ശിവപുരാണമ്

ദ്വാസ്ഥൈസ്സസംഭ്രമൈരേവ ദേവോ ദേവ്യാഗമോത്സുകഃ ശംകമാനാ പ്രവിഷ്ടാന്തസ്തഞ്ച സാ സമപശ്യത

ദ്വാരപാലകർ ദേവിയുടെ വരവിനായി ആവേശത്തോടെയും ഉത്സുകതയോടെയും അവളെ അകത്തു കടത്തിക്കൊടുത്തു. അപ്പോൾ ദേവി അകത്ത് ഭർത്താവിനെ കണ്ടു.

തൈസ്തൈഃ പ്രണയഭാവൈശ്ച ഭവനാന്തരവര്തിഭിഃ ഗണേന്ദ്രൈര്വന്ദിതാ വാചാ പ്രണനാമ ത്രിയമ്ബകമ്

ഭവനത്തിനകത്ത് ഗണാധിപന്മാർ സ്നേഹപൂർവം വാക്കുകളാൽ ആദരിച്ച്, ദേവി ത്രയാംബകനെ വന്ദിച്ചു.

പ്രണമ്യ നോത്ഥിതാ യാവത്താവത്താം പരമേശ്വരഃ പ്രഗൃഹ്യ ദോര്ഭ്യാമാശ്ലിഷ്യ പരിതഃ പരയാ മുദാ

ദേവി വന്ദനം ചെയ്തതിനു ശേഷം എഴുന്നേറ്റുമാറും മുമ്പേ, പരമേശ്വരൻ ഇരുവശത്തും കൈകളാൽ അവളെ അണച്ച് പരമാനന്ദത്തോടെ ചുറ്റിപ്പിടിച്ചു.

സ്വാംകേ ധര്തും പ്രവൃത്തോ ഽപി സാ പര്യംകേ ന്യഷീദത പര്യംകതോ ബലാദ്ദേവീം സോങ്കമാരോപ്യ സുസ്മിതാമ്

അവളെ തൻ്റെ മടിയിൽ ഇരുത്താൻ ഭർത്താവ് ശ്രമിച്ചെങ്കിലും, ദേവി കിടക്കയിൽ ഇരുന്നു. പിന്നെ ഭർത്താവ് അവളെ സ്നേഹപൂർവം മടിയിൽ ഇരുത്തി, ദേവി മൃദുലമായ പുഞ്ചിരിയോടെ അവിടെ ഇരുന്നു.

സസ്മിതോ വിവൃതൈര്നേത്രൈസ്തദ്വക്ത്രം പ്രപിബന്നിവ തയാ സംഭാഷണായേശഃ പൂര്വഭാഷിതമബ്രവീത്

പുഞ്ചിരിയോടെ, വിശാലമായ കണ്ണുകളാൽ അവളുടെ മുഖം ആസ്വദിച്ചുകൊണ്ട്, ഇശ്വരൻ സംഭാഷണത്തിന് ആഗ്രഹിച്ചു ആദ്യം തന്നെ സംസാരിച്ചു.

സാ ദശാ ച വ്യതീതാ കിം തവ സര്വാംഗസുന്ദരി യസ്യാമനുനയോപായഃ കോ ഽപി കോപാന്ന ലഭ്യതേ

എന്റെ പ്രിയേ, ഇപ്പോൾ ആ കാലം കടന്നുപോയി. അപ്പോൾ കോപം കാരണം മനസ്സിലാക്കാൻ ഒരു വഴിയും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.

സ്വേച്ഛയാപി ന കാലീതി നാന്യവര്ണവതീതി ച ത്വത്സ്വഭാവാഹൃതം ചിത്തം സുഭ്രു ചിംതാവഹം മമ

നിന്റെ ഇച്ഛയാൽ പോലും കാലം നീങ്ങാതെ, നീ മറ്റെന്തെങ്കിലും പോലെ മാറിയില്ല. സുന്ദരഭ്രുവളേ, നിന്റെ സ്വഭാവം എന്റെ മനസ്സിനെ പിടിച്ചിരുത്തി, അതുകൊണ്ട് എനിക്ക് ചിന്തയുണ്ട്.

