ଏହି ପବିତ୍ର କ୍ରମରେ ଆଚାର୍ୟ ଏବଂ ଶିଷ୍ୟ ଦୁହେଁ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ, ପ୍ରଥମେ ଏକାସାଥିରେ ପୂଜା କରି ତିନିଟି ହୋମ ଦେଇଥିଲେ। ଏହା ପରେ ଆଚାର୍ୟ ଚିନ୍ତନ କରିଥିଲେ ଯେ, ଶିଷ୍ୟଙ୍କର ଆତ୍ମା ଏହି ସ୍ଥାପନାରେ ପ୍ରବେଶ କରୁଛି। ତା’ପରେ ସ୍ଥାପନାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରି ନିୟମିତ ସମସ୍ତ କ୍ରିୟା କରି, ଏହାର ବ୍ୟାପ୍ତି ଓ ବାଗୀଶାନୀଙ୍କ ବ୍ୟାପ୍ତି ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କରିଥିଲେ। ଏହି ସ୍ଥାପନାକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ରବିମ୍ବ ସମାନ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଭାବରେ ଧ୍ୟାନ କରି, ପୂର୍ବ ଭଳି ଶିବଙ୍କ ଆଦେଶକୁ ବିଷ୍ଣୁ ପାଇଁ ଅନୁସ୍ଥାନ କରିଥିଲେ। ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ବିଦାୟ କରି, ପୂର୍ବ ଭଳି ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପନା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କରିଥିଲେ। ଏହିପରି କ୍ରମରେ ବ୍ୟାପ୍ତି ଓ ବାଗୀଶାଙ୍କୁ ଉଚିତ ଭାବରେ ଧ୍ୟାନ କରି, ଦହୁଥିବା ଅଗ୍ନିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋମ ସମାପ୍ତି ପରେ ଅନ୍ୟ ଶେଷ କ୍ରିୟା ପୂର୍ବ ଭଳି କରିଥିଲେ। ପରେ ନୀଳରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରି, ତାଙ୍କୁ ପୂଜା ଓ ଅନ୍ୟ କ୍ରିୟା କରି, ଶିବଙ୍କ ଆଦେଶ ପୂର୍ବ ଉପଦିଷ୍ଟ ପଥରେ ଦେଇଥିଲେ। ଏହି ତପସ୍ୟାକୁ ବିଦାୟ କରି, ଶାନ୍ତି ପ୍ରଦାନ ପାଇଁ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରି, ଜ୍ଞାନ କଳାକୁ ସ୍ଥାପିତ କରି ଏହାର ବ୍ୟାପ୍ତି ଦେଖିଥିଲେ। ଏହିପରି ନିଜ ଆତ୍ମା ଓ ବାଗୀଶୀଙ୍କ ବ୍ୟାପ୍ତିକୁ, ଦଶ ଦିଗରେ ଏକ ତରୁଣ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମ ଚମକ ଥିବା ଭାବରେ, ପୂର୍ବ ଭଳି ଧ୍ୟାନ କରିଥିଲେ। ଏହି କ୍ରମରେ ଶେଷ କ୍ରିୟା କରି, ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରି ପୂଜା କରି, ତାଙ୍କୁ ହୋମ ଦେଇ ମନସିକ ଭାବରେ ଶିବଙ୍କ ଆଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ପରେ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ବିଦାୟ କରି, ଅନ୍ୟ କଳାକୁ ସ୍ଥାପିତ କରି, ଏହି କଳାକୁ ଶାନ୍ତିରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱରେ ନେଇ ଏହାର ବ୍ୟାପ୍ତି ଦେଖିଥିଲେ। ଏହିପରି ନିଜ ଆତ୍ମା ଓ ବାଗୀଶାଙ୍କ ସମଗ୍ର ବ୍ୟାପ୍ତିକୁ ଆକାଶ ସମାନ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଧ୍ୟାନ କରିଥିଲେ। ଶେଷ କ୍ରିୟା କରି ସଦାଶିବଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ସେଠାରେ ଅସୀମ କ୍ରିୟାଶୀଳ ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ଆଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ସେଠାରେ ପୂର୍ବ ଭଳି ମୁଣ୍ଡରେ ଶିବଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ବାଗୀଶଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଦୁହେଁକୁ ବିଦାୟ କରିଥିଲେ। ଏହାପରେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ପୂର୍ବ ଭଳି ଶିବ ଜଳ ଛିଟିଇ, ଶାନ୍ତିଠାରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଯାଉଥିବା ଶକ୍ତିତତ୍ତ୍ୱରେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ଲୟ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କରିଥିଲେ। ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶକ୍ତି, ଛଅ ମାର୍ଗରେ ବ୍ୟାପ୍ତ, ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଓ ଅତୀତ, ଅନେକ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମ ଚମକଦାନୀ ଶୈବୀ ଶକ୍ତି ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କରିଥିଲେ। ତା’ପରେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ସ୍ଫଟିକ ସମାନ ଶୁଭ୍ର ଓ ପବିତ୍ର ଭାବେ ଆଗକୁ ଆଣି, ଶିବଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ କଞ୍ଚି କ୍ଷାଳନ କରିଥିଲେ। ଆଚାର୍ୟ ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ଚୂଡ଼ା ଓ ଉପବୀତକୁ କାଟି, ଗୋବର ଉପରେ ରଖି, ଏହି ଚୂଡ଼ାକୁ ଶିବାଗ୍ନିରେ ଦେଇଥିଲେ। ମୂଳମନ୍ତ୍ରରେ ‘ଵୌଷଟ୍’ ଶବ୍ଦ ଦେଇ, ପୁଣି କଞ୍ଚି କ୍ଷାଳନ କରି, ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ଜ୍ଞାନକୁ ତାଙ୍କର ଦେହରେ ହାତ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ। ଏହାପରେ ଶିଷ୍ୟ ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଭ ଉପଚାର କରି, ମଣ୍ଡଳରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କରିଥିଲେ। ପୂଜାର ଦୋଷ ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ନିୟମିତ ଭାବରେ ପୂଜା କରି, ଅଧ୍ଵର୍ୟୁଙ୍କ ଉଚ୍ଚାରିତ ମନ୍ତ୍ରରେ ତିନିଟି ହୋମ ଦେଇଥିଲେ। ଏହାପରେ ଜପ କ୍ରମରେ ତିନିଟି ହୋମ ଦେଇ, ପୁଣି ଦେବଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ମନ୍ତ୍ର ଦୋଷ ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ପୂଜା କରିଥିଲେ। ମନସିକ ଜପ କ୍ରମରେ ତିନିଟି ହୋମ ଦେଇ, ମଣ୍ଡଳରେ ଅମ୍ବା ସହିତ ବିରାଜିତ ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ତିନିଟି ହୋମ ଦେଇ, ତା’ପରେ ଆଚାର୍ୟ ହାତ ଜୋଡ଼ି ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଥିଲେ— “ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ କୃପାରେ ଏହି ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ଛଅ ମାର୍ଗ ପବିତ୍ର ହୋଇଛି; ଏହିପରି, ତାଙ୍କୁ ଆପଣଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅବିନାଶୀ ଧାମକୁ ନେଇଯିଅ।” ଏପରି ଦେବତାଙ୍କୁ ସୂଚନା ଦେଇ, ପୂର୍ବ ଭଳି ନାଡୀ ମୁଦ୍ରା କରି, ତା’ପରେ ତତ୍ତ୍ୱ ପରିଶୁଦ୍ଧି କରିଥିଲେ। ଚଳ-ଅଚଳ ଓ ଶୀତ-ଉଷ୍ଣତାର ପରିଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ, ତାଙ୍କର ଏକତ୍ୱ ଓ ବ୍ୟାପ୍ତି ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କରିଥିଲେ। ଏହି ତତ୍ତ୍ୱର