ଶିଵପୁରାଣମ୍

ସୌମ୍ଯା ଘୋରା ଚ ମିଶ୍ରା ଚ ତ୍ରିନେତ୍ରା ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖରା ଅଜାତପୁଂସ୍ପର୍ଶରତିରଧୃଷ୍ଯା ଚାତିସୁନ୍ଦରୀ

ସେ ମୃଦୁ, ଭୟଙ୍କର ଓ ମିଶ୍ର ରୂପରେ, ତିନି ଚକ୍ଷୁ, ଚାନ୍ଦ୍ରର ଶୋଭାରେ ଭୂଷିତ, ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଅସ୍ପର୍ଶ୍ୟ, ଅଜୟ, ଏବଂ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଥିଲେ।

ଦତ୍ତା ଚ ବ୍ରହ୍ମଣେ ଦେଵ୍ଯା ଶକ୍ତିରେଷା ସନାତନୀ ନିଶୁଂଭସ୍ଯ ଚ ଶୁଂଭସ୍ଯ ନିହଂତ୍ରୀ ଦୈତ୍ଯସିଂହଯୋଃ

ଏହି ଚିରସ୍ଥାୟୀ ଶକ୍ତି ଦେବୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିଲା, ନିଶୁମ୍ଭ ଓ ଶୁମ୍ଭ ଦେତ୍ୟସିଂହଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିବା ଶକ୍ତି।

ବ୍ରହ୍ମଣାପି ପ୍ରହୃଷ୍ଟେନ ତସ୍ଯୈ ପରମଶକ୍ତଯେ ପ୍ରବଲଃ କେସରୀ ଦତ୍ତୋ ଵାହନତ୍ଵେ ସମାଗତଃ

ବ୍ରହ୍ମା ଖୁସି ହୋଇ, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶକ୍ତି ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରବଳ ସିଂହକୁ ତାଙ୍କର ଯାନ ଭାବରେ ଦେଲେ।

ଵିନ୍ଧ୍ଯେ ଚ ଵସତିଂ ତସ୍ଯାଃ ପୂଜାମାସଵପୂର୍ଵକୈଃ ମାଂସୈର୍ମତ୍ସ୍ଯୈରପୂପୈଶ୍ଚ ନିର୍ଵର୍ତ୍ଯାସୌ ସମାଦିଶତ୍

ସେ ଦେବୀଙ୍କର ପୂଜା ବିନ୍ଧ୍ୟ ପର୍ବତରେ ମଦ, ମାଂସ, ମାଛ ଓ ପିଠା ଦ୍ୱାରା କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଥିଲା।

ସା ଚୈଵ ସଂମତା ଶକ୍ତିର୍ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵିଶ୍ଵକର୍ମଣଃ ପ୍ରଣମ୍ଯ ମାତରଂ ଗୌରୀଂ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ଚାନୁପୂର୍ଵଶଃ

ସେ ଶକ୍ତି, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱୀକୃତ, ପ୍ରଥମେ ମା ଗୌରୀଙ୍କୁ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ।

ଶକ୍ତିଭିଶ୍ଚାପି ତୁଲ୍ଯାଭିଃ ସ୍ଵାତ୍ମଜାଭିରନେକଶଃ ପରୀତା ପ୍ରଯଯୌ ଵିନ୍ଧ୍ଯଂ ଦୈତ୍ଯେନ୍ଦ୍ରୌ ହନ୍ତୁମୁଦ୍ଯତା

ସେ ନିଜ ପରିଚୟ ଶକ୍ତିମାନ୍ ଝିଅମାନେ ସହିତ, ବିନ୍ଧ୍ୟ ପର୍ବତକୁ ଦେତ୍ୟ ରାଜାମାନେକୁ ମାରିବା ପାଇଁ ଯାତ୍ରା କଲେ।

ନିହତୌ ଚ ତଯା ତତ୍ର ସମରେ ଦୈତ୍ଯପୁଂଗଵୌ ତଦ୍ବାଣୈଃ କାମବାଣୈଶ୍ଚ ଚ୍ଛିନ୍ନଭିନ୍ନାଂଗମାନସୌ

ସେଠାରେ ଯୁଦ୍ଧରେ, ଦେତ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କ ତୀର ଓ କାମ ତୀରରେ ଆଘାତ ପାଇ, ଦେହ ଓ ମନ ଭାଙ୍ଗି ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ।

ତଦ୍ଯୁଦ୍ଧଵିସ୍ତରଶ୍ଚାତ୍ର ନ କୃତୋ ଽନ୍ଯତ୍ର ଵର୍ଣନାତ୍ ଊହନୀଯଂ ପରସ୍ମାଚ୍ଚ ପ୍ରସ୍ତୁତଂ ଵର୍ଣଯାମି ଵଃ

