ഏവം സമാസരൂപേണ കൃത്വാ ദേഹാത്മശോധനമ് ശിവഭാവമുപാഗമ്യ പൂജയേത്പരമേശ്വരമ്
ഇങ്ങനെ സംക്ഷിപ്തമായി ശരീരവും ആത്മാവും ശുദ്ധീകരിച്ച്, ശിവഭാവം പ്രാപിച്ച ശേഷം പരമേശ്വരനെ ആരാധിക്കണം.
അഥ യസ്യാസ്ത്യവസരോ നാസ്തി വാ മതിവിഭ്രമഃ സ വിസ്തീര്ണേന കല്പേന ന്യാസകര്മ സമാചരേത്
സമയമുണ്ടോ ഇല്ലയോ, മനസ്സിൽ അശാന്തിയുണ്ടോ എന്നതൊന്നും നോക്കാതെ, നിർദ്ദേശിച്ച രീതിയിൽ വിശദമായി നിയാസകർമ്മം ചെയ്യണം.
തത്രാദ്യോ മാതൃകാന്യാസോ ബ്രഹ്മന്യാസസ്തതഃ പരഃ തൃതീയഃ പ്രണവന്യാസോ ഹംസന്യാസസ്തദുത്തരഃ
അവിടെ ആദ്യം അക്ഷരനിയാസം, പിന്നെ ബ്രഹ്മനിയാസം, മൂന്നാമതായി പ്രണവനിയാസം, അതിനുശേഷം ഹംസനിയാസം ചെയ്യണം.
പഞ്ചമഃ കഥ്യതേ സദ്ഭിര്ന്യാസഃ പഞ്ചാക്ഷരാത്മകഃ ഏതേഷ്വേകമനേകം വാ കുര്യാത്പൂജാദി കര്മസു
അഞ്ചാമതായി, ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നതുപോലെ, അഞ്ചക്ഷരമന്ത്രനിയാസം വരുന്നു. ഇവയിൽ ഒന്നോ ഒന്നിലധികമോ പൂജയിലും മറ്റ് കര്മ്മങ്ങളിലും ചെയ്യാം.
അകാരം മൂര്ധ്നി വിന്യസ്യ ആകാരം ച ലലാടകേ ഇം ഈം ച നേത്രയോസ്തദ്വത് ഉം ഊം ശ്രവണയോസ്തഥാ
'അ' തലയിൽ, 'ആ' നെ നെറ്റിയിൽ, 'ഇ'യും 'ഈ'യും രണ്ടു കണ്ണുകളിലും, അതുപോലെ 'ഉ'യും 'ഊ'യും രണ്ടു ചെവികളിലും നിയോഗിക്കണം.
ഋം ഃം കപോലയോശ്ചൈവ ഌം ൡം നാസാപുടദ്വയേ ഏമേമോഷ്ഠദ്വയോരോമൌം ദംതപംക്തിദ്വയോഃ ക്രമാത്
'ഋ'യും 'ഋ̄'യും രണ്ടു കപ്പോളങ്ങളിലും, 'ഌ'യും 'ഌ̄'യും രണ്ടു മൂക്കുതുളകളിലും, 'എ'യും 'ഐ'യും രണ്ടു അധരങ്ങളിലും, 'ഒ'യും 'ഔ'യും രണ്ടു പല്ല് നിരകളിലും ക്രമത്തിൽ നിയോഗിക്കണം.
അം ജിഹ്വായാമഥോ താലുന്യഃ പ്രയോജ്യോ യഥാക്രമമ് കവര്ഗം ദക്ഷിണേ ഹസ്തേ ന്യസേത്പഞ്ചസു സംധിഷു
'അം' നാവിൽ, പിന്നെ താലുവിൽ യോജ്യമായ വിധത്തിൽ; 'ക' മുതലായ കൂട്ടം വലതുകൈയുടെ അഞ്ചു സംധികളിലും നിയോഗിക്കണം.
ചവര്ഗം ച തഥാ വാമഹസ്തസംധിഷു വിന്യസേത് ടവര്ഗം ച തവര്ഗം ച പാദയോരുഭയോരപി
അതുപോലെ 'ച' മുതലായ കൂട്ടം ഇടതുകൈയുടെ സംധികളിലും, 'ട'യും 'ത'യും രണ്ടു കാലുകളുടെ സംധികളിലും നിയോഗിക്കണം.
