ଶିଵପୁରାଣମ୍

ତତସ୍ତେନୈଵ ଵୈରେଣ ଵିଧିନା ଚ ପ୍ରଚୋଦିତଃ ନାଜୁଵାହ ଭଵଂ ଦକ୍ଷୋ ଦୀକ୍ଷିତସ୍ତାମପି ଦ୍ଵିଷନ୍

ସେଇ ଦ୍ୱେଷ ଓ ଭାଗ୍ୟର ଚାପରେ, ଦକ୍ଷ ଦୀକ୍ଷିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଭବଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ଦେଲେ ନାହିଁ । ତାଙ୍କ ଉପରେ ଦ୍ୱେଷ ରଖିଲେ ।

ଶତଶଃ ପୁଷ୍କଲାମର୍ଚାଞ୍ଚକାର ଚ ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍

ସେ ଅଲଗା ଅଲଗା ଭାବରେ ଶତଶଃ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ ।

ତଥା ତାନ୍ସଂଗତାଞ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ନାରଦସ୍ଯ ମୁଖାତ୍ତଦା ଯଯୌ ରୁଦ୍ରାଯ ରୁଦ୍ରାଣୀ ଵିଜ୍ଞାପ୍ଯ ଭଵନଂ ପିତୁଃ

ନାରଦଙ୍କ ମୁଖରୁ ଏହି ସମ୍ମିଳନ ବିଷୟରେ ଶୁଣି, ରୁଦ୍ରାଣୀ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କର ଭବନ ବିଷୟରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଜଣାଇବାକୁ ଗଲେ ।

ଅଥ ସଂନିହିତଂ ଦିଵ୍ଯଂ ଵିମାନଂ ଵିଶ୍ଵତୋମୁଖମ୍ ଲକ୍ଷଣାଢ୍ଯଂ ସୁଖାରୋହମତିମାତ୍ରମନୋହରମ୍

ତାପରେ ଏକ ଦିବ୍ୟ ଉଡୁଥିବା ରଥ ଦେଖାଗଲା, ଯାହା ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ମୁହାଁ କରିଥିଲା, ଶୁଭ ଚିହ୍ନରେ ଭରିଥିଲା, ଏହାକୁ ଚଡିବା ଅତି ସହଜ ଥିଲା ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।

ତପ୍ତଜାଂବୂନଦପ୍ରଖ୍ଯଂ ଚିତ୍ରରତ୍ନପରିଷ୍କୃତମ୍ ମୁକ୍ତାମଯଵିତାନାଗ୍ନ୍ଯଂ ସ୍ରଗ୍ଦାମସମଲଂକୃତମ୍

ଏହା ଗଳିଥିବା ସୁନା ପରି ଚମକୁଥିଲା, ବିଭିନ୍ନ ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନରେ ସଜିଥିଲା, ମୁକ୍ତାର ଚାଉଣି ଦେଇ ଢାକାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ମାଳା ଓ ଗହନାରେ ଭଲଭାବେ ଅଳଙ୍କୃତ ହୋଇଥିଲା।

ତପ୍ତକଂଚନନିର୍ଵ୍ଯୂହଂ ରତ୍ନସ୍ତଂଭଶତାଵୃତମ୍ ଵଜ୍ରକଲ୍ପିତସୋପାନଂ ଵିଦ୍ରୁମସ୍ତଂଭତୋରଣମ୍

ଏହାର ଗଠନ ଶୁଦ୍ଧ ସୁନାରୁ ତିଆରି ହୋଇଥିଲା, ଶତାଧିକ ରତ୍ନର ଖୁମ୍ବରେ ଘିରିଥିଲା, ହୀରା ପରି ଚଡ଼ିବା ପାଇଁ ଶିଢ଼ି ଥିଲା ଏବଂ ପ୍ରବେଶଦ୍ୱାର କୋରାଲ ଖୁମ୍ବରେ ତିଆରି ହୋଇଥିଲା।

ପୁଷ୍ପପଟ୍ଟପରିସ୍ତୀର୍ଣଂ ଚିତ୍ରରତ୍ନମହାସନମ୍ ଵଜ୍ରଜାଲକିରଚ୍ଛିଦ୍ରମଚ୍ଛିଦ୍ରମଣିକୁଟ୍ଟିମମ୍

ଫୁଲର ଚାଉଣି ରେ ଭିତି ଢାକାଯାଇଥିଲା, ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର ରତ୍ନରେ ସଜିଥିବା ଏକ ମହାସିଂହାସନ ଥିଲା, ହୀରାର ଜାଲି ଦ୍ୱାରା ଜାଲି ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ନିର୍ମଳ ରତ୍ନର ଭୂମି ଥିଲା।

