ଶିଵପୁରାଣମ୍

ବ୍ରହ୍ମହାପି ଶୁଚିର୍ଭୂତ୍ଵା ନିର୍ମାଲ୍ଯଂଯସ୍ତୁଧାରଯେତ୍ ଭକ୍ଷଯିତ୍ଵାଦ୍ରୁତଂତସ୍ଯସର୍ଵପାପଂ ପ୍ରଣଶ୍ଯତି

ଏକ ମହାପାପୀ ମଧ୍ୟ ଶୁଚିତା ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ନିର୍ମାଳ୍ୟ ପହିଁ ଧାରଣ କଲେ ଓ ଘୀ ଭକ୍ଷଣ କଲେ, ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।

ଚଂଡାଧିକାରୋଯତ୍ରାସ୍ତିତଦ୍ଭାକ୍ତଵ୍ଯଂନମାନଵୈଃ ଚଂଡାଧିକାରୋନୋଯତ୍ରଭୋକ୍ତଵ୍ଯଂତଚ୍ଚଭକ୍ତିତଃ

ଯେଉଁଠି ଚଣ୍ଡାଧିକାରୀ ଅଛନ୍ତି, ସେଉଁଠି କେବଳ ସେମାନେ ଭକ୍ଷଣ କରିପାରିବେ; ଯେଉଁଠି ଚଣ୍ଡାଧିକାରୀ ନାହାନ୍ତି, ଅନ୍ୟମାନେ ଭକ୍ତି ସହିତ ଭକ୍ଷଣ କରିପାରିବେ।

ବାଣଲିଂଗେଚଲୌହେଚସିଦ୍ଧେଲିଂଗେସ୍ଵଯଂଭୁଵି ପ୍ରତିମାସୁଚସର୍ଵାସୁନଚଂଡୋଧିକୃତୋଭଵେତ୍

ବାଣଲିଙ୍ଗ, ଲୋହା ଲିଙ୍ଗ, ସିଦ୍ଧ ଲିଙ୍ଗ, ସ୍ୱୟଂଭୁ ଲିଙ୍ଗ ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରତିମାରେ ଚଣ୍ଡାଧିକାର ଲାଗୁ ହୁଏନା।

ସ୍ନାପଯିତ୍ଵାଵିଧାନେନଯୋଲିଂଗସ୍ନାପନୋଦକମ୍ ତ୍ରିଃପିବେତ୍ତ୍ରିଵିଧଂପାପଂତସ୍ଯେହାଶୁ ଵିନଶ୍ଯତି

ବିଧି ଅନୁସାରେ ଲିଙ୍ଗକୁ ସ୍ନାନ କରାଇ ଯେଉଁଜଳ ଦିଆଯାଇଛି, ତାହା ତିନିଥର ପିଲେ, ତାଙ୍କର ତିନି ପ୍ରକାରର ପାପ ଏଠାରେ ଶୀଘ୍ର ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।

ଅଗ୍ରାହ୍ଯଂଶିଵନୈଵେଦ୍ଯଂ ପତ୍ରଂପୁଷ୍ପଂଫଲଂଜଲମ୍ ଶାଲଗ୍ରାମଶିଲାସଂଗାତ୍ସର୍ଵଂ ଯାତି ପଵିତ୍ରିତାମ୍

ଶିବଙ୍କର ପ୍ରସାଦ, ପତ୍ର, ଫୁଲ, ଫଳ ଓ ଜଳ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; କିନ୍ତୁ ଶାଳଗ୍ରାମ ଶିଳା ସଂସ୍ପର୍ଶ କରିଲେ, ସମସ୍ତ ଉପକରଣ ପବିତ୍ର ହୋଇଯାଏ।

ଲୋଂଗୋପରି ଚ ଯଦ୍ଦ୍ରଵ୍ଯଂତଦଗ୍ରାହ୍ଯଂ ମୁନୀଶ୍ଵରାଃ ସୁପଵିତ୍ରଂ ଚ ତଜ୍ଜ୍ଞେଯଂ ଯଲ୍ଲିଂଗସ୍ପର୍ଶବାହ୍ଯତଃ

ଲିଙ୍ଗରେ ଯେଉଁ ଦ୍ରବ୍ୟ ରହିଛି, ମହାମୁନିମାନେ, ତାହା ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଲିଙ୍ଗର ସଂସ୍ପର୍ଶ ଭିତରେ ନଥିବା ଯେଉଁ ଦ୍ରବ୍ୟ, ତାହା ସର୍ବୋତ୍ତମ ପବିତ୍ର।