ଗଠନ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ କରି, ତାଙ୍କ ଅଧିପତି ସହିତ ତ୍ୟାଗ କରି, ଯେଉଁଠି ଶିବ ସହିତ ଏକତାରେ ଜପ କରାଯାଏ, ସେଉଁଠି ତତ୍ତ୍ୱ ପରିଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ। ଦେହକୁ ପରିଶୁଦ୍ଧ କରି, ତାହାକୁ ଦହି, ଅମୃତ ବିନ୍ଦୁ ଦ୍ୱାରା ଭିଜାଇ, ଶୁଦ୍ଧ ମାର୍ଗ ଦ୍ୱାରା ନିଜକୁ ସ୍ଥାପିତ କରି ଏକ ନୂତନ ଦେହ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ। ଏଠାରେ ଆଦିରେ ନିଜ ମାର୍ଗର ଶାନ୍ତିଅତୀତା ଶକ୍ତିକୁ, ପରିଶୁଦ୍ଧ ଭାବରେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଶାନ୍ତିଏଂଦ୍ରୁ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ। ଜ୍ଞାନକୁ ଗଳାଠାରୁ ତଳକୁ କ୍ରମେ ରଖି, ତା’ପରେ ଗୁଡ଼ିକୁ ଏବଂ ତଳକୁ ଏହାକୁ ସ୍ଥାପିତ କରି, ଯଥାଯଥ ଭାବରେ ସଂକୋଚ ଧ୍ୟାନ କରିଥିଲେ। ନିଜ ବୀଜ ଓ ସୂତ୍ରମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ଶିବସ୍ଵରୂପକୁ ଅଙ୍ଗନ୍ୟାସ କରି, ହୃଦୟ ପଦ୍ମରେ ଦେବତାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରି ପୂଜା କରିଥିଲେ। ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିତ୍ୟବ୍ୟାପି ଶିବତ୍ୱ ସ୍ଥାପନ କରି, ଏହି ଶିବତେଜସ୍ବୀ ଶିଶୁକୁ ଦିବ୍ୟ ଗୁଣ ଦାନ କରିଥିଲେ। ତିନିଟି ହୋମ କରି, “ଅଣିମା ଆଦି ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଦୟାଳୁ ହେଉନ୍ତୁ” ବୋଲି, ପୂର୍ବ ଭଳି ଏହି ଗୁଣ ଦେଇଥିଲେ। ସର୍ବଜ୍ଞତା, ତୃପ୍ତି, ଆଦି ଅନ୍ତ ନଥିବା ଜ୍ଞାନ, ଅବିଘ୍ନ ଶକ୍ତି, ସ୍ୱାଧୀନତା, ଅନନ୍ତତା ଓ ଶକ୍ତି ସ୍ୱୟଂ ଦାନ କରିଥିଲେ। ପରେ ଦେବତାଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ, ମୁଖ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଅଭିଷେକ କରି, ହୃଦୟରେ ଦେବଦେବଙ୍କୁ ଉଚିତ କ୍ରମରେ ଧ୍ୟାନ କରିଥିଲେ। ଏହାପରେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ବସାଇ, ପୂର୍ବ ଭଳି ଶିବଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଶିବଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ, ଶୈବ ଜ୍ଞାନ ଶିଖାଇଥିଲେ। ଏଠାରେ ‘ଓଁ’ ରେ ଆରମ୍ଭ, ଶେଷରେ ‘ନମଃ’ ଯୁକ୍ତ, ଶିବ ଓ ଶକ୍ତି ସଂଯୁକ୍ତ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଏହିପରି ଶକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଦିଆଯାଇଥିଲା। ମନ୍ତ୍ରର ଦୃଷ୍ଟା, ଛନ୍ଦ, ଦେବତା, ଶିବ ଓ ଶକ୍ତିର ସ୍ଥିତି, ଅର୍ପଣ ସହିତ ପୂଜା, ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ଆସନ ଏହି ସମସ୍ତ ଶିଖାଇଥିଲେ। ପୁଣି ଦେବଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, “ମୋ ଦ୍ୱାରା କୃତ ସମସ୍ତ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ ଶିବା, ଆପଣ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ,” ବୋଲି ଶିବଙ୍କୁ ସୂଚନା ଦେଇଥିଲେ। ଶିଷ୍ୟ ସହିତ ଆଚାର୍ୟ ଭୂମିରେ ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କରି, ମଣ୍ଡଳ ଓ ଅଗ୍ନିରୁ ଦେବତାଙ୍କୁ ବିଦାୟ କରିଥିଲେ।