ମଣିଦଂଡମନୋଜ୍ଞେନ ମହାଵୃଷଭଲକ୍ଷ୍ମଣା ଅଲଂକୃତପୁରୋଭାଗମବ୍ଭ୍ରଶୁବ୍ଭ୍ରେଣ କେତୁନା

ଏହାର ସାମ୍ନା ଭାଗ ଏକ ସୁନ୍ଦର ରତ୍ନ ଦଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା ସଜାଯାଇଥିଲା, ଯାହାରେ ବଡ଼ ବୃଷଭର ଚିହ୍ନ ଥିଲା, ଏବଂ ଏକ ମେଘ ପରି ଶୁଭ୍ର ଝଣ୍ଡା ଲାଗିଥିଲା।

ରତ୍ନକଂଚୁକଗୁପ୍ତାଂଗୈଶ୍ଚିତ୍ରଵେତ୍ରକପାଣିଭିଃ ଅଧିଷ୍ଠିତମହାଦ୍ଵାରମପ୍ରଧୃଷ୍ଯୈର୍ଗୁଣେଶ୍ଵରୈଃ

ରତ୍ନ ମଣି ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ଅସ୍ତ୍ର ଧରିଥିବା ଦେହରେ ଅଭୂଷଣ ପିନ୍ଧିଥିବା ଏବଂ ଚିତ୍ର ଦଣ୍ଡ ଧରିଥିବା ସେବକମାନେ ଏହି ବଡ଼ ଦ୍ୱାରକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଗୁଣରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଥିଲେ।

ମୃଦଂଗତାଲଗୀତାଦିଵେଣୁଵୀଣାଵିଶାରଦୈଃ ଵିଦଗ୍ଧଵେଷଭାଷୈଶ୍ଚ ବହୁଭିଃ ସ୍ତ୍ରୀଜନୈର୍ଵୃତମ୍

ଏଠାରେ ବହୁ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମୃଦଙ୍ଗ, ଝାଲ, ଗୀତ, ବାଁଶୀ ଓ ବୀଣା ରେ ପ୍ରବୀଣ ଥିଲେ, ସେମାନେ ଚତୁର ପୋଶାକ ଓ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଭାଷାରେ ଶୋଭିତ ଥିଲେ।

ଆରୁରୋହ ମହାଦେଵୀ ସହ ପ୍ରିଯସଖୀଜନୈଃ ଚାମାରଵ୍ଯଞ୍ଜନଂ ତସ୍ଯା ଵଜ୍ରଦଂଡମନୋହରେ

ମହାଦେବୀ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ସଖୀମାନେ ସହିତ ଉପରକୁ ଚଢ଼ିଲେ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ରତ୍ନ ଦଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ମନୋହର ଚାମର ଝାଲ ଥିଲା।

ଗୃହୀତ୍ଵା ରୁଦ୍ରକନ୍ଯେ ଦ୍ଵେ ଵିଵୀଜତୁରୁଭେ ଶୁଭେ ତଦାଚାମରଯୋର୍ମଧ୍ଯେ ଦେଵ୍ଯା ଵଦନମାବଭୌ

ଦୁଇଜଣ ଶୁଭ ରୁଦ୍ରକନ୍ୟାଙ୍କୁ ନେଇ, ସେମାନେ ଦେବୀଙ୍କୁ ପଙ୍ଖା ଝଲାଇଲେ। ସେଇ ଦୁଇ ଦାସୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବୀଙ୍କ ମୁହଁ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।

ଅନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ଯୁଧ୍ଯତୋର୍ମଧ୍ଯେ ହଂସଯୋରିଵ ପଂକଜମ୍ ଛତ୍ରଂ ଶଶିନିଭଂ ତସ୍ଯାଶ୍ଚୂଡୋପରି ସୁମାଲିନୀ

ସେମାନେ ଦୁଇଜଣ, ହଁସମାନେ ଯେମିତି ଏକାଉଁଠି ଲଡ଼ନ୍ତି, ସେଭଳି ଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏକ ପଦ୍ମ ଦଳ ଭଳି ଛତା, ଫୁଲର ମାଳା ଲଗାଇ, ଦେବୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଶୋଭା ପାଉଥିଲା।

ଧୃତମୁକ୍ତାପରିକ୍ଷିପ୍ତଂ ବଭାର ପ୍ରେମନିର୍ଭରା ତଚ୍ଛତ୍ରମୁଜ୍ଜ୍ଵଲଂ ଦେଵ୍ଯା ରୁରୁଚେ ଵଦନୋପରି

ମୁକ୍ତାରେ ଘେରାଯାଇଥିବା, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏହି ଛତାଟି, ପ୍ରେମରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ଦେବୀଙ୍କ ମୁହଁ ଉପରେ ଅତି ଶୋଭା ପାଉଥିଲା।

