കാര്യബ്രഹ്മണ ഏവം ഹി സായുജ്യംപ്രതിപദ്യ വൈ യഥേഷ്ടംഭോഗമാപ്നോതിതദ്ബ്രഹ്മപ്രലയാവധി
അങ്ങനെ, കര്മം ചെയ്യുന്ന ബ്രഹ്മാവിനോടു ഐക്യമായ ശേഷം, ബ്രഹ്മാവിന്റെ ലയകാലം വരെയും ഇഷ്ടം പോലെ ആനന്ദം അനുഭവിക്കും.
പുനഃ കല്പാംതരേവൃത്തേ ബ്രഹ്മപുത്രഃ സജായതേ പുനശ്ചതപസാദീപ്തഃക്രമാന്മുക്തോഭവിഷ്യതി
പുതിയ ഒരു കല്പം തുടങ്ങുമ്പോൾ, ബ്രഹ്മാവിന്റെ പുത്രനായി ജനിക്കും. വീണ്ടും തപസ്സിൽ പ്രകാശിച്ച്, ക്രമമായി മോക്ഷം നേടും.
പൃഥ്വ്യാദികാര്യഭൂതേഭ്യോലോകാവൈനിര്മിതാഃക്രമാത് പാതാലാദി ച സത്യാംതംബ്രഹ്മലോകാശ്ചതുര്ദശ
ഭൂമി മുതലായ ഘടകങ്ങളിൽ നിന്ന് പാതാളം മുതൽ സത്യലോകം വരെ പതിനാലു ലോകങ്ങൾ ക്രമമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നു.
സത്യാദൂര്ധ്വംക്ഷമാംതംവൈവിഷ്ണുലോകാശ്ചതുര്ദശ ക്ഷമലോകേകാര്യവിഷ്ണുര്വൈകുംഠേവരപത്തനേ
സത്യലോകത്തിന് മുകളിലും ഭൂമിവരെയും വിഷ്ണുവിന്റെ പതിനാലു ലോകങ്ങളുണ്ട്. ഭൂമിയിലുള്ള ലോകത്തിൽ കര്മം ചെയ്യുന്ന വിഷ്ണു വൈകുണ്ഠം എന്ന ഉത്തമ നഗരത്തിൽ വസിക്കുന്നു.
കാര്യലക്ഷ്മ്യാമഹാഭോഗിരക്ഷാംകൃത്വാ ഽധിതിഷ്ഠതി തദൂര്ധ്വഗാശ്ചാശുച്യംതാലോകാഷ്ടാവിംശതിഃ സ്ഥിതാഃ
കര്മലക്ഷ്മിയുടെ രൂപത്തിൽ മഹാനന്ദം അനുഭവിച്ച് അവിടെ രക്ഷയും വസതിയും ചെയ്യുന്നു. അതിന്റെ മുകളിലായി അശുചി ലോകം വരെ ഇരുപത്തിയെട്ട് ലോകങ്ങൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
ശുചൌലോകേതുകൈലാസേരുദ്രോവൈഭൂതഹൃത്സ്ഥിതഃ ഷഡുത്തരാശ്ചപഞ്ചാശദഹിംസാംതാസ്തദൂര്ധ്വഗാഃ
ശുചി ലോകത്തിൽ, കൈലാസത്തിൽ, മഹത്വം ഉള്ള രുദ്രൻ വസിക്കുന്നു. അതിന്റെ മുകളിലായി അഹിംസയോടെ ശാന്തമായ അമ്പത്താറ് ലോകങ്ങൾ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
അഹിംസാലോകമാസ്ഥായജ്ഞാനകൈലാസകേപുരേ കാര്യേശ്വരസ്തിരോഭാവംസര്വാന്കൃത്വാധിതിഷ്ഠതി
അഹിംസാലോകത്തിൽ, ജ്ഞാനകൈലാസം എന്ന നഗരത്തിൽ, കര്മേശ്വരൻ എല്ലാം മറച്ചു വെച്ച് അവിടെ വസിക്കുന്നു.