ନୈଵେଦ୍ଯନିର୍ଣଯଃପ୍ରୋକ୍ତ ଇତ୍ଥଂଵୋମୁନିସତ୍ତମାଃ ଶୃଣୁଧ୍ଵଂ ବିଲ୍ଵମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ସାଵଧାନତଯା ଽଦରାତ୍

ଏପରି ନିର୍ଣ୍ଣୟ ଶିବ ପ୍ରସାଦ ବିଷୟରେ କହାଯାଇଛି, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଏବେ ସାବଧାନ ହୋଇ ବିଲ୍ବ ଗଛର ମହିମା ଶୁଣନ୍ତୁ।

ମହାଦେଵସ୍ଵରୂପୋଯଂ ବିଲ୍ଵୋଦେଵୈରପିସ୍ତୁତିଃ ଯଥାକଥଂଚିଦେତସ୍ଯମହିମାଜ୍ଞାଯତେକଥମ୍

ଏହି ବିଲ୍ବ ଗଛ ମହାଦେବଙ୍କର ସ୍ୱରୂପ, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି; ଏହାର ମହିମା ଯେପରି ଜଣାଯାଏ, ତାହା ଯଥେଷ୍ଟ।

ପୁଣ୍ଯତୀର୍ଥାନିଯାଵଂତିଲୋକେଷୁପ୍ରଥିତାନ୍ଯପି ତାନିସର୍ଵାଣିତୀର୍ଥାନିବିଲ୍ଵମୂଲେଵସଂତିହି

ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସମସ୍ତ ପୁଣ୍ୟତୀର୍ଥ, ସେଗୁଡିକ ବିଲ୍ବ ଗଛର ମୂଳରେ ଅଛି।

ବିଲ୍ଵମୂଲେ ମହାଦେଵଂ ଲିଂଗରୂପିଣମଵ୍ଯଯମ୍ ଯଃ ପୂଜଯତି ପୁଣ୍ଯାତ୍ମା ସ ଶିଵଂ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଦ୍ଧ୍ରୁଵମ୍

ଯିଏ ବିଲ୍ବ ମୂଳରେ ଅବିନାଶୀ ଲିଙ୍ଗରୂପୀ ମହାଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ, ସେ ପୁଣ୍ୟାତ୍ମା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଶିବଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

ବିଲ୍ଵମୂଲେ ଜଲୈର୍ଯସ୍ତୁ ମୂର୍ଧାନମଭିଷିଂଚତି ସ ସର୍ଵତୀର୍ଥସ୍ନାତଃସ୍ଯାତ୍ସ ଏଵ ଭୁଵି ପାଵନଃ

ଯିଏ ବିଲ୍ବ ମୂଳରେ ଜଳ ଦେଇ ମୁଣ୍ଡକୁ ଅଭିଷିଞ୍ଚନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ପୁଣ୍ୟତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିଥିବା ପରି ପବିତ୍ର ହୋଇଯାଏ।

ଏତସ୍ଯବିଲ୍ଵମୂଲସ୍ଯାଥାଲଵାଲମନୁତ୍ତମମ୍ ଜଲାକୁଲଂମହାଦେଵୋଦୃଷ୍ଟ୍ଵାତୁଷ୍ଟୋଭଵତ୍ଯଲମ୍

ବିଲ୍ବ ମୂଳରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଜଳପୂର୍ଣ୍ଣ ପୋଖରୀ ଦେଖିଲେ, ମହାଦେବ ଅତି ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇଯାନ୍ତି।

ପୂଜଯେଦ୍ଵିଲ୍ଵମୂଲଂ ଯୋ ଗଂଧପୁଷ୍ପାଦିଭିର୍ନରଃ ଶିଵଲୋକମଵାପ୍ନୋତିସଂତତିର୍ଵର୍ଧତେ ସୁଖମ୍

ଯିଏ ବିଲ୍ବ ମୂଳକୁ ଗନ୍ଧ, ଫୁଲ ଓ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରେ, ସେ ଶିବ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ; ତାଙ୍କର ବଂଶ ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ ଓ ସୁଖ ବଢିଯାଏ।

ବିଲ୍ଵମୂଲେ ଦୀପମାଲାଂଯଃ କଲ୍ପଯତି ସାଦରମ୍ ସତତ୍ତ୍ଵଜ୍ଞାନସଂପନ୍ନୋମହେଶାଂତର୍ଗତୋଭଵେତ୍

ଯିଏ ବିଲ୍ବ ମୂଳରେ ଆଦର ସହିତ ଦୀପମାଳା ସଜାଇଥାଏ, ସେ ତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞାନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ମହେଶ୍ଵରରେ ଲୀନ ହୋଇଯାଏ।