ଉପର୍ଯମୃତଭାଂଡସ୍ଯ ମଂଡଲଂ ଶଶିନୋ ଯଥା ଅଥ ଚାଗ୍ରେ ସମାସୀନା ସୁସ୍ମିତାସ୍ଯା ଶୁଭାଵତୀ

ଉପରେ, ଅମୃତ ପାତ୍ରର ଚକ୍ର କିମ୍ବା ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି, ସେଇ ଶୁଭ ଦେବୀ ଆଗରେ ବସିଥିଲେ, ମଧୁର ହସ ଓ ଶୋଭାରେ ଭରିଥିଲେ।

ଅକ୍ଷଦ୍ଯୂତଵିନୋଦେନ ରମଯାମାସ ଵୈ ସତୀମ୍ ସୁଯଶାଃ ପାଦୁକେ ଦେଵ୍ଯାଶ୍ଶୁଭେ ରତ୍ନପରିଷ୍କୃତେ

ସୁଯଶା ଦ୍ୱାରା ଦୈବୀ ସତୀଙ୍କୁ ଦାୟିଖେଳ ଖେଳାଇ ମନୋରଞ୍ଜନ କରାଯାଉଥିଲେ। ଦେବୀଙ୍କ ଶୁଭ ରତ୍ନଖଚିତ ପାଦୁକା ଏଠାରେ ରହିଥିଲା।

ସ୍ତନଯୋରଂତରେ କୃତ୍ଵା ତଦା ଦେଵୀମସେଵତଃ ଅନ୍ଯା କାଂଚନଚାର୍ଵଂଗୀ ଦୀପ୍ତଂ ଜଗ୍ରାହ ଦର୍ପଣମ୍

ସେ ଦେବୀଙ୍କ ପାଦୁକାକୁ ନିଜ ଛାତି ମଧ୍ୟରେ ରଖି, ସେବା କରୁଥିଲେ। ଅନ୍ୟ ଜଣେ ସୁନା ଦେହର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କନ୍ୟା ଏକ ଚମକୁଥିବା ଦର୍ପଣ ଧରିଥିଲେ।

ଅପରା ତାଲଵୃନ୍ତଂ ଚ ପରା ତାଂବୂଲପେଟିକାମ୍ କାଚିତ୍କ୍ରୀଡାଶୁକଂ ଚାରୁ କରେ ଽକୁରୁତ ଭାମିନୀ

ଅନ୍ୟ ଜଣେ ତାଳପତ୍ରର ବିଶିଖ ଧରିଥିଲେ, ଆଉ ଜଣେ ତାମ୍ବୁଳ ପେଟିକା ଧରିଥିଲେ। ଏକ ସୁନ୍ଦରୀ ଝିଅ ତାଙ୍କ ହାତରେ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଖେଳର ଶୁକ ଧରିଥିଲେ।

କାଚିତ୍ତୁ ସୁମନୋଜ୍ଞାନି ପୁଷ୍ପାଣି ସୁରଭୀଣି ଚ କାଚିଦାଭରଣାଧାରଂ ବଭାର କମଲେକ୍ଷଣା

ଏକ ଝିଅ ସୁଗନ୍ଧିତ ଓ ମନମୋହନା ଫୁଲ ଆଣିଥିଲେ। ଅନ୍ୟ ଜଣେ କମଳନୟନୀ ଆଭୂଷଣ ରଖିବା ପାଇଁ ଏକ ଦାନା ଧରିଥିଲେ।

କାଚିଚ୍ଚ ପୁନରାଲେପଂ ସୁପ୍ରସୂତଂ ଶୁଭାଂଜନମ୍ ଅନ୍ଯାଶ୍ଚ ସଦୃଶାସ୍ତାସ୍ତା ଯଥାସ୍ଵମୁଚିତକ୍ରିଯାଃ

ଏଠି ଗୋଟିଏ ଜଣେ ଭଲଭାବରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା ଶୁଭ ଆଞ୍ଜନ ଲଗାଇଲେ; ଅନ୍ୟମାନେ, ତାଙ୍କ ପରି, ନିଜ-ନିଜ ଉଚିତ କାମ କରିଥିଲେ।

ଆଵୃତ୍ତ୍ଯା ତାଂ ମହାଦେଵୀମସେଵଂତ ସମଂତତଃ ଅତୀଵ ଶୁଶୁଭେ ତାସାମଂତରେ ପରମେଶ୍ଵରୀ

ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ମହାଦେବୀଙ୍କୁ ଘେରି ରହି, ତାଙ୍କର ସେବା କରୁଥିଲେ; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରମେଶ୍ୱରୀ ବହୁତ ଉଜ୍ୱଳ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।

