ശിവപുരാണമ്

തസ്മാച്ഛക്തിമയം സര്വം ജഗത്സ്ഥാവരജംഗമമ് കലാ യാ പരമാ ശക്തിഃ കഥിതാ പരമാത്മനഃ

അതുകൊണ്ട് സഞ്ചരിക്കുന്നതും അചഞ്ചലവുമായ എല്ലാം ശക്തിമയമാണ്; പരമാത്മാവിന്റെ പരമശക്തിയായ കലാ എന്നതാണ് പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.

ഏവമേഷാ പരാ ശക്തിരീശ്വരേച്ഛാനുയായിനീ സ്ഥിരം ചരം ച യദ്വിശ്വം സൃജതീതി വിനിശ്ചയഃ

ഇങ്ങനെ, ഈ പരമശക്തി, ഈശ്വരന്റെ ഇച്ഛയെ അനുസരിച്ച്, നിലനിൽക്കുന്നതും സഞ്ചരിക്കുന്നതുമായ ലോകം മുഴുവൻ സൃഷ്ടിക്കുന്നു എന്നത് ഉറപ്പാണ്.

ജ്ഞാനക്രിയാ ചികീര്ഷാഭിസ്തിസൃഭിസ്സ്വാത്മശക്തിഭിഃ ശക്തിമാനീശ്വരഃ ശശ്വദ്വിശ്വം വ്യാപ്യാധിതിഷ്ഠതി

ജ്ഞാനം, കർമ്മം, ആഗ്രഹം എന്നിങ്ങനെയുള്ള മൂന്നു സ്വത്വശക്തികളാൽ, ശക്തിയുള്ള ഈശ്വരൻ എല്ലായ്പ്പോഴും ലോകം മുഴുവൻ വ്യാപിച്ച് നിലനിര്‍ത്തുന്നു.

ഇദമിത്ഥമിദം നേത്ഥം ഭവേദിത്യേവമാത്മികാ ഇച്ഛാശക്തിര്മഹേശസ്യ നിത്യാ കാര്യനിയാമികാ

'ഇത് ഇങ്ങനെ ആകട്ടെ, ഇത് അങ്ങനെ ആകരുത്' എന്ന സ്വഭാവമുള്ള മഹേശ്വരന്റെ ഇച്ഛാശക്തി ശാശ്വതവും എല്ലാ ഫലങ്ങൾക്കും നിയന്ത്രകവുമാണ്.

ജ്ഞാനശക്തിസ്തു തത്കാര്യം കരണം കാരണം തഥാ പ്രയോജനം ച തത്ത്വേന ബുദ്ധിരൂപാധ്യവസ്യതി

ജ്ഞാനശക്തി യഥാർത്ഥത്തിൽ ഫലവും ഉപകരണവും കാരണം ഉദ്ദേശവും ബുദ്ധിരൂപത്തിൽ നിർണയിക്കുന്നു.

യഥേപ്സിതം ക്രിയാശക്തിര്യഥാധ്യവസിതം ജഗത് കല്പയത്യഖിലം കാര്യം ക്ഷണാത്സംകല്പരൂപിണീ

സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരം പ്രവർത്തനശക്തി ഒരു നിമിഷത്തിൽ തന്നെ സകലവും സങ്കല്പരൂപത്തിൽ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.

യഥാ ശക്തിത്രയോത്ഥാനം ശക്തിപ്രസവധര്മിണീ ശക്ത്യാ പരമയാ നുന്നാ പ്രസൂതേ സകലം ജഗത്

മൂന്നു ശക്തികൾ ഉദയിക്കുന്നത് ശക്തിയുടെ സ്വഭാവമാണ്; അതുപോലെ പരമശക്തിയുടെ പ്രേരണയിൽ സകല ലോകങ്ങളും ഉൽപത്തിയാകുന്നു.

