शिवपुराणम्

स्नापयित्वा समभ्यर्च्य लिंगं वेदिकया सह सकूर्चाभ्यां तु वस्त्राभ्यां समावेष्ट्यं समंततः

लिंग आणि पिंडिकेचे स्नान करून, पूजा करून, दोन वस्त्रांनी आणि दोन कुशाच्या वळ्यांनी सर्व बाजूंनी गुंडाळावे.

प्रापय्य शनकैस्तोयं पीठिकोपरि शाययेत् प्राक्शिरस्कमधःसूत्रं पिंडिकां चास्य पश्चिमे

हळूहळू पाणी ओतून, लिंग पाटावर ठेवावे; डोके पूर्वेकडे, खाली दोरी, आणि पिंडिका पश्चिमेला असावी.

सर्वमंगलसंयुक्तं लिंगं तत्राधिवासयेत् पञ्चरात्रं त्रिरात्रं वाप्येकरात्रमथापि वा

सर्व शुभ चिन्हांनी युक्त असे लिंग तिथे पाच रात्री, किंवा तीन रात्री, किंवा एक रात्रसुद्धा अधिवास करावे.

विसृज्य पूजितं तत्र शोधयित्वा च पूर्ववत् संपूज्योत्सवमार्गेण शयनालयमानयेत्

तिथे पूजा करून, पूर्वीप्रमाणे शुद्ध करून, उत्सवाच्या पद्धतीने ते शयनगृहात न्यावे.

तत्रापि शयनस्थानं कुर्यान्मंडलमध्यतः शुद्धैर्जलैः स्नापयित्वा लिंगमभ्यर्चयेत्क्रमात्

शयनगृहाच्या मध्यभागी शयनासाठी जागा तयार करावी; शुद्ध पाण्याने लिंगाचे स्नान करून, योग्य क्रमाने पूजा करावी.

ऐशान्यां पद्ममालिख्य शुद्धलिप्ते महीतले शिवकुंभं शोधयित्वा तत्रावाह्य शिवं यजेत्

ईशान्य दिशेला, शुद्ध केलेल्या भूमीवर कमळ काढावे; शिवकुंभ शुद्ध करून, तिथे शिवाचे आवाहन करून पूजा करावी.

वेदीमध्ये सितं पद्मं परिकल्प्य विधानतः तस्य पश्चिमतश्चापि चंडिकापद्ममालिखेत्

वेदीच्या मध्यभागी पांढरे कमळ नीट काढावे; त्याच्या पश्चिमेला चंडिकेचे कमळही काढावे.

क्षौमाद्यैर्वाहतैर्वस्त्रैः पुष्पैर्दर्भैरथापि वा प्रकल्प्य शयनं तस्मिन्हेमपुष्पं विनिक्षिपेत्

कापड, फुले किंवा कुशा यांच्या सहाय्याने तिथे शय्या तयार करावी आणि त्यावर सोन्याचे फूल ठेवावे.

तत्र लिंगं समानीय सर्वमंगलनिःस्वनैः रक्तेन वस्त्रयुग्मेन सकूर्चेन समंततः

तिथे, सर्व शुभ नादांसह लिंग आणावे; ते लाल रंगाच्या दोन वस्त्रांनी आणि कुशाच्या वळ्यांनी सर्व बाजूंनी गुंडाळावे.

सह पिंडिकयावेष्ट्य शाययेच्च यथा पुरा पुरस्तात्पद्ममालिख्य तद्दलेषु यथाक्रमम्

त्याने पिंडीसह ते लिंग जसे पूर्वी ठेवले होते तसेच पुन्हा ठेवावे. समोर कमळ काढून, त्याच्या पाकळ्यांवर योग्य क्रमाने ठेवावे.

विद्येशकलशान्न्यस्येन्मध्ये शैवीं च वर्धनीम् परीत्य पद्मत्रितयं जुहुयुर्द्विजसत्तमाः

विद्यांचे कलश मध्यभागी ठेवावेत, त्याच्यासोबत शैवी आणि वर्धनीही ठेवावी. मग तीन कमळांची परिक्रमा करून, श्रेष्ठ ब्राह्मणांनी योग्य क्रमाने होम करावा.

ते चाष्टमूर्तयः कल्प्याः पूर्वादिपरितः स्थिताः चत्वारश्चाथ वा दिक्षु स्वध्येतारस्सजापकाः

तेथे आठ मूर्ती पूर्व दिशेपासून सर्व बाजूंनी स्थापित कराव्यात. चार किंवा सर्व दिशांमध्ये, ज्या जप करणारे आणि अध्ययन करणारे आहेत, त्यांनी त्या मंत्रांचा जप करावा.

जुहुयुस्ते विरंच्याद्याश्चतस्रो मूर्तयः स्मृताः दैशिकः प्रथमं तेषामैशान्यां पश्चिमे ऽथ वा

विरिंचीपासून सुरू होणाऱ्या चार मूर्तींना होम द्यावा, या चार मूर्ती स्मरणात ठेवाव्यात. आचार्याने प्रथम ईशान्य किंवा पश्चिम दिशेला हे करावे.

प्रधानहोमं कुर्वीत सप्तद्रव्यैर्यथाक्रमम् आचार्यात्पादमर्धं वा जुहुयुश्चापरे द्विजाः

प्रमुख होम सात पदार्थांनी योग्य क्रमाने करावा. इतर ब्राह्मणांनी आचार्याच्या पाऊण किंवा अर्ध्या प्रमाणात होम करावा.

प्रधानमेकमेवात्र जुहुयादथ वा गुरुः पूर्वं पूर्णाहुतिं हुत्वा घृतेनाष्टोत्तरं शतम्

येथे एकच मुख्य आहुती द्यावी, किंवा गुरुने प्रथम पूर्ण आहुती दिल्यावर, तूपाने एकशे आठ आहुती द्याव्यात.

