ଶିଵପୁରାଣମ୍

ତତସ୍ତ୍ରିପୁରହା ପ୍ରାହ ହୈମଵତ୍ଯାଃ ପ୍ରିଯେଚ୍ଛଯା ଵୀରଭଦ୍ରଂ ମହାବାହୁଂ ଵାଚା ଵିପୁଲନାଦଯା

ତାପରେ ତ୍ରିପୁର ନାଶକ, ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ଭଲପାଇ, ଗଭୀର ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସ୍ୱରରେ ବୀରଭଦ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ।

ପ୍ରାଚେତସସ୍ଯ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଯଜ୍ଞଂ ସଦ୍ଯୋ ଵିନାଶଯ ଭଦ୍ରକାଲ୍ଯା ସହାସି ତ୍ଵମେତତ୍କୃତ୍ଯଂ ଗଣେଶ୍ଵର

'ପ୍ରଚେତସ ପୁତ୍ର ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞକୁ ଭଦ୍ରକାଳୀ ସହିତ ତୁରନ୍ତ ନଷ୍ଟ କର; ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ତୁମର, ଗଣେଶ୍ୱର।'

ଅହମପ୍ଯନଯା ସାର୍ଧଂ ରୈଭ୍ଯାଶ୍ରମସପୀପତଃ ସ୍ଥିତ୍ଵା ଵୀକ୍ଷେ ଗଣେଶାନ ଵିକ୍ରମଂ ତଵ ଦୁଃସହମ୍

'ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଭଦ୍ର ସହିତ ରୈଭ୍ୟା ଆଶ୍ରମରେ ରହିବି, ଗଣେଶ୍ୱର, ତୁମ ଦୁର୍ଜୟ ପ୍ରତାପ ଦେଖିବି।'

ଵୃକ୍ଷା କନଖଲେ ଯେ ତୁ ଗଂଗାଦ୍ଵାରସମୀପଗାଃ ସୁଵର୍ଣଶୃଂଗସ୍ଯ ଗିରେର୍ମେରୁମଂଦରସଂନିଭାଃ

କନଖଳରେ, ଗଙ୍ଗା ଦ୍ୱାର ପାଖରେ ଥିବା ଗଛଗୁଡ଼ିକ ମେରୁ ଓ ମନ୍ଦର ପରି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଶିଖର ଥିବା ପାହାଡ଼ ପରି ଦେଖାଯାଉଛି।

ତସ୍ମିନ୍ପ୍ରଦେଶେ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଯୁଜ୍ଞଃ ସଂପ୍ରତି ଵର୍ତତେ ସହସା ତସ୍ଯ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵିଘାତଂ କୁରୁ ମା ଚିରମ୍

ସେଠାରେ ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଚାଲିଛି; ତୁରନ୍ତ ଏହି ଯଜ୍ଞକୁ ବିଘ୍ନ କର, ବିଳମ୍ବ କରିନାହିଁ।

ଇତ୍ଯୁକ୍ତେ ସତି ଦେଵେନ ଦେଵୀ ହିମଗିରୀନ୍ଦ୍ରଜା ଭଦ୍ରଂ ଭଦ୍ରଂ ଚ ସଂପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ଵତ୍ସଂ ଧେନୁରିଵୌରସମ୍

ଦେବତା କହିବା ପରେ, ହିମାଳୟର ରାଜାର ଝିଅ ଦେବୀ, ଗାଁ ଝିଅ ତାଙ୍କ ଛାଣିକୁ ଯେପରି ଦୟାରେ ଦେଖିଥାଏ, ଭଦ୍ରକୁ ଦୟାର ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖିଲେ।

ଆଲିଂଗ୍ଯ ଚ ସମାଘ୍ରାଯ ମୂର୍ଧ୍ନି ଷଡ୍ଵଦନଂ ଯଥା ସସ୍ମିତା ଵଚନଂ ପ୍ରାହ ମଧୁରଂ ମଧୁରଂ ସ୍ଵଯମ୍

ସେ ଷଡ୍ମୁଖ ମୁଣ୍ଡକୁ ଆଲିଂଗନ କରି, ଘ୍ରାଣ କରି, ହସି, ମଧୁର ଓ ମୃଦୁ କଥା କହିଲେ।

ଵତ୍ସ ଭଦ୍ର ମହାଭାଗ ମହାବଲପରାକ୍ରମ ମତ୍ପ୍ରିଯାର୍ଥଂ ତ୍ଵମୁତ୍ପନ୍ନୋ ମମ ମନ୍ଯୁଂ ପ୍ରମାର୍ଜକ

'ପ୍ରିୟ ଭଦ୍ର, ବଡ଼ ଭାଗ୍ୟବାନ ଓ ପ୍ରତାପଶାଳୀ, ତୁମେ ମୋ ପ୍ରିୟାର୍ଥରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛ; ମୋ କ୍ରୋଧ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ।'

ଯଜ୍ଞେଶ୍ଵରମନାହୂଯ ଯଜ୍ଞକର୍ମରତୋ ଽଭଵତ୍ ଦକ୍ଷଂ ଵୈରେଣ ତଂ ତସ୍ମାଦ୍ଭିଂଧି ଯଜ୍ଞଂ ଗଣେଶ୍ଵର

'ଦକ୍ଷ ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିନ ଥିଲେ, ଯଜ୍ଞେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଡାକିନାହିଁ; ଏହି ଦ୍ୱେଷରେ, ଗଣେଶ୍ୱର, ତାଙ୍କର ଯଜ୍ଞକୁ ଭଙ୍ଗ କର।'

ଯଜ୍ଞଲକ୍ଷ୍ମୀମଲକ୍ଷ୍ମୀଂ ତ୍ଵଂ ଭଦ୍ର କୃତ୍ଵା ମମାଜ୍ଞଯା ଯଜମାନଂ ଚ ତଂ ହତ୍ଵା ଵତ୍ସ ହିଂସଯ ଭଦ୍ରଯା

'ମୋ ଆଜ୍ଞାରେ, ଭଦ୍ର, ଯଜ୍ଞର ଭାଗ୍ୟକୁ ଅଭାଗ୍ୟ କର; ଏବଂ, ପ୍ରିୟ, ଭଦ୍ର ସହିତ ଯଜ୍ମାନକୁ ହତ କର।'

ଅଶେଷାମିଵ ତାମାଜ୍ଞାଂ ଶିଵଯୋଶ୍ଚିତ୍ରକୃତ୍ଯଯୋଃ ମୂର୍ଧ୍ନି କୃତ୍ଵା ନମସ୍କୃତ୍ଯ ଭଦ୍ରୋ ଗଂତୁଂ ପ୍ରଚକ୍ରମେ

ଶିବ ଓ ପାର୍ବତୀଙ୍କର ଆଜ୍ଞା ମୁଣ୍ଡରେ ଧରି, ଭଦ୍ର ନମସ୍କାର କରି, ପ୍ରସ୍ଥାନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ।

ଅଥୈଷ ଭଗଵାନ୍କ୍ରୁଦ୍ଧଃ ପ୍ରେତାଵାସକୃତାଲଯଃ ଵୀରଭଦ୍ରୋ ମହାଦେଵୋ ଦେଵ୍ଯା ମନ୍ଯୁପ୍ରମାର୍ଜକଃ

ତାପରେ, ପ୍ରଭୁ ବିରଭଦ୍ର, ଦେବୀଙ୍କର କ୍ରୋଧ ଦୂର କରିବାରେ, ପ୍ରେତମାନଙ୍କ ଗୃହରେ ବାସ କରୁଥିବା ମହାଦେବ, ରୁଷ୍ଟ ହୋଇ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।

ସସର୍ଜ ରୋମକୂପେଭ୍ଯୋ ରୋମଜାଖ୍ଯାନ୍ଗଣେଶ୍ଵରାନ୍ ଦକ୍ଷିଣାଦ୍ଭୁଜଦେଶାତ୍ତୁ ଶତକୋଟିଗଵିଶ୍ଵରାନ୍

ତାଙ୍କର ତ୍ୱଚାର ରୋମ କୂପରୁ ରୋମଜ ନାମକ ଗଣପତିମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ, ତାଙ୍କର ଡାହାଣ ହାତରୁ ଶତ କୋଟି ଭୟଙ୍କର ଗଣମାନେ ଉପଜିଲେ।

ପାଦାତ୍ତଥୋରୁଦେଶାଚ୍ଚ ପୃଷ୍ଠାତ୍ପାର୍ଶ୍ଵାନ୍ମୁଖାଦ୍ଗଲାତ୍ ଗୁହ୍ଯାଦ୍ଗୁଲ୍ଫାଚ୍ଛିରୋମଧ୍ଯାତ୍କଂଠାଦାସ୍ଯାତ୍ତଥୋଦରାତ୍

ତାଙ୍କର ପା, ଉରୁ, ପିଠ, ପାର୍ଶ୍ୱ, ମୁହଁ, ଗଳା, ଗୁପ୍ତ ଅଂଶ, ଗୋଡ଼, ମୁଣ୍ଡର ମଧ୍ୟ, କଣ୍ଠ, ମୁଖ ଓ ଉଦରରୁ ଅନେକ ଜୀବ ଉପଜିଲେ।

