୂଯ ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯାଘ୍ରାଯ ଦଦୌ ଵରାନ୍

ସେଇ ସମୟରେ ଭଗବାନ୍ ଭବ ହସିହସି କହିଲେ, 'ଆସ, ଆସ', ତାଙ୍କୁ ଡାକିଲେ, ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଘ୍ରାଣ କରି ବର ଦେଲେ।

ଭକ୍ଷ୍ଯଭୋଜ୍ଯାନ୍ଯଥାକାମଂ ବାନ୍ଧଵୈର୍ଭୁକ୍ଷ୍ଵ ସର୍ଵଦା ସୁଖୀ ଭଵ ସଦା ଦୁଃଖାନ୍ନିର୍ମୁକ୍ତା ଭକ୍ତିମାନ୍ମମ

ତୁମେ ଏବଂ ତୁମ ବନ୍ଧୁମାନେ ଇଚ୍ଛାମତ ଖାଦ୍ୟ ଓ ଭୋଜ୍ୟ ସଦା ଖାଅ, ସଦା ଖୁସି ରୁହ, ସଦା ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ ଓ ମୋ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିଶୀଳ ରୁହ।

ଉପମନ୍ଯୋ ମହାଭାଗ ତଵାମ୍ବୈଷା ହି ପାର୍ଵତୀ ମଯା ପୁତ୍ରୀକୃତୋ ହ୍ଯଦ୍ଯ ଦତ୍ତଃ କ୍ଷୀରୋଦକାର୍ଣଵଃ

ଉପମନ୍ୟୁ, ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଏହି ପାର୍ବତୀ ତୁମ ମାଆ, ଆଜି ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ମୋ ପୁତ୍ରୀ କରିଛି ଏବଂ ତୁମକୁ କ୍ଷୀର ସମୁଦ୍ର ଦେଇଛି।

ମଧୁନଶ୍ଚାର୍ଣଵଶ୍ଚୈଵ ଦଧ୍ଯନ୍ନାର୍ଣଵ ଏଵ ଚ ଆଜ୍ଯୌଦନାର୍ଣଵଶ୍ଚୈଵ ଫଲାଦ୍ଯର୍ଣଵ ଏଵ ଚ

ମଧୁର ସମୁଦ୍ର, ଦହିର ସମୁଦ୍ର, ଘିଅ ଓ ଭାତର ସମୁଦ୍ର, ଏବଂ ଫଳ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଖାଦ୍ୟର ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟ।

ଅପୂପଗିରଯଶ୍ଚୈଵ ଭକ୍ଷ୍ଯଭୋଜ୍ଯାର୍ଣଵସ୍ତଥା ଏତେ ଦତ୍ତା ମଯା ତେ ହି ତ୍ଵଂ ଗୃହ୍ଣୀଷ୍ଵ ମହାମୁନେ

ପିଠାପାନ୍ଥାର ପାହାଡ଼ ଏବଂ ଖାଦ୍ୟ ଓ ଭୋଜ୍ୟର ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟ ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଇଛି; ମହାମୁନି, ଏଗୁଡ଼ିକୁ ଗ୍ରହଣ କର।

ପିତା ତଵ ମହାଦେଵୋ ମାତା ଵୈ ଜଗଦମ୍ବିକା ଅମରତ୍ଵଂ ମଯା ଦତ୍ତଂ ଗାଣପତ୍ଯଂ ଚ ଶାଶ୍ଵତମ୍

ତୁମର ବାପା ହେଲେ ମହାଦେବ, ମାଆ ହେଲେ ଜଗଦମ୍ବିକା; ମୁଁ ତୁମକୁ ଅମରତ୍ୱ ଏବଂ ଗଣମାନ୍ୟ ନିତ୍ୟ ଅଧିକାର ଦେଇଛି।

ଵରାନ୍ଵରଯ ସୁପ୍ରୀତ୍ଯା ମନୋ ଽଭିଲଷିତାନ୍ପରାନ୍ ପ୍ରସନ୍ନୋ ଽହଂ ପ୍ରଦାସ୍ଯାମି ନାତ୍ର କାର୍ଯା ଵିଚାରଣା