പഫൌ തു പാര്ശ്വയോഃ പൃഷ്ഠേ നാഭൌ ചാപി ബഭൌ തതഃ ന്യസേന്മകാരം ഹൃദയേ ത്വഗാദിഷു യഥാക്രമമ്
'പ'യും 'ഫ'യും ഇരുവശങ്ങളിലും പിന്നിലും, 'ബ'യും 'ഭ'യും നാഭിയിൽ, പിന്നെ 'മ' ഹൃദയത്തിൽ തുടങ്ങി ത്വക്ക് മുതലായവയിൽ ക്രമത്തിൽ നിയോഗിക്കണം.
യകരാദിസകാരാംതാന്ന്യസേത്സപ്തസു ധാതുഷു ഹംകാരം ഹൃദയസ്യാംതഃ ക്ഷകാരം ഭ്രൂയുഗാംതരേ
'യ' മുതൽ 'സ' വരെ ഉള്ള അക്ഷരങ്ങൾ ഏഴു ധാതുക്കളിൽ നിയോഗിക്കണം; 'ഹം' ഹൃദയത്തിനുള്ളിലും, 'ക്ഷ' കണ്യാകുടം തമ്മിൽ ഇടയിൽ.
ഏവം വര്ണാന്പ്രവിന്യസ്യ പഞ്ചാശദ്രുദ്രവര്ത്മനാ അംഗവക്ത്രകലാഭേദാത്പഞ്ച ബ്രഹ്മാണി വിന്യസേത്
ഇങ്ങനെ അക്ഷരങ്ങൾ അമ്പത് രുദ്രന്മാരുടെ മാർഗ്ഗത്തിൽ നിയോഗിച്ചശേഷം, അംശം, വദനം, കലകൾ എന്നിങ്ങനെ വിഭജിച്ച് അഞ്ചു ബ്രഹ്മങ്ങളെയും നിയോഗിക്കണം.
കരന്യാസാദ്യമപി തൈഃ കൃത്വാ വാഥ ന വാ ക്രമാത് ശിരോവദനഹൃദ്ഗുഹ്യപാദേഷ്വേതാനി കല്പയേത്
ഇവ ഉപയോഗിച്ച് കൈകളുടെ നിയാസം മുതലായവ ക്രമത്തിൽ ചെയ്താലും, അല്ലാതെയായാലും, തല, വദനം, ഹൃദയം, ഗുഹ്യം, കാലുകൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഇവ സ്ഥാപിക്കണം.
തതശ്ചോര്ധ്വാദിവക്ത്രാണി പശ്ചിമാംതാനി കല്പയേത് ഈശാനസ്യ കലാഃ പഞ്ച പഞ്ചസ്വേതേഷു ച ക്രമാത്
അതിനുശേഷം, മുകളിലേക്കും പടിഞ്ഞാറോട്ടും നോക്കിയ മുഖങ്ങൾ ക്രമീകരിക്കണം. ഈശാനന്റെ അഞ്ചു ശക്തികൾ, അഞ്ചു വെള്ള നിറമുള്ള ഭാഗങ്ങളിൽ ഓരോന്നായി സ്ഥാപിക്കണം.
തതശ്ചതുര്ഷു വക്ത്രേഷു പുരുഷസ്യ കലാ അപി ചതസ്രഃ പ്രണിധാതവ്യാഃ പൂര്വാദിക്രമയോഗതഃ
അടുത്തതായി, നാലു മുഖങ്ങളിൽ, പുരുഷന്റെ നാലു ശക്തികൾ കിഴക്കു മുതൽ ദിശാനുസൃതമായി സ്ഥാപിക്കണം.
ഹൃത്കംഠാംസേഷു നാഭൌ ച കുക്ഷൌ പൃഷ്ഠേ ച വക്ഷസി അഘോരസ്യ കലാശ്ചാഷ്ടൌ പാദയോരപി ഹസ്തയോഃ
ഹൃദയം, കഴുത്ത്, തോളുകൾ, നാഭി, വയറ്, പുറം, നെഞ്ച് എന്നിവിടങ്ങളിൽ അഘോരന്റെ എട്ട് ശക്തികൾ സ്ഥാപിക്കണം. കൂടാതെ കാൽക്കും കൈകൾക്കും ഇവ സ്ഥാപിക്കണം.
പശ്ചാത്ത്രയോഃദശകലാഃ പായുമേഢ്രോരുജാനുഷു ജംഘാസ്ഫിക്കടിപാര്ശ്വേഷു വാമദേവസ്യ ഭാവയേത്
ശേഷം, ഇരുപുറത്തും, വാമദേവന്റെ പത്ത് ശക്തികൾ അനുസ്മരിക്കണം — ഗുദം, ലിംഗം, മുട്ടുകൾ, കാലുകൾ, കുത്തുകൾ, കമരം, ഇരു വശങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ.
ഘ്രാണേ ശിരസി ബാഹ്വോശ്ച കല്പയേത്കല്പവിത്തമഃ അഷ്ടത്രിംശത്കലാന്യാസമേവം കൃത്വാനുപൂര്വശഃ
മൂക്കിൽ, തലയിൽ, കൈകളിൽ ശക്തികൾ സ്ഥാപിക്കണം എന്ന് ക്രമം അറിയുന്നവൻ ചെയ്യണം. ഇങ്ങനെ മുപ്പത്തിയെട്ട് ശക്തികൾ ക്രമമായി സ്ഥാപിക്കണം.
പശ്ചാത്പ്രണവവിദ്ധീമാന്പ്രണവന്യാസമാചരേത് ബാഹുദ്വയേ കൂര്പരയോസ്തഥാ ച മണിബന്ധയോഃ
ശേഷം, പ്രണവം എങ്ങനെ സ്ഥാപിക്കണമെന്ന് അറിയുന്നവൻ, ഇരുകൈകളിലും, മുട്ടുകുത്തിലും, കൈമുട്ടുകളിലും പ്രണവ സ്ഥാപനം നടത്തണം.
പാര്ശ്വോദരോരുജംഘേഷു പാദയോഃ പൃഷ്ഠതസ്തഥാ ഇത്ഥം പ്രണവവിന്യാസം കൃത്വാ ന്യാസവിചക്ഷണഃ
ഇരു വശങ്ങളിൽ, വയറ്റിൽ, തോളുകളിൽ, കാലുകളിൽ, കാലിന്റെ പുറംഭാഗത്തും പ്രണവ സ്ഥാപനം നടത്തി, സ്ഥാപനം അറിയുന്നവൻ മുന്നോട്ട് പോകണം.
ഹംസന്യാസം പ്രകുര്വീത ശിവശാസ്ത്രേ യഥോദിതമ് ബീജം വിഭജ്യ ഹംസസ്യ നേത്രയോര്ഘ്രാണയോരപി
ശിവശാസ്ത്രത്തിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നപോലെ, ഹംസ സ്ഥാപനം ചെയ്യണം. ഹംസയുടെ ബീജാക്ഷരം രണ്ട് കണ്ണിലും മൂക്കിലും വിഭജിച്ച് സ്ഥാപിക്കണം.
വിഭജ്യ ബാഹുനേത്രാസ്യലലാടേ ഘ്രാണയോരപി കക്ഷയോഃ സ്കന്ധയോശ്ചൈവ പാര്ശ്വയോസ്തനയോസ്തഥാ
കൈകളിൽ, കണ്ണുകളിൽ, വായിൽ, നെറ്റിയിൽ, മൂക്കിൽ, കക്ഷികളിൽ, തോളുകളിൽ, വശങ്ങളിൽ, മുലകളിലും അതിനെ വിഭജിച്ച് സ്ഥാപിക്കണം.
കഠ്യോഃ പാണ്യോര്ഗുല്ഫയോശ്ച യദ്വാ പഞ്ചാംഗവര്ത്മനാ ഹംസന്യാസമിമം കൃത്വാ ന്യസേത്പഞ്ചാക്ഷരീം തതഃ
കമരിൽ, കൈകളിൽ, കാൽമുട്ടുകളിലും അല്ലെങ്കിൽ അഞ്ചു അങ്കങ്ങളുടെ മാർഗ്ഗത്തിൽ, ഈ ഹംസ സ്ഥാപനം നടത്തിയ ശേഷം, അഞ്ചക്ഷരമന്ത്രം സ്ഥാപിക്കണം.
യഥാ പൂര്വോക്തമാര്ഗേണ ശിവത്വം യേന ജായതേ നാശിവഃ ശിവമഭ്യസ്യേന്നാശിവഃ ശിവമര്ചയേത്
മുൻപറഞ്ഞ മാർഗ്ഗം അനുസരിച്ച്, ശിവത്വം ലഭിക്കുന്നവിധം ചെയ്യണം. ശിവനല്ലാത്തവൻ ശിവനെ അഭ്യസിക്കുകയോ പൂജിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.
