ശിവപുരാണമ്

അഥാപനുദ്യ സ്നാനാംബു പരിധായ സിതാംബരമ് ആചാന്തോലംകൃതശ്ശിഷ്യഃ പ്രാംജലിര്മംഡപം വ്രജേത്

ശിഷ്യൻ സ്നാനജലം ഒഴിച്ച്, വെള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ചു, ശുദ്ധീകരണം നടത്തി അലങ്കരിച്ച്, കയ്യുകൂപ്പി മണ്ഡപത്തിലേക്ക് വരണം.

ഉപവേശ്യ യഥാപൂര്വം തം ഗുരുര്ദര്ഭവിഷ്ടരേ സംപൂജ്യ മംഡലം ദേവം കരന്യാസം സമാചരേത്

മുന്പുപോലെ ദർഭാസനത്തിൽ ശിഷ്യനെ ഇരുത്തി, ഗുരു മണ്ഡലത്തിലെ ദേവനെ പൂജിച്ച്, കരന്യാസം ചെയ്യണം.

തതസ്തു ഭസ്മനാ ദേവം ധ്യായന്മനസി ദേശികഃ സമാലഭേത പാണിഭ്യാം ശിശും ശിവമുദീരയേത്

പിന്നീട്, മനസ്സിൽ ഭസ്മം ധരിച്ച ദേവനെ ധ്യാനിച്ച്, ഗുരു കൈകൊണ്ട് കുഞ്ഞിനെ സ്പർശിച്ച് 'ശിവ' എന്നു ഉച്ചരിക്കണം.

അഥ തസ്യ ശിവാചാര്യോ ദഹനപ്ലാവനാദികമ് സകലീകരണം കൃത്വാ മാതൃകാന്യാസവര്ത്മനാ

ശിവാചാര്യൻ ദഹനം, കഴുകൽ തുടങ്ങിയവ നടത്തി, മാതൃകാന്യാസത്തിന്റെ മാർഗ്ഗത്തിൽ എല്ലാ ക്രിയകളും പൂർത്തിയാക്കണം.

തതഃ ശിവാസനം ധ്യാത്വാ ശിഷ്യമൂര്ധ്നി ദേശികഃ തത്രാവാഹ്യ യഥാന്യായമര്ചയേന്മനസാ ശിവമ്

ശിവാസനം ധ്യാനിച്ച്, ഗുരു ശിഷ്യന്റെ തലയിലേയ്ക്ക് ശിവനെ ആഹ്വാനിച്ച്, യുക്തമായ രീതിയിൽ മനസ്സിൽ ശിവനെ പൂജിക്കണം.

പ്രാര്ഥയേത്പ്രാംജലിര്ദേവം നിത്യമത്ര സ്ഥിതോ ഭവ ഇതി വിജ്ഞാപ്യ തം ശംഭോസ്തേജസാ ഭാസുരം സ്മരേത്

കയ്യുകൂപ്പി ദേവനോട് 'എപ്പോഴും ഇവിടെ നിലനിൽക്കണം' എന്ന് പ്രാർത്ഥിച്ച്, ശംഭുവിന്റെ പ്രകാശം ഓർമ്മിക്കണം.

സംപൂജ്യാഥ ശിവം ശൈവീമാജ്ഞാം പ്രാപ്യ ശിവാത്മികാമ് കര്ണേ ശിഷ്യസ്യ ശനകൈശ്ശിവമന്ത്രമുദീരയേത്

ശിവനെ പൂജിച്ച്, ശിവസ്വരൂപമായ ശൈവാജ്ഞ ലഭിച്ച ശേഷം, ശിവമന്ത്രം ശിഷ്യന്റെ ചെവിയിൽ മൃദുവായി ചൊല്ലണം.

സ തു ബദ്ധാംജലിഃ ശ്രുത്വാ മന്ത്രം തദ്ഗതമാനസഃ ശനൈസ്തം വ്യാഹരേച്ഛിഷ്യശിവാചാര്യസ്യ ശാസനാത്

കയ്യുകൂപ്പി മന്ത്രം കേട്ട്, മനസ്സു അതിലേയ്ക്ക് ലയിച്ച ശിഷ്യൻ, ശിവാചാര്യന്റെ നിർദേശപ്രകാരം അതു പതുക്കെ ഉച്ചരിക്കണം.

