ଶିଵପୁରାଣମ୍

ତତ୍ସ୍ଵର୍ଣପ୍ରତିମାଦାନଂକୁର୍ଯାଦ୍ଦକ୍ଷିଣଯାସହ ତିଲଦାନଂତତଃକୁର୍ଯାତ୍ପୂର୍ଣାଯୁଷ୍ଯପ୍ରସିଦ୍ଧଯେ

ସେହି ସୁନାର ପ୍ରତିମାକୁ ଦକ୍ଷିଣା ସହିତ ଦେଇ, ପରେ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ପାଇଁ ତିଳ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।

ଆଜ୍ଯାଵେକ୍ଷଣଦାନଂଚକୁର୍ଯାଦ୍ଵ୍ଯାଧିନିଵୃତ୍ତଯେ ସହସ୍ରଂଭୋଜଯେଦ୍ଵିପ୍ରାନ୍ଦରିଦ୍ରଃଶତମେଵଵା

ରୋଗ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଘିଅ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଏକ ହଜାର ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାଯିବା ଉଚିତ, ଦରିଦ୍ର ହେଲେ କମେ କମେ ଏକ ଶତ ଜଣଙ୍କୁ।

ଵିତ୍ତାଭାଵେଦରିଦ୍ରସ୍ତୁଯଥାଶକ୍ତିସମାଚରେତ୍ ଭୈରଵସ୍ଯମହାପୂଜାଂକୁର୍ଯାଦ୍ଭୂତାଦିଶାଂତଯେ

ଯଦି ଅର୍ଥ ନାହିଁ, ତେବେ ଯେତେ ଶକ୍ତି ଅଛି, ସେଉଁଠିକି ଉପାୟ କରିବା ଉଚିତ। ଭୂତ ଓ ଦିଗ୍ବନ୍ଧନ ପାଇଁ ଭୈରବଙ୍କର ବଡ଼ ପୂଜା କରିବା ଦରକାର।

ମହାଭିଷେକଂନୈଵେଦ୍ଯଂଶିଵସ୍ଯାନ୍ତେତୁକାରଯେତ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ଭୋଜଯେତ୍ପଶ୍ଚାଦ୍ଭୂରିଭୋଜନରୂପତଃ

ଶେଷରେ, ଶିବଙ୍କୁ ମହାଅଭିଷେକ ଓ ନୈବେଦ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ପ୍ରଚୁର ଭୋଜନ କରାଯିବା ଉଚିତ।

ଏଵଂକୃତେନଯଜ୍ଞେନଦୋଷଶାଂତିମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ଶାଂତିଯଜ୍ଞମିମଂକୁର୍ଯାଦ୍ଵର୍ଷେଵର୍ଷେତୁଫାଲ୍ଗୁନେ

ଏଭଳି ଯଜ୍ଞ କରିଲେ, ସମସ୍ତ ଦୋଷ ଶାନ୍ତି ମିଳେ। ଏହି ଶାନ୍ତି ଯଜ୍ଞ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଫାଗୁଣ ମାସରେ କରିବା ଉଚିତ।

ଦୁର୍ଦର୍ଶନାଦୌ ସଦ୍ଯୋ ଵୈ ମାସମାତ୍ରେସମାଚରେତ୍ ମହାପାପାଦିସଂପ୍ରାପ୍ତୌ କୁର୍ଯାଦ୍ଭୈରଵପୂଜନମ୍

ଅଶୁଭ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖିଲେ, ସତ୍ୱରେ ବା ଅତିକମେ ଏକ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ଏହା କରିବା ଉଚିତ। ବଡ଼ ପାପ ହେଲେ ଭୈରବଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଦରକାର।

ମହାଵ୍ଯାଧିସମୁତ୍ପତ୍ତୌସଂକଲ୍ପଂପୁନରାଚରେତ୍ ସର୍ଵଭାଵେ ଦରିଦ୍ରସ୍ତୁ ଦୀପଦାନମଥାଚରେତ୍

ବଡ଼ ରୋଗ ଆସିଲେ, ପୁନି ସଂକଳ୍ପ କରିବା ଉଚିତ। ସମସ୍ତ ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଯଦି ଦରିଦ୍ର ଅଛନ୍ତି, ତେବେ ଅତିକମେ ଦୀପ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।

ତଦପ୍ଯଶକ୍ତଃ ସ୍ନାତ୍ଵାଵୈଯତ୍କିଂଚିଦ୍ଦାନମାଚରେତ୍ ଦିଵାକରଂନମସ୍କୁର୍ଯାନ୍ମନ୍ତ୍ରେଣାଷ୍ଟୋତ୍ତରଂଶତମ୍

