ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡକୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଯେଉଁ ଦଶ ଦିଗରେ ରୁଦ୍ରମାନେ ବିରାଜମାନ, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ସ୍ଥିତ ଅଛନ୍ତି । ଗୌଡ଼, ମୈମେୟ, ଶାକ୍ତ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ ଅଛି, ତାହା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ରୁଦ୍ରମାନେ ଅବସ୍ଥିତ ଅଛନ୍ତି । ଯେଉଁ କିଛି ବାଣୀର ଅର୍ଥ ରୂପେ ବିଦ୍ୟମାନ, ସେଠାରେ ଚେତନ ହେଉ କି ଅଚେତନ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସାଧାରଣ ଭାବେ ବୁଝି ଶିବଙ୍କ ପାଖରେ ଉପାସନା କରିବା ଉଚିତ । ସମସ୍ତ ଭକ୍ତମାନେ ହସୁଥିବା ମୁହଁରେ, ହାତ ଯୋଡି ଭକ୍ତିଭାବରେ, ସଦା ଭାବୁକ ଦୃଷ୍ଟିରେ ନାଥ ଓ ଦେବୀଙ୍କୁ ଦେଖୁଛନ୍ତି । ଏପରି ଭାବରେ, ମନର ବିକ୍ଷୋଭ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଯେଉଁ ଆବରଣମାନଙ୍କ ପୂଜା କରାଯାଇଥାଏ, ସେଥିରୁ ପରେ ପୁନି ଦେବଦେବ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଅକ୍ଷୟ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ । ତାପରେ, ଶିବ ଓ ତାଙ୍କ ଦେବୀଙ୍କୁ ଏକ ଶୁଦ୍ଧ, ରମ୍ୟ, ଅମୃତ ସମାନ ମହାନ୍ନ ବଳି ଦେଇବା ଉଚିତ, ଯାହା ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଓ ଉତ୍ତମ ଉପାଦାନରେ ଅଲଙ୍କୃତ । ପ୍ରଧାନ ବଳି ବତିସ ମାପରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଏ, ତାଠାରୁ କମ୍ ମାପରେ ଛୋଟ ବଳି; ଯେଉଁଠାରେ ଯେଉଁଯେଉଁ ଶକ୍ତି ଓ ଭକ୍ତି ଅଛି, ତାହା ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି ଦେବା ଉଚିତ । ଏହା ପରେ, ମୁଁହ ଧୋଇବା ପାଇଁ ଜଳ, ପାନସupରି ସହିତ ଲବଣ-ଉପକରଣ, ଦୀପାରତି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ରିୟା କରି, ଶେଷ ପୂଜା କ୍ରମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବା ଉଚିତ । ଉପଭୋଗ ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ରବ୍ୟମାନେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ; ଯେଉଁ ଭକ୍ତରେ ଶକ୍ତି ଅଛି, ସେ କ୍ଞ୍ଚନ୍ୟତା ବା ଚତୁର୍ୟ ଦେଖାଇବା ଉଚିତ ନୁହେଁ । ଧର୍ମଶୀଳ ଲୋକମାନେ କହନ୍ତି, ଯେଉଁଠି ଚତୁର୍ୟ, ଅଲସତା ବା ଦ୍ୱିମୁଖୀତା ରହିଥାଏ, ସେଠି ଚାହିଦା ଅନୁଯାୟୀ କୃତ୍ୟ ଫଳ ଦେଉନାହିଁ । ତେଣୁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଅଲସତା ଛାଡ଼ି, ମନ, କାୟ, ବାଚ ସହିତ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ, ଯଦି ଫଳ ପାଇବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି । ଏପରି ପୂଜା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ଭକ୍ତିସହିତ ନାଥ ଓ ଦେବୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ମନକୁ ଏକାଗ୍ର କରି, ଶ୍ଲୋକ ପାଠ କରିବା ଉଚିତ । ଶ୍ଲୋକ ଶେଷରେ, ପଞ୍ଚାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ରକୁ ଏକ ହଜାର ଆଠ ଥର ଉତ୍ସାହରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ । ମନ୍ତ୍ର ଓ ଗୁରୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ତାପରେ ଯଥାଯଥ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଅନୁଯାୟୀ ସଭ୍ୟମାନେ ପୂଜିତ ହେବା ଉଚିତ । ଦେବଦେବଙ୍କୁ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଆବରଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ମଣ୍ଡଳ ଓ ଉପକରଣ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଦେଇବା ଉଚିତ । ନାହିଁଲେ, ଏହି ସମସ୍ତ କ୍ରମକୁ ଶିବଭକ୍ତମାନେ ଦେଇପାରିବେ, କିମ୍ବା ଶିବକ୍ଷେତ୍ରରେ ଶିବଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ କରିପାରିବେ । ଅଥବା, ଶିବାଗ୍ନିରେ ସପ୍ତ ବଳି ଦେଇ, ନିୟମାନୁସାରେ ସମସ୍ତ ଆବରଣ ଦେବତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି ନାଥଙ୍କୁ ପୂଜା କରିପାରିବେ । ଏହି ପୂଜାକୁ ଯୋଗେଶ୍ୱର ବୋଲି ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ମିଳିଛି, ଏଠାରେ ଏଠାରେ ଏହାଠାରୁ ଉତ୍ତମ ்ଯଜ୍ଞ କିଛି ନାହିଁ । ଏହି ପୂଜା ଦ୍ୱାରା ଏହି ଜଗତରେ କିଛି ଅସାଧ୍ୟ ନାହିଁ; ଚାହିଦା ଫଳ ସାମସାରିକ ହେଉ କି ପାରଲୋକିକ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାପ୍ତି ସମ୍ଭବ । ଏହାର ଫଳ ସୀମିତ ନୁହେଁ—ଏହାର ଫଳ ତାହା, ଏହାର ଫଳ ଏହି ନୁହେଁ—ଏପରି କିଛି ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ନାହିଁ; ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କଳ୍ୟାଣ ଲାଗି ଏହି ଉପାୟ ସର୍ବୋତ୍ତମ । କିଏ ଏହି ପୂଜାକୁ ଯଥାର୍ଥ ରୂପେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିପାରିବ? ଏଠାରେ ଯାହା ପୂଜିତ ହୁଏ, ଚିନ୍ତାମଣି ମଣି ଭଳି ଅଭିଷ୍ଟ ଫଳ ଦେଇଥାଏ । ତଥାପି, ଏହି ମହତ୍ କ୍ରିୟାକୁ ଛୋଟ ଲାଭ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; କାରଣ ଅଳ୍ପ ଫଳ ଚାହିଲେ, ମହତ୍ ତତ୍ତ୍ୱ ଠାରୁ ଅଳ୍ପତାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି । ତଥାପି, କୃତ୍ୟ ଯଦି କରାଯାଏ, ଏହା ଦ୍ୱାରା ମହତ୍ କି ଅଳ୍ପ ଫଳ ଉପଲବ୍ଧ ହୁଏ; କୃତ୍ୟ ସବୁ ମହାଦେବଙ୍କୁ ନିମିତ୍ତ କରି କରିବା ଉଚିତ । ଏହି କ୍ରିୟା ଅନ୍ୟଥା ଅସାଧ୍ୟ ଫଳ ପାଇଁ—ଶତ୍ରୁ ଜୟ କିମ୍ବା ମୃତ୍ୟୁ ଜୟ, ଦୃଶ୍ୟ-ଅଦୃଶ୍ୟ ଯେଉଁଠି ହେଉ—ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକମାନେ କରିବା ଉଚିତ । ତିବ୍ର କାମ, ଭୟ, ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ଓ ଏପରି ବିପଦେ ଏହି ପୂଜା କରି ଶାନ୍ତି ଲାଗି ଉପାୟ କରିବା ଉଚିତ । ଅଧିକ କଥାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ; ଏହି ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୈବମାନେ ବଡ଼ ବିପଦ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଶିଖିଥିବା ଅସ୍ତ୍ର । ଏହାଠାରୁ ଅତିରିକ୍ତ ଏଠି କୌଣସି ଅନ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ନାହିଁ; ଏହି ଭାବନାରେ ଯିଏ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ, ସେ ଶୁଭତା ପାଏ । ଯିଏ ଶୁଦ୍ଧ ମନସା ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ମାତ୍ର ଶ୍ଲୋକ ପାଠ କରେ, ସେ ମଧ୍ୟ ଅଭିଷ୍ଟ ଫଳର ଏକ-ଅଷ୍ଟମାଂଶ ଲାଭ କରେ । ଉଦ୍ଦିଶ୍ୟ ନିମିତ୍ତେ ଉପବାସ ରଖି, ଉତ୍ସବ ଦିନ, ଅଷ୍ଟମୀ କିମ୍ବା ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ ଶ୍ଲୋକ ପାଠ କଲେ ଅଧା ଫଳ ମିଳେ । ଯିଏ ଉଦ୍ଦିଶ୍ୟ ନିମିତ୍ତେ ଉତ୍ସବ ଦିନରେ ବ୍ରତ ରଖି ଏକ ମାସ ଶ୍ଲୋକ ପାଠ କରେ, ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳ ପାଏ । ଏବେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଏହି ପଞ୍ଚାବରଣ ପଥ ଅନୁଯାୟୀ ଶ୍ଲୋକ ମୁଁ କହିବି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଯୋଗ ସିଦ୍ଧି ହୁଏ । "ଜୟ ହେଉ, ହେ ଏକମାତ୍ର ଜଗତ୍ ସ୍ୱାମୀ ଶମ୍ଭୁ, ମୋହନୀୟ ସ୍ୱଭାବର, ନିରନ୍ତର ଚେତନ୍ୟ ରୂପୀ, ଅଶୁଦ୍ଧ ବାଣୀ ଓ ମନର ଗମ୍ୟ ପଥ ଉପରେ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା, ସମସ୍ତ ସତ୍ୟକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା । ଜୟ ହେଉ, ଶୁଦ୍ଧ ଭୋଗର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ୱଭାବର, ଚରିତ୍ର ଅତି ସୁନ୍ଦର, ତୁମର ପରମ ଶକ୍ତି ନିଜ ସ୍ୱରୂପ ସମାନ, ଶୁଦ୍ଧ ଗୁଣର ମହାସାଗର । ଜୟ ହେଉ, ଅସୀମ ତେଜସ୍ୱୀ, ତୁମର ରୂପ ଅପୂର୍ବ, ମହିମା ଅପାର, ଶୁଭ ଆଶ୍ରୟ ତୁମେ । ଜୟ ହେଉ, ନିର୍ମଳ, ନିରାଧାର, ଅକାରଣ ଉଦ୍ଭବ, ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ପରମ ଆନନ୍ଦ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦାତା । ଜୟ ହେଉ, ପରମ ଏକ୍ଷ୍ୟତ୍ରତା, ପରମ କୃପାଧାମ, ସ୍ୱାଧୀନତାର ଶିରୋମଣି, ତୁମର ମହିମା ଅଦ୍ୱିତୀୟ । ଜୟ ହେଉ, ମହାବିଶ୍ୱକୁ ଆବୃତ କରୁଥିବା ତୁମେ, ଯାହାକୁ କେହି ଆବୃତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ସମସ୍ତ ଉପରେ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା, ଅପୂର୍ବ ଏବଂ ଅପରାଜିତ । ଜୟ ହେଉ, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟମୟ, କେବେ ଅଳ୍ପ ନୁହେଁ, ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ, ଅକ୍ଷୟ, ଅପରିମିତ, ମାୟାତୀତ, ଅଭାବତୀତ, ନିର୍ମଳ । ମହାବାହୁ, ମହାତ୍ମା, ମହାଗୁଣ, ମହାକଥା, ମହାବଳ, ମହାମାୟା, ମହାରସ, ମହାରଥ । ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ପରମ କାରଣକୁ ନମସ୍କାର, ଶିଭଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ଶାନ୍ତିର ଆଶ୍ରୟ, ତୁମେ ଅଧିକ ଶୁଭ । ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ, ଦେବ ଓ ଅସୁର ସହିତ, ତୁମ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ ।