ശിവപുരാണമ്

നിരുത്തരതരം ബ്രഹ്മ നിഷ്കലം ശിവമീശ്വരമ് പശുപാശമയസ്യാസ്യ പ്രപഞ്ചസ്യ സദാ പതിമ്

ഏതൊക്കെയും അതീതമായ ബ്രഹ്മവും, ഭാഗങ്ങളില്ലാത്ത ശിവനും, ഈ ബന്ധിതരായ ജീവികളും ബന്ധങ്ങളും നിറഞ്ഞ ലോകത്തിന്റെ ശാശ്വതനായ അധിപതിയും.

അകുതോഭയമത്യംതമവൃദ്ധിക്ഷയമവ്യയമ് വാഹ്യമാഭ്യംതരം വ്യാപ്തം വാഹ്യാഭ്യംതരവര്ജിതമ്

ഏതെങ്കിലും ഭയം ഇല്ലാത്തത്, വർദ്ധി കുറവ് ഇല്ലാത്തത്, അശാശ്വതത ഇല്ലാത്തത്, പുറത്തും അകത്തും എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നതും, അതിൽ നിന്നും അകറ്റപ്പെട്ടതും.

നിരസ്താതിശയം ശശ്വദ്വിശ്വലോകവിലക്ഷണമ് അലക്ഷണമനിര്ദേശ്യമവാങ്മനസഗോചരമ്

ഏതെങ്കിലും അതിരുകളും ഇല്ലാത്തത്, എല്ലായ്പ്പോഴും ലോകങ്ങളിൽ നിന്നു വ്യത്യസ്തമായത്, അടയാളമില്ലാത്തത്, വിവരിക്കാൻ കഴിയാത്തത്, വാക്കിനും മനസ്സിനും അതീതമായത്.

പ്രകാശൈകരസം ശാംതം പ്രസന്നം സതതോദിതമ് സര്വകല്യാണനിലയം ശക്ത്യാ താദൃശയാന്വിതമ്

ഒറ്റ പ്രകാശസ്വഭാവമുള്ളത്, ശാന്തമായത്, പ്രസന്നമായത്, എല്ലായ്പ്പോഴും പ്രകാശിക്കുന്നതും, എല്ലാ മംഗളങ്ങളുടെ വാസസ്ഥലവും, ആ ശക്തിയാൽ സമ്പന്നമായതും.

ജ്ഞാത്വാ ദേവം വിരൂപാക്ഷം ബ്രഹ്മനാരായണൌ തദാ രചയിത്വാംജലിം മൂര്ധ്നി ഭീതൌ തൌ വാചമൂചതുഃ

വിരൂപാക്ഷനെന്ന ദൈവത്തെ അറിഞ്ഞ്, ബ്രഹ്മാവും നാരായണനും ഭയത്തോടെ തലയിൽ കൈകൂപ്പി നമസ്കരിച്ച് അങ്ങോട്ട് പറഞ്ഞു.

അജ്ഞോ വാഹമഭിജ്ഞോ വാ ത്വയാദൌ ദേവ നിര്മിതഃ ഈദൃശീം ഭ്രാംതിമാപന്ന ഇതി കോ ഽത്രാപരാധ്യതി

ഞാൻ അജ്ഞാനിയാണോ, വിജ്ഞാനിയാണോ, ദൈവമേ, ആദിയിൽ നീ എന്നെ സൃഷ്ടിച്ചു. ഇങ്ങനെ ഭ്രമത്തിൽപ്പെട്ടപ്പോൾ, ഇവിടെ ആരാണ് കുറ്റക്കാരൻ?

ആസ്താം മമേദമജ്ഞാനം ത്വയി സന്നിഹതേ പ്രഭോ നിര്ഭയഃ കോ ഽഭിഭാഷേത കൃത്യം സ്വസ്യ പരസ്യ വാ

എന്റെ അജ്ഞാനം അങ്ങ് സമീപമുള്ളപ്പോൾ നിലനില്ക്കട്ടെ, പ്രഭോ, ഭയമില്ലാതെ ആരാണ് സ്വന്തം കർത്തവ്യവും മറ്റുള്ളവരുടെ കർത്തവ്യവും പറയാൻ ധൈര്യപ്പെടുന്നത്?

ആവയോര്ദേവദേവസ്യ വിവാദോ ഽപി ഹി ശോഭനഃ പാദപ്രണാമഫലദോ നാഥസ്യ ഭവതോ യതഃ

ദേവദേവനായ അങ്ങയുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ഞങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വാദം പോലും മംഗളകരമാണ്, കാരണം അങ്ങയുടെ പാദങ്ങളിൽ നമസ്കരിക്കുന്നത് ഫലം നൽകുന്നു, നാഥാ.

സ്തോതും ദേവ ന വാഗസ്തി മഹിമ്നഃ സദൃശീ തവ പ്രഭോരഗ്രേ വിധേയാനാം തൂഷ്ണീംഭാവോ വ്യതിക്രമഃ

ദേവാ, അങ്ങയുടെ മഹത്വത്തിന് യോജിച്ച വാക്കുകൾ എനിക്ക് ഇല്ല. പ്രഭുവിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ഭക്തർക്ക് മൗനം പാലിക്കുന്നത് പാപമല്ല.

കിമത്ര സംഘടേത്കൃത്യമിത്യേവാവസരോചിതമ് അജാനന്നപി യത്കിംചിത്പ്രലപ്യ ത്വാം നതോ ഽസ്മ്യഹമ്

ഇവിടെ എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത് എന്ന് അറിയില്ല. ഈ സമയത്ത്, ഞാൻ അറിയാതെ എന്തെങ്കിലും പറഞ്ഞ് അങ്ങിനെ നമസ്കരിക്കുന്നു.

കാരണത്വം ത്വയാ ദത്തം വിസ്മൃതം തവ മായയാ മോഹിതോ ഽഹംകൃതശ്ചാപി പുനരേവാസ്മി ശാസിതഃ

കാരണത്വം അങ്ങ് തന്നു, പക്ഷേ അങ്ങയുടെ മായയാൽ ഞാൻ മറന്നു. ഭ്രമിച്ചും അഹങ്കരിച്ചും വീണ്ടും അങ്ങിൽ നിന്ന് ഉപദേശം ലഭിക്കുന്നു.

വിജ്ഞാപിതൈഃ കിം ബഹുഭിര്ഭീതോസ്മി ഭൃശമീശ്വര യതോ ഽഹമപരിച്ഛേദ്യം ത്വാം പരിച്ഛേത്തുമുദ്യതഃ

വളരെയധികം വിശദീകരണം വേണ്ട. അജ്ഞതയിൽ ഞാൻ ഭയപ്പെടുന്നു, ഈശ്വരാ, കാരണം അങ്ങിനെ, അളക്കാനാവാത്തവനെ, ഞാൻ അറിയാൻ ശ്രമിച്ചു.

ത്വാമുശംതി മഹാദേവം ഭീതാനാമാര്തിനാശനമ് അതോ വ്യതിക്രമം മേ ഽദ്യ ക്ഷംതുമര്ഹസി ശംകര

ഭയപ്പെട്ടവരുടെ ദുഃഖം നീക്കുന്ന മഹാദേവനെ എല്ലാവരും പുകഴ്ത്തുന്നു. അതുകൊണ്ട്, ശംകരാ, ഇന്ന് എന്റെ പിഴവ് അങ്ങ് ക്ഷമിക്കണം.

ഇതി വിജ്ഞാപിതസ്താഭ്യാമ് ഈശ്വരാഭ്യാം മഹേശ്വരഃ പ്രീതോ ഽനുഗൃഹ്യ തൌ ദേവൌ സ്മിതപൂര്വമഭാഷത

അങ്ങനെ ആ ഇരുവരും ചോദിച്ചതിനുശേഷം മഹേശ്വരൻ സന്തോഷത്തോടെ, കരുണയോടെ, ഒരു മൃദുലമായ പുഞ്ചിരിയോടെ അവരോട് പറഞ്ഞു.