നാശിവസ്തു ശിവം ധ്യായേന്നാശിവമ്പ്രാപ്നുയാച്ഛിവമ് തസ്മാച്ഛൈവീം തനും കൃത്വാ ത്യക്ത്വാ ച പശുഭാവനാമ്
ശിവനല്ലാത്തവൻ ശിവനെ ധ്യാനിക്കരുത്, അങ്ങനെ ശിവനെ പ്രാപിക്കാനും കഴിയില്ല. അതിനാൽ, ശൈവ ശരീരം സ്വീകരിച്ച്, പാശഭാവം വിട്ട്,
ശിവോ ഽഹമിതി സംചിന്ത്യ ശൈവം കര്മ സമാചരേത് കര്മയജ്ഞസ്തപോയജ്ഞോ ജപയജ്ഞസ്തദുത്തരഃ ധ്യാനയജ്ഞോ ജ്ഞാനയജ്ഞഃ പഞ്ച യജ്ഞാഃ പ്രകീര്തിതാഃ
'ഞാൻ ശിവനാണ്' എന്ന് ചിന്തിച്ച് ശൈവകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യണം. കര്മ്മയജ്ഞം, തപസ്സിന്റെ യജ്ഞം, ജപയജ്ഞം, ധ്യാനയജ്ഞം, ജ്ഞാനയജ്ഞം — ഈ അഞ്ച് യജ്ഞങ്ങൾ പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
കര്മയജ്ഞരതാഃ കേചിത്തപോയജ്ഞരതാഃ പരേ ജപയജ്ഞരതാശ്ചാന്യേ ധ്യാനയജ്ഞരതാസ്തഥാ
ചിലർ കര്മ്മയജ്ഞത്തിൽ ആസ്വാദനമുണ്ട്, മറ്റുള്ളവർ തപസ്സിൽ, ചിലർ ജപയജ്ഞത്തിൽ, മറ്റു ചിലർ ധ്യാനയജ്ഞത്തിൽ ആസ്വാദനമുണ്ട്.
ജ്ഞാനയജ്ഞരതാശ്ചാന്യേ വിശിഷ്ടാശ്ചോത്തരോത്തരമ് ക്രമയജ്ഞോ ദ്വിധാ പ്രോക്തഃ കാമാകാമവിഭേദതഃ
മറ്റുള്ളവർ ജ്ഞാനയജ്ഞത്തിൽ ആസ്വാദനമുണ്ട്, ഓരോരുത്തരും കൂടുതൽ ഉന്നതരാണ്. ക്രമയജ്ഞം രണ്ട് വിധമാണ്, ആഗ്രഹം ഉണ്ട് എന്നതിലും ഇല്ല എന്നതിലും വ്യത്യാസമുണ്ട്.
കാമാന്കാമീ തതോ ഭുക്ത്വാ കാമാസക്തഃ പുനര്ഭവേത് അകാമേ രുദ്രഭവനേ ഭോഗാന്ഭുക്ത്വാ തതശ്ച്യുതഃ
ആഗ്രഹമുള്ളവൻ ആഗ്രഹങ്ങൾ അനുഭവിച്ച് വീണ്ടും ആഗ്രഹത്തിൽ കുടുങ്ങുന്നു. ആഗ്രഹമില്ലാത്തവൻ, രുദ്രന്റെ വാസസ്ഥലത്തിൽ ഭോഗങ്ങൾ അനുഭവിച്ച്, പിന്നെ അവിടെ നിന്ന് വിടുന്നു.
തപോയജ്ഞരതോ ഭൂത്വാ ജായതേ നാത്ര സംശയഃ തപസ്വീ ച പുനസ്തസ്മിന്ഭോഗാന് ഭുക്ത്വാ തതശ്ച്യുതഃ
തപസ്സിന്റെ യജ്ഞത്തിൽ ആസ്വാദനമുള്ളവൻ ജനിക്കുന്നു — ഇതിൽ സംശയമില്ല. തപസ്വിയും അവിടെ ഭോഗങ്ങൾ അനുഭവിച്ച് പിന്നെ വിടുന്നു.
ജപധ്യാനരതോ ഭൂത്വാ ജായതേ ഭുവി മാനവഃ ജപധ്യാനരതോ മര്ത്യസ്തദ്വൈശിഷ്ട്യവശാദിഹ
ജപവും ധ്യാനവും ആസ്വദിക്കുന്നവൻ ഭൂമിയിൽ മനുഷ്യനായി ജനിക്കുന്നു. ജപധ്യാനത്തിൽ ആസ്വാദനമുള്ള മർത്ത്യൻ, അതിന്റെ പ്രത്യേകത കൊണ്ടു ഇവിടെ—