വിസ്മൃതഃ പരമോ ഭാവഃ കഥം സ്വേച്ഛാംഗയോഗതഃ ന സമ്ഭവന്തി യേ തത്ര ചിത്തകാലുഷ്യഹേതവഃ

നമ്മുടെ ഇച്ഛകൾ ഒന്നിച്ചപ്പോൾ മനസ്സിനെ മലിനമാക്കുന്ന കാരണങ്ങൾ ഇല്ലാതിരിക്കെ, ആ പരമഭാവം എങ്ങനെ മറന്നുപോയി?

പൃഥഗ്ജനവദന്യോന്യം വിപ്രിയസ്യാപി കാരണമ് ആവയോരപി യദ്യസ്തി നാസ്ത്യേവൈതച്ചരാചരമ്

സാധാരണ മനുഷ്യരെപോലെ നമ്മൾ തമ്മിൽ അസന്തോഷത്തിന് എന്തെങ്കിലും കാരണം ഉണ്ടെങ്കിൽ, അത്തരം കാര്യം ചലിച്ചും അചലിച്ചും ഉള്ള ലോകത്ത് മറ്റൊന്നും ഇല്ല.

അഹമഗ്നിശിരോനിഷ്ഠസ്ത്വം സോമശിരസി സ്ഥിതാ അഗ്നീഷോമാത്മകം വിശ്വമാവാഭ്യാം സമധിഷ്ഠിതമ്

ഞാൻ അഗ്നിയുടെ മുകളിലാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്, നീ സോമയുടെ ശിഖരത്തിൽ ഇരിക്കുന്നു; അഗ്നിയും സോമയും ചേർന്ന ഈ ലോകം ഞങ്ങൾ ഇരുവരാലും നിലനിൽക്കുന്നു.

ജഗദ്ധിതായ ചരതോഃ സ്വേച്ഛാധൃതശരീരയോഃ ആവയോര്വിപ്രയോഗേ ഹി സ്യാന്നിരാലമ്ബനം ജഗത്

ലോകത്തിന്റെ ഭലത്തിനായി ഞങ്ങൾ സ്വച്ഛാനുസൃതമായി രൂപം ധരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ, ഞങ്ങൾ വേർപിരിഞ്ഞാൽ ഈ ലോകം ആധാരമില്ലാതെ പോകും.

അസ്തി ഹേത്വന്തരം ചാത്ര ശാസ്ത്രയുക്തിവിനിശ്ചിതമ് വാഗര്ഥമിവ മേ വൈതജ്ജഗത്സ്ഥാവരജംഗമമ്

ഇവിടെ മറ്റൊരു കാരണവും ഉണ്ട്, ശാസ്ത്രവും യുക്തിയും വ്യക്തമാക്കുന്നതുപോലെ; വാക്കും അർത്ഥവും വേർപെടാത്തതുപോലെ, ചലനവും അചലവും ഉള്ള ഈ ലോകവും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്.

ത്വം ഹി വാഗമൃതം സാക്ഷാദഹമര്ഥാമൃതം പരമ് ദ്വയമപ്യമൃതം കസ്മാദ്വിയുക്തമുപപദ്യതേ

നീ നേരിട്ട് വാക്കിന്റെ അമൃതമാണ്, ഞാൻ അർത്ഥത്തിന്റെ പരമാമൃതം; രണ്ടും അമൃതം തന്നെയാണ്, അതിനാൽ ഞങ്ങൾക്കിടയിൽ വേർപാട് എങ്ങനെ ഉണ്ടാകാം?

വിദ്യാപ്രത്യായികാ ത്വം മേ വേദ്യോ ഽഹം പ്രത്യയാത്തവ വിദ്യാവേദ്യാത്മനോരേവ വിശ്ലേഷഃ കഥമാവയോഃ

നീ അറിവ് നൽകുന്നവളാണ്, ഞാൻ നിന്റെ അറിവിലൂടെ അറിയപ്പെടുന്നവൻ; അറിവും അറിയപ്പെടുന്നതും ഉള്ള ഞങ്ങൾക്കിടയിൽ വേർപാട് എങ്ങനെ ഉണ്ടാകാം?

ന കര്മണാ സൃജാമീദം ജഗത്പ്രതിസൃജാമി ച സര്വസ്യാജ്ഞൈകലഭ്യത്വാദാജ്ഞാത്വം ഹി ഗരീയസീ

ഞാൻ പ്രവർത്തിയിലൂടെ ഈ ലോകം സൃഷ്ടിക്കുകയോ വീണ്ടും സൃഷ്ടിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല; എല്ലാം ആജ്ഞയാൽ മാത്രം ലഭ്യമാകുന്നതിനാൽ, ആജ്ഞയാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത്.

