ശിവപുരാണമ്

യത്സിദ്ധിരീശ്വരത്വേന കാര്യവര്ഗസ്യ കൃത്സ്നശഃ ന സ ചേദീശതാം കുര്യാജ്ജഗതഃ കഥമീശ്വരഃ

ഈശ്വരനായി എല്ലാ കാര്യങ്ങളും പൂര്‍ത്തിയാക്കുന്നതാണു യഥാർത്ഥ സിദ്ധി. ലോകത്തിൽ ആധിപത്യം ഇല്ലെങ്കിൽ, എങ്ങിനെ അവൻ ഈശ്വരനാകും?

ഈശേച്ഛാ ച വിധാതൃത്വം വിധേരാജ്ഞാപനം പരമ് ആജ്ഞാവശ്യമിദം കുര്യാന്ന കുര്യാദിതി ശാസനമ്

ഭഗവാന്റെ ഇച്ഛയാണ് സൃഷ്ടിക്ക് ശക്തി; സ്രഷ്ടാവിന്റെ കല്പനയാണ് പരമാധികാരം. അവന്റെ ഉത്തരവാണ്: 'ഇത് നിർബന്ധമായും ചെയ്യണം, ഇത് ചെയ്യരുത്' — ഇതാണ് നിയമം.

തച്ഛാസനാനുവര്തിത്വം സാധുഭാവസ്യ ലക്ഷണമ് വിപരീതസമാധോഃ സ്യാന്ന സര്വം തത്തു ദൃശ്യതേ

ആ നിയമം അനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്നത് സദ്ഗുണത്തിന്റെ അടയാളമാണ്; അതിന് വിരുദ്ധമായി പ്രവർത്തിച്ചാൽ അതല്ല. എങ്കിലും, എല്ലാം അങ്ങനെ നടക്കുന്നതല്ല.

സാധു സംരക്ഷണീയം ചേദ്വിനിവര്ത്യമസാധു യത് നിവര്തതേ ച സാമാദേരംതേ ദണ്ഡോ ഹി സാധനമ്

നല്ലത് സംരക്ഷിക്കണം; ദുഷ്ടം അകറ്റണം. ഉപദേശിച്ചിട്ടും മാറ്റം വരുത്താനാകില്ലെങ്കിൽ ശിക്ഷയാണ് മാർഗം.

ഹിതാര്ഥലക്ഷണം ചേദം ദണ്ഡാന്തമനുശാസനമ് അതോ യദ്വിപരീതം തദഹിതം സംപ്രചക്ഷതേ

ഉപദേശവും ശിക്ഷയും എല്ലാം ഉപകാരത്തിനായി തന്നെയാണ്. അതിനോട് വിരുദ്ധമായത് ഹാനികരമാണെന്ന് പറയുന്നു.

ഹിതേ സദാ നിഷണ്ണാനാമീശ്വരസ്യ നിദര്ശനമ് സ കഥം ദുഷ്യതേ സദ്ഭിരസതാമേവ നിഗ്രഹാത്

എപ്പോഴും ഉപകാരത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നവർ ഭഗവാന്റെ ഉദാഹരണമാണ്. അവർ ദുഷ്ടരെ മാത്രം നിയന്ത്രിക്കുമ്പോൾ സന്മാർഗ്ഗികളെ കുറ്റപ്പെടുത്താൻ എങ്ങനെ കഴിയും?

അയുക്തകാരിണോ ലോകേ ഗര്ഹണീയാവിവേകിതാ യദുദ്വേജയതേ ലോകന്തദയുക്തം പ്രചക്ഷതേ

ലോകത്ത് യുക്തിയില്ലാതെ തെറ്റായി പ്രവർത്തിക്കുന്നവരെ കുറ്റപ്പെടുത്തേണ്ടതാണ്; ജനങ്ങളെ അലട്ടുന്നതെല്ലാം തെറ്റായതാണെന്ന് പറയുന്നു.

സര്വോ ഽപി നിഗ്രഹോ ലോകേ ന ച വിദ്വേഷപൂര്വകഃ ന ഹി ദ്വേഷ്ടി പിതാ പുത്രം യോ നിഗൃഹ്യാതി ശിക്ഷയേത്

ലോകത്ത് എല്ലാ നിയന്ത്രണവും വൈരാഗ്യത്തിൽ നിന്നല്ല; അച്ഛൻ മകനെ നിയന്ത്രിച്ച് പഠിപ്പിക്കുമ്പോൾ അവനെ വെറുക്കുന്നില്ല.

