या पवित्र विधीमध्ये, प्रथम अग्निच्या विविध जिव्हांचा उल्लेख केला आहे. त्या जिव्हा म्हणजे – रक्तवर्ण (रक्ता), अग्नीप्रमाणे तेजस्वी (आग्नेयी), निरृतिची (नैरृति), काळी (कृष्णा), 'सुप्रभा' नावाची, आणि आणखी एक 'मरुत्जिह्वा' अशी, प्रत्येक आपल्या नावानुसार तेजाने चमकत असतात. प्रत्येक बीजमंत्रानंतर 'स्वाहा' म्हणावी आणि त्या जिव्हा-मंत्रांसह तुपाची आहुती एकामागोमाग एक द्यावी. मग, मध्यभागी 'रं', 'वह्नये' आणि 'स्वाहा' या मंत्रांसह तीन आहुती द्याव्यात आणि नंतर तुपाने किंवा पवित्र समिधांनी अभिषेक करावा. हे सर्व झाल्यावर शिवाचा अग्नी प्रतिष्ठित होतो. तिथे शिवाच्या आसनावर ध्यान करावे. त्या ठिकाणी देवतेला आवाहन करून अर्धनारीश्वर शिवाची पूजा करावी, दिव्यापर्यंत अभिषेक करावा आणि नंतर उत्तम प्रकारे होम करावा. यासाठी पलाश किंवा अन्य योग्य झाडाच्या समिधा, बारा अंगुळ लांब, सरळ, नैसर्गिकरीत्या कोरड्या नसाव्यात, साल अखंड असावी, दोषरहित आणि सम आकाराच्या असाव्यात. किंवा त्या दहा अंगुळ लांब, किंवा करंगळीने मोजलेल्या, किंवा एक पिळाच्या लांबीच्या असू शकतात; सर्व समिधा अग्नित अर्पण कराव्यात. यानंतर, दूर्वा गवताच्या पातीसारखे आणि चार बोट लांब तुपाचे अंश अर्पण करावे, आणि एका धान्याच्या आकाराएवढे अन्न अर्पण करावे. तसेच, उपलब्ध असल्यास लाह्या, मोहरी, ज्वारी, तीळ, आणि खाण्याचे, चाटण्याचे, शोषण्याचे पदार्थ तुपात मिसळून अर्पण करावेत. तेथे, आपली क्षमता पाहून दहा, पाच, तीन किंवा अगदी एकच आहुती द्यावी. तुपाची आहुती समिधेने किंवा त्याशिवाय, दिव्य पात्राने, किंवा ऋषिंनी पवित्र केलेल्या पाण्याने द्यावी. जर एकच पदार्थ उपलब्ध असेल, तर श्रद्धेने तो अर्पण करावा; प्रायश्चित्तासाठी मंत्राचा जप करून पुन्हा तीन आहुती द्याव्यात. मग, यज्ञासाठी विशेष तयार केलेल्या तुपाने समिधेला भरून, त्याच्या टोकावर फुल ठेवावे, समिधेला खाली धरावे. ती समिधा कुशाच्या गवताने झाकावी, मूळ बाजू जोडलेल्या हातात उंच ठेवावी, आणि ज्वारीच्या काडीइतक्या जाड प्रवाहाने तुप ओतावे, 'वौषट्' असा उच्चार करावा. पूर्ण आहुती दिल्यावर, पूर्वीप्रमाणे अभिषेक करावा; मग देवाधिदेवाचा विसर्जन करावा आणि यज्ञाग्नीचे रक्षण करावे. त्या अग्नीचेही विसर्जन केल्यावर, नाभीस्थळी पूजा करावी, साधनांची रोज व्यवस्था करावी; किंवा अग्नी आणून शिवशास्त्रानुसार पुढील कृती करावी. वाणी व मनाच्या गर्भातून जन्मलेला अग्नी नीट तयार करून, नियमाप्रमाणे पूजा करावी, पुन्हा इंधन ठेवावे आणि वेदीच्या काठ्या नीट लावाव्यात. पात्रे जोड्याने ठेवावीत, शिवाची पूजा करून अभिषेकाच्या पात्राला पवित्र करावे, आणि त्यावर पाणी शिंपडावे. पाणी भरण्याचे पात्र ईशान्य दिशेला ठेवावे, ते पाण्याने भरावे, तुपाच्या अभिषेकापर्यंतच्या सर्व क्रिया कराव्यात, नंतर माळ आणि समिधा