ସେ ଯୁଦ୍ଧର ପ୍ରସ୍ତୁତି ଏଠାରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ନନା ହୋଇନାହିଁ; ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନରୁ ଅନୁମାନ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ, କିନ୍ତୁ ଆପଣମାନେ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଅଂଶ ମୁଁ କହିବି।

ଉତ୍ପାଦ୍ଯ କୌଶିକୀଂ ଗୌରୀ ବ୍ରହ୍ମଣେ ପ୍ରତିପାଦ୍ଯ ତାମ୍ ତସ୍ଯ ପ୍ରତ୍ଯୁପକାରାଯ ପିତାମହମଥାବ୍ରଵୀତ୍

କୌଶିକୀଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରି, ଗୌରୀ ତାଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଭରସା କରି ଦେଲେ; ତାପରେ ପ୍ରତିଉପକାର ସ୍ୱରୂପ ପିତାମହ କହିଲେ।

ଦୃଷ୍ଟଃ କିମେଷ ଭଵତା ଶାର୍ଦୂଲୋ ମଦୁପାଶ୍ରଯଃ ଅନେନ ଦୁଷ୍ଟସତ୍ତ୍ଵେଭ୍ଯୋ ରକ୍ଷିତଂ ମତ୍ତପୋଵନମ୍

ତୁମେ ଏହି ବାଘକୁ ଦେଖିଛ କି, ଯିଏ ମୋ ପାଖରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଇଛି? ଏହି ବାଘ ଦୁଷ୍ଟ ପ୍ରାଣୀମାନେରୁ ମୋ ତପୋବନକୁ ରକ୍ଷା କରିଛି।

ମଯ୍ଯର୍ପିତମନା ଏଷ ଭଜତେ ମାମନନ୍ଯଧୀଃ ଅସ୍ଯ ସଂରକ୍ଷଣାଦନ୍ଯତ୍ପ୍ରିଯଂ ମମ ନ ଵିଦ୍ଯତେ

ଏହାର ମନ ମୋ ପାଖରେ ଏକାଗ୍ର ଅଛି, ଏହି ବାଘ ମୋ ପ୍ରତି ଅନନ୍ୟ ଭାବରେ ଭକ୍ତି କରେ; ଏହି ବାଘର ରକ୍ଷା ଛଡ଼ା ମୋ ପାଇଁ ଅନ୍ୟ କିଛି ଅଧିକ ପ୍ରିୟ ନୁହେଁ।

ଭଵିତଵ୍ଯମନେନାତୋ ମମାନ୍ତଃପୁରଚାରିଣା ଗଣେଶ୍ଵରପଦଂ ଚାସ୍ମୈ ପ୍ରୀତ୍ଯା ଦାସ୍ଯତି ଶଂକରଃ

ଏହି ବାଘ ମୋ ଅନ୍ତଃପୁରରେ ବସିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ; ଶଙ୍କର ତାଙ୍କୁ ମମତାରେ ଗଣମାନଙ୍କ ନାୟକ ରୂପରେ ପଦ ଦେବେ।

ଏନମଗ୍ରେସରଂ କୃତ୍ଵା ସଖୀଭିର୍ଗନ୍ତୁମୁତ୍ସହେ

ଏହି ବାଘକୁ ଆଗୁଆ କରି, ମୁଁ ମୋ ସଖୀମାନେ ସହିତ ଯାଇପାରିବି।

ଇତ୍ଯୁକ୍ତଃ ପ୍ରହସନ୍ବ୍ରହ୍ମା ଦେଵୀମ୍ମୁଗ୍ଧାମିଵ ସ୍ମଯନ୍

ଏଭଳି କହିବା ପରେ, ବ୍ରହ୍ମା ହସିଲେ ଏବଂ ଦେବୀଙ୍କୁ ନିର୍ମଳ ଶିଶୁ ଭଳି ଦେଖି ମୁସ୍କୁରାଇଲେ।

ପଶୌ ଦେଵି ମୃଗାଃ କ୍ରୂରାଃ କ୍ଵ ଚ ତେ ଽନୁଗ୍ରହଃ ଶୁଭଃ ଆଶୀଵିଷମୁଖେ ସାକ୍ଷାଦମୃତଂ କିଂ ନିଷିଚ୍ଯତେ

ହେ ଦେବୀ, ଜଙ୍ଗଲୀ ପଶୁମାନେ ଦୟାହୀନ ଏବଂ କ୍ରୂର। ତୁମର ମଙ୍ଗଳମୟ କୃପା କେଉଁଠି? ବିଷାକ୍ତ ସାପର ମୁହଁକୁ କିଏ ସିଧାସଳଖ ଅମୃତ ଢାଳେ?