തദംതേകാലചക്രംഹികാലാതീതസ്തതഃപരമ് ശിവേനാധിഷ്ഠിതസ്തത്രകാലശ്ചക്രേശ്വരാഹ്വയഃ
അതിനൊടുവിൽ കാലചക്രം ഉണ്ട്; അതിനുമപ്പുറം കാലത്തെ അതിക്രമിച്ച അത്ഭുതം, അവിടെ ശിവൻ അധിഷ്ഠിതനായി, കാലൻ ചക്രേശ്വരൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.
മാഹിഷം ധര്മമാസ്ഥായസര്വാന്കാലേന യുംജതി അസത്യശ്ചാശുചിശ്ചൈവ ഹിംസാചൈവാഥനിര്ഘൃണാ
മാഹിഷധർമ്മം സ്വീകരിച്ച്, എല്ലാം കാലംകൊണ്ട് ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു; അവിടെ അസത്യം, അശുചിത്വം, ഹിംസ, ക്രൂരത എന്നിവയും ഉണ്ടാകുന്നു.
അസത്യാദിചതുഷ്പാദഃസര്വാംശഃ കാമരൂപധൃക് നാസ്തിക്യലക്ഷ്മീര്ദുഃസംഗോവേദബാഹ്യധ്വനിഃസദാ
അസത്യം മുതലായ നാലു ദോഷങ്ങൾ, ഇഷ്ടം പോലെ രൂപങ്ങൾ, നാസ്തിക്യം, ദാരിദ്ര്യം, ദുഷ്ടസംഗതി, എന്നും വേദത്തിന് പുറത്തുള്ള ശബ്ദം എന്നിവയൊക്കെ അവിടെ കാണാം.
ക്രോധസംഗഃകൃഷ്ണവര്ണോമഹാമഹിഷവേഷവാന് താവന്മഹേശ്വരഃപ്രോക്തസ്തിരോധാസ്താവദേവ ഹി
ക്രോധസംഗം, കറുത്ത വർണ്ണം, വലിയ മഹിഷരൂപം—ഇത്രയും കാലം മഹേശ്വരൻ മറഞ്ഞിരിക്കും.
തദര്വാക്കര്മഭോഗോ ഹി തദൂര്ധ്വംജ്ഞാനഭോഗകമ് തദര്വാക്കര്മ മായാഹിജ്ഞാനമായാ തദൂര്ധ്വകമ്
അതിനടിയിൽ കര്മഫലങ്ങളുടെ ആനന്ദം; അതിന്റെ മുകളിലായി ജ്ഞാനാനുഭവം. അതിനടിയിൽ കര്മത്തിന്റെ മായ, മുകളിലായി ജ്ഞാനത്തിന്റെ മായ.
മാ ലക്ഷ്മീഃ കര്മഭോഗോവൈയാതിമായേതികഥ്യതേ മാ ലക്ഷ്മീര്ജ്ഞാനഭോഗോവൈയാതിമായേതികഥ്യതേ
അതിനടിയിൽ ലക്ഷ്മി കര്മാനുഭവമായി, അതിനെ മായയുടെ അളവ് എന്നു പറയുന്നു; മുകളിലായി ലക്ഷ്മി ജ്ഞാനാനുഭവമായി, അതിനെയും മായയുടെ അളവ് എന്നു പറയുന്നു.
തദൂര്ധ്വംനിത്യഭോഗോഹിതദര്വാങ്നശ്വരംവിദുഃ തദര്വാക്ചതിരോധാനംതദൂര്ധ്വംനതിരോധനമ്
അതിനുമപ്പുറം ശാശ്വതമായ ആനന്ദം ഉണ്ട്; അതിനടിയിൽ നശ്വരമായത്. അതിനടിയിൽ മറച്ചിടൽ; മുകളിലായി മറച്ചിടൽ ഇല്ല.
തദര്വാക്പാശബംധോഹിതദൂര്ധ്വംനഹിബംധനമ് തദര്വാക്പരിവര്തംതേകാമ്യകര്മാനുസാരിണഃ
അതിനടിയിൽ പാശബന്ധനം ഉണ്ട്; അതിനുമുകളിലായി ബന്ധനം ഇല്ല. അതിനടിയിൽ ഇച്ഛയും കര്മവും അനുസരിച്ചുള്ള ജന്മാന്തരങ്ങൾ.