വത്സവത്സ വിധേ വിഷ്ണോ മായയാ മമ മോഹിതൌ യുവാം പ്രഭുത്വേ ഽഹംകൃത്യ ബുദ്ധവൈരോ പരസ്പരമ്

വത്സന്മാരേ, ബ്രഹ്മാവേ, വിഷ്ണുവേ, നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരും എന്റെ മായയാൽ മോഹിതരായി, സ്വാധീനത്തിന്റെ അഹങ്കാരത്തിൽ പരസ്പരം വൈരാഗ്യത്തോടെ പെരുമാറി.

വിവാദം യുദ്ധപര്യംതം കൃത്വാ നോപരതൌ കില തതശ്ച്ഛിന്നാ പ്രജാസൃഷ്ടിര്ജഗത്കാരണഭൂതയോഃ

നിങ്ങൾ തമ്മിൽ തർക്കം നടത്തി, യുദ്ധം വരെ എത്തി; അതിനാൽ സൃഷ്ടിയുടെ കാരണങ്ങളായിരുന്നിട്ടും, പ്രജാസൃഷ്ടി തടസ്സപ്പെട്ടു.

അജ്ഞാനമാനപ്രഭവാദ്വൈമത്യാദ്യുവയോരപി തന്നിവര്തയിതും യുഷ്മദ്ദര്പമോഹൌ മയൈവ തു

അജ്ഞാനവും അഹങ്കാരവും മൂലം നിങ്ങൾ തമ്മിൽ ഭേദം ഉണ്ടായി; അതു മാറ്റാൻ നിങ്ങളുടെ അഹങ്കാരവും മോഹവും ഞാൻ തന്നെയാണ് ഉണ്ടാക്കിയതെന്ന് അറിയണം.

ഏവം നിവാരിതാവദ്യലിംഗാവിര്ഭാവലീലയാ തസ്മാദ്ഭൂയോ വിവാദം ച വ്രീഡാം ചോത്സൃജ്യ കൃത്സ്നശഃ

ഇങ്ങനെ ലിംഗത്തിന്റെ അവതാരലീലയാൽ നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരെയും ഞാൻ ശമിപ്പിച്ചു; അതുകൊണ്ട് ഇനി മുഴുവൻ തർക്കവും ലജ്ജയും ഉപേക്ഷിച്ച്,

യഥാസ്വം കര്മ കുര്യാതാം ഭവംതൌ വീതമത്സരൌ പുരാ മമാജ്ഞയാ സാര്ധം സമസ്തജ്ഞാനസംഹിതാഃ

നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരും പൂർവ്വംപോലെ അസൂയയില്ലാതെ, എന്റെ ആജ്ഞ പ്രകാരം, എല്ലാ ജ്ഞാനസമാഹിതികളോടൊപ്പം, ഓരോരുത്തരും തങ്ങളുടെ കർമ്മം നിർവഹിക്കണം.

യുവാഭ്യാം ഹി മയാ ദത്താ കാരണത്വപ്രസിദ്ധയേ മംത്രരത്നം ച സൂത്രാഖ്യം പഞ്ചാക്ഷരമയം പരമ്

നിങ്ങളുടെ കാരണത്വം പ്രസിദ്ധമാക്കാൻ ഞാൻ രണ്ടുപേര്ക്കും അഞ്ചക്ഷരങ്ങളായി അറിയപ്പെടുന്ന സുപ്രധാനമായ മന്ത്രരത്നം തന്നു.

മയോപദിഷ്ടം സര്വം തദ്യുവയോരദ്യ വിസ്മൃതമ് ദദാമി ച പുനഃ സര്വം യഥാപൂര്വം മമാജ്ഞയാ

ഞാൻ പഠിപ്പിച്ച എല്ലാ കാര്യങ്ങളും നിങ്ങൾ ഇന്നത് മറന്നിരിക്കുന്നു; അതിനാൽ, എന്റെ ആജ്ഞ പ്രകാരം, അതെല്ലാം ഞാൻ വീണ്ടും പൂർവ്വംപോലെ നൽകുന്നു.

യതോ വിനാ യുവാം തേന ന ക്ഷമൌ സൃഷ്ടിരക്ഷണേ ഏവമുക്ത്വാ മഹാദേവോ നാരായണപിതാമഹൌ

അത് ഇല്ലാതെ നിങ്ങൾ രണ്ടുപേരും സൃഷ്ടിക്കുകയോ രക്ഷിക്കുകയോ കഴിയില്ല; ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം മഹാദേവൻ നാരായണനെയും പിതാമഹനെയും അഭിസംബോധന ചെയ്തു.