ମନରେ ଯାହା ଇଚ୍ଛା, ଭଲପାଇ ବର ଚାହିଅ; ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଦେବି, ଏଠାରେ ଚିନ୍ତା କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ।

ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ମହାଦେଵଃ କରାଭ୍ଯାମୁପଗୃହ୍ଯତମ୍ ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯାଘ୍ରାଯ ସୁତସ୍ତେ ଽଯମିତି ଦେଵ୍ଯୈ ନ୍ଯଵେଦଯତ୍

ଏଭଳି କହି, ମହାଦେବ ତାଙ୍କୁ ହାତରେ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ମୁଣ୍ଡ ଘ୍ରାଣ କରି ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ଏହି ହେଉଛି ତୁମ ପୁଅ'।

ଦେଵୀ ଚ ଗୁହଵତ୍ପ୍ରୀତ୍ଯା ମୂର୍ଧ୍ନି ତସ୍ଯ କରାମ୍ବୁଜମ୍ ଵିନ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରଦଦୌ ତସ୍ମୈ କୁମାରପଦମଵ୍ଯଯମ୍

ଦେବୀ ମଧ୍ୟ ପୁତ୍ର ସ୍ନେହରେ ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ହସ୍ତକମଳ ରଖି, ତାଙ୍କୁ ଅବିନାଶୀ କୁମାର ପଦ ଦେଲେ।

କ୍ଷୀରାବ୍ଧିରପି ସାକାରଃ କ୍ଷୀରଂ ସ୍ଵାଦୁ କରେ ଦଧତ୍ ଉପସ୍ଥାଯ ଦଦୌ ପିଣ୍ଡୀଭୂତଂ କ୍ଷୀରମନଶ୍ଵରମ୍

କ୍ଷୀର ସମୁଦ୍ର ଆକାର ଧରି, ହାତରେ ମିଠା କ୍ଷୀର ନେଇ ଆସିଲା ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ଅବିନାଶୀ କ୍ଷୀରର ଗଠିଆ ଦେଲା।

ଯୋଗୈଶ୍ଵର୍ଯଂ ସଦା ତୁଷ୍ଟିଂ ବ୍ରହ୍ମଵିଦ୍ଯାମନଶ୍ଵରାମ୍ ସମୃଦ୍ଧିଂ ପରମାନ୍ତସ୍ମୈ ଦଦୌ ସଂତୁଷ୍ଟମାନସଃ

ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୃଦୟରେ ସେ ତାଙ୍କୁ ଯୋଗଶକ୍ତି, ସଦା ସନ୍ତୋଷ, ଅବିନାଶୀ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମୃଦ୍ଧି ଓ ପରମ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଦେଲେ।

ଅଥ ଶଂଭୁଃ ପ୍ରସନ୍ନାତ୍ମା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତସ୍ଯ ତପୋମହଃ ପୁନର୍ଦଦୌ ଵରଂ ଦିଵ୍ଯଂ ମୁନଯେ ହ୍ଯୁପମନ୍ଯଵେ

ତାପସ୍ୟାର ମହିମା ଦେଖି, ପ୍ରସନ୍ନ ହୃଦୟ ଶମ୍ଭୁ ପୁଣି ଉପମନ୍ୟୁ ମୁନିଙ୍କୁ ଦିବ୍ୟ ବର ଦେଲେ।

ଵ୍ରତଂ ପାଶୁପତଂ ଜ୍ଞାନଂ ଵ୍ରତଯୋଗଂ ଚ ତତ୍ତ୍ଵତଃ ଦଦୌ ତସ୍ମୈ ପ୍ରଵକ୍ତୃତ୍ଵପାଟଵଂ ସୁଚିରଂ ପରମ୍

ସେ ତାଙ୍କୁ ପାଶୁପତ ବ୍ରତ, ଜ୍ଞାନ, ବ୍ରତ ଓ ଯୋଗର ସତ୍ୟ ଅଭ୍ୟାସ, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବକ୍ତୃତ୍ୱ ଓ ଶିକ୍ଷା ଦେବାର ଶକ୍ତି ଦେଲେ।