ଏହି ଉତ୍କଳନ୍ତ ବିଶ୍ୱର ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ, ଦୁଇ ଶିଶୁ Brahmā ଓ Keśava ମଧ୍ୟରେ ଅଭିମାନ ଓ ଅଜ୍ଞାନରୁ ଉଦ୍ଭବିତ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଦ୍ଧା ଘଟିଥିଲା। ଏହି ଅଜ୍ଞାନକୁ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ, ମୁଁ ସ୍ୱୟଂ ଏଠାରେ ପ୍ରକଟ ହୋଇଛି। ମୁଁ ତାଙ୍କୁ କହିଲି, “ତୁମେ ନିଜ ଅଭିମାନକୁ ଛାଡ଼, ଏବଂ ମନକୁ ମୋ ପ୍ରତି ନିବେଶ କର; ମୋର କୃପାରେ ସମସ୍ତ ଲୋକର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଜଣାଯାଏ।” “ଗୁରୁଙ୍କର ବାକ୍ୟ ହେଉଛି ସତ୍ୟର ଚିହ୍ନ, ଏବଂ ଏହା ପୁନ: ପ୍ରମାଣିତ। ଏହି Brahman ର ଗୁପ୍ତ ସତ୍ୟକୁ ମୁଁ ତୁମ ପ୍ରତି ସ୍ନେହରୁ ଘୋଷଣା କରୁଛି। ମୁଁ ଏକା ଉଚ୍ଚତମ Brahman, ମୋର ରୂପ ଅଂଶରେ ଅଛି ଓ ଅଂଶ ବିନା ମଧ୍ୟ ଅଛି; Brahman ର ତାତ୍ତ୍ୱିକତାରୁ ମୁଁ ମହାପ୍ରଭୁ ଏବଂ ସୃଷ୍ଟି, କୃପା ମୋର କାର୍ଯ୍ୟ।” “ମୋର ବିଶାଳତା ଓ ବିସ୍ତାର କ୍ଷମତାରୁ ମୁଁ Brahman; ତୁମେ, Brahmā ଓ Keśava, ମୋ ସମାନ ଅଛ; ଏବଂ ମୋର ବ୍ୟାପ୍ତିରୁ ମୁଁ ଆତ୍ମା ମଧ୍ୟ ଅଛି, ଓ ଶିଶୁମାନେ। ଅନ୍ୟମାନେ ଆତ୍ମା ନୁହେଁ, ସେମାନେ କେବଳ ଜୀବ; ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ, ଏବଂ ପଦ୍ମଜନ୍ମ ଜଗତ ମୋର କୃପାରୁ ଉଦ୍ଭବିତ।” “ମୋର ଏକାଧିକାର ଅନନ୍ୟ ଓ ନିତ୍ୟ, ଏହା ପ୍ରଥମେ ନିରାକାର ଲିଙ୍ଗ ଉଦ୍ଭବିତ ହୋଇଥିଲା Brahman ର ଅନୁଭୂତି ପାଇଁ। ଏହି ଅଧିକାର ଅଜ୍ଞାତ ଥିଲା, ଏହି କାରଣରୁ, ମୁଁ ଏଠାରେ ପ୍ରକଟ ହୋଇଛି; ଏପରି, ମୁଁ ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ବିଶିଷ୍ଟ ହୋଇ, ଏହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ପ୍ରଭୁ ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରକଟ ହୋଇଛି।” “ମୋର ଏକାଧିକାର ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ବିଶିଷ୍ଟ ବୋଲି ବୁଝ; ଏହି ନିରାକାର ପିଲ୍ଲାର ମୋ Brahman ର ଅନୁଭୂତିର ସାଧନ। ଏହା ଲିଙ୍ଗ ର ଲକ୍ଷଣରେ ବିଶିଷ୍ଟ, ଏହା ମୋର ଲିଙ୍ଗ; ଏହି କାରଣରୁ, ଶିଶୁମାନେ, ଏହାକୁ ସଦା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ଲିଙ୍ଗ ସଦା ମୋର ଏସେନ୍ସ, ମୋର ପ୍ରକଟତାର କାରଣ; ଏହାକୁ ସଦା ଉଚ୍ଚ ମାନ୍ୟତା ଦିଅ, କାରଣ ଲିଙ୍ଗ ଓ ଲିଙ୍ଗଧାରୀ ମଧ୍ୟରେ କିଛି ତଫାତ ନାହିଁ। ଯେଉଁଠି ଏବଂ ଯେଉଁ ଦ୍ୱାରା ମୋର ଏପରି ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପିତ ହୁଏ, ସେଉଁଠି ମୁଁ ସ୍ଥିତ ଅଛି, ପ୍ରିୟ ଶିଶୁମାନେ, ଅନ୍ୟଠାରେ ନ ସ୍ଥିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ। ଏକ ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନର ଫଳ ମୋ ସମାନତା; ଦ୍ୱିତୀୟ ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନରେ ଫଳ ମୋ ସହ ଏକତା। ଲିଙ୍ଗ ପ୍ରଧାନ, ମୂର୍ତ୍ତି ଉପପ୍ରଧାନ ଭାବରେ ସ୍ଥାପିତ କରିବା ଉଚିତ; ଲିଙ୍ଗ ନ ଥିଲେ, ଏହି ସ୍ଥାନ ମୂର୍ତ୍ତି ସହିତ ମଧ୍ୟ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ।" ତାପରେ Brahmā ଓ Keśava ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: “ପ୍ରଭୁ, ସୃଷ୍ଟି ଆଦି ପଞ୍ଚ କାର୍ଯ୍ୟର ଲକ୍ଷଣ କହିଦିଅ।” ପ୍ରଭୁ କହିଲେ, “ମୋର କୃପାରୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ମୋର କାର୍ଯ୍ୟର ଗୁପ୍ତ ଜ୍ଞାନ ଦେବି। ସୃଷ୍ଟି, ପାଳନ, ଲୟ, ତିରୋଭାବ ଓ ଅନୁଗ୍ରହ—ଏହି ପଞ୍ଚ କାର୍ଯ୍ୟ ସଦା ମୋର ନିର୍ମଳ ଏବଂ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ।" "ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି ଜଗତର ଆରମ୍ଭ; ଏହାର ସ୍ଥାପନ ହେଉଛି ପାଳନ; ଏହାର ନାଶ ହେଉଛି ଲୟ, ତିରୋଭାବ ହେଉଛି ଏହାର ଉପସମ୍ହାର। ମୁକ୍ତି ହେଉଛି ଅନୁଗ୍ରହ; ଏହି ପଞ୍ଚ କାର୍ଯ୍ୟ ମୋର। ମୁଁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବାବେଳେ, ଅନ୍ୟମାନେ ସ୍ତବ୍ଧ ଅଛନ୍ତି, ଏକ ସହର ଦ୍ୱାରର ପ୍ରତିବିମ୍ବ ପରି।" "ସୃଷ୍ଟି ଆଦି ଚାରି କାର୍ଯ୍ୟ ହେଉଛି ଜଗତର ବିସ୍ତାର; ପଞ୍ଚମ ଅନୁଗ୍ରହ ସଦା ମୋରେ ସ୍ଥିତ, ମୁକ୍ତିର କାରଣ। ଏହି ପଞ୍ଚ କାର୍ଯ୍ୟ ମୋର ପ୍ରଜାମାନେ ପଞ୍ଚ ତତ୍ତ୍ୱରେ ଦେଖନ୍ତି: ପୃଥିବୀରେ ସୃଷ୍ଟି, ଜଳରେ ପାଳନ, ଅଗ୍ନିରେ ଲୟ।" "ବାୟୁରେ ତିରୋଭାବ, ଆକାଶରେ ଅନୁଗ୍ରହ; ପୃଥିବୀରେ ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟି, ଜଳରେ ସମସ୍ତ ବୃଦ୍ଧି। ଅଗ୍ନିରେ ସମସ୍ତ ଉପଭୋଗ, ବାୟୁରେ ସମସ୍ତ ଉଡ଼ିଯାଏ, ଆକାଶରେ ସମସ୍ତ ଧାରଣ; ଏପରି ବିଦ୍ୱାନ୍ମାନେ ବୁଝିବା ଉଚିତ।" "ଏହି ପଞ୍ଚ କାର୍ଯ୍ୟ ବୁଝିବାକୁ ପଞ୍ଚ ମୁଖ ଅଛି; ଚାରି ଦିଗରେ ଚାରି ମୁଖ, ମଧ୍ୟରେ ପଞ୍ଚମ ମୁଖ।" "ତୁମେ ମୋର ଅନୁଗ୍ରହରୁ ଏହି ଦୁଇ କାର୍ଯ୍ୟ—ସୃଷ୍ଟି ଓ ପାଳନ—ପାଇଛ; ଏହି ଭାଗ୍ୟ ମୋତେ ଅତି ପ୍ରିୟ। ଦୁଇ ଉଚ୍ଚତମ କାର୍ଯ୍ୟ, ଅନୁଗ୍ରହ, Rudra ଓ Maheśa ର; ଏହା ଅନ୍ୟ କେହି ପାଇପାରିବେ ନାହିଁ।" "ସମସ୍ତ ପୁରାତନ କାର୍ଯ୍ୟ ଦୁଇ ଜଣ ପ୍ରାୟ ଭୁଲି ଗଲେ, କାଳର ପ୍ରଭାବରୁ; Rudra ଓ Maheśa ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଭୁଲିନାହାନ୍ତି।" "ରୂପ, ବସ୍ତ୍ର, କାର୍ଯ୍ୟ, ଯାନ, ଆସନ, ଶସ୍ତ୍ର ଓ ଆଦିରେ, ଆମେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନିଜର ସମାନ କରିଛୁ।" "ମୋ ଜ୍ଞାନରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହେବାରୁ, ଶିଶୁମାନେ, ଏହି ଭ୍ରମ ଉଦ୍ଭବିତ; ମୋର ଜ୍ଞାନ ଥିଲେ, Maheśa ପରି ରୂପରେ ଅଭିମାନ ହେବା ନଥିଲା।" "ଏହି ଜ୍ଞାନ ପାଇଁ, ଏବଠୁ Om ନାମକ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କର; ଏହା ମୋର ଅଭିମାନକୁ ଦୂର କରେ।" "ମୁଁ ତୁମକୁ ମୋର ମହା ମଙ୍ଗଳ Om ମନ୍ତ୍ର ଶିଖାଇଛି; Om ପ୍ରଥମେ ମୋର ମୁଖରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ମୋର ଚେତନାକୁ ଜାଗୃତ କରେ।" "ଏହା ଉଚ୍ଚାରଣକାରୀ, ମୁଁ ଉଚ୍ଚାରିତ; ଏହି ମନ୍ତ୍ର ମୋର ନିଜ ସ୍ୱଭାବ; ଏହାର ସଦା ସ୍ମରଣ ମୋର ସଦା ସ୍ମରଣ।" "'u' ବିନ୍ଦୁ ଉତ୍ତର ମୁଖ, 'ka' ପଶ୍ଚିମ ମୁଖ, 'ma' ଦକ୍ଷିଣ ମୁଖ, ବିନ୍ଦୁ ପୂର୍ବ ମୁଖ, ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟ ମୁଖରୁ; ଏହି ପଞ୍ଚ ଭାବରେ ବିସ୍ତାର ହୁଏ, ପୁନଃ ଏକତାରେ Om ହୁଏ।" "ସମସ୍ତ ନାମ ଓ ରୂପ, ବିଦ୍ୟାର ଦୁଇ ଶାଖା, ଏହି ମନ୍ତ୍ରରେ ବ୍ୟାପ୍ତ; ଏହା ଶିବ ଓ ଶକ୍ତିକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ।" "ଏହି ଠାରୁ ପଞ୍ଚାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ, ଯାହା ସମସ୍ତକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ; 'a' ଆଦିରେ ଏବଂ 'na' ଆଦିରେ।" "ଏହି ପଞ୍ଚାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ରରୁ ପଞ୍ଚ ଭାଗରେ ମାତୃମାନେ ଉଦ୍ଭବିତ; ତେଣୁ ମୁଖ ଓ ଚାରି ମୁଖରୁ, ତିନିପଦୀ Gāyatrī ତିନିଭାଗରେ।" "ଏହି ଠାରୁ ସମସ୍ତ ବେଦ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଏହିଠାରୁ ଅନେକ ମନ୍ତ୍ର; ସେମାନଙ୍କର କ୍ରମ ଅନୁଯାୟୀ ସାଧନା, ଏହିଠାରୁ ସମସ୍ତ ସିଧି ଆସେ।" "ଏହି ମୂଳ ମନ୍ତ୍ରରେ ଭୋଗ ଓ ମୁକ୍ତି ଦୁଇଁ ମିଳେ; ସମସ୍ତ ରାଜମନ୍ତ୍ର ସିଧା ସୁଭ ଭୋଗ ଦେଇଥାଏ।" "ତାପରେ, ଦୁଇ ଶିଶୁଙ୍କ ପାଇଁ ଗୁରୁ ଏକ ଆବରଣ ଦେଇ, ସୁପ୍ରିମ ମନ୍ତ୍ର ଶିଖାଇ, ତାଙ୍କର ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ଅମ୍ବିକା ସହିତ ଦୁଇ ଶିଶୁଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ମନ୍ଦ ମନ୍ଦ ଲୋଟସ୍ ହାତ ରଖିଲେ।" "ମନ୍ତ୍ରକୁ ତିନିଥର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଯନ୍ତ୍ର ଓ ତନ୍ତ୍ର ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଦୁଇ ଶିଶୁ ଓ ନିଜକୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଅର୍ପଣ କଲେ।