ശിവപുരാണമ്

തത്ത്വാദിഭൂതപര്യന്തം ശരീരാദിഷ്വതന്ദ്രിതഃ വ്യാപ്യാധിതിഷ്ഠതി ശിവസ്തതോ രുദ്ര ഇതസ്തതഃ

തത്വം മുതൽ ഭൂതങ്ങൾ വരെ, ശരീരം മുതലായവയിൽ ശിവൻ അശ്രാന്തമായി വ്യാപിച്ചു നിലകൊള്ളുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് അവിടത്തെക്കും ഇവിടത്തെക്കും രുദ്രൻ എന്നു പറയുന്നത്.

ജഗതഃ പിതൃഭൂതാനാം ശിവോ മൂര്ത്യാത്മനാമപി പിതൃഭാവേന സര്വേഷാം പിതാമഹ ഉദീരിതഃ

ലോകത്തിന്റെയും രൂപം ധരിച്ചവരുടെയും പിതാവാണ് ശിവൻ. പിതൃത്വം കൊണ്ടു എല്ലാവർക്കും പിതാമഹൻ എന്നാണവനെ വിളിക്കുന്നത്.

നിദാനജ്ഞോ യഥാ വൈദ്യോ രോഗസ്യ വിനിവര്തകഃ ഉപായൈര്ഭേഷജൈസ്തദ്വല്ലയഭോഗാധികാരതഃ

ഒരു വൈദ്യൻ രോഗത്തിന്റെ കാരണവും അതിന്റെ പരിഹാരവും അറിയുന്നതുപോലെ, അനുഭവങ്ങളിൽ പൂർണ്ണാധികാരം കൊണ്ടു ശിവനും അങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

സംസാരസ്യേശ്വരോ നിത്യം സമൂലസ്യ നിവര്തകഃ സംസാരവൈദ്യ ഇത്യുക്തഃ സര്വതത്ത്വാര്ഥവേദിഭിഃ

സംസാരത്തിന്റെ ശാശ്വതനായ ഇടപാടുകാരനും അതിന്റെ മൂലത്തിൽ നിന്ന് അതിനെ അകറ്റുന്നവനുമാണ് ശിവൻ. എല്ലാ തത്വങ്ങൾ അറിയുന്നവർ അവനെ സംസാരവൈദ്യൻ എന്നു വിളിക്കുന്നു.

ദശാര്ഥജ്ഞാനസിദ്ധ്യര്ഥമിന്ദ്രിയേഷ്വേഷു സത്സ്വപി ത്രികാലഭാവിനോ ഭാവാന്സ്ഥൂലാന്സൂക്ഷ്മാനശേഷതഃ

പത്തു അർത്ഥങ്ങളുടെ ജ്ഞാനം നേടുന്നതിനായി, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, ഭാവങ്ങൾ — സ്ഥൂലവും സൂക്ഷ്മവും, ഭൂതകാലം, വർത്തമാനം, ഭാവി എന്നിവ — എല്ലാം അവൻ പൂർണ്ണമായി അറിയുന്നു.

അണവോ നൈവ ജാനന്തി മായയൈവ മലാവൃതാഃ അസത്സ്വപി ച സര്വേഷു സര്വാര്ഥജ്ഞാനഹേതുഷു

അണുസ്വഭാവമുള്ള ജീവന്മാര്ക്ക് മായയാൽ മലമൂടപ്പെട്ടതിനാൽ അവർക്ക് അറിയാൻ കഴിയില്ല. സത്യമല്ലാത്തവയിലും, എല്ലാം അറിയാനുള്ള കാരണങ്ങളിലുമാണ് അവർക്കു അജ്ഞത.

യദ്യഥാവസ്ഥിതം വസ്തു തത്തഥൈവ സദാശിവഃ അയത്നേനൈവ ജാനാതി തസ്മാത്സര്വജ്ഞ ഉച്യതേ

എന്ത് സ്ഥിതിയിലാണോ വസ്തു, അതുപോലെയെല്ലാം സദാശിവൻ യാതൊരു ശ്രമവുമില്ലാതെ അറിയുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് അവനെ സർവജ്ഞൻ എന്നു വിളിക്കുന്നത്.

