ଇତି ଵିଜ୍ଞାପ୍ଯମାନସ୍ତୁ ବ୍ରହ୍ମଣା ପରମେଷ୍ଠିନା ଵିଲୋକ୍ଯ ଵଦନଂ ଦେଵ୍ଯା ଦେଵଦେଵସ୍ସ୍ମଯନ୍ନିଵ
ଏଭଳି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଅନୁରୋଧରେ, ଦେବତାଙ୍କ ଦେବତା ଦେବୀଙ୍କ ମୁହଁକୁ ଦେଖି ମୃଦୁ ହସିଲେ।
ପୁତ୍ରଭୂତସ୍ଯ ଵାତ୍ସଲ୍ଯାଦ୍ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପଦ୍ମଜନ୍ମନଃ ଦେଵାଦୀନାଂ ଯଥାପୂର୍ଵମଂଗାନି ପ୍ରଦଦୌ ପ୍ରଭୁଃ
ପୁତ୍ରସମ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ନେହରୁ, ପ୍ରଭୁ ପଦ୍ମରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ବ୍ରହ୍ମା ଆଦି ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂର୍ବବତ୍ ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗ ଫେରାଇ ଦେଲେ।
ପ୍ରଥମାଦ୍ଯୈଶ୍ଚ ଯା ଦେଵ୍ଯୋ ଦଂଡିତା ଦେଵମାତରଃ ତାସାମପି ଯଥାପୂର୍ଵାଣ୍ଯଂଗାନି ଗିରିଶୋ ଦଦୌ
ଏବଂ ଯେଉଁ ଦେବୀମାନେ ପ୍ରଥମେ ଦଣ୍ଡିତ ହୋଇଥିଲେ, ସେଇ ଦେବମାତାମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପାହାଡ଼ର ନାଥ ପୂର୍ବବତ୍ ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗ ଫେରାଇ ଦେଲେ।
ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଭଗଵାନେଵ ସ୍ଵଯଂ ବ୍ରହ୍ମା ପିତାମହଃ ତତ୍ପାପାନୁଗୁଣଂ ଚକ୍ରେ ଜରଚ୍ଛାଗମୁଖଂ ମୁଖମ୍
କିନ୍ତୁ ଦକ୍ଷଙ୍କୁ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ବ୍ରହ୍ମା ନିଜେ, ପିତାମହ, ତାଙ୍କର ପାପ ଅନୁଯାୟୀ ବୃଦ୍ଧ ଛାଗର ମୁହଁ ଦେଲେ।
ସୋ ଽପି ସଂଜ୍ଞାଂ ତତୋ ଲବ୍ଧ୍ଵା ସ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଜୀଵିତଃ ସୁଧୀ ଭୀତଃ କୃତାଞ୍ଜଲିଃ ଶଂଭୁଂ ତୁଷ୍ଟାଵ ପ୍ରଲପନ୍ବହୁ
ସେ ଚେତନା ଫେରି, ଜୀବନ ଦେଖି, ଭୟଭିତ ହେଲେ, ହାତ ଜୋଡି ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ ବହୁ କଥା କହି କ୍ଷମା ଚାହିଲେ।
ଜଯ ଦେଵ ଜଗନ୍ନାଥ ଲୋକାନୁଗ୍ରହକାରକ କୃପାଂ କୁରୁ ମହେଶାନାପରାଧଂ ମେ କ୍ଷମସ୍ଵ ହ
ଜୟ ହେ ପ୍ରଭୁ, ଜଗନ୍ନାଥ, ସମସ୍ତ ଜଗତ୍କୁ କୃପା କରୁଥିବା; ମହେଶ୍ୱର, ମୋ ଉପରେ କୃପା କର, ମୋ ଅପରାଧ କ୍ଷମା କର।
କର୍ତା ଭର୍ତା ଚ ହର୍ତା ଚ ତ୍ଵମେଵ ଜଗତାଂ ପ୍ରଭୋ ମଯା ଜ୍ଞାତଂ ଵିଶେଷେଣ ଵିଷ୍ଣ୍ଵାଦିସକଲେଶ୍ଵରଃ
ତୁମେ ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ପାଳକ ଓ ସଂହାରକ, ହେ ପ୍ରଭୁ; ମୁଁ ବିଶେଷ ଭାବେ ବୁଝିଲି ଯେ, ତୁମେ ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ।
ତ୍ଵଯୈଵ ଵିତତଂ ସର୍ଵଂ ଵ୍ଯାପ୍ତଂ ସୃଷ୍ଟଂ ନ ନାଶିତମ୍ ନ ହି ତ୍ଵଦଧିକାଃ କେଚିଦୀଶାସ୍ତେ ଽଚ୍ଯୁତକାଦଯଃ
ତୁମେ ଏହି ସମସ୍ତକୁ ବିସ୍ତାର କର, ଭରି ରଖ, ସୃଷ୍ଟି କର, ନାଶ କରନାହାଁ; ଏଇ ଅଚ୍ୟୁତ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ କେହି ତୁମଠାରୁ ଉଚ୍ଚ ନୁହଁନ୍ତି, ହେ ପ୍ରଭୁ।
ତଂ ତଥା ଵ୍ଯାକୁଲଂ ଭୀତଂ ପ୍ରଲପଂତଂ କୃତାଗସମ୍
