ശിവപുരാണമ്

വര്ണാശ്രമകൃതൈര്ധര്മൈര്വിപരീതം ക്വചിത്സമമ് വേദാത്ഷഡംഗാദുദ്ധൃത്യ സാംഖ്യാദ്യോഗാച്ച കൃത്സ്നശഃ

വർണ്ണാശ്രമധർമ്മങ്ങളുമായി ചിലപ്പോൾ അത് ഒത്തുപോകുന്നു, ചിലപ്പോൾ വ്യത്യസ്തമാണ്; വേദങ്ങളിലെയും അതിന്റെ ആറു അംഗങ്ങളിലെയും സാംഖ്യയിലെയും യോഗത്തിലെയും അറിവ് മുഴുവനും അതിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.

ശതകോടിപ്രമാണേന വിസ്തീര്ണം ഗ്രംഥസംഖ്യയാ കഥിതം പരമേശേന തത്ര പൂജാ കഥം പ്രഭോഃ

നൂറു കോടി ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ പരമേശ്വരൻ അതിനെ വിശദീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്, അത്ര വലിയതായാണ് അതിന്റെ വ്യാപ്തി; അതിൽ, പ്രഭുവിന്റെ പൂജ എങ്ങനെ നടത്തണം എന്നതാണ് ചോദ്യം.

കസ്യാധികാരഃ പൂജാദൌ ജ്ഞാനയോഗാദയഃ കഥമ് തത്സര്വം വിസ്തരാദേവ വക്തുമര്ഹസി സുവ്രത

പൂജയിലും ജ്ഞാനയോഗാദികളിലും ആരാണ് യോഗ്യൻ? അതെല്ലാം വിശദമായി നീ പറയണം, ധർമ്മനിഷ്ഠനായവനേ.

ശൈവം സംക്ഷിപ്യ വേദോക്തം ശിവേന പരിഭാഷിതമ് സ്തുതിനിംദാദിരഹിതം സദ്യഃ പ്രത്യയകാരണമ്

ശിവൻ വേദങ്ങളിൽ പറഞ്ഞ ശൈവോപദേശങ്ങൾ, പ്രശംസയോ നിന്ദയോ ഇല്ലാതെ, ഉടൻ വിശ്വാസം ഉണർത്തുന്ന വിധത്തിൽ സംക്ഷിപ്തമായി പറയണം.

ഗുരുപ്രസാദജം ദിവ്യമനായാസേന മുക്തിദമ് കഥയിഷ്യേ സമാസേന തസ്യ ശക്യോ ന വിസ്തരഃ

ഗുരുവിന്റെ അനുഗ്രഹത്തിൽ നിന്ന് ജനിക്കുന്ന, ദിവ്യമായ, എളുപ്പത്തിൽ മോക്ഷം നൽകുന്ന ആ ജ്ഞാനം ഞാൻ സംക്ഷിപ്തമായി പറയാം; അതിന്റെ പൂര്‍ണ്ണ വിശദീകരണം സാധ്യമല്ല.

സിസൃക്ഷയാ പുരാവ്യക്താച്ഛിവഃ സ്ഥാണുര്മഹേശ്വരഃ സത്കാര്യകാരണോപേതസ്സ്വയമാവിരഭൂത്പ്രഭുഃ

പണ്ടെ, സൃഷ്ടിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്തിൽ, ശിവൻ എന്ന അചഞ്ചലനും മഹേശ്വരനും, സത്യമായ കാരണഫലങ്ങളോടെ, അവ്യക്തത്തിൽ നിന്ന് സ്വയം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.

ജനയാമാസ ച തദാ ഋഷിര്വിശ്വാധികഃ പ്രഭുഃ ദേവാനാം പ്രഥമം ദേവം ബ്രഹ്മാണം ബ്രഹ്മണസ്പതിമ്

അപ്പോൾ, സർവ്വവിശിഷ്ടനായ പ്രഭു, ദേവന്മാരിൽ ആദിയവനായ ബ്രഹ്മാവിനെ, വാഗ്ദേവതയുടെ അധിപതിയായ ബ്രഹ്മണസ്പതിയെ സൃഷ്ടിച്ചു.

ബ്രഹ്മാപി പിതരം ദേവം ജായമാനം ന്യവൈക്ഷത തം ജായമാനം ജനകോ ദേവഃ പ്രാപശ്യദാജ്ഞയാ

ബ്രഹ്മാവും, ജനിക്കുമ്പോൾ തന്നെ ദൈവപിതാവിനെ കണ്ടു; ദൈവജനകൻ, തന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, ജനനം നടക്കുന്ന സമയത്ത് അവനെ കണ്ടു.

ദൃഷ്ടോ രുദ്രേണ ദേവോ ഽസാവസൃജദ്വിശ്വമീശ്വരഃ വര്ണാശ്രമവ്യവസ്ഥാം ച ചകാര സ പൃഥക്പൃഥക്

രുദ്രൻ കണ്ട ദൈവം, ലോകം സൃഷ്ടിച്ചു, വർണ്ണാശ്രമ വ്യവസ്ഥകളും വ്യത്യസ്തമായി സ്ഥാപിച്ചു.

സോമം സസര്ജ യജ്ഞാര്ഥേ സോമാദ്ദ്യൌസ്സമജായത ധരാ ച വഹ്നിഃ സൂര്യശ്ച യജ്ഞോ വിഷ്ണുശ്ശചീപതിഃ

യജ്ഞത്തിനായി സോമനെ സൃഷ്ടിച്ചു; സോമനിൽ നിന്ന് ആകാശം, ആകാശത്തിൽ നിന്ന് ഭൂമി, അഗ്നി, സൂര്യൻ, യജ്ഞം, വിഷ്ണു, ശചീപതി എന്നിവ ജനിച്ചു.

തേ ചാന്യേ ച സുരാ രുദ്രം രുദ്രാധ്യായേന തുഷ്ടുവുഃ പ്രസന്നവദനസ്തസ്ഥൌ ദേവാനാമഗ്രതഃ പ്രഭുഃ

അവർയും മറ്റു ദേവതകളും രുദ്രനെ സ്തുതിച്ചപ്പോൾ, ദയാപൂർണ്ണമായ മുഖത്തോടെ പ്രഭു ദേവന്മാരുടെ മുന്നിൽ നിലകൊണ്ടു.

അപഹൃത്യ സ്വലീലാര്ഥം തേഷാം ജ്ഞാനം മഹേശ്വരഃ തമപൃച്ഛംസ്തതോ ദേവാഃ കോ ഭവാനിതി മോഹിതാഃ

സ്വന്തം ലീലക്കായി അവരുടെ ജ്ഞാനം മഹേശ്വരൻ അകറ്റി; അതിനുശേഷം ദേവന്മാർ ആശ്ചര്യത്തിൽ ചോദിച്ചു: 'നീ ആരാണ്?'

സോ ഽബ്രവീദ്ഭഗവാന്രുദ്രോ ഹ്യഹമേകഃ പുരാതനഃ

അപ്പോൾ ഭഗവാൻ രുദ്രൻ പറഞ്ഞു: 'ഞാനാണ് ഏകപുരാതനൻ.'

ഭവിഷ്യാമി ച മത്തോന്യോ വ്യതിരിക്തോ ന കശ്ചന അഹമേവ ജഗത്സര്വം തര്പയാമി സ്വതേജസാ

'ഞാനാണ് ഭാവിയിൽ ഉണ്ടാകുക, എന്നിൽ നിന്ന് വേറെയാരുമില്ല; ഞാൻ തന്നെ ഈ സർവ്വലോകം, എന്റെ തേജസ്സാൽ അതിനെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തുന്നു.'