നിഷ്കാമകര്മഭോഗസ്തുതദൂര്ധ്വംപരികീര്തിതഃ തദര്വാക്പരിവര്തംതേബിംദുപൂജാപരായണാഃ
അതിനുമുകളിലായി നിഷ്കാമ കര്മാനുഭവം ഉണ്ട് എന്ന് പറയുന്നു; അതിനടിയിൽ ബിന്ദുപൂജക്ക് സമർപ്പിതരായവർക്ക് ജന്മാന്തരങ്ങൾ.
തദൂര്ധ്വംഹിവ്രജംത്യേവനിഷ്കാമാലിംഗപൂജകാഃ തദര്വാക്പരിവര്തംതംശിവാന്യസുരപൂജകാഃ
ആസക്തിയില്ലാതെ രൂപരഹിതനായ ശിവനെ ആരാധിക്കുന്നവർ അതിനുമുകളിൽ എത്തുന്നു; ശിവനെക്കാൾ വേറെയുള്ള ദേവന്മാരെ ആരാധിക്കുന്നവർ അതിനുകീഴെ ചുറ്റിക്കറങ്ങുന്നു.
ശിവൈകനിരതായേ ച തദൂര്ധ്വംസംപ്രയാംതിതേ തദര്വാഗ്ജീവകോടിഃസ്യാത്തദൂര്ധ്വംപരകോടികാഃ
ശിവനിൽ മാത്രം ഭക്തിയുള്ളവർ അതിനുമുകളിൽ ഉയരുന്നു; അതിനുകീഴെ അനേകം ജീവന്മാരുണ്ട്, അതിനുമുകളിൽ ഉന്നതരായവരാണ്.
സാംസാരികാസ്തദര്വാക്ച മുക്താഃ ഖലു തദൂര്ധ്വഗാഃ തദര്വാക്പരിവര്തംതേ പ്രാകൃതദ്രവ്യപൂജകാഃ
അതിനുകീഴിലുള്ളവർ ലോകബന്ധത്തിൽ കുടുങ്ങിയവരാണ്, അതിനുമുകളിൽ ഉള്ളവർ യഥാർത്ഥത്തിൽ മോചിതരാണ്; ഭൗതിക വസ്തുക്കളെ ആരാധിക്കുന്നവർ അതിനുകീഴെ ചുറ്റിക്കറങ്ങുന്നു.
തദൂര്ധ്വംഹിവ്രജംത്യേതേപൌരുഷദ്രവ്യപൂജകാഃ തദര്വാക്ഛക്തിലിംഗം തു ശിവലിംഗം തദൂര്ധ്വകമ്
മനുഷ്യർ നിർമ്മിച്ച വസ്തുക്കളാൽ ആരാധിക്കുന്നവർ അതിനുമുകളിൽ എത്തുന്നു; അതിനുകീഴെ ശക്തിലിംഗവും അതിനുമുകളിൽ ശിവലിംഗവുമാണ്.
തദര്വാഗാവൃതം ലിംഗം തദൂര്ധ്വം ഹി നിരാവൃതി തദര്വാക്കല്പിതം ലിംഗം തദൂര്ധ്വം വൈ ന കല്പിതമ്
അതിനുകീഴെ ലിംഗം മറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; അതിനുമുകളിൽ മറവില്ലാതെ തെളിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അതിനുകീഴെ ലിംഗം നിർമ്മിതമാണ്, അതിനുമുകളിൽ നിർമ്മിതമല്ല.
തദര്വാക്ഛക്തിലോകാ ഹി ശതം വൈ ദ്വാദശാധികമ്
അതിനുകീഴെ ശരിക്കും ശക്തിയുടെ ലോകങ്ങൾ ഉണ്ട്, അവ നൂറിനും പന്ത്രണ്ടിനും തുല്യമാണ്.