ସେ ଏପରି ଭୟଭୀତ ଓ ଅସ୍ଥିର ହୋଇ, ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ କଥା କହୁଥିଲେ, କାରଣ ସେ ଏକ ଅପରାଧ କରିଥିଲେ।
ତଥୋକ୍ତ୍ଵା ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତସ୍ଯ ପିତୁଃ ପ୍ରିଯଚିକୀର୍ଷଯା ଗାଣପତ୍ଯଂ ଦଦୌ ତସ୍ମୈ ଦକ୍ଷାଯାକ୍ଷଯମୀଶ୍ଵରଃ
ଏପରି କହି, ତାଙ୍କର ପିତା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ଈଶ୍ୱର ତାଙ୍କୁ ଗଣମାନ୍ୟତା ଓ ଅବିନାଶୀ ଗଣପତି ପଦବୀ ଦେଲେ।
ତୁଷ୍ଟୁଵୁଃ ପ୍ରଶ୍ରଯା ଵାଚା ଶଂକରଂ ଗିରିଜାଧିପମ୍
ସେମାନେ ନମ୍ର ଭାବରେ ଶବ୍ଦ କରି, ଗିରିଜାପତି ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ଜଯ ଶଂକର ଦେଵେଶ ଦୀନାନାଥ ମହାପ୍ରଭୋ କୃପାଂ କୁରୁ ମହେଶାନାପରାଧଂ ନୋ କ୍ଷମସ୍ଵ ଵୈ
ଜୟ ହେଉ, ଶଙ୍କର, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ନାଥ, ଦୁଃଖୀମାନେଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ, ମହାପ୍ରଭୁ! ମହେଶ୍ୱର, ଆମ ପ୍ରତି କୃପା କର, ଆମ ଅପରାଧକୁ ଖ୍ମା କର।
ମଖପାଲ ମଖାଧୀଶ ମଖଵିଧ୍ଵଂସକାରକ କୃପାଂ କୁରୁ ମଶାନାପରାଧଂ ନଃ କ୍ଷମସ୍ଵ ଵୈ
ଯଜ୍ଞର ରକ୍ଷକ, ଯଜ୍ଞର ନାଥ, ଯଜ୍ଞ ଧ୍ୱଂସ କରିବାରୁ, ଶ୍ମଶାନର ନାଥ, ଆମ ପ୍ରତି କୃପା କର, ଆମ ଅପରାଧକୁ ଖ୍ମା କର।
ଦେଵଦେଵ ପରେଶାନ ଭକ୍ତପ୍ରାଣପ୍ରପୋଷକ ଦୁଷ୍ଟଦଣ୍ଡପ୍ରଦ ସ୍ଵାମିନ୍କୃପାଂ କୁରୁ ନମୋ ଽସ୍ତୁ ତେ
ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ଦେବ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନାଥ, ଭକ୍ତମାନେଙ୍କ ଜୀବନକୁ ପୋଷଣ କରୁଥିବା, ଦୁଷ୍ଟମାନେଙ୍କୁ ଶାସ୍ତି ଦେଇଥିବା ସ୍ୱାମୀ, ଆପଣ କୃପା କରନ୍ତୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
ତ୍ଵଂ ପ୍ରଭୋ ଗର୍ଵହର୍ତା ଵୈ ଦୁଷ୍ଟାନାଂ ତ୍ଵାମଜାନତାମ୍ ରକ୍ଷକୋ ହି ଵିଶେଷେଣ ସତାଂ ତ୍ଵତ୍ସକ୍ତଚେତସାମ୍
ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ଦୁଷ୍ଟ ଓ ଆପଣଙ୍କୁ ନ ଜାଣିଥିବାମାନେଙ୍କର ଅହଂକାର ଦୂର କରନ୍ତି, ଏବଂ ବିଶେଷକରି ଯେଉଁ ଭଲମନ୍ଦିର ମନ ଆପଣଙ୍କୁ ଲାଗିଥାଏ, ସେମାନେଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି।
ଅଦ୍ଭୁତଂ ଚରିତଂ ତେ ହି ନିଶ୍ଚିତଂ କୃପଯା ତଵ ସର୍ଵାପରାଧଃ କ୍ଷଂତଵ୍ଯୋ ଵିଭଵୋ ଦୀନଵତ୍ସଲାଃ
ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଅଦ୍ଭୁତ, ଆପଣଙ୍କ କୃପା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଅପରାଧ ଖ୍ମା ହେବା ଉଚିତ, ଆପଣଙ୍କ ମହତ୍ତ୍ୱ ହେଉଛି ଦୁଃଖୀମାନେଙ୍କୁ ଭଲପାଇବା।
ଇତି ସ୍ତୁତୋ ମହାଦେଵୋ ବ୍ରହ୍ମାଦ୍ଯୈରମରୈଃ ପ୍ରଭୁଃ ସ ଭକ୍ତଵତ୍ସଲସ୍ସ୍ଵାମୀ ତୁତୋଷ କରୁଣୋଦଧିଃ
ଏପରି ଭାବରେ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ, ଭକ୍ତମାନେଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ, କରୁଣାର ସାଗର, ସେ ପ୍ରଭୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।