ବିଲ୍ଵଶାଖାଂ ସମାଦାଯ ହସ୍ତେନ ନଵପଲ୍ଲଵମ୍ ଗୃହୀତ୍ଵାପୂଜଯେଦ୍ବିଲ୍ଵଂସଚପାପୈଃ ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ

ହସ୍ତରେ ବିଲ୍ବ ଶାଖା ଓ ନବପଲ୍ଲବ ନେଇ ବିଲ୍ବକୁ ପୂଜା କଲେ, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।

ବିଲ୍ଵମୂଲେ ଶିଵରତଂ ଭୋଜଯେଦ୍ଯସ୍ତୁ ଭକ୍ତିତଃ ଏକଂଵାକୋଟିଗୁଣିତଂତସ୍ଯପୁଣ୍ଯଂପ୍ରଜାଯତେ

ଯିଏ ଭକ୍ତି ସହିତ ବିଲ୍ବ ମୂଳରେ ଏକ ଶିବ ଭକ୍ତକୁ ଭୋଜନ ଦେଇଥାଏ, ଏକଥର କିମ୍ବା କୋଟିଥର, ତାଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ ଏହିପରି ଗୁଣିତ ହୋଇଯାଏ।

ବିଲ୍ଵମୂଲେ କ୍ଷୀରମୁକ୍ତମନ୍ନମାଜ୍ଯେନ ସଂଯୁତମ୍ ଯୋ ଦଦ୍ଯାଚ୍ଛିଵଭକ୍ତାଯ ସ ଦରିଦ୍ରୋ ନ ଜାଯତେ

ଯିଏ ବିଲ୍ବ ମୂଳରେ ଶିବ ଭକ୍ତକୁ ଦୁଧ କିମ୍ବା ଘୀ ମିଶା ଅନ୍ନ ଦେଇଥାଏ, ସେ କେବେ ଦରିଦ୍ର ହୁଏନା।

ସାଂଗୋପାଂଗମିତି ପ୍ରୋକ୍ତଂ ଶିଵଲିଂଗପ୍ରପୂଜନମ୍ ପ୍ରଵୃତ୍ତାନାଂ ନିଵୃତ୍ତାନାଂ ଭେଦତୋ ଦ୍ଵିଵିଧଂ ଦ୍ଵିଜାଃ

ଶିବଲିଙ୍ଗ ପୂଜା ସମସ୍ତ ଅଂଶ ଓ ଉପଅଂଶ ସହିତ ଦୁଇ ପ୍ରକାର ଅଛି, ଦ୍ୱିଜଗଣ; ଏହା ଏକଟି ସାଂସାରିକ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ, ଅନ୍ୟଟି ସଂସାର ତ୍ୟାଗ କରିଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ, ଏହିଭଳି ଭେଦରେ ବିଭକ୍ତ।

ପ୍ରଵୃତ୍ତାନାଂ ପୀଠପୂଜାଂ ସର୍ଵପୂଜାଂ ସମାଚରେତ୍

ଯେଉଁମାନେ ସାଂସାରିକ ଜୀବନରେ ରହିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ପୀଠ ପୂଜା ଓ ସମସ୍ତ ପୂଜା ସଂପାଦନ କରିବା ଉଚିତ।

ଅଭିଷେକାନ୍ତେ ନୈଵେଦ୍ଯଂ ଶାଲ୍ଯନ୍ନେନ ସମାଚରେତ୍ ପୂଜାନ୍ତେ ସ୍ଥାପଯେଲ୍ଲିଂଗଂ ପୁଟେ ଶୁଦ୍ଧେ ପୃଥଗ୍ଗୃହେ

ଅଭିଷେକ ପରେ ଚାଉଳ ଭାତ ଦେଇ ନୈବେଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ; ପୂଜା ସମାପ୍ତିରେ ଲିଙ୍ଗକୁ ଶୁଦ୍ଧ ପାତ୍ରରେ ଗୃହରେ ଅଲଗା ରଖିବା ଉଚିତ।

କରପୂଜାନିଵୃତ୍ତାନାଂ ସ୍ଵଭୋଜ୍ଯଂ ତୁ ନିଵେଦଯେତ୍ ନିଵୃତ୍ତାନାଂ ପରଂସୂକ୍ଷ୍ମଂ ଲିଂଗମେଵ ଵିଶିଷ୍ଯତେ

ଯେଉଁମାନେ ସଂସାର ତ୍ୟାଗ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଜ ହାତରେ ପୂଜା କରି ନିଜ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ନୈବେଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ; ତ୍ୟାଗୀମାନେ ପାଇଁ ସବୁଠୁ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଲିଙ୍ଗ ଉପଯୁକ୍ତ।

