ശിവപുരാണമ്

കഥം ച ലബ്ധവിജ്ഞാനസ്തപശ്ചരണപര്വണി രുദ്രാഗ്നേര്യത്പരം വീര്യം ലഭേ ഭസ്മ സ്വരക്ഷകമ്

തപസ്സിലൂടെ ജ്ഞാനം നേടിയ ശേഷം, അവൻ എങ്ങനെ രുദ്രന്റെ അഗ്നിയുടെ പരമശക്തിയായ, സ്വയം രക്ഷിക്കുന്ന ഭസ്മം ലഭിച്ചു?

ന ഹ്യേഷ ശിശുകഃ കശ്ചിത്പ്രാകൃതഃ കൃതവാംസ്തപഃ മുനിവര്യസ്യ തനയോ വ്യാഘ്രപാദസ്യ ധീമതഃ

ഈ കുഞ്ഞ് സാധാരണയൊരാളല്ല; തപസ്സ് ചെയ്തവനല്ല. മഹാനായ, ജ്ഞാനിയിൽ മുന്നിൽ നിൽക്കുന്ന വ്യാഘ്രപാദമുനിയുടെ പുത്രനാണ് അവൻ.

ജന്മാന്തരേണ സംസിദ്ധഃ കേനാപി ഖലു ഹേതുനാ സ്വപദപ്രച്യുതോ ദിഷ്ട്യാ പ്രാപ്തോ മുനികുമാരതാമ്

മുൻജന്മത്തിൽ ഏതോ കാരണത്താൽ സിദ്ധിയായവൻ, വിധിയുടെ ഫലമായി തന്റെ യഥാർത്ഥ നിലയിൽ നിന്ന് മാറി, ഒരു മുനിയുടെ മകനെന്ന നിലയിലേക്ക് എത്തി.

മഹാദേവപ്രസാദസ്യ ഭാഗ്യാപന്നസ്യ ഭാവിനഃ ദുഗ്ധാഭിലാഷപ്രഭവദ്വാരതാമഗമത്തപഃ

മഹാദേവന്റെ അനുഗ്രഹവും, തന്റെ ഭാഗ്യവും കൊണ്ടു, അവൻ പാലിന് വേണ്ടി ആഗ്രഹിച്ച് കഠിനതപം ചെയ്തു.

അതഃ സര്വഗണേശത്വം കുമാരത്വം ച ശാശ്വതമ് സഹ ദുഗ്ധാബ്ധിനാ തസ്മൈ പ്രദദൌ ശംകരഃ സ്വയമ്

അതിനാൽ, പാലിന്റെ സമുദ്രത്തോടൊപ്പം, ശംകരൻ തന്നെ അവന്‍ എല്ലാ ഗണങ്ങളുടെ അധിപതിത്വവും ശാശ്വതമായ യൗവനവും നല്‍കി.

തസ്യ ജ്ഞാനാഗമോപ്യസ്യ പ്രസാദാദേവ ശാംകരാത് കൌമാരം ഹി പരം സാക്ഷാജ്ജ്ഞാനം ശക്തിമയം വിദുഃ

അവന്‍ ആ പവിത്രജ്ഞാനം പോലും ശംകരന്റെ കൃപയാല്‍ മാത്രമാണ് ലഭിച്ചത്. കാരണം, നേരിട്ട് പ്രകടമാകുന്ന പരമജ്ഞാനം, അതായത് ശക്തിയാല്‍ നിറഞ്ഞ കൌമാരന്റെ ജ്ഞാനമാണ്.

ശിവശാസ്ത്രപ്രവക്തൃത്വമപി തസ്യ ഹി തത്കൃതമ് കുമാരോ മുനിതോ ലബ്ധജ്ഞാനാബ്ധിരിവ നന്ദനഃ

ശിവന്റെ ശാസ്ത്രങ്ങള്‍ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതും അതിനാല്‍ തന്നെയാണ്. കൌമാരന്‍ മുനിയുടെ കൈവശം നിന്ന ജ്ഞാനസമുദ്രം നേടിയതുപോലെ ആനന്ദം നിറഞ്ഞവനായിരുന്നു.

