ପରମେଶ୍ୱର ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ—"ହେ ଦେବୀ, ପଞ୍ଚାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ର ଓ ପ୍ରଣବର ଅନୁସ୍ଥାନ, ରୁଦ୍ର ସ୍ତୋତ୍ର ଓ ଏହାଦିକର ପାଠ କରିବାକୁ ଯଥାପି ମହତ୍ୱ ଦିଆଯାଏ, କିନ୍ତୁ କେବଳ ବେଦ ପାଠ କିମ୍ବା ଏହାଦିକୁ ମନେ ରଖିବାକୁ ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନୁହେଁ। ଧ୍ୟାନ ବୋଲି ମୋର ରୂପ ଓ ଏହାଦିକୁ ଚିନ୍ତନ କରିବାକୁ କୁହାଯାଏ, କେବଳ ଆତ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟ କିଛି ବିଷୟରେ ଲିନ ହେବା ନୁହେଁ। ଜ୍ଞାନ ବୋଲି ମୋର ଶାସ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥ ବୁଝିବାକୁ କୁହାଯାଏ, ଅନ୍ୟ କିଛି ଜ୍ଞାନ ନୁହେଁ। ଜେଉଁଠି ମନ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରେ, ବାହ୍ୟ କିମ୍ବା ଅନ୍ତଃସ୍ଥଳରେ, ସେଠି ସତ୍ୟକୁ ଦୃଢ଼ତାରେ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବା ଉଚିତ, ଏହା ପୂର୍ବ ଅଭ୍ୟାସ ଅନୁଯାୟୀ। ଅନ୍ତର୍ଗତ ଉପାସନା ବାହ୍ୟ ଉପାସନାଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, କାରଣ ଏଠାରେ ବାହ୍ୟ କ୍ରିୟାର ଦୋଷ ନାହିଁ ଓ ଏହା ମିଶ୍ରିତ ନୁହେଁ। ପବିତ୍ରତା ମାନେ ଅନ୍ତଃକରଣରେ ଥାଏ; ବାହ୍ୟ ପବିତ୍ରତା ପ୍ରକୃତ ପବିତ୍ରତା ନୁହେଁ। ଯାହାଙ୍କ ଅନ୍ତଃକରଣ ଦୂଷିତ ନୁହେଁ, ସେହି ଅନ୍ତଃରୁପେ ପବିତ୍ର, ବାହ୍ୟ ଭାବେ ଅପବିତ୍ର ହେଲେ ମଧ୍ୟ। ବାହ୍ୟ ଓ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଭକ୍ତି, ଦୁଇଁରେ ଭାବ ଅନିବାର୍ୟ; ଭାବ ଛଡ଼ା କିଛି କଲେ ମାତ୍ର ନିରାଶା ମିଳେ। ମୁଁ ଯେଉଁଠି ସର୍ବସିଦ୍ଧ ଓ ପବିତ୍ର, ମୋତେ କିଏ କ’ଣ କରିପାରିବ? ମୁଁ କେବଳ ଭିତରର ଭାବକୁ ଗ୍ରହଣ କରେ। ଭାବର ମୂଳ ଯେ କ୍ରିୟା, ଏହି କ୍ରିୟା ମୋର ଶାଶ୍ୱତ ଧର୍ମ; ମନ, କାର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ଉଚ୍ଚାରଣ ଦ୍ୱାରା କୌଣସି ଫଳ ଆଶା ଛଡ଼ି କରାଯିବା ଉଚିତ। ଯଦି କିଏ ଫଳ ଆଶାରେ କରେ, ତେବେ ସେ ମୋର ଶରଣ ଅଳ୍ପ; କାରଣ ଫଳ ନ ମିଳିଲେ, ସେ ମୋତେ ତ୍ୟାଗ କରିପାରେ। ତଥାପି, ଯେଉଁଠି ଭକ୍ତ ମନେ ଫଳ ଆଶା ରଖିଲେ ମଧ୍ୟ, ଯଦି ସେମାନେ ମୋରେ ଅନନ୍ୟ ଭାବେ ଲଗିଥାନ୍ତି, ତେବେ ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଭକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଫଳ ଦିଏ। ଯେଉଁମାନେ ଫଳ ଆଶା ଛଡ଼ି ମୋରେ ଭାବ ରଖନ୍ତି, ପରେ ଫଳ ଚାହିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେମାନେ ମୋତେ ପ୍ରିୟ। ପୂର୍ବ ଅଭ୍ୟାସ ଦ୍ୱାରା କେଉଁଠି ଫଳ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତି, କିମ୍ବା ଫଳ ନ ମିଳିଲେ ଦୁଃଖିତ ହୁଅନ୍ତି, ଏବଂ ଅସହାୟ ଭାବେ ମୋରେ ଶରଣ ନେନ୍ତି—ସେମାନେ ମୋର ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରିୟ। ଏହି ଭକ୍ତମାନେ ଯେଉଁ ଲାଭ ପାଇଛନ୍ତି, ତାହାଠାରୁ ଉପରେ ଆଉ କିଛି ନାହିଁ; ମୋ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହି ଲାଭ ଠାରୁ ଉପରେ କିଛି ନାହିଁ। ମୋର କୃପାରେ ସେମାନେ ଯେ ଭକ୍ତି ଦିଅନ୍ତି, ଏହି ଭକ୍ତି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୋକ୍ଷ ଦିଏ, ଯେପରି ଶକ୍ତି ଦିଏ। ଯେମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ମୋରେ ନିବେଶିତ, ସେମାନଙ୍କୁ ମୋର ଧର୍ମର ଅଷ୍ଟ ଚିହ୍ନ ଦିଆଯାଇଛି। ଏହି ଅଷ୍ଟ ଚିହ୍ନ ହେଉଛି—ମୋର ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ସ୍ନେହ, ପୂଜାରେ ପ୍ରସନ୍ନତା, ନିଜେ ଉପାସନା କରିବା, ଅଙ୍ଗକ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ମୋ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା; ମୋର କଥା ଶୁଣିବାରେ ଭକ୍ତି, କଣ୍ଠ, ଚକ୍ଷୁ, ଶରୀରର ଭାବ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ସଦା ମୋତେ ସ୍ମରଣ କରିବା, ଏବଂ ମୋପରି ନିର୍ଭର କରି ଜୀବନ ଯାପନ କରିବା। ଏହି ଅଷ୍ଟ ଲକ୍ଷଣ ଯେଉଁଠି ଥାଏ, ମ୍ଲେଛ ମଧ୍ୟ ହେଲେ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଋଷି, ପୂଜ୍ୟ, ତ୍ୟାଗୀ ଓ ଜ୍ଞାନୀ। ଯେଉଁଠି କେଉଁଠି ମୋପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଅଛି, ସେ କୁକୁର ମାଂସ ଖାଉଥିବା ମଣିଷ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଚାରି ବେଦ ଜ୍ଞାନୀଠାରୁ ବେଶି ପ୍ରିୟ; ସେଠି ଦାନ ଦେବା ଓ ନେବା ଉଚିତ, ସେ ମୋ ପରି ପୂଜ୍ୟ। ଯେଉଁ ଭକ୍ତ ଭାବରେ ଏକ ଗଛପତ୍ର, ଫୁଲ, ଫଳ ବା ପାଣି ଦିଏ, ସେକୁ ମୁଁ କେବେ ତ୍ୟାଗ କରେନି, ସେ ମଧ୍ୟ ମୋତେ ତ୍ୟାଗ କରେନି। ଏବେ, ହେ ଦେବୀ, ମୁଁ ସାରଂଶରେ ଏହି କଥା କହିବି—ଯେଉଁମାନେ ଯୋଗ୍ୟ, ଜ୍ଞାନୀ, ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବର୍ଣ୍ଣାଶ୍ରମ ଧର୍ମ ହେଉଛି: ଦିନେ ତିନିଥର ବାସ୍ତ୍ର, ଅଗ୍ନି ସେବା, ନିୟମିତ ଲିଙ୍ଗ ପୂଜା, ଦାନ, ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରତି ନମ୍ରତା, ସର୍ବଦା ଓ ସର୍ବଠି ଦୟା। ସତ୍ୟବାଦିତା, ସନ୍ତୋଷ, ଶ୍ରଦ୍ଧା, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀପ୍ରତି ଅହିଂସା, ଲଜ୍ଜା, ଭକ୍ତି, ଅଧ୍ୟୟନ, ଯୋଗ, ଏବଂ ସଦା ଶିକ୍ଷା ଦେବା। ବ୍ୟାଖ୍ୟା, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ, ଶ୍ରବଣ, ତପସ୍ୟା, କ୍ଷମା, ଶୌଚ, ଶିଖା ଓ ଜନ୍ୟୁ, ପାଗଡ଼ି ଓ ଉପର ଜାମା। ନିଷିଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୟାଗ, ଭସ୍ମ ଓ ରୁଦ୍ରାକ୍ଷ ଧାରଣ, ପର୍ବଦିନରେ ବିଶେଷ ପୂଜା, ବିଶେଷକରି ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଦିନରେ। ପ୍ରତି ମାସରେ ବ୍ରହ୍ମକୂର୍ଚ୍ଚ ପାଣି ପାନ, ବିଶେଷ ପୂଜା, ଏବଂ ଏହା ସହିତ ମୋର ସ୍ନାନ। ସମସ୍ତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଅଶ୍ରଦ୍ଧା ଭୋଜନ ଏଡ଼ାଇବା, ବିଶେଷ କରି ବାସି ଖାଦ୍ୟ ଓ ୟାବକ ତ୍ୟାଗ। ମଦ୍ୟପାନ, ମଦ୍ୟ ଗନ୍ଧ ଖାଦ୍ୟ, ଏହାଦିକର ନିବେଦନ ତ୍ୟାଗ; ଏହି ନିୟମ ସମସ୍ତ ଵର୍ଣ୍ଣ ପାଇଁ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ବିଶେଷ। କ୍ଷମା, ଶାନ୍ତି, ସନ୍ତୋଷ, ସତ୍ୟ, ଅପହାର ନ କରିବା, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ, ମୋର ଜ୍ଞାନ, ବିରକ୍ତି ଓ ଭସ୍ମ ଧାରଣ; ସମସ୍ତ ଆସକ୍ତିରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିବୃତ୍ତି—ଏହି ଦଶ ଯୋଗୀଙ୍କ ଚିହ୍ନ, ଦିନେ ମାଗି ଖାଇବା ସହିତ। ଅରଣ୍ୟବାସୀ ପାଇଁ ଏହି ନିୟମ ଏକରୂପ; ବ୍ରହ୍ମଚାରୀମାନେ ରାତିରେ ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷା ଓ ଯଜ୍ଞ କରାଇବା ଚାଲିବ, କିନ୍ତୁ ଦାନ ଗ୍ରହଣ ନୁହେଁ; ବୈଶ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ନିଷିଦ୍ଧ। ସମସ୍ତ ଵର୍ଣ୍ଣର ରକ୍ଷା, ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁ ନିଧନ, ଦୁଷ୍ଟ ପକ୍ଷୀ, ପଶୁ, ଦୁଷ୍ଟ ମଣିଷ ନାଶ ଏହି କ୍ଷତ୍ରିୟର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ। ସବୁଠି ସନ୍ଦେହ, କେବଳ ଯୋଗୀଙ୍କୁ ଭରସା, ଅନୁଚିତ ସମୟରେ ନାରୀଙ୍କୁ ଏଡ଼ାଇବା, ସେନାକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ମଧ୍ୟ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ। ଚର ଦ୍ୱାରା ତଥ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ, ସଦା ପ୍ରଜାଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ଜାଣିବା, ନିତ୍ୟ ଶସ୍ତ୍ର ଧାରଣ, ଭସ୍ମ ଲଗାଇଥିବା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିବା ଉଚିତ। ଏହି ହେଉଛି ମୋର ଆଶ୍ରମର ଧର୍ମ ସାର; ବୈଶ୍ୟଙ୍କୁ ଗାଁର ରକ୍ଷା, ବ୍ୟବସାୟ ଓ କୃଷି ଧର୍ମ। ଶୂଦ୍ରଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ଵର୍ଣ୍ଣର ସେବା, ଉଦ୍ୟାନ ତିଆରି କରିବା, ଓ ମୋ ଖେତରେ ରହିବା ଧର୍ମ। ଗୃହସ୍ଥ ପାଇଁ ନିୟମିତ ପତ୍ନୀ ସହ ସଂଯୋଗ ଧର୍ମ; ଅରଣ୍ୟବାସୀ, ତ୍ୟାଗୀ, ବ୍ରହ୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ଅବଶ୍ୟ। ନାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ପତି ସେବା ଶାଶ୍ୱତ ଧର୍ମ, ଅନ୍ୟ କିଛି ନୁହେଁ; ଏବଂ, ପତି ଆଜ୍ଞା ଦେଲେ, ମୋର ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।