ତାରାପରିଷଦୋ ମଧ୍ଯେ ଚଂଦ୍ରଲେଖେଵ ଶାରଦୀ ତତଃ ଶଂଖସମୁତ୍ଥସ୍ଯ ନାଦସ୍ଯ ସମନଂତରମ୍

ତାରାଙ୍କ ପରିଷଦ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଶରଦ ଋତୁର ଚାନ୍ଦ୍ରକଳା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ; ତାପରେ ଶଂଖରୁ ଉଠୁଥିବା ଧ୍ୱନି ପରେ,

ପ୍ରାସ୍ଥାନିକୋ ମହାନାଦଃ ପଟହଃ ସମତାଡ୍ଯତ ତତୋ ମଧୁରଵାଦ୍ଯାନି ସହ ତାଲୋଦ୍ଯତୈସ୍ସ୍ଵନୈଃ

ଏକ ବଡ଼ ପ୍ରସ୍ଥାନିକ ଢୋଲ ଚାଲିଲା; ତାପରେ ମଧୁର ସଙ୍ଗୀତ ଉପକରଣ ତାଳ ଓ ହସ୍ତ ତାଳ ସହିତ ଝଙ୍କାରିଲା।

ଅନାହତାନି ସନ୍ନେଦୁଃ କାହଲାନାଂ ଶତାନି ଚ ସାଯୁଧାନାଂ ଗଣେଶାନାଂ ମହେଶସମତେଜସାମ୍

ଅନେକ କାହଳ ଅପ୍ରହରିତ ଶବ୍ଦରେ ଗୁଞ୍ଜିଉଥିଲା; ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଦେବସେନାପତିମାନେ ଦୀପ୍ତିମାନ ଭାବରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।

ସହସ୍ରାଣି ଶତାନ୍ଯଷ୍ଟୌ ତଦାନୀଂ ପୁରତୋ ଯଯୁଃ ତେଷାଂ ମଧ୍ଯେ ଵୃଷାରୂଢୋ ଗଜାରୂଢୋ ଯଥା ଗୁରୁଃ

ସେ ସମୟରେ ହଜାର ଏବଂ ଆଠସଂଖ୍ୟା ଶତ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୃଷାରୁଢ଼ ଜଣେ, ହାତୀ ଉପରେ ଗୁରୁ ଯେପରି, ଆଗକୁ ଚାଲିଲେ।

ଜଗାମ ଗଣପଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ସୋମନଂଦୀଶ୍ଵରାର୍ଚିତଃ ଦେଵଦୁଂଦୁଭଯୋ ନେଦୁର୍ଦିଵି ଦିଵ୍ଯସୁଖା ଘନାଃ

ଶ୍ରୀମାନ୍ ଗଣପତି, ସୋମନନ୍ଦୀଶ୍ବରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ; ଦେବମାନେ ଦୁଂଦୁଭି ଦିବାକାଶରେ ଗୁଞ୍ଜିଉଥିଲେ, ମେଘମାନେ ଦିବ୍ୟ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିଲେ।

ନନୃତୁର୍ମୁନଯସ୍ସର୍ଵେ ମୁମୁଦୁଃ ସିଦ୍ଧଯୋଗିନଃ ସସୃଜୁଃ ପୁଷ୍ପଵୃଷ୍ଟିଂ ଚ ଵିତାନୋପରି ଵାରିଦାଃ

ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ନୃତ୍ୟ କରିଥିଲେ, ସିଦ୍ଧ ଯୋଗୀମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଇଥିଲେ; ମେଘମାନେ ତାଣ୍ଡ ଉପରେ ଫୁଲର ବୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ।

ତଦା ଦେଵଗଣୈଶ୍ଚାନ୍ଯୈଃ ପଥି ସର୍ଵତ୍ର ସଂଗତା କ୍ଷଣାଦିଵ ପିତୁର୍ଗେହଂ ପ୍ରଵିଵେଶ ମହେଶ୍ଵରୀ

ସେତେବେଳେ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ସହିତ ମହେଶ୍ୱରୀ ସମସ୍ତ ପଥରେ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ନିଜ ପିତାଙ୍କ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କୁପିତୋ ଦକ୍ଷଶ୍ଚାତ୍ମନଃ କ୍ଷଯକାରଣାତ୍ ତସ୍ଯା ଯଵୀଯସୀଭ୍ଯୋ ଽପି ଚକ୍ରେ ପୂଜାମ ସତ୍କୃତାମ୍

ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଦକ୍ଷ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, କାରଣ ସେ ନିଜ ନଷ୍ଟର ହେତୁ ଥିଲେ; ତଥାପି ସେ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର କନ୍ୟାମାନଙ୍କଠାରୁ ଅଧିକ ସମ୍ମାନ ସହିତ ପୂଜା କଲେ।