മത്തോ ഽധികഃ സമോ നാസ്തി മാം യോ വേദ സ മുച്യതേ ഇത്യുക്ത്വാ ഭഗവാന്രുദ്രസ്തത്രൈവാംതരധത്ത സ അപശ്യംതസ്തമീശാനം സ്തുവംതശ്ചൈവ സാമഭിഃ

'എന്നിൽ നിന്ന് വലിയവനോ തുല്യനോ ഇല്ല; എന്നെ അറിയുന്നവൻ മോക്ഷം പ്രാപിക്കും.' എന്ന് പറഞ്ഞശേഷം ഭഗവാൻ രുദ്രൻ അവിടെയേ വെച്ച് അപ്രത്യക്ഷനായി; ദേവന്മാർ അവനെ കാണാതിരുന്നിട്ടും, സ്തുതികൾ കൊണ്ട് അവനെ പാടികൊണ്ടിരുന്നു.

വ്രതം പാശുപതം കൃത്വാ ത്വഥര്വശിരസി സ്ഥിതമ് ഭസ്മസംഛന്നസര്വാംഗാ ബഭൂവുരമരാസ്തദാ

അമരന്മാർ അതർവശിരസിൽ പ്രതിഷ്ഠിതമായ പാശുപതവ്രതം ആചരിച്ച്, ശരീരമാകെ ചാരുപൂശി നിന്നു.

അഥ തേഷാം പ്രസാദാര്ഥം പശൂനാം പതിരീശ്വരഃ

അവർക്കു കൃപയുണ്ടാകാൻ പാശുപതനായ മഹേശ്വരൻ അപ്പൊഴ് ദയയോടെ മുന്നോട്ട് വന്നു.

സഗണശ്ചോമയാ സാര്ധം സാന്നിധ്യമകരോത്പ്രഭുഃ യം വിനിദ്രാ ജിതശ്വാസാ യോഗിനോ ദഗ്ധകില്ബിഷാഃ

സ്വന്തം ഗണങ്ങളോടും ഉമയോടും കൂടെ, ആ പ്രഭു അവിടെയെത്തി. പാപമില്ലാത്ത, ഉറക്കം ഇല്ലാത്ത, ശ്വാസം നിയന്ത്രിച്ച യോഗികൾ ഹൃദയത്തിൽ ദർശിക്കുന്നവനാണ് അവൻ.

ഹൃദി പശ്യംതി തം ദേവം ദദൃശുര്ദേവപുംഗവാഃ യാമാഹുഃ പരമാം ശക്തിമീശ്വരേച്ഛാനുവര്തിനീമ്

ദേവതകളിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാർ, യോഗികൾ ഹൃദയത്തിൽ കാണുന്ന ആ ദൈവത്തെ നേരിൽ കണ്ടു. ഇശ്വരന്റെ ഇച്ഛയെ അനുസരിക്കുന്ന പരമശക്തിയെന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നവളെയും അവർ കണ്ടു.

താമപശ്യന്മഹേശസ്യ വാമതോ വാമലോചനാമ് യേ വിനിര്ധൂതസംസാരാഃ പ്രാപ്താഃ ശൈവം പരം പദമ്

സാംസാരികബന്ധങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ച് ശൈവപരമപദം നേടിയവർ, മഹേശന്റെ ഇടതുവശത്ത് നില്ക്കുന്ന ഇടതുകണ്ണുള്ളവളെ അവിടെ കണ്ടു.

നിത്യസിദ്ധാശ്ച യേ വാന്യം തേ ച ദൃഷ്ടാ ഗണേശ്വരാഃ അഥ തം തുഷ്ടുവുര്ദേവാ ദേവ്യാ സഹ മഹേശ്വരമ്

എപ്പോഴും സിദ്ധരായവരും ഗണനാഥന്മാരും അവളെ ദർശിച്ചു. പിന്നെ ദേവികൾക്കൊപ്പം ദേവന്മാർ മഹേശ്വരനെ സ്തുതിച്ചു.

സ്തോത്രൈര്മാഹേശ്വരൈര്ദിവ്യൈഃ ശ്രോതൈഃ പൌരാണികൈരപി ദേവോ ഽപി ദേവാനാലോക്യ ഘൃണയാ വൃഷഭധ്വജഃ

മഹേശ്വരനു സമർപ്പിച്ച ദിവ്യമായ സ്തോത്രങ്ങളാൽ, പുരാണങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പാട്ടുകളാൽ ദേവന്മാർ അവനെ വാഴ്ത്തി; ദേവന്മാരെ കണ്ടു കാളയുധധാരിയായ ഭഗവാൻ കരുണയോടെ നോക്കി.