ଏହା ମଧ୍ୟ ଯଦି ଶକ୍ତି ନଥାଏ, ସ୍ନାନ କରି, ଯେଉଁଠିକି ଶକ୍ତି ଅଛି, ସେଉଁଠିକି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ଏବଂ ଦିନକରଙ୍କୁ ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଏକ ଶତ ଆଠ ବାର ପ୍ରଣାମ କରିବା ଦରକାର।

ସହସ୍ରମଯୁତଂଲକ୍ଷଂକୋଟିଂଵାକାରଯେଦ୍ ବୁଧଃ ନମସ୍କାରାତ୍ମଯଜ୍ଞେନ ତୁଷ୍ଟାଃ ସ୍ଯୁଃ ସର୍ଵଦେଵତାଃ

ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ ଏକ ହଜାର, ଦଶ ହଜାର, ଲକ୍ଷ ବା କୋଟି ପ୍ରଣାମ କରିପାରନ୍ତି। ଏହି ପ୍ରଣାମ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦେବତା ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।

ତ୍ଵତ୍ସ୍ଵରୂପେର୍ପିତାବୁଦ୍ଧିର୍ନତେ ଽଶୂନ୍ଯେ ଚ ରୋଚତି ଯା ଚାସ୍ତ୍ଯସ୍ମଦହଂତେତି ତ୍ଵଯିଦୃଷ୍ଟେ ଵିଵର୍ଜିତା

ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ ରୂପକୁ ଉପହାର ଦେଇଥିବା ମନ ଶୂନ୍ୟତାରେ ଆନନ୍ଦ ପାଉନାହିଁ। ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଯେ 'ମୁଁ' ବୋଧ ଅଛି, ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ସେହି ଅଭିମାନ ଦୂର ହୋଇଯାଏ।

ନମ୍ରୋ ଽହଂହିସ୍ଵଦେହେନଭୋମହାଂସ୍ତ୍ଵମସିପ୍ରଭୋ ନଶୂନ୍ଯୋମତ୍ସ୍ଵରୂପୋଵୈତଵଦାସୋ ଽସ୍ମିସାଂପ୍ରତମ୍

ମୁଁ ନିଜ ଦେହ ସହ ନମ୍ର, ଆପଣ ମହାନ୍। ମୋର ନିଜର ରୂପ ଶୂନ୍ୟ ନୁହେଁ, ଏବେ ମୁଁ ପ୍ରକୃତରେ ଆପଣଙ୍କ ଦାସ।

ଯଥାଯୋଗ୍ଯଂସ୍ଵାତ୍ମଯଜ୍ଞଂନମସ୍କାରଂପ୍ରକଲ୍ପଯେତ୍ ଅଥାତ୍ରଶିଵନୈଵେଦ୍ଯଂଦତ୍ତ୍ଵାତାଂବୂଲମାହରେତ୍

ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଭାବରେ ନିଜ ପ୍ରତି ନମସ୍କାର ଓ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍। ଏହା ପରେ ଶିବଙ୍କୁ ନୈବେଦ୍ୟ ଦେଇ, ପଚ୍ଚିଲା ପାନ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ୍।

ଶିଵପ୍ରଦକ୍ଷିଣଂକୁର୍ଯାତ୍ସ୍ଵଯମଷ୍ଟୋତ୍ତରଂ ଶତମ୍ ସହସ୍ରମଯୁତଂଲକ୍ଷଂ କୋଟିମନ୍ଯେନ କାରଯେତ୍

ନିଜେ ଶିବଙ୍କୁ ଏକଶଏ ଆଠଥର ପରିକ୍ରମା କରିବା ଉଚିତ୍। ହଜାର, ଦଶହଜାର, ଲକ୍ଷ, କିମ୍ବା କୋଟି ପରିକ୍ରମା ଅନ୍ୟ କେହି କରିପାରିବେ।

ଶିଵପ୍ରଦକ୍ଷିଣାତ୍ସର୍ଵଂପାତକଂନଶ୍ଯତିକ୍ଷଣାତ୍ ଦୁଃଖସ୍ଯମୂଲଂଵ୍ଯାଧିର୍ହିଵ୍ଯାଧେର୍ମୂଲଂହିପାତକମ୍

ଶିବଙ୍କ ପରିକ୍ରମା କଲେ ସମସ୍ତ ପାପ କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ନଶ୍ଟ ହୁଏ। ଦୁଃଖର ମୂଳ ହେଉଛି ରୋଗ, ଏବଂ ରୋଗର ମୂଳ ହେଉଛି ପାପ।