ଚକାରାନୁଗ୍ରହଂ ତେଷାଂ ବ୍ରହ୍ମାଦୀନାଂ ଦିଵୌକସାମ୍ ଦଦୌ ନରାଂଶ୍ଚ ସୁପ୍ରୀତ୍ଯା ଶଂକରୋ ଦୀନଵତ୍ସଲଃ
ସେ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଅନୁଗ୍ରହ କଲେ, ଏବଂ ଦୁଃଖୀମାନେଙ୍କ ସ୍ନେହୀ ଶଙ୍କର ମନୁଷ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଖୁସି ହୋଇ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ।
ସ ଚ ତତସ୍ତ୍ରିଦଶାଞ୍ଛରଣାଗତାନ୍ ପରମକାରୁଣିକଃ ପରମେଶ୍ଵରଃ ଅନୁଗତସ୍ମିତଲକ୍ଷଣଯା ଗିରା ଶମିତସର୍ଵଭଯଃ ସମଭାଷତ
ତାପରେ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ କରୁଣାମୟ ପରମେଶ୍ୱର, ସମସ୍ତ ଭୟ ଦୂର କରି ହସି, ଶରଣ ନେଇଥିବା ଦେବମାନେଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ।
ଯଦିଦମାଗ ଇହାଚରିତଂ ସୁରୈର୍ଵିଧିନିଯୋଗଵଶାଦିଵ ଯନ୍ତ୍ରିତୈଃ ଶରଣମେଵ ଗତାନଵଲୋକ୍ଯ ଵସ୍ତଦଖିଲଂ କିଲ ଵିସ୍ମୃତମେଵ ନଃ
ଏଠାରେ ଯେଉଁ କିଛି ଘଟିଛି, ଦେବମାନେ ଭାଗ୍ୟର ଆଜ୍ଞାରେ ବାଧ୍ୟ ହୋଇ କରିଛନ୍ତି, ଶରଣ ନେଇଛନ୍ତି, ସେ ସମସ୍ତ କଥା ଆମେ ପୂର୍ବରୁ ଭୁଲିଯାଇଛୁ।
ତଦିହ ଯୂଯମପି ପ୍ରକୃତଂ ମନସ୍ଯଵିଗଣଯ୍ଯ ଵିମର୍ଦମପତ୍ରପାଃ ହରିଵିରିଂଚିସୁରେନ୍ଦ୍ରମୁଖାସ୍ସୁଖଂ ଵ୍ରଜତ ଦେଵପୁରଂ ପ୍ରତି ସଂପ୍ରତି
ଏହିପରି, ତମେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି କଥାକୁ ଭୁଲି, ମନରେ କିଛି ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ବା ଲଜ୍ଜା ନ ରଖି, ହରି, ବିରିଞ୍ଚି ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଖୁସି ହୋଇ ଦେବପୁରକୁ ଯାଅ।
ଇତି ସୁରାନଭିଧାଯ ସୁରେଶ୍ଵରୋ ନିକୃତଦକ୍ଷକୃତକ୍ରତୁରକ୍ରତୁଃ ସଗିରିଜାନୁଚରସ୍ସପରିଚ୍ଛଦଃ ସ୍ଥିତ ଇଵାମ୍ବରତୋନ୍ତରଧାଦ୍ଧରଃ
ଏପରି ଦେବମାନେଙ୍କୁ କହି, ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଧ୍ୱଂସ କରିଥିବା ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ନାଥ, ଗିରିଜା ଓ ତାଙ୍କର ସାଥୀମାନେ ସହିତ ଦଢ଼ି ଥିଲେ, ପରେ ଆକାଶରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।
ଅଥ ସୁରା ଅପି ତେ ଵିଗତଵ୍ଯଥାଃ କଥିତଭଦ୍ରସୁଭଦ୍ରପରାକ୍ରମାଃ ସପଦି ଖେନ ସୁଖେନ ଯଥାସୁଖଂ ଯଯୁରନେକମୁଖାଃ ମଘଵନ୍ମୁଖାଃ
ତାପରେ, ସେଇ ଦେବମାନେ, ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଦୂର ହୋଇ, ତାଙ୍କର ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ପ୍ରଭାବ ବର୍ଣ୍ଣନା କରି, ମଘବନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଆନନ୍ଦରେ ଇଚ୍ଛାମତେ ଦେବପୁରକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ଅନ୍ତର୍ଧାନଗତୋ ଦେଵ୍ଯା ସହ ସାନୁଚରୋ ହରଃ କ୍ଵ ଯାତଃ କୁତ୍ର ଵାସଃ କିଂ କୃତ୍ଵା ଵିରରାମ ହ
ଦେବୀ ଓ ସାଥୀମାନେ ସହିତ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଥିବା ହର କେଉଁଠି ଗଲେ, କେଉଁଠି ରହିଲେ, କଣ କରିଲେ?
ମହୀଧରଵରଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ମଂଦରଶ୍ଚିତ୍ରକଂଦରଃ ଦଯିତୋ ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ନିଵାସସ୍ତପସୋ ଽଭଵତ୍
ମହାନ ପାହାଡ଼, ଶ୍ରୀମାନ୍ଦର, ଅଦ୍ଭୁତ ଗୁହାରେ ଶୋଭିତ, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ନାଥଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଆଶ୍ରୟ ହେଲା।
ତପୋ ମହତ୍କୃତଂ ତେନ ଵୋଢୁଂ ସ୍ଵଶିରସା ଶିଵୌ ଚିରେଣ ଲବ୍ଧଂ ତତ୍ପାଦପଂକଜସ୍ପର୍ଶଜଂ ସୁଖମ୍
ସେଠାରେ ସେ ମହାତପସ୍ୟା କଲେ, ଶିବଙ୍କୁ ନିଜ ଶିର ଉପରେ ଧରି ରହିଲେ, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ ତାଙ୍କର ପଦପଦ୍ମର ଧୂଳି ସ୍ପର୍ଶରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ସୁଖ ପାଇଲେ।
ତସ୍ଯ ଶୈଲସ୍ଯ ସୌନ୍ଦର୍ଯଂ ସହସ୍ରଵଦନୈରପି ନ ଶକ୍ଯଂ ଵିସ୍ତରାଦ୍ଵକ୍ତୁଂ ଵର୍ଷକୋଟିଶତୈରପି
ସେଇ ପାହାଡ଼ର ସୌନ୍ଦର୍ୟକୁ ହଜାରଟି ମୁହଁ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, କୋଟି କୋଟି ବର୍ଷ ଧରି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଲେ ମଧ୍ୟ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କହିହେବ ନାହିଁ।
ଶକ୍ଯମପ୍ଯସ୍ଯ ସୌନ୍ଦର୍ଯଂ ନ ଵର୍ଣଯିତୁମୁତ୍ସହେ ପର୍ଵତାନ୍ତରସୌନ୍ଦର୍ଯଂ ସାଧାରଣଵିଧାରଣାତ୍
ଯଦି ଚେଷ୍ଟା କରିଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ଏହି ପାହାଡ଼ର ସୌନ୍ଦର୍ୟକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିପାରିବି ନାହିଁ, କାରଣ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାହାଡ଼ମାନଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ୟ ସାଧାରଣ ଏବଂ ତୁଳନାଯୋଗ୍ୟ।
ଇଦନ୍ତୁ ଶକ୍ଯତେ ଵକ୍ତୁମସ୍ମିନ୍ପର୍ଵତସୁନ୍ଦରେ ଋଦ୍ଧ୍ଯା କଯାପି ସୌନ୍ଦର୍ଯମୀଶ୍ଵରାଵାସଯୋଗ୍ଯତା
ତଥାପି ଏତେକୁ କହିପାରିବି: ଏହି ସୁନ୍ଦର ପାହାଡ଼ରେ ଏମିତି ଧନ-ସମୃଦ୍ଧି ଏବଂ ରୂପ ଅଛି, ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ବାସ ଯୋଗ୍ୟ।
ଅତ ଏଵ ହି ଦେଵେନ ଦେଵ୍ଯାଃ ପ୍ରିଯଚିକୀର୍ଷଯା ଅତୀଵ ରମଣୀଯୋଯଂ ଗିରିରନ୍ତଃପୁରୀକୃତଃ
ଏହି କାରଣରୁ ଦେବତା, ଦେବୀଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ, ଏହି ଅତ୍ୟନ୍ତ ରମଣୀୟ ପାହାଡ଼କୁ ନିଜର ଅନ୍ତଃପୁର ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି।