ଶିଵପୁରାଣମ୍

ଆରୁରୋହ ମହାଦେଵୀ ସହ ପ୍ରିଯସଖୀଜନୈଃ ଚାମାରଵ୍ଯଞ୍ଜନଂ ତସ୍ଯା ଵଜ୍ରଦଂଡମନୋହରେ

ମହାଦେବୀ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ସଖୀମାନେ ସହିତ ଉପରକୁ ଚଢ଼ିଲେ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ରତ୍ନ ଦଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ମନୋହର ଚାମର ଝାଲ ଥିଲା।

ଗୃହୀତ୍ଵା ରୁଦ୍ରକନ୍ଯେ ଦ୍ଵେ ଵିଵୀଜତୁରୁଭେ ଶୁଭେ ତଦାଚାମରଯୋର୍ମଧ୍ଯେ ଦେଵ୍ଯା ଵଦନମାବଭୌ

ଦୁଇଜଣ ଶୁଭ ରୁଦ୍ରକନ୍ୟାଙ୍କୁ ନେଇ, ସେମାନେ ଦେବୀଙ୍କୁ ପଙ୍ଖା ଝଲାଇଲେ। ସେଇ ଦୁଇ ଦାସୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବୀଙ୍କ ମୁହଁ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।

ଅନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ଯୁଧ୍ଯତୋର୍ମଧ୍ଯେ ହଂସଯୋରିଵ ପଂକଜମ୍ ଛତ୍ରଂ ଶଶିନିଭଂ ତସ୍ଯାଶ୍ଚୂଡୋପରି ସୁମାଲିନୀ

ସେମାନେ ଦୁଇଜଣ, ହଁସମାନେ ଯେମିତି ଏକାଉଁଠି ଲଡ଼ନ୍ତି, ସେଭଳି ଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏକ ପଦ୍ମ ଦଳ ଭଳି ଛତା, ଫୁଲର ମାଳା ଲଗାଇ, ଦେବୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଶୋଭା ପାଉଥିଲା।

ଧୃତମୁକ୍ତାପରିକ୍ଷିପ୍ତଂ ବଭାର ପ୍ରେମନିର୍ଭରା ତଚ୍ଛତ୍ରମୁଜ୍ଜ୍ଵଲଂ ଦେଵ୍ଯା ରୁରୁଚେ ଵଦନୋପରି

ମୁକ୍ତାରେ ଘେରାଯାଇଥିବା, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏହି ଛତାଟି, ପ୍ରେମରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ଦେବୀଙ୍କ ମୁହଁ ଉପରେ ଅତି ଶୋଭା ପାଉଥିଲା।

ଉପର୍ଯମୃତଭାଂଡସ୍ଯ ମଂଡଲଂ ଶଶିନୋ ଯଥା ଅଥ ଚାଗ୍ରେ ସମାସୀନା ସୁସ୍ମିତାସ୍ଯା ଶୁଭାଵତୀ

ଉପରେ, ଅମୃତ ପାତ୍ରର ଚକ୍ର କିମ୍ବା ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି, ସେଇ ଶୁଭ ଦେବୀ ଆଗରେ ବସିଥିଲେ, ମଧୁର ହସ ଓ ଶୋଭାରେ ଭରିଥିଲେ।

ଅକ୍ଷଦ୍ଯୂତଵିନୋଦେନ ରମଯାମାସ ଵୈ ସତୀମ୍ ସୁଯଶାଃ ପାଦୁକେ ଦେଵ୍ଯାଶ୍ଶୁଭେ ରତ୍ନପରିଷ୍କୃତେ

ସୁଯଶା ଦ୍ୱାରା ଦୈବୀ ସତୀଙ୍କୁ ଦାୟିଖେଳ ଖେଳାଇ ମନୋରଞ୍ଜନ କରାଯାଉଥିଲେ। ଦେବୀଙ୍କ ଶୁଭ ରତ୍ନଖଚିତ ପାଦୁକା ଏଠାରେ ରହିଥିଲା।

ସ୍ତନଯୋରଂତରେ କୃତ୍ଵା ତଦା ଦେଵୀମସେଵତଃ ଅନ୍ଯା କାଂଚନଚାର୍ଵଂଗୀ ଦୀପ୍ତଂ ଜଗ୍ରାହ ଦର୍ପଣମ୍

ସେ ଦେବୀଙ୍କ ପାଦୁକାକୁ ନିଜ ଛାତି ମଧ୍ୟରେ ରଖି, ସେବା କରୁଥିଲେ। ଅନ୍ୟ ଜଣେ ସୁନା ଦେହର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କନ୍ୟା ଏକ ଚମକୁଥିବା ଦର୍ପଣ ଧରିଥିଲେ।

ଅପରା ତାଲଵୃନ୍ତଂ ଚ ପରା ତାଂବୂଲପେଟିକାମ୍ କାଚିତ୍କ୍ରୀଡାଶୁକଂ ଚାରୁ କରେ ଽକୁରୁତ ଭାମିନୀ

ଅନ୍ୟ ଜଣେ ତାଳପତ୍ରର ବିଶିଖ ଧରିଥିଲେ, ଆଉ ଜଣେ ତାମ୍ବୁଳ ପେଟିକା ଧରିଥିଲେ। ଏକ ସୁନ୍ଦରୀ ଝିଅ ତାଙ୍କ ହାତରେ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଖେଳର ଶୁକ ଧରିଥିଲେ।

କାଚିତ୍ତୁ ସୁମନୋଜ୍ଞାନି ପୁଷ୍ପାଣି ସୁରଭୀଣି ଚ କାଚିଦାଭରଣାଧାରଂ ବଭାର କମଲେକ୍ଷଣା

ଏକ ଝିଅ ସୁଗନ୍ଧିତ ଓ ମନମୋହନା ଫୁଲ ଆଣିଥିଲେ। ଅନ୍ୟ ଜଣେ କମଳନୟନୀ ଆଭୂଷଣ ରଖିବା ପାଇଁ ଏକ ଦାନା ଧରିଥିଲେ।

କାଚିଚ୍ଚ ପୁନରାଲେପଂ ସୁପ୍ରସୂତଂ ଶୁଭାଂଜନମ୍ ଅନ୍ଯାଶ୍ଚ ସଦୃଶାସ୍ତାସ୍ତା ଯଥାସ୍ଵମୁଚିତକ୍ରିଯାଃ

ଏଠି ଗୋଟିଏ ଜଣେ ଭଲଭାବରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା ଶୁଭ ଆଞ୍ଜନ ଲଗାଇଲେ; ଅନ୍ୟମାନେ, ତାଙ୍କ ପରି, ନିଜ-ନିଜ ଉଚିତ କାମ କରିଥିଲେ।

ଆଵୃତ୍ତ୍ଯା ତାଂ ମହାଦେଵୀମସେଵଂତ ସମଂତତଃ ଅତୀଵ ଶୁଶୁଭେ ତାସାମଂତରେ ପରମେଶ୍ଵରୀ

ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ମହାଦେବୀଙ୍କୁ ଘେରି ରହି, ତାଙ୍କର ସେବା କରୁଥିଲେ; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରମେଶ୍ୱରୀ ବହୁତ ଉଜ୍ୱଳ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।

ତାରାପରିଷଦୋ ମଧ୍ଯେ ଚଂଦ୍ରଲେଖେଵ ଶାରଦୀ ତତଃ ଶଂଖସମୁତ୍ଥସ୍ଯ ନାଦସ୍ଯ ସମନଂତରମ୍

ତାରାଙ୍କ ପରିଷଦ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଶରଦ ଋତୁର ଚାନ୍ଦ୍ରକଳା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ; ତାପରେ ଶଂଖରୁ ଉଠୁଥିବା ଧ୍ୱନି ପରେ,

ପ୍ରାସ୍ଥାନିକୋ ମହାନାଦଃ ପଟହଃ ସମତାଡ୍ଯତ ତତୋ ମଧୁରଵାଦ୍ଯାନି ସହ ତାଲୋଦ୍ଯତୈସ୍ସ୍ଵନୈଃ

ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରସ୍ଥାନିକ ଢୋଲ ଚାଲିଲା; ତାପରେ ମଧୁର ସଙ୍ଗୀତ ଉପକରଣ ତାଳ ଓ ହସ୍ତ ତାଳ ସହିତ ଝଙ୍କାରିଲା।

ଅନାହତାନି ସନ୍ନେଦୁଃ କାହଲାନାଂ ଶତାନି ଚ ସାଯୁଧାନାଂ ଗଣେଶାନାଂ ମହେଶସମତେଜସାମ୍

ଅନେକ କାହଳ ଅପ୍ରହରିତ ଶବ୍ଦରେ ଗୁଞ୍ଜିଉଥିଲା; ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଦେବସେନାପତିମାନେ ଦୀପ୍ତିମାନ ଭାବରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।

ସହସ୍ରାଣି ଶତାନ୍ଯଷ୍ଟୌ ତଦାନୀଂ ପୁରତୋ ଯଯୁଃ ତେଷାଂ ମଧ୍ଯେ ଵୃଷାରୂଢୋ ଗଜାରୂଢୋ ଯଥା ଗୁରୁଃ

ସେ ସମୟରେ ହଜାର ଏବଂ ଆଠସଂଖ୍ୟା ଶତ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୃଷାରୁଢ଼ ଜଣେ, ହାତୀ ଉପରେ ଗୁରୁ ଯେପରି, ଆଗକୁ ଚାଲିଲେ।

