ଶିଵପୁରାଣମ୍

ତଯୋର୍ଵଧାଯ ଦେଵେଶଂ ବ୍ରହ୍ମାଭ୍ଯର୍ଥିତଵାନ୍ପୁନଃ ଵିନିଂଦ୍ଯାପି ରହସ୍ଯଂ ଵାଂ କ୍ରୋଧଯିତ୍ଵା ଯଥା ତଥା

ସେମାନଙ୍କ ନାଶ ପାଇଁ, ବ୍ରହ୍ମା ପୁଣିଥରେ ଦେବତାଙ୍କ ଠାରୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ, ଆବଶ୍ୟକ ହେଲେ ଗୁପ୍ତରେ ତୁମକୁ ଦୋଷାରୋପ କରି, କ୍ରୋଧିତ କରିଲେ।

ତଦ୍ଵର୍ଣକୋଶଜାଂ ଶକ୍ତିମକାମାଂ କନ୍ଯକାତ୍ମିକାମ୍ ନିଶୁମ୍ଭଶୁଂଭଯୋର୍ହଂତ୍ରୀଂ ସୁରେଭ୍ଯୋ ଦାତୁମର୍ହସି

ବର୍ଣ୍ଣମୟ ଧନରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଆସକ୍ତିହୀନ କନ୍ୟା ଯିଏ ଶୁମ୍ଭ ଓ ନିଶୁମ୍ଭଙ୍କୁ ବଧ କରିବେ, ସେଇ ଶକ୍ତିକୁ ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ଦେବା ଉଚିତ।

ଏଵମଭ୍ଯର୍ଥିତୋ ଧାତ୍ରା ଭଗଵାନ୍ନୀଲଲୋହିତଃ କାଲୀତ୍ଯାହ ରହସ୍ଯଂ ଵାଂ ନିନ୍ଦଯନ୍ନିଵ ସସ୍ମିତଃ

ଏଭଳି ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ଅନୁରୋଧରେ, ନୀଳ ଓ ଲାଲ୍ ରଙ୍ଗର ଭଗବାନ, ହସି, କାଳୀ ଭାବେ ଗୁପ୍ତରେ ତୁମକୁ ଦୋଷାରୋପ କରି କହିଲେ।

ତତଃ କ୍ରୁଦ୍ଧା ତଦା ଦେଵୀ ସୁଵର୍ଣା ଵର୍ଣକାରଣାତ୍ ସ୍ମଯନ୍ତୀ ଚାହ ଭର୍ତାରମସମାଧେଯଯା ଗିରା

ତାପରେ, ଦେବୀ କ୍ରୋଧିତ ହେଇ, ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ରଙ୍ଗରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଥିବାରୁ ତାଙ୍କ ଦେହ ହେଲା ସୁନା ରଙ୍ଗର, ହସି, ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ମନ ଶାନ୍ତି ହେବା ଦୁର୍ଲଭ ଶବ୍ଦରେ କହିଲେ।

ଈଦୃଶୋ ମମ ଵର୍ଣେସ୍ମିନ୍ନ ରତିର୍ଭଵତୋ ଽସ୍ତି ଚେତ୍ ଏଵାଵନ୍ତଂ ଚିରଂ କାଲଂ କଥମେଷା ନିଯମ୍ଯତେ

ମୋ ଏହି ବର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତି ତୁମର ଏପରି ଆସକ୍ତି ଥିଲେ, ଏତେ ଦିନ ଏହା କିପରି ଦମନ ହେବ?

ଅରତ୍ଯା ଵର୍ତମାନୋ ଽପି କଥଂ ଚ ରମସେ ମଯା ନ ହ୍ଯଶକ୍ଯଂ ଜଗତ୍ଯସ୍ମିନ୍ନୀଶ୍ଵରସ୍ଯ ଜଗତ୍ପ୍ରଭୋଃ

ଯଦି ତୁମେ ଆସକ୍ତିହୀନ ଥିଲେ, ତେବେ ମୋ ସହ କିପରି ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରୁଛ? ଏହି ଜଗତରେ ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କ ଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ଭଗବାନ ପାଇଁ କିଛି ଅସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।

ସ୍ଵାତ୍ମାରାମସ୍ଯ ଭଵତୋ ରତିର୍ନ ସୁଖସାଧନମ୍ ଇତି ହେତୋଃ ସ୍ମରୋ ଯସ୍ମାତ୍ପ୍ରସଭଂ ଭସ୍ମସାତ୍କୃତଃ

ଯିଏ ନିଜ ଆତ୍ମାରେ ଆନନ୍ଦ ପାଉଛନ୍ତି, ସେ ପାଇଁ ଭୋଗ କେବେ ଖୁସିର ଉପାୟ ନୁହେଁ; ଏହି କାରଣରୁ କାମଦେବକୁ ବଳେଇ ଭସ୍ମ କରାଯାଇଥିଲା।