ତଦା ଗଣେଶ୍ଵରୈର୍ଭଦ୍ରୈର୍ଭଦ୍ରତୁଲ୍ଯପରାକ୍ରମୈଃ ସଂଛାଦିତମଭୂତ୍ସର୍ଵଂ ସାକାଶଵିଵରଂ ଜଗତ୍

ସେସବୁ ଭଦ୍ର ଗଣେଶ୍ୱରମାନେ, ଭଦ୍ରଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ସମାନ, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ଭରିଗଲେ, ଏହି ଭୂମିର ଦିଗ ଦିଗରେ।

ସର୍ଵେ ସହସ୍ରହସ୍ତାସ୍ତେ ସହସ୍ରାଯୁଧପାଣଯଃ ରୁଦ୍ରସ୍ଯାନୁଚରାସ୍ସର୍ଵେ ସର୍ଵେ ରୁଦ୍ରସମପ୍ରଭାଃ

ସେମାନେ ସବୁ ହଜାର ହାତ ଧରିଥିଲେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ହାତରେ ହଜାର ଅସ୍ତ୍ର ଥିଲା; ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଅନୁଚର ଓ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଭଳି ଉଜ୍ୱଳ।

ଶୂଲଶକ୍ତିଗଦାହସ୍ତାଷ୍ଟଂକୋପଲଶିଲାଧରାଃ କାଲାଗ୍ନିରୁଦ୍ରସଦୃଶାସ୍ତ୍ରିନେତ୍ରାଶ୍ଚ ଜଟାଧରାଃ

ତିନି ଚକ୍ଷୁ, ଜଟାଧାରୀ, ଶୂଳ, ଶକ୍ତି, ଗଦା, କୋପଲ, ପଥର ଧରିଥିବା, କାଳାଗ୍ନି ରୁଦ୍ରଙ୍କ ସଦୃଶ।

ନିପେତୁର୍ଭୃଶମାକାଶେ ଶତଶସ୍ସିଂହଵାହନାଃ ଵିନେଦୁଶ୍ଚ ମହାନାଦାଞ୍ଜଲଦା ଇଵ ଭଦ୍ରଜାଃ

ଶତଶ: ଭଦ୍ରପୁତ୍ରମାନେ ସିଂହ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ଆକାଶରେ ତେଜରେ ତଳିଗଲେ, ବଡ଼ ଧ୍ୱନିରେ ଗର୍ଜନ କଲେ, ବଦଳର ଭଳି।

ତୈର୍ଭଦ୍ରୈର୍ଭଗଵାନ୍ମଦ୍ରସ୍ତଥା ପରିଵୃତୋ ବଭୌ କାଲାନଲଶତୈର୍ଯୁକ୍ତୋ ଯଥାଂତେ କାଲଭୈରଵଃ

ସେସବୁ ଭଦ୍ର ଗଣମାନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଘେରି ରଖିଲେ, ଯେପରି କାଳଭୈରବ ଶତ ଶତ କାଳାଗ୍ନିରେ ଆବୃତ ହୁଅନ୍ତି।

ତେଷାଂ ମଧ୍ଯେ ସମାରୁହ୍ଯ ଵୃଷେଂଦ୍ରଂ ଵୃଷଭଧ୍ଵଜଃ ଜଗାମ ଭଗଵାନ୍ଭଦ୍ରଶ୍ଶୁଭମଭ୍ରଂ ଯଥା ଭଵଃ

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ବୃଷ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ବୃଷଧ୍ୱଜ ଭଦ୍ର ପ୍ରଭୁ, ମେଘ ମଧ୍ୟରେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଭଳି ଉଜ୍ୱଳ ହେଇ ଆଗେ ବଢ଼ିଲେ।

ତସ୍ମିନ୍ଵୃଷଭମାରୂଢେ ଭଦ୍ରେ ତୁ ଭସିତପ୍ରଭଃ ବଭାର ମୌକ୍ତିକଂ ଛତ୍ରଂ ଗୃହୀତସିତଚାମରଃ

ଭଦ୍ର, ଭସ୍ମ ଭଳି ଚମକି, ବୃଷ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ମୂକ୍ତା ଭଳି ଧଳା ଛତା ଧରିଥିଲେ, ଶୁଧ୍ଧ ଧଳା ଚାମର ଧରିଥିଲେ।

ସ ତଦା ଶୁଶୁଭେ ପାର୍ଶ୍ଵେ ଭଦ୍ରସ୍ଯ ଭସିତପ୍ରଭଃ ଭଗଵାନିଵ ଶୈଲେନ୍ଦ୍ରଃ ପାର୍ଶ୍ଵେ ଵିଶ୍ଵଜଗଦ୍ଗୁରୋଃ