ഏവം ശക്തിസമായോഗാച്ഛക്തിമാനുച്യതേ ശിവഃ ശക്തിശക്തിമദുത്ഥം തു ശാക്തം ശൈവമിദം ജഗത്

ഇങ്ങനെ ശക്തിയുമായി ഐക്യമായതിനാൽ ശിവന് ശക്തിയുള്ളവൻ എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്; ശക്തിയും ശക്തിമാനുമായ് ഉദിച്ച ഈ ലോകം ശാക്തവും ശൈവവുമാണ്.

യഥാ ന ജായതേ പുത്രഃ പിതരം മാതരം വിനാ തഥാ ഭവം ഭവാനീം ച വിനാ നൈതച്ചരാചരമ് സ്ത്രീപുംസപ്രഭവം വിശ്വം സ്ത്രീപുംസാത്മകമേവ ച

പിതാവും മാതാവും ഇല്ലാതെ മകനു ജനനം സംഭവിക്കാത്തതുപോലെ ഭവനും ഭവാനിയും ഇല്ലാതെ ഈ ചലനചലജഗതും ഉണ്ടാകില്ല; സ്ത്രീയും പുരുഷനും ചേർന്നാണ് ലോകം ഉൽഭവിക്കുന്നത്, അതിനാൽ തന്നെ അതിന് സ്ത്രീപുരുഷസ്വഭാവം ഉണ്ട്.

സ്ത്രീപുംസയോര്വിഭൂതിശ്ച സ്ത്രീപുംസാഭ്യാമധിഷ്ഠിതമ് പരമാത്മാ ശിവഃ പ്രോക്തശ്ശിവാ സാ ച പ്രകീര്തിതാ

സ്ത്രീയും പുരുഷനും തമ്മിലുള്ള പ്രകടനം ഇരുവരാലും നിലനിൽക്കുന്നു; പരമാത്മാവ് ശിവൻ എന്നും അവളെ ശിവാ എന്നും വിളിക്കുന്നു.

ശിവസ്സദാശിവഃ പ്രോക്തഃ ശിവാ സാ ച മനോന്മനീ ശിവോ മഹേശ്വരോ ജ്ഞേയഃ ശിവാ മായേതി കഥ്യതേ

ശിവനെ സദാശിവൻ എന്നും അവളെ മനോന്മനി എന്നും പറയുന്നു; ശിവൻ മഹേശ്വരൻ എന്നും ശിവയെ മായ എന്നും വിളിക്കുന്നു.

പുരുഷഃ പരമേശാനഃ പ്രകൃതിഃ പരമേശ്വരീ രുദ്രോ മഹേശ്വരസ്സാക്ഷാദ്രുദ്രാണീ രുദ്രവല്ലഭാ

പുരുഷൻ പരമേശ്വരൻ, പ്രകൃതി പരമേശ്വരി; രുദ്രൻ മഹേശ്വരൻ തന്നെയാണ്, രുദ്രാണി രുദ്രന്റെ പ്രിയയാണ്.

വിഷ്ണുര്വിശ്വേശ്വരോ ദേവോ ലക്ഷ്മീര്വിശ്വേശ്വരപ്രിയാ ബ്രഹ്മാ ശിവോ യദാ സ്രഷ്ടാ ബ്രഹ്മാണീ ബ്രഹ്മണഃ പ്രിയാ

വിഷ്ണു വിശ്വേശ്വരൻ, ലക്ഷ്മി വിശ്വേശ്വരന്റെ പ്രിയ; ബ്രഹ്മാവ് സ്രഷ്ടാവായപ്പോൾ ശിവൻ ബ്രഹ്മാവാണ്, ബ്രഹ്മാണി ബ്രഹ്മാവിന്റെ പ്രിയയാണ്.

ഭാസ്കരോ ഭഗവാഞ്ഛംഭുഃ പ്രഭാ ഭഗവതീ ശിവാ മഹേംദ്രോ മന്മഥാരാതിഃ ശചീ ശൈലേന്ദ്രകന്യകാ

ഭാസ്കരൻ ഭാഗ്യവാൻ ശംഭു, അവന്റെ പ്രകാശം ഭാഗ്യവതി ശിവ; മഹേന്ദ്രൻ മന്മഥാരാതി, ശചി ശൈലേന്ദ്രകുമാരി.