സര്വാത്മാ പരമൈരേഭിര്ഗുണൈര്നിത്യസമന്വയാത് സ്വസ്മാത്പരാത്മവിരഹാത്പരമാത്മാ ശിവഃ സ്വയമ്

ശിവൻ എല്ലാ ആത്മാക്കളുടെയും ആത്മാവാണ്, ഈ പരമഗുണങ്ങളുമായി എപ്പോഴും ഏകതയിൽ. അവനിൽ അതിനേക്കാൾ ഉയർന്ന ആത്മാവ് ഇല്ല; അതുകൊണ്ടു തന്നെ ശിവൻ പരമാത്മാവാണ്.

നാമാഷ്ടകമിദം ചൈവ ലബ്ധ്വാചാര്യപ്രസാദതഃ നിവൃത്ത്യാദികലാഗ്രന്ഥിം ശിവാദ്യൈഃ പഞ്ചനാമഭിഃ

ആചാര്യന്റെ അനുഗ്രഹംകൊണ്ട് ഈ അഷ്ടനാമം ലഭിച്ചാൽ, ശിവൻ തുടങ്ങി അഞ്ചു നാമങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് നിർവൃത്തി മുതലായ ശക്തികളുടെ കെട്ട് മുറിക്കണം.

യഥാസ്വം ക്രമശശ്ഛിത്വാ ശോധയിത്വാ യഥാഗുണമ് ഗുണിതൈരേവ സോദ്ധാതൈരനിരുദ്ധൈരഥാപി വാ

തനിക്കനുസരിച്ച്, ക്രമമായി, ഗുണംപ്രകാരമുള്ളവയെ മുറിച്ച് ശുദ്ധീകരിച്ച്, ആ ഗുണങ്ങൾ കൊണ്ടുതന്നെ, എടുക്കപ്പെട്ടതോ തടസ്സമില്ലാത്തതോ അല്ലെങ്കിൽ വേറെ രീതിയിലോ ചെയ്യണം.

ഹൃത്കണ്ഠതാലുഭ്രൂമധ്യബ്രഹ്മരന്ധ്രസമന്വിതാമ് ഛിത്ത്വാ പര്യഷ്ടകാകാരം സ്വാത്മാനം ച സുഷുമ്ണയാ

ഹൃദയം, കഴുത്ത്,तालു, കണ്മധ്യത്തിൽ, ബ്രഹ്മരന്ധ്രത്തിൽ — ഇവയിലൂടെ കടന്ന്, അഷ്ടാകാരത്തിൽ ചുറ്റി, ആത്മാവിനെ സുഷുമ്ണനാളിലൂടെ നയിക്കണം.

ദ്വാദശാംതഃസ്ഥിതസ്യേന്ദോര്നീത്വോപരി ശിവൌജസി സംഹൃത്യം വദനം പശ്ചാദ്യഥാസംസ്കരണം ലയാത്

പന്ത്രണ്ടാംതത്തിൽ ഇരിക്കുന്ന ചന്ദ്രനെ ശിവന്റെ പ്രകാശത്തിലേക്ക് മേലോട്ടു നയിച്ച്, വാക്ക് അകറ്റി, നിർദ്ദേശപ്രകാരം അതിനെ ലയിപ്പിക്കണം.

ശാക്തേനാമൃതവര്ഷേണ സംസിക്തായാം തനൌ പുനഃ അവതാര്യ സ്വമാത്മാനമമൃതാത്മാകൃതിം ഹൃദി

ശക്തിയുടെ അമൃതവർഷം ശരീരത്തിൽ ചൊരിഞ്ഞശേഷം, വീണ്ടും ആത്മാവിനെ അമൃതസ്വരൂപത്തിൽ ഹൃദയത്തിലേക്ക് ഇറക്കണം.

ദ്വാദശാംതഃസ്ഥിതസ്യേന്ദോഃ പരസ്താച്ഛ്വേതപംകജേ സമാസീനം മഹാദേവം ശംകരമ്ഭക്തവത്സലമ്

പന്ത്രണ്ടാംതത്തിൽ ഇരിക്കുന്ന ചന്ദ്രനു മുകളിൽ, വെള്ളയമ്പലിൽ, ഭക്തന്മാരോട് സ്നേഹമുള്ള മഹാദേവനായ ശങ്കരനെ കാണണം.