മാധ്യസ്ഥേനാപി നിഗ്രാഹ്യാന്യോ നിഗൃഹ്ണാതി മാര്ഗതഃ തസ്യാപ്യവശ്യം യത്കിംചിന്നൈര്ഘൃണ്യമനുവര്തതേ

നിഷ്പക്ഷനായവനും ആവശ്യമെങ്കിൽ മറ്റുള്ളവരെ നിയന്ത്രിക്കണം; എന്നാൽ അങ്ങനെ ചെയ്യുമ്പോൾ കുറച്ച് കഠിനത്വം ഒഴിവാക്കാനാവില്ല.

അന്യഥാ ന ഹിനസ്ത്യേവ സദോഷാനപ്യസൌ പരാന് ഹിനസ്തി ചായമപ്യജ്ഞാന്പരം മാധ്യസ്ഥ്യമാചരന്

ഇല്ലെങ്കിൽ, തെറ്റുള്ളവരായിരുന്നാലും അവൻ മറ്റൊരാളെ ദോഷം ചെയ്യില്ല; പക്ഷേ, അജ്ഞാനത്തിൽ നിന്നുള്ള നിഷ്പക്ഷത ദോഷം ചെയ്യും.

തസ്മാദ്ദുഃഖാത്മികാം ഹിംസാം കുര്വാണോ യഃ സനിര്ഘൃണഃ ഇതി നിര്ബംധയംത്യേകേ നിയമോ നേതി ചാപരേ

അതിനാൽ, കരുണയില്ലാതെ മറ്റൊരാളെ ദുഃഖിപ്പിക്കുന്നവരെ ചിലർ എപ്പോഴും നിരോധിക്കണമെന്ന് പറയുന്നു; മറ്റുള്ളവർ അങ്ങനെ അല്ലെന്ന് പറയുന്നു.

നിദാനജ്ഞസ്യ ഭിഷജോ രുഗ്ണോ ഹിംസാം പ്രയുംജതഃ ന കിംചിദപി നൈര്ഘൃണ്യം ഘൃണൈവാത്ര പ്രയോജികാ

രോഗത്തിന്റെ കാരണം അറിയുന്ന വൈദ്യൻ രോഗിയെ ചികിത്സിക്കുമ്പോൾ ദു:ഖം ഉണ്ടാക്കുമ്പോഴും അതിൽ ക്രൂരതയില്ല; അവനെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നത് കരുണയാണ്.

ഘൃണാപി ന ഗുണായൈവ ഹിംസ്രേഷു പ്രതിയോഗിഷു താദൃശേഷു ഘൃണീ ഭ്രാന്ത്യാ ഘൃണാന്തരിതനിര്ഘൃണഃ

ദോഷം ചെയ്യുന്നവരോടും ശത്രുക്കളോടും കരുണ കാണിക്കുന്നത് ഗുണമല്ല; അത്തരത്തിൽ, തെറ്റിദ്ധാരണയാൽ കരുണ കാണിക്കുന്നവൻ അർത്ഥത്തിൽ കഠിനഹൃദയനാണ്.

ഉപേക്ഷാപീഹ ദോഷാഹ രക്ഷ്യേഷു പ്രതിയോഗിഷു ശക്തൌ സത്യാമുപേക്ഷാതോ രക്ഷ്യസ്സദ്യോ വിപദ്യതേ

സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ശക്തിയുണ്ടായിരിക്കെ അവഗണനയും കുറ്റമാണ്; അവഗണിച്ചാൽ സംരക്ഷിക്കേണ്ടവൻ ഉടൻ തന്നെ അപകടത്തിലാകും.

സര്പസ്യാ ഽ ഽസ്യഗതമ്പശ്യന്യസ്തു രക്ഷ്യമുപേക്ഷതേ ദോഷാഭാസാന്സമുത്പ്രേക്ഷ്യ ഫലതഃ സോ ഽപി നിര്ഘൃണഃ

ഒരു പാമ്പ് അടുത്തുവരുന്നത് കണ്ടിട്ടും സംരക്ഷിക്കേണ്ടവനെ അവഗണിച്ചാൽ, വെറും ദോഷങ്ങൾ മാത്രം കണക്കാക്കുന്നവനും അവസാനം കഠിനഹൃദയനാണ്.