ദൃഷ്ടം തു കാരണം തസ്യ ശിവജ്ഞാനസമന്വയേ സ്വമാതൃവചനം സാക്ഷാച്ഛോകജം ക്ഷീരകാരണാത്

അവന് ശിവജ്ഞാനത്തില്‍ ലയിച്ചിരിക്കുന്നതിന്റെ കാരണം വ്യക്തമാണ്: അമ്മയുടെ ദുഃഖത്തില്‍ നിന്നു നേരിട്ട് ഉരുത്തിരിഞ്ഞ വാക്കുകളാണ് അതിന് കാരണം, പാല്‍ ഉണ്ടാകുന്നതുപോലെ.

കദാചിത്ക്ഷീരമത്യല്പം പീതവാന്മാതുലാശ്രമേ ഈര്ഷയയാ മാതുലസുതം സംതൃപ്തക്ഷീരമുത്തമമ്

ഒരു ദിവസം, മാമാവിന്റെ ആശ്രമത്തില്‍ താമസിക്കുമ്പോള്‍, മാമാവിന്റെ മകനു നല്ല പാല്‍ ലഭിച്ചതു കണ്ടു അസൂയയോടെ, ഉപമന്യു വളരെ കുറച്ച് പാല്‍ മാത്രം കുടിച്ചു.

പീത്വാ സ്ഥിതം യഥാകാമം ദൃഷ്ട്വാ വൈ മാതുലാത്മജമ് ഉപമന്യുര്വ്യാഘ്രപാദിഃ പ്രീത്യാ പ്രോവാച മാതരമ്

തനിക്കിഷ്ടം പോലെ പാല്‍ കുടിച്ച ശേഷം, മാമാവിന്റെ മകന്‍ സന്തോഷത്തോടെ ഇരിക്കുന്നതു കണ്ടു, വ്യാഘ്രപാദന്റെ മകനായ ഉപമന്യു സന്തോഷത്തോടെ അമ്മയോടു പറഞ്ഞു.

മാതര്മാതര്മഹാഭാഗേ മമ ദേഹി തപസ്വിനി ഗവ്യം ക്ഷീരമതിസ്വാദു നാല്പമുഷ്ണം പിബാമ്യഹമ്

"അമ്മേ, മഹാഭാഗ്യവതിയായ വ്രതസ്ഥയേ, ദയവായി എനിക്ക് പശുവിന്റെ പാല്‍ തരിക. കുറച്ച് ഉണങ്ങിയ പാല്‍ എനിക്ക് ആവശ്യമില്ല, എനിക്ക് അതിവിശിഷ്ടമായ മധുരമുള്ള പാല്‍ വേണം."

തച്ഛ്രുത്വാ പുത്രവചനം തന്മാതാ ച തപസ്വിനീ വ്യാഘ്രപാദസ്യ മഹിഷീ ദുഃഖമാപത്തദാ ച സാ

മകന്റെ വാക്കുകള്‍ കേട്ടപ്പോള്‍, വ്യാഘ്രപാദന്റെ ഭാര്യയായ വ്രതസ്ഥയായ അമ്മയ്ക്ക് വലിയ ദുഃഖം തോന്നി.

ഉപലാല്യാഥ സുപ്രീത്യാ പുത്രമാലിംഗ്യ സാദരമ് ദുഃഖിതാ വിലലാപാഥ സ്മൃത്വാ നൈര്ധന്യമാത്മനഃ

ശ്രദ്ധയോടെ മകനെ ആലിംഗനം ചെയ്ത് സ്നേഹത്തോടെ തഴുകി, അവള്‍ ദാരിദ്ര്യം ഓര്‍ത്തു ദുഃഖത്തോടെ കരഞ്ഞു.

സ്മൃത്വാസ്മൃത്വാ പുനഃ ക്ഷീരമുപമന്യുസ്സ ബാലകഃ ദേഹി ദേഹീതി താമാഹ രുദ്രന്ഭൂയോ മഹാദ്യുതിഃ

പാല്‍ ഓര്‍ത്തും മറന്നും വീണ്ടും വീണ്ടും, ഉപമന്യു എന്ന ബാലന്‍ അമ്മയോടു വീണ്ടും വീണ്ടും "തരൂ, തരൂ" എന്നു പറഞ്ഞു, രുദ്രനെപ്പോലെ മഹാതേജസ്സോടെ.

തദ്ധഠം സാ പരിജ്ഞായ ദ്വിജപത്നീ തപസ്വിനീ ശാന്തയേ തദ്ധഠസ്യാഥ ശുഭോപായമരീരചത്

അവന്റെ ആവശ്യം മനസ്സിലാക്കി, ആ വ്രതസ്ഥയായ ദ്വിജപത്നി, അവന്റെ ആവശ്യം ശമിപ്പിക്കാനായി നല്ലൊരു വഴി കണ്ടെത്തി.

ഉഞ്ഛവൃത്ത്യാര്ജിതാന്ബീജാന്സ്വയം ദൃഷ്ട്വാ ച സാ തദാ ബീജപിഷ്ടമഥാലോഡ്യ തോയേന കലഭാഷിണീ

അവള്‍ അന്നത്തെ ഉഞ്ചവൃത്തി വഴി സമ്പാദിച്ച വിത്തുകള്‍ കണ്ടു, അവയെ അരച്ചു വെള്ളത്തില്‍ കലക്കി, മൃദുവായി സംസാരിച്ചു.

ഏഹ്യേഹി മമ പുത്രേതി സാമപൂര്വം തതസ്സുതമ് ആലിംഗ്യാദായ ദുഃഖാര്താ പ്രദദൌ കൃത്രിമം പയഃ

"വാ, വാ, മകനേ" എന്നു സ്നേഹപൂര്‍വം വിളിച്ച്, മകനെ ആലിംഗനം ചെയ്തു, ദുഃഖഭാരത്തോടെ കൃത്രിമപാല്‍ അവന് നല്‍കി.

പീത്വാ ച കൃത്രിമം ക്ഷീരം മാത്രാം ദത്തം സ ബാലകഃ നൈതത്ക്ഷീരമിതി പ്രാഹ മാതരം ചാതിവിഹ്വലഃ

അമ്മ നല്‍കിയ കൃത്രിമപാല്‍ കുടിച്ച ശേഷം, ആ ബാലന്‍ അതീവ ദുഃഖത്തോടെ, "ഇത് പാല്‍ അല്ല" എന്നു അമ്മയോട് പറഞ്ഞു.

ദുഃഖിതാ സാ തദാ പ്രാഹ സംപ്രേക്ഷ്യാഘ്രായ മൂര്ധനി സമാര്ജ്യ നേത്ര പുത്രസ്യ കരാഭ്യാം കമലായതേ

അവളെ ദുഃഖം നിറഞ്ഞവളായി, മകനെ നോക്കി തലയില്‍ മണമേറ്റു, കമലപോലെയുള്ള കണ്ണുകള്‍ കൈകൊണ്ട് തേച്ചു, സംസാരിച്ചു.

തടിനീ രത്നപൂര്ണാസ്താസ്സ്വര്ഗപാതാലഗോചരാഃ ഭാഗ്യഹീനാ ന പശ്യന്തി ഭക്തിഹീനാശ്ച യേ ശിവേ

സ്വര്‍ഗ്ഗത്തിലും പാതാളത്തിലും എത്താവുന്ന, രത്നങ്ങളാല്‍ നിറഞ്ഞ നദികള്‍ ഉണ്ട്; പക്ഷേ, ഭാഗ്യം ഇല്ലാത്തവര്‍ക്കും ശിവനില്‍ ഭക്തിയില്ലാത്തവര്‍ക്കും അവ കാണാനാവില്ല.

രാജ്യം സ്വര്ഗം ച മോക്ഷം ച ഭോജനം ക്ഷീരസംഭവമ് ന ലഭന്തേ പ്രിയാണ്യേഷാം ന തുഷ്യതി യദാ ശിവഃ

രാജ്യം, സ്വര്‍ഗ്ഗം, മോക്ഷം, പാല്‍ നിന്നുണ്ടാകുന്ന ഭക്ഷണം — ശിവന്‍ സന്തോഷിക്കുന്നില്ലെങ്കില്‍ ഇവയൊന്നും പ്രിയപ്പെട്ടവരെ ലഭിക്കില്ല.

ഭവപ്രസാദജം സര്വം നാന്യദ്ദേവപ്രസാദജമ് അന്യദേവേഷു നിരതാ ദുഃഖാര്താ വിഭ്രമന്തി ച

എല്ലാം ഭവന്റെ കൃപയാല്‍ മാത്രമാണ് ലഭിക്കുന്നത്; മറ്റുദേവന്മാരുടെ അനുഗ്രഹത്തില്‍ നിന്നല്ല. മറ്റുദേവന്മാരില്‍ ലീനരായവര്‍ ദുഃഖത്തില്‍ ആകുലരായി ഭ്രമിച്ചു നടക്കുന്നു.