അര്ധനാരീശ്വരം ദേവം നിര്മലം മധുരാകൃതിമ് ശുദ്ധസ്ഫടികസംകാശം പ്രസന്നം ശീതലദ്യുതിമ്

അർദ്ധനാരീശ്വരനായ ദൈവത്തെ, നിർമലനും മധുരസ്വരൂപനുമായവനെ, ശുദ്ധസ്ഫടികംപോലെയുള്ള പ്രകാശത്തോടെയും, ശാന്തനും തണുത്ത ദീപ്തിയോടെയും ധ്യാനിക്കണം.

ധ്യാത്വാ ഹി മാനസേ ദേവം സ്വസ്ഥചിത്തോ ഽഥ മാനവഃ ശിവനാമാഷ്ടകേനൈവ ഭാവപുഷ്പൈസ്സമര്ചയേത്

മനസ്സിൽ ദൈവത്തെ ധ്യാനിച്ച്, മനസ്സ് ശാന്തമാക്കി, ശിവന്റെ അഷ്ടനാമം ഉപയോഗിച്ച് ഭക്തിപുഷ്പങ്ങൾ അർപ്പിച്ച് പൂജിക്കണം.

അഭ്യര്ചനാന്തേ തു പുനഃ പ്രാണാനായമ്യ മാനവഃ സമ്യക്ചിത്തം സമാധായ ശാര്വം നാമാഷ്ടകം ജപേത്

പൂജക്ക് ശേഷം, വീണ്ടും പ്രാണായാമം ചെയ്ത്, മനസ്സിനെ നന്നായി ഏകാഗ്രമാക്കി, ശാർവ അഷ്ടനാമം ജപിക്കണം.

നാഭൌ ചാഷ്ടാഹുതീര്ഹുത്വാ പൂര്ണാഹുത്യാ നമസ്തതഃ അഷ്ടപുഷ്പപ്രദാനേന കൃത്വാഭ്യര്ചനമംതിമമ്

നാഭിയിൽ എട്ട് ഹോമങ്ങൾ സമർപ്പിച്ച ശേഷം, പൂർണ്ണഹോം ഭക്തിപൂർവ്വം കഴിച്ചാൽ, എട്ട് പുഷ്പങ്ങൾ അർപ്പിച്ച് അവസാന പൂജ നടത്തണം.

നിവേദയേത്സ്വമാത്മാനം ചുലുകോദകവര്ത്മനാ ഏവം കൃത്വാ ചിരാദേവ ജ്ഞാനം പാശുപതം ശുഭമ്

കുഴിച്ചുള്ള വെള്ളം ഉപയോഗിച്ച് സ്വന്തം ആത്മാവിനെ സമർപ്പിക്കണം; ഇങ്ങനെ ചെയ്താൽ, കുറേ കാലം കഴിഞ്ഞ്, പാവനമായ പാശുപത ജ്ഞാനം ലഭിക്കും.

ലഭതേ തത്പ്രതിഷ്ഠാം ച വൃത്തം ചാനുത്തമം തഥാ യോഗം ച പരമം ലബ്ധ്വാ മുച്യതേ നാത്ര സംശയഃ

അത് വഴി സ്ഥിരതയും, ഉത്തമമായ ആചാരവും, പരമമായ യോഗവും ലഭിക്കും; ഇതൊക്കെയും നേടിയാൽ മോക്ഷം ഉറപ്പാണ്—ഇതിൽ സംശയമില്ല.

ഭഗവഞ്ഛ്രോതുമിച്ഛാമോ വ്രതം പാശുപതം പരമ് ബ്രഹ്മാദയോ ഽപി യത്കൃത്വാ സര്വേ പാശുപതാഃ സ്മൃതാഃ

പ്രഭോ, ഞങ്ങൾ പാശുപത വ്രതം കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; ബ്രഹ്മാദിമാർ ഈ വ്രതം അനുഷ്ഠിച്ചപ്പോൾ എല്ലാവരും പാശുപതന്മാർ എന്നറിയപ്പെട്ടു.

രഹസ്യം വഃ പ്രവക്ഷ്യാമി സര്വപാപനികൃന്തനമ് വ്രതം പാശുപതം ശ്രൌതമഥര്വശിരസി ശ്രുതമ്

എല്ലാ പാപങ്ങളും അകറ്റുന്ന രഹസ്യമായ പാശുപത വ്രതം, അതർവശിരസ്സിൽ പഠിപ്പിച്ചതുപോലെ, ഞാൻ നിങ്ങളോട് പറയുന്നു.