ଜଗାମ ଗଣପଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ସୋମନଂଦୀଶ୍ଵରାର୍ଚିତଃ ଦେଵଦୁଂଦୁଭଯୋ ନେଦୁର୍ଦିଵି ଦିଵ୍ଯସୁଖା ଘନାଃ

ଶ୍ରୀମାନ୍ ଗଣପତି, ସୋମନନ୍ଦୀଶ୍ବରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ; ଦେବମାନେ ଦୁଂଦୁଭି ଦିବାକାଶରେ ଗୁଞ୍ଜିଉଥିଲେ, ମେଘମାନେ ଦିବ୍ୟ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିଲେ।

ନନୃତୁର୍ମୁନଯସ୍ସର୍ଵେ ମୁମୁଦୁଃ ସିଦ୍ଧଯୋଗିନଃ ସସୃଜୁଃ ପୁଷ୍ପଵୃଷ୍ଟିଂ ଚ ଵିତାନୋପରି ଵାରିଦାଃ

ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ନୃତ୍ୟ କରିଥିଲେ, ସିଦ୍ଧ ଯୋଗୀମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଇଥିଲେ; ମେଘମାନେ ତାଣ୍ଡ ଉପରେ ଫୁଲର ବୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ।

ତଦା ଦେଵଗଣୈଶ୍ଚାନ୍ଯୈଃ ପଥି ସର୍ଵତ୍ର ସଂଗତା କ୍ଷଣାଦିଵ ପିତୁର୍ଗେହଂ ପ୍ରଵିଵେଶ ମହେଶ୍ଵରୀ

ସେତେବେଳେ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ସହିତ ମହେଶ୍ୱରୀ ସମସ୍ତ ପଥରେ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ନିଜ ପିତାଙ୍କ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କୁପିତୋ ଦକ୍ଷଶ୍ଚାତ୍ମନଃ କ୍ଷଯକାରଣାତ୍ ତସ୍ଯା ଯଵୀଯସୀଭ୍ଯୋ ଽପି ଚକ୍ରେ ପୂଜାମ ସତ୍କୃତାମ୍

ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଦକ୍ଷ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, କାରଣ ସେ ନିଜ ନଷ୍ଟର ହେତୁ ଥିଲେ; ତଥାପି ସେ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର କନ୍ୟାମାନଙ୍କଠାରୁ ଅଧିକ ସମ୍ମାନ ସହିତ ପୂଜା କଲେ।

ତଦା ଶଶିମୁଖୀ ଦେଵୀ ପିତରଂ ସଦସି ସ୍ଥିତମ୍ ଅଂବିକା ଯୁକ୍ତମଵ୍ଯଗ୍ରମୁଵାଚାକୃପଣଂ ଵଚଃ

ତାପରେ ଚାନ୍ଦ୍ରମୁଖୀ ଦେବୀ ଅମ୍ବିକା, ସଭାରେ ବସିଥିବା ନିଜ ବାପାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଶାନ୍ତ ଓ ଅଡ଼ିଗ ଭାବରେ କୌଣସି ଦୟା ନ ଦେଖାଇ କଥା କହିଲେ।

ବ୍ରହ୍ମାଦଯଃ ପିଶାଚାଂତା ଯସ୍ଯାଜ୍ଞାଵଶଵର୍ତିନଃ ସ ଦେଵସ୍ସାଂପ୍ରତଂ ତାତ ଵିଧିନା ନାର୍ଚିତଃ କିଲ

ହେ ବାପା, ଯାହାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାକୁ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ଭୂତପିଶାଚ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି, ସେଇ ଦେବତାଙ୍କୁ ଏଠାରେ ଯଥାଯଥ ରୀତିରେ ପୂଜା କରାଯାଇନାହିଁ।

ତଦାସ୍ତାଂ ମମ ଜ୍ଯାଯସ୍ଯାଃ ପୁତ୍ର୍ଯାଃ ପୂଜାଂ କିମୀଦୃଶୀମ୍ ଅସତ୍କୃତାମଵଜ୍ଞାଯ କୃତଵାନସି ଗର୍ହିତମ୍

ମୋତେ, ତୁମର ବଡ଼ ଝିଅକୁ, ଏଭଳି ଅପମାନ କରି ପୂଜା ହେଉନାହିଁ, ଏହା ଯାହା ହେଉ। କିନ୍ତୁ ଏହାକୁ ଅବହେଳା କରି, ତୁମେ ଏକ ନିନ୍ଦନୀୟ କାମ କରିଛ।