തസ്മാദ് ഘൃണാ ഗുണായൈവ സര്വഥേതി ന സംമതമ് സംമതം പ്രാപ്തകാമിത്വം സര്വം ത്വന്യദസമ്മതമ്

അതിനാൽ, എല്ലായ്പ്പോഴും കരുണ ഗുണമാണെന്നു അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നില്ല; ലക്ഷ്യം നേടുന്നതാണ് അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നത്, മറ്റെല്ലാം അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നില്ല.

മൂര്ത്യാത്മസ്വപി രാഗാദ്യാ ദോഷാഃ സന്ത്യേവ വസ്തുതഃ തഥാപി തേഷാമേവൈതേ ന ശിവസ്യ തു സര്വഥാ അഗ്നാവപി സമാവിഷ്ടം താമ്രം ഖലു സകാലികമ്

ശരീരമുള്ളവരിൽ രാഗാദി ദോഷങ്ങൾ സത്യത്തിൽ ഉണ്ടാകും; എങ്കിലും, അവ അവർക്കു മാത്രമാണ്, ശിവനിൽ ഒരിക്കലും ഇല്ല — അഗ്നിയിൽ വെച്ചിട്ടും ചെമ്പ് കുറച്ച് നേരം വേറെയിരിക്കുന്നു പോലെ.

ഇതി നാഗ്നിരസൌ ദുഷ്യേത്താമ്രസംസര്ഗകാരണാത് നാഗ്നേരശുചിസംസര്ഗാദശുചിത്വമപേക്ഷതേ

അതിനാൽ, അഗ്നി ചെമ്പുമായി സമ്പർക്കം വന്നതുകൊണ്ട് മലിനമാവുന്നില്ല; അശുദ്ധിയുമായി ചേർന്നാൽ ചെമ്പാണ് അശുദ്ധിയെടുക്കുന്നത്, അഗ്നി അല്ല.

അശുചേസ്ത്വഗ്നിസംയോഗാച്ഛുചിത്വമപി ജായതേ ഏവം ശോധ്യാത്മസംസര്ഗാന്ന ഹ്യശുദ്ധഃ ശിവോ ഭവേത്

എങ്കിലും, അഗ്നിയുമായി ചേർന്നാൽ അശുദ്ധമായതും ശുദ്ധമാകും; അതുപോലെ, ശുദ്ധാത്മാവുമായി ചേർന്നാലും ശിവൻ ഒരിക്കലും അശുദ്ധനാവില്ല.

ശിവസംസര്ഗതസ്ത്വേഷ ശോധ്യാത്മൈവ ഹി ശുധ്യതി അയസ്യഗ്നൌ സമാവിഷ്ടേ ദാഹോ ഽഗ്നേരേവ നായസഃ

ശിവനോടു ചേർന്നാൽ അശുദ്ധമായ ആത്മാവിന് ശുദ്ധി ലഭിക്കും. ഇരുമ്പ് തീയിൽ വെച്ചാൽ കത്തുന്നത് തീയാണല്ലോ, ഇരുമ്പല്ല. അതുപോലെ തന്നെയാണ് ഇത്.

മൂര്താത്മന്യേവമൈശ്വര്യമീശ്വരസ്യൈവ നാത്മനാമ് ന ഹി കാഷ്ഠം ജ്വലത്യൂര്ധ്വമഗ്നിരേവ ജ്വലത്യസൌ

ശരീരധാരിയായ ആത്മാവിൽ ഐശ്വര്യം ശിവനോടു മാത്രമാണ്; ആത്മാക്കൾക്കല്ല. മരത്തിൽ തീ കത്തുന്നില്ല, തീയാണല്ലോ കത്തുന്നത്.