ജാതവേദാ മഹാദേവഃ സ്വാഹാ ശര്വാര്ധദേഹിനീ യമസ്ത്രിയംബകോ ദേവസ്തത്പ്രിയാ ഗിരികന്യകാ

ജാതവേദസ് മഹാദേവൻ, സ്വാഹ ശർവ്വന്റെ അർദ്ധദേഹിനി; യമൻ ത്രിയംബകൻ ദേവൻ, അവന്റെ പ്രിയ ഗിരികുമാരി.

നിരൃതിര്ഭഗവാനീശോ നൈരൃതീ നഗനംദനീ വരുണോ ഭഗവാന്രുദ്രോ വാരുണീ ഭൂധരാത്മജാ

നിരൃതി ഭാഗവാൻ ഈശൻ, നായൃതി പർവ്വതപുത്രി; വരുണൻ ഭാഗവാൻ രുദ്രൻ, വാർുണി ഭൂധരാത്മജ.

ബാലേംദുശേഖരോ വായുഃ ശിവാ ശിവമനോഹരാ യക്ഷോ യജ്ഞശിരോഹര്താ ഋദ്ധിര്ഹിമഗിരീന്ദ്രജാ

ബാലചന്ദ്രശേഖരൻ വായു, ശിവ ശിവമനോഹര; യക്ഷൻ യജ്ഞശിരഃഹർത്താവ്, ഋദ്ധി ഹിമഗിരീന്ദ്രജ.

ചംദ്രാര്ധശേഖരശ്ചംദ്രോ രോഹിണീ രുദ്രവല്ലഭാ ഈശാനഃ പരമേശാനസ്തദാര്യാ പരമേശ്വരീ

ചന്ദ്രാർദ്ധശേഖരൻ ചന്ദ്രൻ, രോഹിണി രുദ്രന്റെ പ്രിയ; ഈശാനൻ പരമേശ്വരൻ, അവന്റെ ആര്യ പരമേശ്വരി.

അനംതവലയോ ഽനംതോ ഹ്യനംതാനംതവല്ലഭാ കാലാഗ്നിരുദ്രഃ കാലാരിഃ കാലീ കാലാംതകപ്രിയാ

അനന്തവലയധാരി അനന്തൻ, അനന്തയുടെ പ്രിയ അനന്ത; കാലാഗ്നിരുദ്രൻ കാലാരിച്, കാളി കാലാന്തകപ്രിയ.

പുരുഷാഖ്യോ മനുശ്ശംഭുഃ ശതരൂപാ ശിവപ്രിയാ ദക്ഷസ്സാക്ഷാന്മഹാദേവഃ പ്രസൂതിഃ പരമേശ്വരീ

പുരുഷ എന്നറിയപ്പെടുന്നവൻ മനു ശംഭു; ശതരൂപ ശിവപ്രിയ; ദക്ഷൻ മഹാദേവൻ തന്നെയാണ്, പ്രസൂതി പരമേശ്വരി.

രുചിര്ഭവോ ഭവാനീ ച ബുധൈരാകൂതിരുച്യതേ ഭൃഗുര്ഭഗാക്ഷിഹാ ദേവഃ ഖ്യാതിസ്ത്രിനയനപ്രിയാ

രുചി ഭവൻ, ഭവാനി ബുദ്ധിമാന്മാർ ആകൂതി എന്നു വിളിക്കുന്നു; ഭൃഗു ഭാഗാക്ഷിഹാ ദേവൻ, ഖ്യാതി ത്രിനയനപ്രിയ.

മരീചിഭഗവാന്രുദ്രഃ സംഭൂതിശ്ശര്വവല്ലഭാ ഗംഗാധരോ ഽംഗിരാ ജ്ഞേയഃ സ്മൃതിഃ സാക്ഷാദുമാ സ്മൃതാ

മരീചി ഭാഗവാൻ രുദ്രൻ, സംഭൂതി ശർവ്വവല്ലഭ; ഗംഗാധരൻ അംഗിരാസ് എന്നറിയപ്പെടുന്നു, സ്മൃതി ഉമാ എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്.