ଧର୍ମେଣୈଵହିପାପାନାମପନୋଦନମୀରିତମ୍ ଶିଵୋଦ୍ଦେଶକୃତୋଧର୍ମଃକ୍ଷମଃପାପଵିନୋଦନେ

ପାପ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଧର୍ମ ହିଁ ଉପାୟ ବୋଲି କହାଯାଇଛି। ଶିବଙ୍କ ନିମିତ୍ତରେ କରାଯାଇଥିବା ଧର୍ମ ପାପ ଦୂର କରିବାରେ ସମର୍ଥ।

ଅଧ୍ଯକ୍ଷଂ ଶିଵଧର୍ମେଷୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣମିତୀରିତମ୍ କ୍ରିଯଯା ଜପରୂପଂହିପ୍ରଣଵଂତୁପ୍ରଦକ୍ଷିଣମ୍

ଶିବ ଧର୍ମରେ ପରିକ୍ରମାକୁ ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ବୋଲି କହାଯାଇଛି। ପ୍ରୟୋଗରେ, ପରିକ୍ରମା ହେଉଛି ପ୍ରଣବ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ ସମାନ।

ଜନନଂମରଣଂଦ୍ଵଂଦ୍ଵଂମାଯାଚକ୍ରମିତୀରିତମ୍ ଶିଵସ୍ଯମାଯାଚକ୍ରଂହିବଲିପୀଠଂତଦୁଚ୍ଯତେ

ଜନ୍ମ ଓ ମୃତ୍ୟୁ, ଏହି ଦୁଇଟି ବିପରୀତ ଘଟଣାକୁ ମାୟାର ଚକ୍ର ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଶିବଙ୍କ ମାୟାର ଏହି ଚକ୍ରକୁ ବଳିପୀଠ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ବଲିପୀଠଂସମାରଭ୍ଯପ୍ରାଦକ୍ଷିଣ୍ଯକ୍ରମେଣଵୈ ପଦେପଦାଂତରଂଗତ୍ଵାବଲିପୀଠଂ ସମାଵିଶେତ୍

ବଳିପୀଠରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ପରିକ୍ରମା ଅନୁସାରେ ପଦେ ପଦେ ଅନ୍ତର ରଖି ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବା ଉଚିତ୍।

ନମସ୍କାରଂତତଃ କୁର୍ଯାତ୍ପ୍ରଦକ୍ଷିଣମିତୀରିତମ୍ ନିର୍ଗମାଜ୍ଜନନଂପ୍ରାପ୍ତଂନମସ୍ତ୍ଵାତ୍ମସମର୍ପଣମ୍

ତାପରେ ନମସ୍କାର କରିବା ଉଚିତ୍, ଏହାକୁ ପରିକ୍ରମା ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ବାହାରିବାବେଳେ ଜନ୍ମ ଲାଭ ହୁଏ, ଏବଂ ନମସ୍କାର ଦ୍ୱାରା ଆତ୍ମା ସମର୍ପିତ ହୁଏ।

ଜନନଂ ମରଣଂ ଦ୍ଵଂଦ୍ଵଂ ଶିଵମାଯାସମର୍ପିତମ୍ ଶିଵମାଯାର୍ପିତଦ୍ଵଂଦ୍ଵୋ ନ ପୁନସ୍ତ୍ଵାତ୍ମଭାଗ୍ଭଵେତ୍

ଜନ୍ମ ଓ ମୃତ୍ୟୁ, ଏହି ବିପରୀତ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱଗୁଡିକୁ ଶିବଙ୍କ ମାୟାକୁ ସମର୍ପିତ କରାଯାଏ। ଯିଏ ଏହି ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱଗୁଡିକୁ ଶିବଙ୍କ ମାୟାକୁ ଦେଇଛନ୍ତି, ସେ ପୁଣି ଏହାର ଅନୁଭବ କରିବେ ନାହିଁ।

ଯାଵଦ୍ଦେହଂକ୍ରିଯାଧୀନଃସଜୀଵୋବଦ୍ଧ ଉଚ୍ଯତେ ଦେହତ୍ରଯଵଶୀକାରେମୋକ୍ଷ ଇତ୍ଯୁଚ୍ଯତେ ବୁଧୈଃ

ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେହ ଉପରେ କ୍ରିୟା ନିର୍ଭର କରୁଛି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜୀବନ୍ତ ଓ ବନ୍ଧନରେ ଅଛି ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଦେହ ତିନିଟି ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ହେଉଛି ମୁକ୍ତି ବୋଲି ଜ୍ଞାନୀମାନେ କହନ୍ତି।

ମାଯାଚକ୍ରପ୍ରଣେତାହିଶିଵଃ ପରମକାରଣମ୍ ଶିଵମାଯାର୍ପିତଦ୍ଵଂଦ୍ଵଂଶିଵସ୍ତୁପରିମାର୍ଜତି

ମାୟାର ଚକ୍ରକୁ ଚଳାଇଥିବା ଶିବ ହେଉଛନ୍ତି ସର୍ବୋଚ୍ଚ କାରଣ। ଶିବ ନିଜ ମାୟାକୁ ସମର୍ପିତ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱଗୁଡିକୁ ଦୂର କରନ୍ତି।