पवित्र कराव्यात. मग, गर्भाधान, पौंसवन, सीमंत या विधी करून, त्यांना स्वतंत्रपणे अर्पण करावे, आणि नव्याने प्रज्वलित अग्नीवर ध्यान करावे. त्या अग्नीची कल्पना – तीन पाय, सात हात, चार शिंगे, दोन डोकी, मधुर रंग, तीन डोळे, जटाधारी, चंद्रकोर शिरोभूषण, लाल रंग, लाल वस्त्र व लेप, हार व अलंकारांनी सजलेला, सर्व शुभचिन्हांनी युक्त, यज्ञोपवीत व तीन मेखळ्या घातलेला – अशी करावी. तो शक्तीमान, उजव्या हातात समिधा व चमचा, भाला, ताडपत्रीचा पंखा, तुपाचे पात्र आणि इतर साधने धरलेला असावा. अग्नीच्या जन्माच्या रूपाचे असे ध्यान करून, जन्मविधी करावेत; जन्माची अशुद्धता दूर करून, क्षेत्र पवित्र करावे; नावकरण विधी करू नये. शिवाच्या अग्नीसारखे मुख तेजस्वी करून, प्रथम आहुती द्यावी, मग पितृकार्य, मुंडन आणि उपनयन विधी करावेत. आप्तोर्याम यज्ञाच्या समाप्तीपर्यंतचे विधी पूर्ण करून, त्याच्या पवित्रीकरणासाठी तुपाची आहुती व स्विष्टकृत होम करावा. 'रं' बीजमंत्राने अभिषेक करावा, मग ब्रह्मा, विष्णु, शिव, लोकपाल आणि इतर रक्षकांसाठीही तसाच अभिषेक करावा. सर्व शस्त्रांची स्थापना करून, योग्य क्रमाने पूजा करावी; धूप, दीप इत्यादींच्या सिद्धीसाठी, यज्ञकुशलाने अग्नी प्रज्वलित करावा. तुपाने आधी तयार केलेल्या द्रव्यांनी, आसन पुन्हा लावून, पूर्वीप्रमाणे अग्नीचा आवाहन करावा. देव आणि देवीची पूजा करून, पूर्णाहुती द्यावी; किंवा आपल्या आश्रमानुसार, अग्निहोत्र शिवाला अर्पण करावे. समजून उमजून, जो शिवात स्थित आहे त्यानेच हा विधी करावा; इथे दुसरा मार्ग नाही. शिवाग्नीची किंवा अग्निहोत्राची राख गोळा करावी. किंवा विवाहाग्नीची, शुद्ध सुवासिक राख, किंवा पिवळ्या गायीचे गोमय, आकाशातून पडताना पकडलेले, ते घ्यावे. ते ओले, खूप कठीण, दुर्गंधीयुक्त किंवा पूर्णपणे कोरडे नसावे; वरचे व खालचे भाग टाकून, पडलेलेच घ्यावे. त्याचा गोळा करून, मूळ मंत्राने शिवाग्नीत टाकावे; कच्चे किंवा जळून गेलेले टाकून, पांढरी राख घ्यावी. किंवा ती राख एकत्र करून, धातू, लाकूड, माती किंवा दगडाच्या पात्रात ठेवावी. किंवा दुसरे सुंदर, स्वच्छ राखपात्र तयार करावे; योग्य, मंगल व स्वच्छ ठिकाणी ती मौल्यवान राख ठेवावी. ती अर्हत नसलेल्या व्यक्तीस देऊ नये, अशुद्ध जागी ठेवू नये; निकृष्ट अंगाने स्पर्श करू नये, दुर्लक्ष करू नये, किंवा तिच्यावर पाऊल ठेवू नये. म्हणून, राख घेतल्यावर, ठरलेल्या वेळी मंत्रांनी तिचे अभिषेक करावे; इतरत्र करू नये, ना अयोग्य व्यक्तीस द्यावी. देवतेचे विसर्जन न करता राख गोळा करावी; कारण विसर्जन झाल्यावर ती तीव्र राख प्रजापतीची होते. शिवशास्त्रात सांगितलेल्या मार्गाने किंवा आपल्या सूत्रानुसार अग्निहोत्रानंतर होम विधी करावा. मग, ज्ञानाच्या आसनावर, नीट लेपलेल्या मंडलात ज्ञानाचे भांडार स्थापावे, आणि पुष्पादींनी क्रमाने पूजा करावी.