ଯା ଚ ନାଭିମତା ଭର୍ତୁରପି ସର୍ଵାଂଗସୁନ୍ଦରୀ ସା ଵୃଥୈଵ ହି ଜାଯେତ ସର୍ଵୈରପି ଗୁଣାନ୍ତରୈଃ

ଯଦି ସ୍ତ୍ରୀ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗରେ ସୁନ୍ଦର ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ନଥିଲେ, ସେ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଗୁଣ ସହିତ ବ୍ୟର୍ଥ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।

ଭର୍ତୁର୍ଭୋଗୈକଶେଷୋ ହି ସର୍ଗ ଏଵୈଷ ଯୋଷିତାମ୍ ତଥାସତ୍ଯନ୍ଯଥାଭୂତା ନାରୀ କୁତ୍ରୋପଯୁଜ୍ଯତେ

ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଉପଭୋଗ ପାଇଁ ତିଆରି; ଯଦି ଏହା ନୁହେଁ, ତେବେ ଅନ୍ୟଥା ଥିବା ଜଣେ ନାରୀ କେଉଁଠି କାମରେ ଆସିପାରିବେ?

ତସ୍ମାଦ୍ଵର୍ଣମିମଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ତ୍ଵଯା ରହସି ନିନ୍ଦିତମ୍ ଵର୍ଣାନ୍ତରଂ ଭଜିଷ୍ଯେ ଵା ନ ଭଜିଷ୍ଯାମି ଵା ସ୍ଵଯମ୍

ସେଠୁଏ, ତୁମେ ଗୁପ୍ତରେ ଯେଉଁ ବର୍ଣ୍ଣକୁ ନିନ୍ଦା କରିଛ, ସେଇ ବର୍ଣ୍ଣକୁ ଛାଡ଼ି, ମୁଁ ଅନ୍ୟ ବର୍ଣ୍ଣ ନେବି କିମ୍ବା ନେବିନାହିଁ, ମୋ ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ।

ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵୋତ୍ଥାଯ ଶଯନାଦ୍ଦେଵୀ ସାଚଷ୍ଟ ଗଦ୍ଗଦମ୍ ଯଯାଚେ ଽନୁମତିଂ ଭର୍ତୁସ୍ତପସେ କୃତନିଶ୍ଚଯା

ଏହିପରି କହି, ଶୟନାସନରୁ ଉଠି, ଦେବୀ ଗଳା କମ୍ପି କମ୍ପି କହିଲେ, ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ କରି, ସ୍ୱାମୀଙ୍କର ଅନୁମତି ଚାହିଲେ।

ତଥା ପ୍ରଣଯଭଂଗେନ ଭୀତୋ ଭୂତପତିଃ ସ୍ଵଯମ୍ ପାଦଯୋଃ ପ୍ରଣମନ୍ନେଵ ଭଵାନୀଂ ପ୍ରତ୍ଯଭାଷତ

ଏହିପରି, ସ୍ନେହ ଭଙ୍ଗ ହେବାର ଭୟରେ, ଭୂତମାନଙ୍କର ପ୍ରଭୁ ନିଜେ ଭବାନୀଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ, ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।

ଅଜାନତୀ ଚ କ୍ରୀଡୋକ୍ତିଂ ପ୍ରିଯେ କିଂ କୁପିତାସି ମେ ରତିଃ କୁତୋ ଵା ଜାଯେତ ତ୍ଵତ୍ତଶ୍ଚେଦରତିର୍ମମ

ଖେଳା କଥା ଯେ ଥିଲା, ଏହି କଥା ଅଜଣା ଥିବାରୁ, ସେ କହିଲେ— 'ପ୍ରିୟେ, କାହିଁକି ତୁମେ ରୁଷ୍ଟ? ମୋ ଆନନ୍ଦ କିପରି ତୁମୁଠାରୁ ହଟିଯିବ? କିମ୍ବା ମୋର ଆନନ୍ଦ ଅନ୍ୟ କାହାରୁ ହେବ କିପରି?'

ମାତା ତ୍ଵମସ୍ଯ ଜଗତଃ ପିତାହମଧିପସ୍ତଥା କଥଂ ତଦୁତ୍ପପଦ୍ଯେତ ତ୍ଵତ୍ତୋ ନାଭିରତିର୍ମମ

ତୁମେ ଏହି ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର ମାଆ, ମୁଁ ଏହି ଜଗତର ବାପା ଓ ସ୍ୱାମୀ; ଏହିପରି ଅବସ୍ଥାରେ, ମୁଁ କିପରି ତୁମେ ଉପରେ ଆନନ୍ଦ ନପାଇବି?