തതഃ ശാക്തം ച സംദിശ്യ മന്ത്രം മന്ത്രവിചക്ഷണഃ ഉച്ചാരയിത്വാ ച സുഖം തസ്മൈ മംഗലമാദിശേത്

ശേഷം, മന്ത്രവിദഗ്ധൻ ശാക്തമന്ത്രം ശിഷ്യനെ പഠിപ്പിച്ച് ഉച്ചരിച്ച്, അവനു ക്ഷേമം ആശംസിക്കണം.

തതസ്സമാസാന്മന്ത്രാര്ഥം വാച്യവാചകയോഗതഃ സമദിശ്യേശ്വരം രൂപം യോഗമാസനമാദിശേത്

അതിനുശേഷം മന്ത്രങ്ങളുടെ അർത്ഥം മനസ്സിലാക്കി, വാച്യവും വാചകവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ആലോചിച്ച്, ഭഗവാന്റെ രൂപം കാണിച്ച് ധ്യാനത്തിനുള്ള യോഗാസനം നിർദ്ദേശിക്കണം.

അഥ ഗുര്വാജ്ഞയാ ശിഷ്യഃ ശിവാഗ്നിഗുരുസന്നിധൌ ഭക്ത്യൈവമഭിസംധായ ദീക്ഷാവാക്യമുദീരയേത്

പിന്നീട്, ഗുരുവിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, ശിഷ്യൻ ശിവനും അഗ്നിയും ഗുരുവും സന്നിധിയിൽ ഭക്തിയോടെ മനസ്സിൽ ഉറച്ചുറപ്പ് വരുത്തി ദീക്ഷാ വാക്യം ഉച്ചരിക്കണം.

വരം പ്രാണപരിത്യാഗശ്ഛേദനം ശിരസോ ഽപി വാ ന ത്വനഭ്യര്ച്യ ഭുംജീയ ഭഗവന്തം ത്രിലോചനമ്

ഭഗവാൻ ത്രിനേത്രനെ ആദരിച്ച് പൂജിക്കാതെ ഒന്നും സ്വീകരിക്കുന്നതിനു പകരം ജീവൻ വിട്ടുകളയുന്നതോ തലവെട്ടപ്പെടുന്നതോ പോലും മെച്ചമാണ്.

സ ഏവ ദദ്യാന്നിയതോ യാവന്മോഹവിപര്യയഃ താവദാരാധയേദ്ദേവം തന്നിഷ്ഠസ്തത്പരായണഃ

അവനാണ് അർഹൻ, നിയന്ത്രണത്തോടെ, മോഹവും തെറ്റിദ്ധാരണയും നിലനിൽക്കുന്നവരെ വരെ ദാനം ചെയ്യേണ്ടത്. അതുവരെ അവൻ ദൈവത്തെ ഭക്തിയോടെ ആരാധിച്ച്, അതിൽ സ്ഥിരതയോടെ നിലകൊള്ളണം.

തതഃ സ സമയോ നാമ ഭവിഷ്യതി ശിവാശ്രമേ ലബ്ധാധികാരോ ഗുര്വാജ്ഞാപാലകസ്തദ്വശോ ഭവേത്

അതിനു ശേഷം, ശിവാശ്രമത്തിൽ ഇതിനെ 'സമയ'ം എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്. അവൻ അധികാരം ലഭിച്ച ശേഷം ഗുരുവിന്റെ ആജ്ഞയ്ക്ക് കീഴിൽ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിൽ തുടരുന്നു.

അതഃ പരം ന്യസ്തകരോ ഭസ്മാദായ സ്വഹസ്തതഃ ദദ്യാച്ഛിഷ്യായ മൂലേന രുദ്രാക്ഷം ചാഭിമംത്രിതമ്

ഇതിനു ശേഷം, കൈ താഴെ വച്ചുകൊണ്ട്, സ്വന്തം കൈയിൽ നിന്ന് ഭസ്മം എടുത്ത്, മന്ത്രബലത്തോടെ ശുദ്ധീകരിച്ച രുദ്രാക്ഷവും ചേർത്ത് ശിഷ്യന് നൽകണം.