മംത്രരാജം ദദൌ താഭ്യാം ജ്ഞാനസംഹിതയാ സഹ തൌ ലബ്ധ്വാ മഹതീം ദിവ്യാമാജ്ഞാം മാഹേശ്വരീം പരാമ്

മഹേശ്വരൻ ജ്ഞാനസമാഹിതിയോടൊപ്പം മന്ത്രരാജാവിനെ അവർക്കു നൽകി; അവർ ആ മഹത്തായ ദിവ്യമായ മഹേശ്വരീ ആജ്ഞ ലഭിച്ചു.

മഹാര്ഥം മംത്രരത്നം ച തഥൈവ സകലാഃ കലാഃ ദംഡവത്പ്രണതിം കൃത്വാ ദേവദേവസ്യ പാദയോഃ

മഹാര്ഥമായ മന്ത്രരത്നവും എല്ലാ കലകളും പൂർവ്വംപോലെ ലഭിച്ച ശേഷം, അവർ ദേവദേവന്റെ പാദങ്ങളിൽ ദണ്ഡവത് പ്രണാമം ചെയ്തു.

അതിഷ്ഠതാം വീതഭയാവാനംദാസ്തിമിതൌ തദാ ഏതസ്മിന്നംതരേ ചിത്രമിംദ്രജാലവദൈശ്വരമ്

അപ്പോൾ അവർ ഭയമില്ലാതെ, ആനന്ദത്തോടെയും ശാന്തിയോടെയും അവിടെ നില്ക്കുകയായിരുന്നു; അതിനിടയിൽ അത്ഭുതകരമായ ദൈവികമായ ലിംഗം എവിടെയോ അപ്രത്യക്ഷമായി.

ലിംഗം ക്വാപി തിരോഭൂതം ന താഭ്യാമുപലഭ്യതേ തതോ വിലപ്യ ഹാഹേതി സദ്യഃപ്രണയഭംഗതഃ

അവർക്ക് ആ ലിംഗം എവിടെയും കാണാനായില്ല; അപ്പോൾ 'ഹാ' എന്ന് വിലപിച്ച്, അവരുടെ സ്‌നേഹം ഉടനെ അകന്നു.

കിമസത്യമിദം വൃത്തമിതി ചോക്ത്വാ പരസ്പരമ് അചിംത്യവൈഭവം ശംഭോര്വിചിംത്യ ച ഗതവ്യഥൌ

'ഇത് എന്ത് അത്ഭുതം സംഭവിച്ചു?' എന്ന് പരസ്പരം പറഞ്ഞു, ശംഭുവിന്റെ അതിരില്ലാത്ത മഹത്വം ചിന്തിച്ച്, അവരുടെ ദുഃഖം അകന്നു.

അഭ്യുപേത്യ പരാം മൈത്രീമാലിംഗ്യ ച പരസ്പരമ് ജഗദ്വ്യാപാരമുദ്ദിശ്യ ജഗ്മതുര്ദേവപുംഗവൌ

പരസ്പരം ഉന്നതമായ സൗഹൃദം കൈവരിച്ച്, ഒരുമിച്ച് അണിഞ്ഞു, ലോകകാര്യങ്ങൾക്കായി ആ ദേവശ്രേഷ്ഠന്മാർ പുറപ്പെട്ടു.

തതഃ പ്രഭൃതി ശക്രാദ്യാഃ സര്വ ഏവ സുരാസുരാഃ ഋഷയശ്ച നരാ നാഗാ നാര്യശ്ചാപി വിധാനതഃ ലിംഗപ്രതിഷ്ഠാ കുര്വംതി ലിംഗേ തം പൂജയംതി ച

അതിനുശേഷം ഇന്ദ്രൻമുതൽ എല്ലാ ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും, ഋഷിമാരും മനുഷ്യരും നാഗന്മാരും സ്ത്രീകളും നിയമപ്രകാരം ലിംഗം സ്ഥാപിച്ച്, അതിൽ അവനെ ആരാധിക്കുന്നു.