ଆଵଯୋରଭିକାମୋ ଽପି କିମସୌ କାମକାରିତଃ ଯତଃ କାମସମୁତ୍ପତ୍ତିଃ ପ୍ରାଗେଵ ଜଗଦୁଦ୍ଭଵଃ

ଆମ ଦୁହେଁ ମଧ୍ୟରେ ଯଦି ଆକାଂକ୍ଷା ଅଛି, ସେ କାମଦେବ ଦ୍ୱାରା ହେଉଛି କି? କାମଦେବର ଉତ୍ପତ୍ତି ତ ଜଗତ ସୃଷ୍ଟି ପୂର୍ବରୁ ହୋଇଥିଲା।

ପୃଥଗ୍ଜନାନାଂ ରତଯେ କାମାତ୍ମା କଲ୍ପିତୋ ମଯା ତତଃ କଥମୁପାଲବ୍ଧଃ କାମଦାହାଦହଂ ତ୍ଵଯା

ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ, ମୁଁ ଇଚ୍ଛାର ଦେବତା ଭାବେ କାମକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲି; ତେବେ, କାମକୁ ଦହିଦେବା ପାଇଁ ତୁମେ କାହିଁକି ମୋତେ ଦୋଷାରୋପ କରୁଛ?

ମାଂ ଵୈ ତ୍ରିଦଶସାମାନ୍ଯଂ ମନ୍ଯମାନୋ ମନୋଭଵଃ ମନାକ୍ପରିଭଵଂ କୁର୍ଵନ୍ମଯା ଵୈ ଭସ୍ମସାତ୍କୃତଃ

ମନୋଭବ ମୋତେ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ପରି ସାଧାରଣ ଭାବି, ମୋତେ ଅଳ୍ପ ଅପମାନ କଲେ, ତେଣୁ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭସ୍ମ କରିଦେଲି।

ଵିହାରୋପ୍ଯାଵଯୋରସ୍ଯ ଜଗତସ୍ତ୍ରାଣକାରଣାତ୍ ତତସ୍ତଦର୍ଥଂ ତ୍ଵଯ୍ଯଦ୍ଯ କ୍ରୀଡୋକ୍ତିଂ କୃତଵାହନମ୍

ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ, ଆମ ଦୁହେଁ ମଧ୍ୟରେ ଇଚ୍ଛାକୁ ଅଲଗା କରିଦେଲି; ଏହି କାରଣରୁ, ତୁମେ ଆଜି ମୋତେ ଖେଳା କଥା କହିଲ।

ସ ଚାଯମଚିରାଦର୍ଥସ୍ତଵୈଵାଵିଷ୍କରିଷ୍ଯତେ କ୍ରୋଧସ୍ଯ ଜନକଂ ଵାକ୍ଯଂ ହୃଦି କୃତ୍ଵେଦମବ୍ରଵୀତ୍

ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ତୁମର ଶୀଘ୍ର ଉଦ୍‌ଘାଟିତ ହେବ; ରୁଷ୍ଟିର ଉତ୍ସ ଯେଉଁ କଥା, ତାହା ହୃଦୟରେ ଧରି, ସେ କହିଲେ।

ଶ୍ରୁତପୂର୍ଵଂ ହି ଭଗଵଂସ୍ତଵ ଚାଟୁ ଵଚୋ ମଯା ଯେନୈଵମତିଧୀରାହମପି ପ୍ରାଗଭିଵଂଚିତା

ହେ ଭଗବତୀ, ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ତୁମର ମିଠା କଥା ଶୁଣିଛି; ସେଇ କଥା ଦ୍ୱାରା, ମୁଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଧୃଢ଼ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଏକଥାରେ ଭ୍ରମିତ ହୋଇଥିଲି।

ପ୍ରାଣାନପ୍ଯପ୍ରିଯା ଭର୍ତୁର୍ନାରୀ ଯା ନ ପରିତ୍ଯଜେତ୍ କୁଲାଂଗନା ଶୁଭା ସଦ୍ଭିଃ କୁତ୍ସିତୈଵ ହି ଗମ୍ଯତେ

ଏକ ସତୀ ନାରୀ, ଯିଏ ସ୍ୱାମୀ ପାଇଁ ଆପଣ ଜୀବନକୁ ମଧ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିନଥାଏ, ସେ ଯେପରି ସୁଭିତା ଓ ଉତ୍ତମ ହେଉନାହିଁ, ସଦ୍ବୁଦ୍ଧି ଲୋକମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅସମ୍ମାନ କରନ୍ତି।

ଭୂଯସୀ ଚ ତଵାପ୍ରୀତିରଗୌରମିତି ମେ ଵପୁଃ କ୍ରୀଡୋକ୍ତିରପି କାଲୀତି ଘଟତେ କଥମନ୍ଯଥା

ତୁମର ମୋପାଇଁ ଅସନ୍ତୋଷ ବେଶି, ଏବଂ ମୋର କଳା ଦେହ ତାହାର କାରଣ; ତୁମର ଖେଳା କଥା ମଧ୍ୟ ଏହି ସମୟରେ ଉପଯୁକ୍ତ—ଏହା ଅନ୍ୟଥା କିପରି ହେବ?