ତାପରେ, ଭଦ୍ରଙ୍କ ପାର୍ଶ୍ୱରେ, ଭସ୍ମ ଭଳି ଚମକୁଥିବା ପ୍ରଭୁ, ପାହାଡ଼ର ମହାରାଜ ଭଳି, ବିଶ୍ୱ ଗୁରୁଙ୍କ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଉଜ୍ୱଳ ହେଲେ।

ସୋ ଽପି ତେନ ବଭୌ ଭଦ୍ରଃ ଶ୍ଵେତଚାମରପାଣିନା ବାଲସୋମେନ ସୌମ୍ଯେନ ଯଥା ଶୂଲଵରାଯୁଧଃ

ଭଦ୍ର, ଧଳା ଚାମର ହାତରେ ଧରି, ନବୀନ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଳି ମୃଦୁ ଚମକିଲେ, ଯେପରି ଶୂଳ ଧରିଥିବା ପ୍ରଭୁ।

ଦଧ୍ମୌ ଶଂଖଂ ସିତଂ ଭଦ୍ରଂ ଭଦ୍ରସ୍ଯ ପୁରତଃ ଶୁଭମ୍ ଭାନୁକଂପୋ ମହାତେଜା ହେମରତ୍ନୈରଲଂକୃତଃ

ଭଦ୍ରଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ, ହେମ ଓ ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ ଭାନୁ, ଶୁଭ୍ର ଶଂଖ ଫୁଙ୍ଗିଲେ, ଭୂମିକୁ କମ୍ପିତ କଲେ।

ଦେଵଦୁଂଦୁଭଯୋ ନେଦୁର୍ଦିଵ୍ଯସଂକୁଲନିଃସ୍ଵନାଃ ଵଵୃଷୁଶ୍ଶତଶୋ ମୂର୍ଧ୍ନି ପୁଷ୍ପଵର୍ଷଂ ବଲାହକାଃ

ଦେବମାନଙ୍କ ଦୁଂଦୁଭି ଦିଗ୍ବଜ୍ୟ ଧ୍ୱନିରେ ମଣିଗଲା, ଆକାଶ ଭରିଗଲା, ଶତଶ: ମେଘ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ପୁଷ୍ପ ବର୍ଷା କଲେ।

ଫୁଲ୍ଲାନାଂ ମଧୁଗର୍ଭାଣାଂ ପୁଷ୍ପାଣାଂ ଗଂଧବଂଧଵଃ ମାର୍ଗାନୁକୂଲସଂଵାହା ଵବୁଶ୍ଚ ପଥି ମାରୁତାଃ

ଫୁଲ ଫୁଲିଥିବା, ମଧୁର ଗନ୍ଧ ଭରିଥିବା ବାୟୁ, ପଥରେ ଶୀତଳ ହେଇ ବହିଲା, ଯାତ୍ରାକୁ ସହଜ କଲା।

ତତୋ ଗଣେଶ୍ଵରାଃ ସର୍ଵେ ମତ୍ତା ଯୁଦ୍ଧବଲୋଦ୍ଧତାଃ

ତାପରେ, ସମସ୍ତ ଗଣେଶ୍ୱରମାନେ ଯୁଦ୍ଧ ଶକ୍ତିରେ ଗର୍ବିତ ଓ ମଦମସ୍ତ ହୋଇ ଆଗେ ବଢ଼ିଲେ।

ତଦା ଭଦ୍ରଗଣାଂତଃସ୍ଥୋ ବଭୌ ଭଦ୍ରଃ ସ ଭଦ୍ରଯା ଯଥା ରୁଦ୍ରଗଣାଂତଃ ସ୍ଥସ୍ତ୍ର୍ଯମ୍ବକୋଂବିକଯା ସହ

ସେ ସମୟରେ, ଭଦ୍ର ଗଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭଦ୍ର ଭଦ୍ରା ସହ ଉଜ୍ୱଳ ହେଲେ, ଯେପରି ତ୍ରୟମ୍ବକ ରୁଦ୍ର ଗଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅମ୍ବିକା ସହ ଉପସ୍ଥିତ।

ତତ୍କ୍ଷଣାଦେଵ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଯଜ୍ଞଵାଟଂ ରଣ୍ମଯମ୍ ପ୍ରଵିଵେଶ ମହାବାହୁର୍ଵୀରଭଦ୍ରୋ ମହାନୁଗଃ

ସେହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବିରଭଦ୍ର ତାଙ୍କର ଅନେକ ଅନୁଚର ସହିତ, ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଅଞ୍ଚଳ, ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପରିଣତ, ପ୍ରବେଶ କଲେ।