തദര്വാഗ്ബിംദുരൂപം ഹി നാദരൂപം തദുത്തരമ് തദര്വാക്കര്മലോകസ്തു തദൂര്ധ്വം ജ്ഞാനലോകകഃ
അതിനുകീഴെ ബിന്ദുവിന്റെ രൂപം ഉണ്ട്, അതിനുമുകളിൽ നാദത്തിന്റെ രൂപം; അതിനുകീഴെ കർമ്മലോകവും അതിനുമുകളിൽ ജ്ഞാനലോകവുമാണ്.
നമസ്കാരസ്തദൂര്ധ്വംഹിമദാഹംകാരനാശനഃ ജനിജംതിരോധാനംനാനിഷിദ്ധ്യാതതേ ഇതി
അതിനുമുകളിൽ നമസ്കാരം അഹങ്കാരം നശിപ്പിക്കുന്നു; ജനനത്തിൽ നിന്നുള്ള മറവ് അവിടെ നിരോധിക്കേണ്ടതില്ല.
ജ്ഞാനശബ്ദാര്ഥ ഏവം ഹി തിരോധാനനിവാരണാത് തദര്വാക്പരിവര്തംതേഹ്യാധിഭൌതികപൂജകാഃ
ജ്ഞാനം എന്ന വാക്കിന്റെ അർത്ഥത്തിൽ, മറവ് അകറ്റപ്പെടുന്നു; ഭൗതിക വസ്തുക്കളെ ആരാധിക്കുന്നവർ അതിനുകീഴെ ചുറ്റിക്കറങ്ങുന്നു.
ആധ്യാത്മികാര്ചകാ ഏവ തദൂര്ധ്വംസംപ്രയാംതിവൈ താവദ്വൈവേദിഭാഗംതന്മഹാലോകാത്മലിംഗകേ
ആത്മാവിനെ ആരാധിക്കുന്നവർ ശരിക്കും അതിനുമുകളിൽ ഉയരുന്നു; അവിടെ മഹാലോകത്തിലെ ലിംഗത്തിന്റെ വിഭജനമില്ലാത്ത ഭാഗം വരെ എത്തുന്നു.
പ്രകൃത്യാദ്യഷ്ടബംധോപിവേദ്യംതേസംപ്രതിഷ്ഠതഃ ഏവമേതാദൃശംജ്ഞേയംസര്വംലൌകികവൈദികമ്
പ്രകൃതിയോടെ തുടങ്ങിയ എട്ടു ബന്ധങ്ങളും അവിടെ നിലനിൽക്കുന്നു എന്ന് മനസ്സിലാക്കണം; ഇങ്ങനെ ലോകീയവും വൈദികവുമായ എല്ലാ കാര്യങ്ങളും അറിയണം.
അധര്മമഹിഷാരൂഢംകാലചക്രംതരംതിതേ സത്യാദിധര്മയുക്തായേശിവപൂജാപരാശ്ചയേ
അധർമ്മത്തിന്റെ മഹിഷത്തിൽ കയറി കാലചക്രം തിരിയുന്നു; എന്നാൽ സത്യം തുടങ്ങിയ ധർമ്മഗുണങ്ങളോടെ ശിവഭക്തരായവർ വേറെയാണ്.
തദൂര്ധ്വംവൃഷഭോധര്മോബ്രഹ്മചര്യസ്വരൂപധൃക് സത്യാദിപാദയുക്തസ്തുശിവലോകാഗ്രതഃസ്ഥിതഃ
അതിനുമുകളിൽ, ധർമ്മം കാളിന്റെ രൂപത്തിൽ, ബ്രഹ്മചാര്യത്തെ ആധാരമാക്കി, സത്യം തുടങ്ങിയ പാദങ്ങളോടെ ശിവലോകത്തിന്റെ മുൻവശത്ത് നിലകൊള്ളുന്നു.
ക്ഷമാശൃങ്ഗഃ ശമശ്രോത്രോ വേദധ്വനിവിഭൂഷിതഃ ആസ്തിക്യചക്ഷുര്നിശ്വാസഗുരുബുദ്ധിമനാ വൃഷഃ
ക്ഷമയാണ് കാളിന്റെ കൊമ്പ്, ശമം ആണ് ചെവി, വേദധ്വനിയാൽ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു; ആസ്തിക്യം കണ്ണ്, ശ്വാസം ഗുരു, ബുദ്ധി മനസ്സാണ്.