ଵ୍ଯାଘ୍ରମାତ୍ରେଣ ସନ୍ନେଷ ଦୁଷ୍ଟଃ କୋ ଽପି ନିଶାଚରଃ ଅନେନ ଭକ୍ଷିତା ଗାଵୋ ବ୍ରାହ୍ମଣାଶ୍ଚ ତପୋଧନାଃ

ଏକ ଦୁଷ୍ଟ ରାତିର ପ୍ରାଣୀ ଏକ ବାଘିଣୀ ସହିତ ଗାଁର ଗାଈ ଓ ତପସ୍ୱୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଖାଇ ଦେଇଛି।

ତର୍ପଯଂସ୍ତାନ୍ଯଥାକାମଂ କାମରୂପୀ ଚରତ୍ଯସୌ ଅଵଶ୍ଯଂ ଖଲୁ ଭୋକ୍ତଵ୍ଯଂ ଫଲଂ ପାପସ୍ଯ କର୍ମଣଃ

ସେ ଯେଉଁ ରୂପ ଚାହେଁ ଧରି, ଯେଉଁଠି ଇଚ୍ଛା କରେ ସେଉଁଠି ଘୁରେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରେ। ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ, ପାପ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ଭୋଗିବାକୁ ପଡ଼ିବ।

ଅତଃ କିଂ କୃପଯା କୃତ୍ଯମୀଦୃଶେଷୁ ଦୁରାତ୍ମସୁ ଅନେନ ଦେଵ୍ଯାଃ କିଂ କୃତ୍ଯଂ ପ୍ରକୃତ୍ଯା କଲୁଷାତ୍ମନା

ଏହିପରି ଦୁଷ୍ଟ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ପାଇଁ କୃପା କରିବାର କ'ଣ ଅର୍ଥ? ଯେଉଁଠି ପ୍ରକୃତିରୁ ମନ ଅଶୁଦ୍ଧ, ଦେବୀଙ୍କର କ'ଣ କାମ?

ଯଦୁକ୍ତଂ ଭଵତା ସର୍ଵଂ ତଥ୍ଯମସ୍ତ୍ଵଯମୀଦୃଶଃ ତଥାପି ମାଂ ପ୍ରପନ୍ନୋ ଽଭୂନ୍ନ ତ୍ଯାଜ୍ଯୋ ମାମୁପାଶ୍ରିତଃ

ତୁମେ ଯାହା କହିଛ, ସେସବୁ ସତ୍ୟ। ସେ ଏପରି ଅଟୁଟ। ତଥାପି, ଯେଉଁଠି ସେ ମୋ ଶରଣ ନେଇଛି, ମୁଁ ତାକୁ ତ୍ୟାଗ କରିପାରିବି ନାହିଁ।

ଅସ୍ଯ ଭକ୍ତିମଵିଜ୍ଞାଯ ପ୍ରାଗ୍ଵୃତ୍ତଂ ତେ ନିଵେଦିତମ୍ ଭକ୍ତିଶ୍ଚେଦସ୍ଯ କିଂ ପାପୈର୍ନ ତେ ଭକ୍ତଃ ପ୍ରଣଶ୍ଯତି

ତାଙ୍କର ଭକ୍ତିକୁ ଜାଣିନଥିବା ବେଳେ, ତୁମେ ତାଙ୍କର ପୂର୍ବ ଦୁଷ୍କର୍ମ କଥା କହିଛ। କିନ୍ତୁ ଯଦି ସେ ଭକ୍ତ, ତାଙ୍କର ପାପ କ'ଣ କରିପାରିବ? ଭକ୍ତ କେବେ ନଶ୍ଟ ହୁଏ ନାହିଁ।

ପୁଣ୍ଯକର୍ମାପି କିଂ କୁର୍ଯାତ୍ତ୍ଵଦୀଯାଜ୍ଞାନପେକ୍ଷଯା ଅଜା ପ୍ରଜ୍ଞା ପୁରାଣୀ ଚ ତ୍ଵମେଵ ପରମେଶ୍ଵରୀ

ଯେଉଁଠି ଲୋକ ଭଲ କାମ କରେ, ସେମାନେ ତୁମ ଆଜ୍ଞା ଛଡ଼ା କିଛି କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ। ତୁମେ ଅଜନ୍ମା, ପୁରାତନ ଜ୍ଞାନ ଓ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦେବୀ।

ତ୍ଵଦଧୀନା ହି ସର୍ଵେଷାଂ ବଂଧମୋକ୍ଷଵ୍ଯଵସ୍ଥିତିଃ ତ୍ଵଦୃତେ ପରମା ଶକ୍ତିଃ ସଂସିଦ୍ଧିଃ କସ୍ଯ କର୍ମଣା

ସମସ୍ତଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଓ ମୋକ୍ଷ ତୁମ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ତୁମକୁ ଛଡ଼ି, କାହାର କାର୍ଯ୍ୟରେ ସର୍ବଶକ୍ତି ବା ସଫଳତା ଆସିପାରିବ?

ତ୍ଵମେଵ ଵିଵିଧା ଶକ୍ତିଃ ଭଵାନାମଥ ଵା ସ୍ଵଯମ୍ ଅଶକ୍ତଃ କର୍ମକରଣେ କର୍ତା ଵା କିଂ କରିଷ୍ଯତି

ତୁମେ ଏକା ଅନେକ ପ୍ରକାର ଶକ୍ତିର ମୂଳ। ଜଗତର ଜୀବମାନେ କିଛି କରନ୍ତୁ କି ନା କରନ୍ତୁ, ତୁମକୁ ଛଡ଼ି କର୍ତ୍ତା କ'ଣ କରିପାରିବ?

ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚ ମମ ଚାନ୍ଯେଷାଂ ଦେଵଦାନଵରକ୍ଷସାମ୍ ତତ୍ତଦୈଶ୍ଵର୍ଯସମ୍ପ୍ରାପ୍ତ୍ଯୈ ତଵୈଵାଜ୍ଞା ହି କାରଣମ୍

ବିଷ୍ଣୁ, ମୁଁ, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦେବତା, ଦାନବ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ—ସମସ୍ତଙ୍କର ଶକ୍ତି ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ତୁମର ଆଜ୍ଞା ଦ୍ୱାରା ମିଳେ।

ଅତୀତାଃ ଖଲ୍ଵସଂଖ୍ଯାତା ବ୍ରହ୍ମାଣୋ ହରଯୋ ଭଵାଃ ଅନାଗତାସ୍ତ୍ଵସଂଖ୍ଯାତାସ୍ତ୍ଵଦାଜ୍ଞାନୁଵିଧାଯିନଃ

ଅଗଣନୀୟ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଶିବ ଚାଲିଗଲେ, ଅଗଣନୀୟ ଆସିବେ; ସମସ୍ତେ ତୁମ ଆଜ୍ଞାକୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି।

ତ୍ଵାମନାରାଧ୍ଯ ଦେଵେଶି ପୁରୁଷାର୍ଥଚତୁଷ୍ଟଯମ୍ ଲବ୍ଧୁଂ ନ ଶକ୍ଯମସ୍ମାଭିରପି ସର୍ଵୈଃ ସୁରୋତ୍ତମୈଃ

ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଦେବୀ, ତୁମକୁ ଉପାସନା କରିବା ଛଡ଼ା, ଆମେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ଉତ୍ତମ ଲୋକ ଚାରି ପ୍ରକାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବୁ ନାହିଁ।

ଵ୍ଯତ୍ଯାସୋ ଽପି ଭଵେତ୍ସଦ୍ଯୋ ବ୍ରହ୍ମତ୍ଵସ୍ଥାଵରତ୍ଵଯୋଃ ସୁକୃତଂ ଦୁଷ୍କୃତଂ ଚାପି ତ୍ଵଯେଵ ସ୍ଥାପିତଂ ଯତଃ

ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଜଡ଼ ପ୍ରାଣୀର ଅବସ୍ଥା ଏକାଏକି ବଦଳିଯାଇପାରେ; ପୁଣ୍ୟ ଓ ପାପ ତୁମେ ଏକା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କର।

ତ୍ଵଂ ହି ସର୍ଵଜଗଦ୍ଭର୍ତୁଶ୍ଶିଵସ୍ଯ ପରମାତ୍ମନଃ ଅନାଦିମଧ୍ଯନିଧନା ଶକ୍ତିରାଦ୍ଯା ସନାତନୀ

ତୁମେ ଶିବଙ୍କର, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ପାଳକ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆତ୍ମାଙ୍କର ଆଦି ଓ ଶାଶ୍ୱତ ଶକ୍ତି; ତୁମେ ଆଦି, ମଧ୍ୟ ଓ ଶେଷ ନାହିଁ।

ସମସ୍ତଲୋକଯାତ୍ରାର୍ଥଂ ମୂର୍ତିମାଵିଶ୍ଯ କାମପି

ସମସ୍ତ ଜଗତର ଚଳାଚଳ ପାଇଁ, ତୁମେ ଅନେକ ରୂପ ଧାରଣ କର।