ଵିଭୂତ୍ଯଭ୍ଯର୍ଚନଂ କୁର୍ଯାଦ୍ଵିଭୂତିଂ ଚ ନିଵେଦଯେତ୍ ପୂଜାଂ କୃତ୍ଵା ତଥା ଲିଂଗଂଶିରସାଧାରଯେତ୍ସଦା

ବିଭୂତି ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଓ ବିଭୂତି ଦେଇ ନୈବେଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ; ପୂଜା ପରେ ଲିଙ୍ଗକୁ ସଦା ମୁଣ୍ଡରେ ଧରିବା ଉଚିତ।

ସୂତସୂତମହାଭାଗଵ୍ଯାସଶିଷ୍ଯନମୋସ୍ତୁତେ ତଦେଵଵ୍ଯାସତୋବ୍ରୂହିଭସ୍ମମାହାତ୍ମ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍

ଓ ସୂତ, ଶ୍ରୀବ୍ୟାସଙ୍କର ଶିଷ୍ୟ ଏବଂ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର; ଏହିପରି, ବ୍ୟାସଙ୍କର କଥା ଅନୁସାରେ ବିଭୂତିର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହିମା କହ।

ତଥା ରୁଦ୍ରାକ୍ଷମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ନାମ ମାହାତ୍ମ୍ଯମୁତ୍ତମମ୍ ତ୍ରିତଯଂ ବ୍ରୂହିସୁପ୍ରୀତ୍ଯାମମାନଂଦଯଚେତସମ୍

ଏହିପରି ରୁଦ୍ରାକ୍ଷର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହିମା ଯାହା ମହିମା ନାମରେ ପରିଚିତ, ଏହି ତିନିଟି ମହିମା ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଥିବା ମନେ ଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ କହ।

ସାଧୁପୃଷ୍ଟଂଭଵଦ୍ଭିଶ୍ଚଲୋକାନାଂହିତକାରକମ୍ ଭଵଂତୋଵୈମହାଧନ୍ଯାଃ ପଵିତ୍ରାଃ କୁଲଭୂଷଣାଃ

ସାଧୁମାନେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛନ୍ତି; ଏହା ଜଗତର ଉପକାର କରେ। ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ପବିତ୍ର ଓ ଗୋତ୍ରର ଗର୍ବ।

ଯେଷାଂଚୈଵଶିଵଃସାକ୍ଷାଦ୍ଦୈଵତଂପରମଂଶୁଭମ୍ ସଦାଶିଵକଥାଲୋକେଵଲ୍ଲଭାଭଵତାଂ ସଦା

ଯେଉଁମାନେ ପାଇଁ ଶିବ ନିଜେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତା ଓ ଶୁଭ, ସେମାନେ ସଦାଶିବଙ୍କର କଥା ସଦା ପ୍ରିୟ।

ତେଧନ୍ଯାଶ୍ଚକୃତାର୍ଥାଶ୍ଚସଫଲଂଦେହଧାରଣମ୍ ଉଦ୍ଧୃତଞ୍ଚକୁଲଂତେଷାଂଯେଶିଵଂସମୁପାସତେ

ଏମାନେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ସଫଳ; ତାଙ୍କର ଦେହ ଫଳଦାୟକ। ତାଙ୍କର ଗୋତ୍ର ଉନ୍ନତ—ଯେଉଁମାନେ ଏଭଳି ଶିବଙ୍କୁ ଉପାସନା କରନ୍ତି।

ମୁଖେଯସ୍ଯଶିଵନାମସଦାଶିଵଶିଵେତିଚ ପାପାନିନସ୍ପୃଶଂତ୍ଯେଵଖଦିରାଂଗାରଂକଯଥା

ଯେଉଁମାନଙ୍କର ମୁଁହରେ ସଦା 'ଶିବ', 'ସଦାଶିବ', 'ଶିବେତି' ନାମ ରହିଥାଏ, ତାଙ୍କୁ ପାପ ଛୁଇଁପାରେନି, ଯେପରି ଖଦିର ଗଛକୁ କଳା କଉଡ଼ି ଲାଗେନି।

ଶ୍ରୀଶିଵାଯନମସ୍ତୁଭ୍ଯଂମୁଖଂଵ୍ଯାହରତେଯଦା ତନ୍ମୁଖଂପାଵନଂତୀର୍ଥଂସର୍ଵପାପଵିନାଶନମ୍

ଶ୍ରୀଶିବାୟନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଯେତେବେଳେ ତୁମର ମୁଁହ ଏହି ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ, ସେ ମୁଁହ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ହୋଇଯାଏ, ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ କରେ।