ക്ഷീരം തത്ര കുതോ ഽസ്മാകം വനേ നിവസതാം സദാ ക്വ ദുഗ്ധസാധനം വത്സ ക്വ വയം വനവാസിനഃ

നാം എല്ലായ്പ്പോഴും കാട്ടില്‍ താമസിക്കുന്നവരല്ലേ, ഇവിടെ എങ്ങനെ പാല്‍ കിട്ടും? മകനേ, പാല്‍ കിട്ടാനുള്ള മാര്‍ഗ്ഗം എവിടെ? കാട്ടില്‍ കഴിയുന്ന നാം എവിടെ?

കൃത്സ്നാഭാവേന ദാരിദ്ര്യാന്മയാ തേ ഭാഗ്യഹീനയാ മിഥ്യാദുഗ്ധമിദം ദത്തമ്പിഷ്ടമാലോഡ്യ വാരിണാ

എന്റെ പൂർണ്ണ ദാരിദ്ര്യത്താൽ, ഭാഗ്യം ഇല്ലാത്തവളായ ഞാൻ, വെള്ളം കലർത്തി ചതിച്ചുപോലും ഈ പാൽ നിന്നെക്കായി കൊടുത്തിരിക്കുന്നു.

ത്വം മാതുലഗൃഹേ സ്വല്പം പീത്വാ സ്വാദു പയഃ ശൃതമ് ജ്ഞാത്വാ സ്വാദു ത്വയാ പീതം തജ്ജാതീയമനുസ്മരന്

നിന്റെ അമ്മാവന്റെ വീട്ടിൽ നീ കുറച്ച് തിളപ്പിച്ച ശുദ്ധവും മധുരവുമായ പാൽ കുടിച്ചു. അതിന്റെ രുചി അറിഞ്ഞ് നീ അതു കുടിച്ചു, ഇപ്പോൾ അതേപോലെയുള്ളതിനെ ഓർക്കുന്നു.

ദത്തം ന പയ ഇത്യുക്ത്വാ രുദന് ദുഃഖീകരോഷി മാമ് പ്രസാദേന വിനാ ശംഭോ പയസ്തവ ന വിദ്യതേ

‘ഇത് പാൽ അല്ല’ എന്ന് പറഞ്ഞ് നീ കരയുകയും എന്നെ ദുഃഖിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ശംഭുവിന്റെ കൃപ ഇല്ലാതെ, നിനക്ക് പാൽ ലഭിക്കില്ല.

പാദപംകജയോസ്തസ്യ സാമ്ബസ്യ സഗണസ്യ ച ഭക്ത്യാ സമര്പിതം യത്തത്കാരണം സര്വസമ്പദാമ്

സാംബനും അവന്റെ അനുചിതരും ഉള്ള കമലപാദങ്ങളിൽ ഭക്തിയോടെ സമർപ്പിക്കുന്നതൊക്കെയും എല്ലാ ഐശ്വര്യത്തിന്റെയും കാരണം ആകുന്നു.

അധുനാ വസുദോസ്മാഭിര്മഹാദേവോ ന പൂജിതഃ സകാമാനാം യഥാകാമം യഥോക്തഫലദായകഃ

ഇപ്പോൾ ഞങ്ങൾ ധനസഹിതം മഹാദേവനെ ആരാധിച്ചിട്ടില്ല. ആഗ്രഹമുള്ളവർക്കു അവരുടെ ഇഷ്ടപ്രകാരം ഫലം നൽകുന്നവനാണ് അദ്ദേഹം.

ധനാന്യുദ്ദിശ്യ നാസ്മാഭിരിതഃ പ്രാഗര്ചിതഃ ശിവഃ അതോ ദരിദ്രാസ്സംജാതാ വയം തസ്മാന്ന തേ പയഃ

ധനം ലഭിക്കാനായി ഞങ്ങൾ ഇവിടെ മുമ്പ് ശിവനെ ആരാധിച്ചിട്ടില്ല. അതിനാലാണ് ഞങ്ങൾ ദരിദ്രരായത്, അതുകൊണ്ടാണ് നിനക്ക് പാൽ ഇല്ലാത്തത്.