ଶିଵେନକଲ୍ପିତଂଦ୍ଵଂଦ୍ଵଂତସ୍ମିନ୍ନେଵ ସମର୍ପଯେତ୍ ଶିଵସ୍ଯାତିପ୍ରିଯଂଵିଦ୍ଯାତ୍ପ୍ରଦକ୍ଷିଣଂନମୋବୁଧାଃ

ଶିବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱଗୁଡିକୁ ତାଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ କରିବା ଉଚିତ୍। ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ ଓ ନମସ୍କାର ଶିବଙ୍କୁ ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ ବୋଲି ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଜାଣନ୍ତି।

ପ୍ରଦକ୍ଷିଣନମସ୍କାରାଃ ଶିଵସ୍ଯପରମାତ୍ମନଃ ଷୋଡଶୈରୁପଚାରୈଶ୍ଚକୃତପୂଜାଫଲପ୍ରଦା

ଶିବ, ପରମାତ୍ମାଙ୍କୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ ଓ ନମସ୍କାର କଲେ, ଷୋଳ ଉପଚାରରେ କରାଯାଇଥିବା ପୂଜାର ଫଳ ମିଳେ।

ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା ଽଵିନାଶ୍ଯଂହି ପାତକଂନାସ୍ତି ଭୂତଲେ ତସ୍ମାତ୍ପ୍ରଦକ୍ଷିଣେନୈଵସର୍ଵପାପଂଵିନାଶଯେତ୍

ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ ବିନା ଏ ପୃଥିବୀରେ କୌଣସି ପାପ ଅବିନାଶୀ ନୁହେଁ। ତେଣୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ କରିବା ଉଚିତ୍।

ଶିଵପୂଜାପରୋମୌନୀସତ୍ଯାଦିଗୁଣସଂଯୁତଃ କ୍ରିଯାତପୋଜପଜ୍ଞାନଧ୍ଯାନେଷ୍ଵେକୈକମାଚରେତ୍

ଶିବପୂଜାରେ ନିଷ୍ଠାବାନ, ମୌନୀ, ସତ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟ ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ନିୟମିତ କ୍ରିୟା, ତପ, ଜପ, ଜ୍ଞାନ ଓ ଧ୍ୟାନ ପ୍ରତ୍ୟେକଟି କରିବା ଉଚିତ୍।

ଐଶ୍ଵର୍ଯଂଦିଵ୍ଯଦେହଶ୍ଚଜ୍ଞାନମଜ୍ଞାନସଂଶଯଃ ଶିଵସାନ୍ନିଧ୍ଯମିତ୍ଯେତେକ୍ରିଯାଦୀନାଂଫଲଂଭଵେତ୍

ଏହି କ୍ରିୟା ଓ ଅନୁଷ୍ଠାନର ଫଳ ହେଉଛି ଶାସନ, ଦିବ୍ୟ ଦେହ, ଜ୍ଞାନ, ଅଜ୍ଞାନ ଓ ସନ୍ଦେହର ଦୂରୀକରଣ, ଏବଂ ଶିବଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟ।

କରଣେନଫଲଂଯାତିତମସଃ ପରିହାପନାତ୍ ଜନ୍ମନଃପରିମାର୍ଜିତ୍ଵାଜ୍ଜ୍ଞବୁଦ୍ଧ୍ଯାଜନିତାନିଚ

କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଫଳ ମିଳେ ଏବଂ ଅନ୍ଧକାର ଦୂର ହୁଏ। ଜନ୍ମର ଫଳ ଦୂର କରି, ଜ୍ଞାନ ଓ ବୁଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପନ୍ନ ଯେଉଁଠି ଅଛି, ସେଗୁଡିକୁ ମଧ୍ୟ ହଟାଯାଏ।

ଯଥାଦେଶଂ ଯଥାକାଲଂ ଯଥାଦେହଂ ଯଥାଧନମ୍ ଯଥାଯୋଗ୍ଯଂପ୍ରକୁର୍ଵୀତ କ୍ରିଯାଦୀଞ୍ଛିଵଭକ୍ତିମାନ୍

ଶିବଭକ୍ତିରେ ନିଷ୍ଠାବାନ ବ୍ୟକ୍ତି ଦେଶ, କାଳ, ଦେହ, ଧନ ଏବଂ ଯଥାଯୋଗ୍ୟତା ଅନୁଯାୟୀ କ୍ରିୟା ଓ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବା ଉଚିତ୍।