കാഷ്ഠസ്യാംഗാരതാ നാഗ്നേരേവമത്രാപി യോജ്യതാമ് അത ഏവ ജഗത്യസ്മിന്കാഷ്ഠപാഷാണമൃത്സ്വപി

കറികൊണ്ടത് മരത്തിനാണ്, തീയ്ക്കല്ല. അതുപോലെ തന്നെ, ഈ ലോകത്ത് മരത്തിലും കല്ലിലും മണ്ണിലും—

ശിവാവേശവശാദേവ ശിവത്വമുപചര്യതേ മൈത്ര്യാദയോ ഗുണാ ഗൌണാസ്തസ്മാത്തേ ഭിന്നവൃത്തയഃ

ശിവന്റെ സാന്നിധ്യത്തിന്റെ പ്രഭാവത്താൽ മാത്രമാണ് ശിവത്വം ലഭിക്കുന്നത്. സൗഹൃദം പോലുള്ള ഗുണങ്ങൾ രണ്ടാമതാണ്; അതിനാൽ അവയുടെ പ്രവർത്തിയും വേറെയാണ്.

തൈര്ഗുണൈരുപരക്താനാം ദോഷായ ച ഗുണായ ച യത്തു ഗൌണമഗൌണം ച തത്സര്വമനുഗൃഹ്ണതഃ ന ഗുണായ ന ദോഷായ ശിവസ്യ ഗുണവൃത്തയഃ

ഈ ഗുണങ്ങൾ ഉള്ളവർക്ക് അതു ഗുണമായോ ദോഷമായോ വരാം; എന്നാൽ രണ്ടാമതോ അല്ലയോ എന്നതൊക്കെയും ശിവൻ ഏറ്റെടുക്കുന്നു. ശിവന്റെ ഗുണങ്ങൾ ഗുണത്തിനോ ദോഷത്തിനോ വേണ്ടിയല്ല.

ന ചാനുഗ്രഹശബ്ദാര്ഥം ഗൌണമാഹുര്വിപശ്ചിതഃ സംസാരമോചനം കിം തു ശൈവമാജ്ഞാമയം ഹിതമ്

‘കൃപ’ എന്നതിനെ രണ്ടാമത്തെ അർത്ഥം എന്ന് പണ്ഡിതർ പറയുന്നില്ല. ലോകമുക്തിയാണ് യഥാർത്ഥ ലാഭം; അതാണ് ശിവന്റെ കല്പനയും ഉത്തമവും.

ഹിതം തദാജ്ഞാകരണം യദ്ധിതം തദനുഗ്രഹഃ സര്വം ഹിതേ നിയുഞ്ജാവഃ സര്വാനുഗ്രഹകാരകഃ

ശിവന്റെ കല്പന അനുസരിച്ച് ചെയ്യുന്നതെല്ലാം ഹിതമാണ്; ആ ഹിതം തന്നെയാണ് കൃപ. എല്ലാവരെയും നന്മയിൽ ഏർപ്പെടുത്തണം, കാരണം ശിവൻ സർവ്വകൃപാനിധിയാണ്.

യസ്തൂപകാരശബ്ദാര്ഥസ്തമപ്യാഹുരനുഗ്രഹമ് തസ്യാപി ഹിതരൂപത്വാച്ഛിവഃ സര്വോപകാരകഃ

‘ഉപകാര’ എന്നതിന്റെ അർത്ഥവും കൃപയാണെന്ന് പറയുന്നു, കാരണം അതും ഹിതസ്വഭാവമുള്ളതാണ്. അതുകൊണ്ടു ശിവൻ സർവ്വോപകാരിയാണ്.

ഹിതേ സദാ നിയുക്തം തു സര്വം ചിദചിദാത്മകമ് സ്വഭാവപ്രതിബന്ധം തത്സമം ന ലഭതേ ഹിതമ്

ചേതനവും അചേതനവുമായ എല്ലാം എന്നും നന്മയിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; പക്ഷേ അവയുടെ സ്വഭാവം തടസ്സം വരുത്തുന്നതിനാൽ എല്ലാവർക്കും ഒരുപോലെ നന്മ ലഭിക്കില്ല.

യഥാ വികാസയത്യേവ രവിഃ പദ്മാനി ഭാനുഭിഃ സമം ന വികസന്ത്യേവ സ്വസ്വഭാവാനുരോധതഃ

സൂര്യൻ തന്റെ കിരണങ്ങൾ കൊണ്ട് താമരകൾ വിരിയിക്കുന്നു; എന്നാൽ എല്ലാം ഒരുപോലെ വിരിയുന്നില്ല, ഓരോന്നിന്റെയും സ്വഭാവം അനുസരിച്ച്.