തുഷ്ടോ ഽസ്മീത്യാഹ സുപ്രീതസ്സ്വഭാവമധുരാം ഗിരമ് അഥ സുപ്രീതമനസം പ്രണിപത്യ വൃഷധ്വജമ് അര്ഥമഹത്തമം ദേവാഃ പപ്രച്ഛുരിമമാദരാത്

‘ഞാൻ സംതൃപ്തനാണ്’ എന്നു സ്വാഭാവികമായി മധുരമായ വാക്കുകളിൽ പറഞ്ഞു. അതിനുശേഷം, ഹൃദയം സന്തോഷത്തോടെ, ദേവന്മാർ കാളയുധധാരിയെ നമസ്കരിച്ചു, വലിയൊരു കാര്യമായ ചോദ്യം ആദരപൂർവ്വം ചോദിച്ചു.

ഭഗവന്കേന മാര്ഗേണ പൂജനീയോ ഽസി ഭൂതലേ കസ്യാധികാരഃ പൂജായാം വക്തുമര്ഹസി തത്ത്വതഃ

‘ഭഗവൻ, ഭൂമിയിൽ ഏത് മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ നിങ്ങളെ ആരാധിക്കണം? ആരാണ് ഈ പൂജയ്ക്ക് യോഗ്യൻ? ദയവായി സത്യം പറയണം’ എന്ന് അവർ ചോദിച്ചു.

തതഃ സസ്മിതമാലോക്യ ദേവീം ദേവവരോഹരഃ സ്വരൂപം ദര്ശയാമാസ ഘോരം സൂര്യാത്മകം പരമ്

അപ്പോൾ ദേവതകളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഹരൻ, ദേവിയെ ചിരിച്ചുനോക്കി, ഭയങ്കരവും സൂര്യസ്വരൂപവുമായ പരമരൂപം അവിടെയിൽ പ്രകടിപ്പിച്ചു.

സര്വൈശ്വര്യഗുണോപേതം സര്വതേജോമയം പരമ് ശക്തിഭിര്മൂര്തിഭിശ്ചാംഗൈര്ഗ്രഹൈര്ദേവൈശ്ച സംവൃതമ്

സകല ഐശ്വര്യഗുണങ്ങളാലും നിറഞ്ഞ, പരമതേജസ്സാൽ തെളിഞ്ഞ, ശക്തികളും രൂപങ്ങളും അംഗങ്ങളും ഗ്രഹങ്ങളും ദേവതകളും ചുറ്റിപ്പറ്റിയ രൂപം.

അഷ്ടബാഹും ചതുര്വക്ത്രമര്ധനാരീകമദ്ഭുതമ് ദൃഷ്ട്വൈവമദ്ഭുതാകാരം ദേവാ വിഷ്ണുപുരോഗമാഃ

എട്ട് കൈകളും നാലു മുഖങ്ങളും അർദ്ധനാരീശ്വരസ്വരൂപവും ഉള്ള അത്ഭുതമായ ആ രൂപം കണ്ടു, വിഷ്ണുവിനെ മുന്നിൽ നിർത്തി ദേവന്മാർ അത്ഭുതപ്പെട്ടു.

ബുദ്ധ്വാ ദിവാകരം ദേവം ദേവീം ചൈവ നിശാകരമ് പഞ്ചഭൂതാനി ശേഷാണി തന്മയം ച ചരാചരമ്

ദേവനെ സൂര്യനായി, ദേവിയെ ചന്ദ്രനായി, അഞ്ചു ഭൂതങ്ങളും സകല ചലാചലങ്ങളുമെല്ലാം അവരിൽ നിന്നാണെന്ന് അവർ മനസ്സിലാക്കി.

ഏവമുക്ത്വാ നമശ്ചക്രുസ്തസ്മൈ ചാര്ഘ്യം പ്രദായ വൈ

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, അവർ അവനെ നമസ്കരിച്ചു, അർഘ്യം സമർപ്പിച്ചു.