പ്രതിമാ വാപി ദേവസ്യ ഗൂഢദേഹമഥാപി വാ പൂജാഹോമജപധ്യാനസാധനാനി ച സംഭവേ

സാധ്യമായാൽ, ദേവന്റെ പ്രതിമയോ, ഒളിച്ചിരിപ്പുള്ള ശരീരമോ, പൂജ, ഹോമം, ജപം, ധ്യാനം എന്നിവയ്ക്കുള്ള ഉപകരണങ്ങളും നൽകണം.

സോപി ശിഷ്യഃ ശിവാചാര്യാല്ലബ്ധാനി ബഹുമാനതഃ ആദദീതാജ്ഞയാ തസ്യ ദേശികസ്യ ന ചാന്യഥാ

ശിഷ്യൻ, ശിവാചാര്യനിൽ നിന്ന് ഇവയെല്ലാം വലിയ ആദരവോടെ സ്വീകരിച്ച്, ഗുരുവിന്റെ അനുമതിയോടെ മാത്രം ഏറ്റെടുക്കണം; അതല്ലാതെ വേണമെന്നില്ല.

ആചാര്യാദാപ്തമഖിലം ശിരസ്യാധായ ഭക്തിതഃ രക്ഷയേത്പൂജയേച്ഛംഭും മഠേ വാ ഗൃഹ ഏവവാ

ആചാര്യനിൽ നിന്ന് ലഭിച്ച എല്ലാ വസ്തുക്കളും ഭക്തിയോടെ തലയിൽ വച്ച്, അതിനെ സംരക്ഷിച്ച്, ശംഭുവിനെ മഠത്തിലോ വീട്ടിലോ ആരാധിക്കണം.

അതഃ പരം ശിവാചാരമാദിശേദസ്യ ദേശികഃ ഭക്തിശ്രദ്ധാനുസാരേണ പ്രജ്ഞായാശ്ചാനുസാരതഃ

ഇതിനു ശേഷം, ഗുരു ശിഷ്യന്റെ ഭക്തിയും വിശ്വാസവും ബുദ്ധിയും അനുസരിച്ച് ശിവാചാരം അവനു പഠിപ്പിക്കണം.

യദുക്തം യത്സമാജ്ഞാതം യച്ചൈവാന്യത്പ്രകീര്തിതമ് ശിവാചാര്യേണ സമയേ തത്സര്വം ശിരസാ വഹേത്

ശിവാചാര്യൻ സമയത്തിൽ പറഞ്ഞതും മനസ്സിലാക്കിയതും മറ്റ് നിർദ്ദേശങ്ങളും എല്ലാം ശിഷ്യൻ ആദരവോടെ മനസ്സിൽ സൂക്ഷിക്കണം.

ശിവാഗമസ്യ ഗ്രഹണം വാചനം ശ്രവണം തഥാ ദേശികദേശതഃ കുര്യാന്ന സ്വേച്ഛാതോ ന ചാന്യതഃ

ശിവാഗമങ്ങളുടെ പഠനവും ഉച്ചാരണമോ കേൾവിയോ ഗുരുവിന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം നടത്തണം; സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരം അല്ല, മറ്റുവഴിയിലും അല്ല.

ഇതി സംക്ഷേപതഃ പ്രോക്തഃ സംസ്കാരഃ സമയാഹ്വയഃ സാക്ഷാച്ഛിവപുരപ്രാപ്തൌ നൃണാം പരമസാധനമ്

ഇങ്ങനെ, സംക്ഷിപ്തമായി 'സമയ'ം എന്നറിയപ്പെടുന്ന സംസ്‌കാരം വിശദീകരിച്ചു. ഇത് മനുഷ്യർക്ക് നേരിട്ട് ശിവപുരി നേടാനുള്ള ഏറ്റവും ഉത്തമ മാർഗമാണ്.

അതഃ പരം സമാവേക്ഷ്യ ഗുരുഃ ശിഷ്യസ്യ യോഗ്യതാമ് ഷഡധ്വശുദ്ധിം കുര്വീത സര്വബംധവിമുക്തയേ

ഇതിനു ശേഷം, ഗുരു ശിഷ്യന്റെ യോഗ്യത പരിശോധിച്ച്, എല്ലാ ബന്ധനങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചനം ലഭിക്കാൻ ആറു മാർഗങ്ങളുടെയും ശുദ്ധീകരണം നടത്തണം.

കലാം തത്ത്വം ച ഭുവനം വര്ണം പദമതഃ പരമ് മംത്രശ്ചേതി സമാസേന ഷഡധ്വാ പരിപഠ്യതേ

കല, തത്വം, ഭൂവനം, വർണ്ണം, പദം, മന്ത്രം — ഇതാണ് സംക്ഷിപ്തമായി ആറു മാർഗങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ പറയുന്നത്.

നിവൃത്ത്യാദ്യാഃ കലാഃ പഞ്ച കലാധ്വാ കഥ്യതേ ബുധൈഃ വ്യാപ്താഃ കലാഭിരിതരേ ത്വധ്വാനഃ പഞ്ച പഞ്ചഭിഃ

നിവൃത്തി തുടങ്ങിയ അഞ്ചു കലകൾക്ക് കലാമാർഗം എന്നാണ് പണ്ഡിതർ പറയുന്നത്. മറ്റു അഞ്ചു മാർഗങ്ങളും ഓരോന്നും അഞ്ചു കലകളാൽ ആവൃതമാണ്.

ശിവതത്ത്വാദിഭൂമ്യംതം തത്ത്വാധ്വാ സമുദാഹൃതഃ ഷഡ്വിംശത്സംഖ്യയോപേതഃ ശുദ്ധാശുദ്ധോഭയാത്മകഃ

ശിവതത്വത്തിൽ നിന്ന് ഏറ്റവും താഴെയുള്ള ഭൂമിയിലേക്കുള്ളതിനെ തത്വമാർഗം എന്നു പറയുന്നു. ഇതിൽ ഇരുപത്താറ് ഘടകങ്ങളുണ്ട്, ശുദ്ധവും അശുദ്ധവുമായ സ്വഭാവം ഉള്ളത്.

ആധാരാദ്യുന്മനാംതശ്ച ഭുവനാധ്വാ പ്രകീര്തിതഃ വിനാ ഭേദോപഭേദാഭ്യാം ഷഷ്ടിസംഖ്യാസമന്വിതഃ

ആധാരത്തിൽ നിന്ന് ഉന്മനസ്ഥിതിവരെയുള്ളതിനെ ഭൂവനമാർഗം എന്നു പറയുന്നു. വ്യത്യാസങ്ങളും ഉപഭേദങ്ങളും ഒഴിവാക്കി അറുപത് എണ്ണം ഉള്ളതാണ്.

പഞ്ചാശദ്രുദ്രരൂപാസ്തു വര്ണാ വര്ണാധ്വസംജ്ഞിതാഃ അനേകഭേദസംപന്നഃ പദാധ്വാ സമുദാഹൃതഃ

അഞ്ചുപത് രുദ്രസ്വരൂപങ്ങളാണ് അക്ഷരങ്ങൾ, അവയെ അക്ഷരമാർഗ്ഗം എന്നു വിളിക്കുന്നു. പലവിധങ്ങളുള്ള പദമാർഗ്ഗവും അങ്ങനെ വ്യക്തമാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

സര്വോപമംത്രൈര്മംത്രാധ്വാ വ്യാപ്തഃ പരമവിദ്യയാ യഥാ ശിവോ ന തത്ത്വേഷു ഗണ്യതേ തത്ത്വനായകഃ

എല്ലാ ഉത്തമ മന്ത്രങ്ങളാലും മന്ത്രമാർഗ്ഗം പരിപൂർണ്ണമായി നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; അതുപോലെ തന്നെ ശിവൻ തത്വങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നില്ല, കാരണം അവൻ അവയുടെ നാഥനാണ്.