शिव परमेश्वर देवीला सांगतात, “हे देवी, ज्या भक्तांना माझ्या उपासनेचा मार्ग शोधायचा आहे, त्यांना मी स्पष्टपणे सांगतो—मंत्राचा जप म्हणजे पाच अक्षरी मंत्राचा आणि प्रणवाचा सातत्याने उच्चार करणे, रुद्रसूक्तासारख्या स्तोत्रांचे अभ्यास करणे, पण केवळ वेदांचा पाठ किंवा त्यासारख्या गोष्टींच्या उच्चाराला जप म्हणता येत नाही. ध्यान म्हणजे माझ्या स्वरूपाचे मनन करणे—स्वतःच्या आत्म्यात किंवा इतर विषयांत विलीन होणे हे ध्यान नाही. ज्ञान म्हणजे माझ्या शास्त्रांचा अर्थ समजून घेणे, इतर गोष्टींचे ज्ञान नव्हे. बाहेर किंवा आत—जिथे जिथे मनाला आनंद मिळतो, तिथे तिथे, पूर्वीच्या संस्कारानुसार, सत्याचरण करावे. अंतरंग पूजा बाह्य पूजेपेक्षा श्रेष्ठ आहे, कारण ती बाह्य कर्मातील दोषांपासून मुक्त असते आणि त्यात मिश्रण नसते. शुद्धता ही अंतःकरणात असते; बाह्य शुद्धता खरी शुद्धता नाही. ज्याचे अंतःकरण निर्मळ आहे, तो खरा शुद्ध—even बाहेरून अपवित्र असला तरी. बाह्य आणि अंतर्गत भक्ती, या दोन्ही भावाशिवाय अपूर्ण आहेत. हे देवी, भाव नसल्यास ती केवळ निराशेचे कारण होते. माझ्यासाठी, जो सर्व प्रकारे परिपूर्ण आणि शुद्ध आहे, बाह्य किंवा अंतर्गत कृतींनी लोक काय करू शकतात? मी फक्त अंतःकरणातील भाव स्वीकारतो. हे देवी, मन, वाणी किंवा कृतीने, कोणताही फलप्रत्यय न ठेवता, भावपूर्ण कृती करणे—हेच माझे सनातन धर्म आहे. देवतांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या देवी, जेव्हा कृती फळाच्या अपेक्षेने केली जाते, तेव्हा माझ्या शरणागतीचे स्थान क्षीण होते; कारण जो फळाची अपेक्षा करतो, तो फळ न मिळाल्यास मला सोडून देऊ शकतो. तरीही, हे कलंकहीन देवी, ज्या भक्तांचे मन माझ्यावर स्थिर असते, जरी त्यांना काही फळांची इच्छा असली, तरी त्यांच्या भक्तीनुसार मी त्यांना फळ देतो. जे माझ्या फळाची इच्छा न ठेवता माझ्याकडे वळतात—पुढे कधी फळाची इच्छा निर्माण झाली तरी, असे भक्त देखील मला प्रिय आहेत. ज्यांचे मन पूर्वीच्या संस्कारामुळे फळ किंवा त्याच्या अभावाचा विचार करते आणि जे असहाय्य होऊन माझ्या शरण येतात—ते माझ्या सर्वात प्रिय भक्तांपैकी आहेत. त्यांना जे मिळाले आहे, त्याहून मोठे काही लाभ नाही; आणि मला देखील, हे परमेश्वरी, त्याहून मोठा लाभ नाही. माझ्या कृपेने, त्यांची भक्ती माझ्याकडे येते; ती भक्तीच त्यांना परम मोक्ष देते, जशी शक्ती देतो. जे महात्मे पूर्णपणे माझ्या भक्तीत लीन आहेत, ज्यांचे मन पूर्णपणे मला अर्पण आहे, त्यांच्यासाठी आठ प्रकारची लक्षणे सांगितली आहेत, जी माझ्या धर्माच्या अधिकारी भक्तांची आहेत. माझ्या भक्तांप्रती प्रेम, पूजेत आनंद, स्वतः पूजा करणे, माझ्यासाठी इंद्रियांची कृती— माझ्या कथांमध्ये भक्ती, वाणी, डोळे, शरीर यांचे भावपरिवर्तन, माझे सातत्याने स्मरण, आणि माझ्यावर अवलंबून राहणे— ही आठ लक्षणे जिथे जिथे दिसतात, अगदी म्लेच्छातही, तो ब्राह्मणांमध्ये श्रेष्ठ, ऋषी, तेजस्वी, तपस्वी आणि