പുലസ്ത്യഃ ശശഭൃന്മൌലിഃ പ്രീതിഃ കാംതാ പിനാകിനഃ പുലഹസ്ത്രിപുരധ്വംസീ തത്പ്രിയാ തു ശിവപ്രിയാ

പുലസ്ത്യൻ ശശഭൃത്മൗലി, പ്രീതി പിനാകിയുടെ പ്രിയ; പുലഹൻ ത്രിപുരനാശകൻ, അവന്റെ പ്രിയ ശിവപ്രിയ.

ക്രതുധ്വംസീ ക്രതുഃ പ്രോക്തഃ സംനതിര്ദയിതാ വിഭോഃ ത്രിനേത്രോ ഽത്രിരുമാ സാക്ഷാദനസൂയാ സ്മൃതാ ബുധൈഃ

യാഗങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്നവനെയാണ് യാഗം എന്ന് വിളിക്കുന്നത്; ഭക്തിയാണ് പ്രഭുവിന് ഏറ്റവും പ്രിയം; മൂന്നുകണ്ണുള്ളവൻ ഇവിടെ അങ്ങനെ അല്ല; ഉമാദേവിയെ ജ്ഞാനികൾ അനസൂയ എന്ന പേരിൽ ഓർക്കുന്നു.

കശ്യപഃ കാലഹാ ദേവോ ദേവമാതാ മഹേശ്വരീ വസിഷ്ഠോ മന്മഥാരാതിര്ദേവീ സാക്ഷാദരുംധതീ

കശ്യപൻ കാലഹരണനായ ദേവനാണ്; ദേവമാതാവ് മഹേശ്വരിയാണ്; വസിഷ്ഠൻ മന്മഥന്റെ ശത്രുവാണ്; ദേവി അരുന്ധതിയാണെന്ന് സത്യമായും പറയുന്നു.

ശംകരഃ പുരുഷാസ്സര്വേ സ്ത്രിയസ്സര്വാ മഹേശ്വരീ സര്വേ സ്ത്രീപുരുഷാസ്തസ്മാത്തയോരേവ വിഭൂതയഃ

ശംകരൻ എല്ലാ പുരുഷന്മാരും ആകുന്നു; എല്ലാ സ്ത്രീകളും മഹേശ്വരിയാണ്; അതിനാൽ എല്ലാ സ്ത്രീപുരുഷന്മാരും അവരുടേതായ പ്രകടനങ്ങളാണ്.

വിഷയീ ഭഗവാനീശോ വിഷയഃ പരമേശ്വരീ ശ്രാവ്യം സര്വമുമാരൂപം ശ്രോതാ ശൂലവരായുധഃ

ഭഗവാൻ ആസ്വാദകനാണ്; പരമേശ്വരി ആസ്വാദ്യമായത്; കേൾക്കേണ്ടതെല്ലാം ഉമയുടെ രൂപമാണ്; കേൾക്കുന്നവൻ ത്രിശൂലധാരിയാണ്.

പ്രഷ്ടവ്യം വസ്തുജാതം തു ധത്തേ ശംകരവല്ലഭാ പ്രഷ്ടാ സ ഏവ വിശ്വാത്മാ ബാലചന്ദ്രാവതംസകഃ

ചോദിക്കേണ്ടതെല്ലാം ശംകരന്റെ പ്രിയയായവൾ കൈവശം വയ്ക്കുന്നു; ചോദിക്കുന്നവൻ ചന്ദ്രക്കല അലങ്കരിച്ച സർവ്വാത്മാവാണ്.

ദ്രഷ്ടവ്യം വസ്തുരൂപം തു ബിഭര്തി വക്തവല്ലഭാ ദ്രഷ്ടാ വിശ്വേശ്വരോ ദേവഃ ശശിഖംഡശിഖാമണിഃ

കാണേണ്ടതെല്ലാം സംസാരിക്കുന്നവന്റെ പ്രിയയായവൾ വഹിക്കുന്നു; കാണുന്നവൻ വിശ്വേശ്വരനായ ദേവൻ, ശശിഖണ്ഡം ധരിച്ചവൻ.