ଏଵମୁକ୍ତୋ ଽବ୍ରଵୀଦେନାଂ ଦକ୍ଷଃ କ୍ରୋଧାଦମର୍ଷିତଃ ତ୍ଵତ୍ତଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ଵିଶିଷ୍ଟାଶ୍ଚ ପୂଜ୍ଯା ବାଲାଃ ସୁତା ମମ

ଏଭଳି କଥା ଶୁଣି, ଦକ୍ଷ କ୍ରୋଧ ଓ ଦ୍ୱେଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ତାଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ମୋର ଝିଅମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତୁମଠାରୁ ଅଧିକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅନେକ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଯୁବତୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ପୂଜ୍ୟ।'

ତାସାଂ ତୁ ଯେ ଚ ଭର୍ତାରସ୍ତେ ମେ ବହୁମତା ମୁଦା ଗୁନୈଶ୍ଚାପ୍ଯଧିକାସ୍ସର୍ଵୈର୍ଭର୍ତୁସ୍ତେ ତ୍ର୍ଯଂବକାଦପି

ସେମାନଙ୍କର ସ୍ୱାମୀମାନେ ମଧ୍ୟ ମୋ ପାଖରେ ବହୁତ ମାନ୍ୟ, ଖୁସି ଓ ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ଅଧିକ—ତୁମ ସ୍ୱାମୀ ତ୍ରୟମ୍ବକ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ।

ସ୍ତବ୍ଧାତ୍ମା ତାମସଶ୍ଶର୍ଵସ୍ତ୍ଵମିମଂ ସମୁପାଶ୍ରିତା ତେନ ତ୍ଵାମଵମନ୍ଯେ ଽହଂ ପ୍ରତିକୂଲୋ ହି ମେ ଭଵଃ

ତୁମ ସ୍ୱାମୀ ଅହଂକାରୀ ଓ ଅନ୍ଧକାରମନସ୍କ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଛ। ଏହିକାରଣରୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଅବହେଳା କରେ, କାରଣ ସେ ମୋ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀ।

ତଥୋକ୍ତା ପିତରଂ ଦକ୍ଷଂ କ୍ରୁଦ୍ଧା ଦେଵୀ ତମବ୍ରଵୀତ୍ ଶୃଣ୍ଵତାମେଵ ସର୍ଵେଷାଂ ଯେ ଯଜ୍ଞସଦସି ସ୍ଥିତାଃ

ଏଭଳି ଦକ୍ଷଙ୍କ ଠାରୁ କଥା ଶୁଣି, କ୍ରୋଧିତ ଦେବୀ ସଭାରେ ବସିଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ବାପାଙ୍କୁ କହିଲେ।

ଅକସ୍ମାନ୍ମମ ଭର୍ତାରମଜାତାଶେଷଦୂଷଣମ୍ ଵାଚା ଦୂଷଯସେ ଦକ୍ଷ ସାକ୍ଷାଲ୍ଲୋକମହେଶ୍ଵରମ୍

ହେ ଦକ୍ଷ, କୌଣସି କାରଣ ଛାଡ଼ି, ତୁମେ ମୋ ସ୍ୱାମୀ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାଥ ଓ ଦୋଷରହିତ, ତାଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରୁଛ।

ଵିଦ୍ଯାଚୌରୋ ଗୁରୁଦ୍ରୋହୀ ଵେଦେଶ୍ଵରଵିଦୂଷକଃ ତ ଏତେ ବହୁପାପ୍ମାନସ୍ସର୍ଵେ ଦଂଡ୍ଯା ଇତି ଶ୍ରୁତିଃ

ଯିଏ ଜ୍ଞାନ ଚୋରି କରେ, ଗୁରୁଙ୍କୁ ଧୋକା ଦେଇଥାଏ, ବେଦକୁ ଅପମାନ କରେ—ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ମହାପାପୀ ଓ ଦଣ୍ଡ ଯୋଗ୍ୟ, ଏହିପରି ଶାସ୍ତ୍ର କହେ।

ତସ୍ମାଦତ୍ଯୁତ୍କଟସ୍ଯାସ୍ଯ ପାପସ୍ଯ ସଦୃଶୋ ଭୃଶମ୍ ସହସା ଦାରୁଣୋ ଦଂଡସ୍ତଵ ଦୈଵାଦ୍ଭଵିଷ୍ଯତି

ଏହିପରି ଅତି ଭୟଙ୍କର ପାପ ପାଇଁ, ତୁମ ପ୍ରତି ଦେବତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ ଏକ ଭୟାନକ ଓ ଅଚାନକ ଦଣ୍ଡ ଆସିବ।