मूर्ध्नि मूलेन लिंगस्य शिवहस्तं प्रविन्यसेत् शतमर्धं तदर्धं वा क्रमाद्द्रव्यैश्च सप्तभिः

लिंगाच्या मुळावर, त्याच्या टोकावर, शिवाचा हात ठेवावा. शंभर, किंवा त्याचे अर्धे, किंवा त्याच्या अर्ध्याचेही अर्धे, असे सात पदार्थांनी योग्य क्रमाने करावे.

हुत्वाहुत्वा स्पृशेल्लिंगं वेदिकां च पुनः पुनः पूर्णाहुतिं ततो हुत्वा क्रमाद्दद्याच्च दक्षिणाम्

होम देऊन देऊन, पुन्हा पुन्हा लिंग आणि वेदीला स्पर्श करावा. नंतर पूर्ण आहुती देऊन, योग्य क्रमाने दक्षिणा द्यावी.

आचार्यात्पादमर्धं वा होत्ःणां स्थपतेरपि तदर्धं देयमन्येभ्यः सदस्येभ्यश्च शक्तितः

आचार्याच्या पाऊण किंवा अर्ध्या प्रमाणात, होताऱ्यांना आणि स्थपतीला त्याच्या अर्ध्या प्रमाणात द्यावे. उरलेले इतर सदस्यांना त्यांच्या क्षमतेनुसार द्यावे.

ततः श्वभ्रे वृषं हैमं कूर्चं वापि निवेश्य च मृदंभसा पञ्चगव्यैः पुनः शुद्धजलेन च

मग खड्ड्यात सोन्याचा वृषभ किंवा कुर्च ठेवावा. माती, पाणी, पंचगव्य आणि पुन्हा शुद्ध पाण्याने शुद्धी करावी.

शोधितां चंदनालिप्तां श्वभ्रे ब्रह्मशिलां क्षिपेत् करन्यासं ततः कृत्वा नवभिः शक्तिनामभिः

शुद्ध केलेली, चंदन लावलेली ब्रह्मशिला खड्ड्यात ठेवावी. मग नव शक्तींच्या नावांनी करन्यास करावा.

हरितालादिधातूंश्च बीजगंधौषधैरपि शिवशास्त्रोक्तविधिना क्षिपेद्ब्रह्मशिलोपरि

हरिताळ आणि इतर धातू, बिया, सुवासिक पदार्थ आणि औषधी, शिवशास्त्रात सांगितलेल्या पद्धतीने ब्रह्मशिलेवर ठेवावेत.

प्रतिलिंगं तु संस्थाप्य क्षीरं वृक्षसमुद्भवम् स्थितं बुद्ध्वा तदुत्सृज्य लिंगं ब्रह्मशिलोपरि

प्रतिलिंग स्थापून, झाडातून मिळणारे दूध ओतावे. ते स्थिर झाले आहे हे समजून, मग ते सोडून लिंग ब्रह्मशिलेवर ठेवावे.

प्रागुदक्प्रवरां किंचित्स्थापयेन्मूलविद्यया पिंडिकां चाथ संयोज्य शाक्तं मूलमनुस्मरन्

पूर्वेकडील उत्तम पाण्याचा थोडा भाग, मूळ मंत्राने ठेवावा. नंतर पिंडी जोडून, शाक्त मूळ मंत्र आठवावा.

बन्धनं बंधकद्रव्यैः कृत्वा स्थानं विशोध्य च दत्त्वा चार्घ्यं च पुष्पाणि कुर्युर्यवनिकां पुनः

बांधणीसाठी लागणाऱ्या वस्तूंनी बांधणी करून, जागा शुद्ध करावी. अर्घ्य आणि फुले अर्पण करून, पुन्हा पडदा लावावा.

यथायोग्यं निषेकादि लिंगस्य पुरतस्तदा आनीय शयनस्थानात्कलशान्विन्यसेत्क्रमात्

लिंगासमोर, योग्य त्या प्रकारे, अभिषेकापासून सुरू करून, विश्रांतीच्या जागेतून कलश आणून योग्य क्रमाने मांडावेत.

महापूजामथारभ्य संपूज्य कलशान्दश शिवमंत्रमनुस्मृत्य शिवकुंभजलांतरे

मग महापूजा सुरू करून, दहा कलशांची पूजा करावी. शिवमंत्र आठवून, शिवकुंभातील पाण्यात हे करावे.

अंगुष्ठानामिकायोगादादाय तमुदीरयेत् न्यसेदीशानभागस्य मध्ये लिंगस्य मंत्रवित्

अंगठा आणि अनामिका एकत्र करून, ते घ्यावे, मंत्र उच्चारावा आणि लिंगाच्या ईशान्य भागाच्या मध्यात ठेवावे.

शक्तिं न्यसेत्तथा विद्यां विद्येशांश्च यथाक्रमम् लिङ्गमूले शिवजलैस्ततो लिंगं निषेचयेत्

शक्ती, मग विद्या आणि विद्येचे अधिपती असे योग्य क्रमाने लिंगाच्या पायथ्याशी स्थापावे. त्यानंतर शिवाच्या पवित्र जलाने लिंगाची अभिषेक करावा.

वर्धन्यां पिंडिकालिंगं विद्येशकलशैः पुनः अभिषिच्यासनं पश्चादाधाराद्यं प्रकल्पयेत्

पिंडी आणि लिंग मोठे करायचे असल्यास, पुन्हा विद्येच्या अधिपतींच्या कलशांनी त्यांचा अभिषेक करावा. नंतर आधारापासून आसनाची तयारी करावी.