കാലശ്ചൈത്രീ പൌര്ണമാസീ ദേശഃ ശിവപരിഗ്രഹഃ ക്ഷേത്രാരാമാദ്യരണ്യം വാ പ്രശസ്തശ്ശുഭലക്ഷണഃ

ചൈത്ര മാസത്തിലെ പൗർണമി സമയവും, ശിവഭക്തിക്ക് ഉചിതമായ സ്ഥലവും—ക്ഷേത്രം, തോട്ടം, അല്ലെങ്കിൽ നല്ല ലക്ഷണങ്ങളുള്ള കാട്—ഇവയാണ് ഉത്തമം.

തത്ര പൂര്വം ത്രയോദശ്യാം സുസ്നാതഃ സുകൃതാഹ്നികഃ അനുജ്ഞാപ്യ സ്വമാചാര്യം സംപൂജ്യ പ്രണിപത്യ ച

അവിടെ, തിരയൊമ്പതാം ദിവസം നല്ലപോലെ കുളിച്ച്, നിത്യകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തു, ഗുരുവിനോട് അനുമതി വാങ്ങി, അവനെ പൂജിച്ച് നമസ്കരിക്കണം.

പൂജാം വൈശേഷികീം കൃത്വാ ശുക്ലാംബരധരഃ സ്വയമ് ശുക്ലയജ്ഞോപവീതീ ച ശുക്ലമാല്യാനുലേപനഃ

പ്രത്യേകമായ പൂജ നടത്തി, സ്വയം വെള്ളയുടുപ്പും വെള്ളയജ്ഞോപവീതവും ധരിച്ച്, വെള്ളപൂക്കളും ചന്ദനവും അണിയണം.

ദര്ഭാസനേ സമാസീനോ ദര്ഭമുഷ്ടിം പ്രഗൃഹ്യ ച പ്രാണായാമത്രയം കൃത്വാ പ്രാങ്മുഖോ വാപ്യുദങ്മുഖഃ ധ്യാത്വാ ദേവം ച ദേവീം ച തദ്വിജ്ഞാപനവര്ത്മനാ

ദർഭയിലിരുന്ന്, ഒരു കയ്യിൽ ദർഭ പിടിച്ച്, കിഴക്കോ വടക്കോ നോക്കി, മൂന്നു വിധത്തിലുള്ള പ്രാണായാമം ചെയ്ത്, ദേവനും ദേവിയെയും ധ്യാനിച്ച് അവരെ ആഹ്വാനിക്കേണ്ട വിധം അനുസരിക്കണം.

വ്രതമേതത്കരോമീതി ഭവേത്സംകല്പ്യ ദീക്ഷിതഃ യാവച്ഛരീരപാതം വാ ദ്വാദശാബ്ദമഥാപി വാ

‘ഈ വ്രതം ഞാൻ അനുഷ്ഠിക്കുന്നു’ എന്ന് മനസ്സിൽ ഉറപ്പാക്കി, ദീക്ഷിതനാകണം; ശരീരം നിലനിൽക്കുന്നത്രയും, അല്ലെങ്കിൽ പന്ത്രണ്ട് വർഷം വരെ ഈ വ്രതം തുടരാം.

തദര്ധം വാ തദര്ധം വാ മാസദ്വാദശകം തു വാ തദര്ധം വാ തദര്ധം വാ മാസമേകമഥാപി വാ

അല്ലെങ്കിൽ അതിന്റെ പകുതി, അതിന്റെ പകുതിയും, പന്ത്രണ്ട് മാസം, അതിന്റെ പകുതി, അതിന്റെ പകുതിയും, ഒരു മാസം—ഇങ്ങനെ കാലാവധി നിശ്ചയിക്കാം.

ദിനദ്വാദശകം വാ ഽഥ ദിനഷട്കമഥാപി വാ തദര്ധം ദിനമേകം വാ വ്രതസംകല്പനാവധി

അല്ലെങ്കിൽ പന്ത്രണ്ട് ദിവസം, ആറു ദിവസം, അതിന്റെ പകുതി, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ദിവസം—വ്രതം എത്രനാൾ എന്നത് ഇങ്ങനെ തീരുമാനിക്കാം.