ସଦ୍ଭିର୍ଵିଗର୍ହିତଂ ତସ୍ମାତ୍ତଵ କାର୍ଷ୍ଣ୍ଯମସଂମତମ୍ ଅନୁତ୍ସୃଜ୍ଯ ତପୋଯୋଗାତ୍ସ୍ଥାତୁମେଵେହ ନୋତ୍ସହେ

ସଦ୍ବୁଦ୍ଧି ଲୋକମାନେ ତୁମର କଳା ରୂପକୁ ଅପ୍ରସନ୍ନ ଓ ଅସ୍ୱୀକୃତ କରନ୍ତି; ମୁଁ ମୋର ତପସ୍ୟା ଛାଡ଼ି ଏଠାରେ ରହିପାରିବି ନାହିଁ।

ସ ଯଦ୍ଯେଵଂଵିଧତାପସ୍ତେ ତପସା କିଂ ପ୍ରଯୋଜନମ୍ ମମେଚ୍ଛଯା ସ୍ଵେଚ୍ଛଯା ଵା ଵର୍ଣାନ୍ତରଵତୀ ଭଵ

ଯଦି ତୁମର ଏହିପରି ତପସ୍ୟା, ତେବେ ଏହାର କଣ ଉପକାର? ମୋର ଇଚ୍ଛାରେ କିମ୍ବା ତୁମ ଇଚ୍ଛାରେ, ଅନ୍ୟ ରଙ୍ଗ ଧାରଣ କର।

ନେଚ୍ଛାମି ଭଵତୋ ଵର୍ଣଂ ସ୍ଵଯଂ ଵା କର୍ତୁମନ୍ଯଥା ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ତପସାରାଧ୍ଯ କ୍ଷିପ୍ରଂ ଗୌରୀ ଭଵାମ୍ଯହମ୍

ମୁଁ ତୁମର ରଙ୍ଗକୁ ନିଜେ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପାୟରେ ବଦଳାଇବାକୁ ଚାହେଁ ନାହିଁ; ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସନ୍ନ କରି, ଶୀଘ୍ର ଗୌରୀ ହେବି।

ମତ୍ପ୍ରସାଦାତ୍ପୁରା ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରହ୍ମତ୍ଵଂ ପ୍ରାପ୍ତଵାନ୍ପୁରା ତମାହୂଯ ମହାଦେଵି ତପସା କିଂ କରିଷ୍ଯସି

ମୋର କୃପାରେ, ପୂର୍ବେ ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରହ୍ମାପଦ ପାଇଥିଲେ; ତେଣୁ, ମହାଦେବୀ, ତୁମେ ତପସ୍ୟା କରି କଣ ଲାଭ କରିବ?

ତ୍ଵତ୍ତୋ ଲବ୍ଧପଦା ଏଵ ସର୍ଵେ ବ୍ରହ୍ମାଦଯଃ ସୁରାଃ ତଥାପ୍ଯାରାଧ୍ଯ ତପସା ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ତ୍ଵନ୍ନିଯୋଗତଃ

ତୁମଠାରୁ ବ୍ରହ୍ମାଆଦି ସମସ୍ତ ଦେବତା ତାଙ୍କର ସ୍ଥାନ ପାଇଛନ୍ତି; ତଥାପି, ତୁମ ଆଦେଶରେ ବ୍ରହ୍ମା ତୁମକୁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପୂଜିଥିଲେ।

ପୁରା କିଲ ସତୀ ନାମ୍ନା ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଦୁହିତା ଽଭଵମ୍ ଜଗତାଂ ପତିମେଵଂ ତ୍ଵାଂ ପତିଂ ପ୍ରାପ୍ତଵତୀ ତଥା

ପୂର୍ବେ, ମୁଁ ସତୀ ନାମରେ ଦକ୍ଷଙ୍କ ଝିଅ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲି, ଏହିପରି ଭାବରେ ମୁଁ ଏହି ଜଗତର ପତି ତୁମକୁ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ପାଇଥିଲି।

ଏଵମଦ୍ଯାପି ତପସା ତୋଷଯିତ୍ଵା ଦ୍ଵିଜଂ ଵିଧିମ୍ ଗୌରୀ ଭଵିତୁମିଚ୍ଛାମି କୋ ଦୋଷଃ କଥ୍ଯତାମିହ

ଏହିପରି, ଏବେ ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ଦ୍ୱିଜ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସନ୍ନ କରି, ଗୌରୀ ହେବାକୁ ଚାହେଁ; ଏଥିରେ କଣ ଦୋଷ ଅଛି? ଏଠାରେ କହ।