विद्वान समजावा. जो माझ्यावर भक्ती करतो, जरी तो चांडाळ असला तरी, तो मला चार वेदांचे ज्ञात्यापेक्षा अधिक प्रिय आहे; त्याला दान द्यावे, त्याच्याकडून दान घ्यावे, आणि त्याची पूजा माझ्यासारखीच करावी. कोणताही भक्त जर मला पत्र, फूल, फळ, किंवा पाणी भक्तीपूर्वक अर्पण करतो, तर मी त्याला कधीच सोडत नाही, आणि तोही मला सोडत नाही. आता, हे देवताधीश्वरी, मी संक्षेपाने वर्णन करतो—पात्र भक्त, विद्वान, आणि श्रेष्ठ द्विज यांचे वर्णधर्म. तीन वेळा स्नान, अग्निसेवाचरण, नियमित लिंगपूजा, दान, प्रभूच्या चरणी नम्रता, आणि सर्वत्र व नेहमी दयाभाव— सत्य, समाधान, श्रद्धा, सर्व जीवांवर अहिंसा, लज्जा, भक्ती, अध्ययन, योगाभ्यास, आणि नेहमी अध्यापन— स्पष्टीकरण, ब्रह्मचर्य, ऐक्य, तप, क्षमा, शुद्धता, शिखा, यज्ञोपवीत, पगडी, आणि उत्तरीय वस्त्र धारण करणे— निषिद्ध कृत्ये टाळणे, भस्म व रुद्राक्ष घालणे, सणासुदीला—विशेषतः चतुर्दशीला—पूजा करणे, हे देवी— प्रत्येक महिन्यात ब्रह्मकुर्चाचे पाणी पिणे, विशेष पूजा करणे, आणि त्यासोबत मला स्नान घालणे, हे प्रिये— सर्व कर्तव्ये कधीही सोडू नयेत, श्रद्धेशिवाय दिलेले अन्न टाळावे, विशेषतः शिळे अन्न व यवक धान्य टाळावे— मद्य, मद्ययुक्त अन्न, आणि त्याच्या नैवेद्याचा त्याग करावा; हे सर्व वर्णांसाठी, विशेषतः ब्राह्मणांसाठी आहे. क्षमा, शांती, समाधान, सत्य, अपरिग्रह, ब्रह्मचर्य, माझे ज्ञान, वैराग्य, आणि भस्माचा उपयोग— आणि सर्व आसक्तींपासून निवृत्ती—ही दहा योग्यांची विशेष लक्षणे आहेत, तसेच दिवसा भिक्षाटन करणे. वनवासी आश्रमवासीयांसाठीही हेच नियम आहेत; ब्रह्मचर्य पालन करणाऱ्यांनी रात्री अन्न खाऊ नये. क्षत्रियांसाठी अध्यापन व यज्ञकर्म चालू शकते, पण दान घेणे नाही; वैश्यासाठी हे नियम नाहीत. सर्व वर्णांची रक्षा करणे, युद्धात शत्रूंचे वध करणे, आणि दुष्ट पक्षी, पशू, व दुष्ट पुरुषांचा नाश करणे हे कर्तव्य आहे. सर्वत्र अविश्वास, केवळ योग्यांवर विश्वास, अयोग्य वेळी स्त्रियांचा त्याग, आणि सैन्याची रक्षा—हीही कर्तव्ये आहेत. गुप्तचरांनी नेहमी माहिती गोळा करणे, जनतेच्या व्यवहारांची माहिती ठेवणे, शस्त्र नेहमी बाळगणे, आणि भस्मयुक्त वस्त्र धारण करणे हेही सांगितले आहे. हे राजांनो, माझ्या आश्रमातील धर्माचा हा संक्षेप आहे; वैश्यासाठी गोधन, व्यापार, आणि शेती हे धर्म आहेत. शूद्रासाठी इतर वर्णांची सेवा, बागांची निर्मिती, आणि माझ्या क्षेत्रात निवास करणे हे धर्म आहेत. गृहस्थासाठी वैध पत्नीशी सहवास, वनवासीय, तपस्वी आणि ब्रह्मचारी यांच्यासाठी ब्रह्मचर्याचे पालन सांगितले आहे. स्त्रियांसाठी पतीची सेवा हाच सनातन धर्म आहे, दुसरे काही नाही; आणि, हे शुभे, पतीने सांगितल्यास माझी पूजा करावी. पण जी स्त्री पतीची सेवा न करता व्रतधारणेतच गुंतते, ती स्त्री नरकात जाते—याबद्दल काहीच शंका ठेवू नये.” अशा प्रकारे भगवान शिवांनी देवीसमोर भक्ती, धर्म, आणि विविध वर्णांच्या कर्तव्यांचे गूढ सांगितले.