ആജ്ഞൈകസാരമൈശ്വര്യം യസ്മാത്സ്വാതംത്ര്യലക്ഷണമ് ആജ്ഞയാ വിപ്രയുക്തസ്യ ചൈശ്വര്യം മമ കീദൃശമ്

ആജ്ഞ മാത്രം ആധാരമാകുന്ന സ്വാതന്ത്ര്യമാണ് ഐശ്വര്യം; ആജ്ഞയില്ലാതെ എനിക്ക് എങ്ങനെയുള്ള ഐശ്വര്യം ഉണ്ടാകും?

ന കദാചിദവസ്ഥാനമാവയോര്വിപ്രയുക്തയോഃ ദേവാനാം കാര്യമുദ്ദിശ്യ ലീലോക്തിം കൃതവാനഹമ്

ഞങ്ങൾ വേർപിരിയുന്ന അവസ്ഥ ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിട്ടില്ല; ദേവന്മാരുടെ കാര്യത്തിനായി ഞാൻ ചില പ്രവർത്തികൾ വെറും ലീലയായി ചെയ്തതാണ്.

ത്വയാപ്യവിദിതം നാസ്തി കഥം കുപിതവത്യസി തതസ്ത്രിലോകരക്ഷാര്ഥേ കോപോ മയ്യപി തേ കൃതഃ

നിനക്ക് അറിയാത്തത് ഒന്നുമില്ല, പിന്നെ നീ എങ്ങനെ കോപിച്ചു? പിന്നെ മൂന്നു ലോകങ്ങളെ രക്ഷിക്കാൻ നിന്റെ കോപം എനിക്കുമേൽ എത്തി.

യദനര്ഥായ ഭൂതാനാം ന തദസ്തി ഖലു ത്വയി ഇതി പ്രിയംവദേ സാക്ഷാദീശ്വരേ പരമേശ്വരേ

ഭൂതങ്ങൾക്ക് ഹാനികരമായത് ഒന്നും നിനക്കില്ല, പ്രിയംവദേ, പരമേശ്വരിയായ ദേവിയേ.

ശൃംഗാരഭാവസാരാണാം ജന്മഭൂമിരകൃത്രിമാ സ്വഭര്ത്രാ ലലിതന്തഥ്യമുക്തം മത്വാ സ്മിതോത്തരമ്

പ്രേമം നിറഞ്ഞവരുടെ സ്വാഭാവിക ജന്മഭൂമി കൃത്രിമമല്ല; ഭർത്താവ് സ്നേഹപൂർവ്വം സത്യം പറഞ്ഞപ്പോൾ അവൾ പുഞ്ചിരിയോടെ മറുപടി പറഞ്ഞു.

ലജ്ജയാ ന കിമപ്യൂചേ കൌശികീ വര്ണനാത്പരമ് തദേവ വര്ണയാമ്യദ്യ ശൃണു ദേവ്യാശ്ച വര്ണനമ്

ലജ്ജയാൽ കൗശികി വിവരണം ഒഴികെ ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല; അതു തന്നെയാണ് ഞാൻ ഇപ്പോൾ വിവരിക്കുന്നത്, ദേവിയുടെ വിവരണം കേൾക്കൂ.

കിം ദേവേന ന സാ ദൃഷ്ടാ യാ സൃഷ്ടാ കൌശികീ മയാ താദൃശീ കന്യകാ ലോകേ ന ഭൂതാ ന ഭവിഷ്യതി

ദേവതകൾക്ക് കാണാൻ കഴിയാത്തതാണോ ഞാൻ സൃഷ്ടിച്ച കൗശികി? അത്തരമൊരു കന്യക ലോകത്ത് ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിട്ടില്ല, ഉണ്ടാകയുമില്ല.

തസ്യാ വീര്യം ബലം വിന്ധ്യനിലയം വിജയം തഥാ ശുംഭസ്യ ച നിശുംഭസ്യ മാരണേ ച രണേ തയോഃ

അവളുടെ ശക്തിയും, ബലം, വിന്ധ്യപർവ്വതത്തിൽ താമസം, ജയവും, ശുംബനും നിശുംബനും യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലുകയും എല്ലാം അവളുടേതാണ്.

പ്രത്യക്ഷഫലദാനം ച ലോകായ ഭജതേ സദാ ലോകാനാം രക്ഷണം ശശ്വദ്ബ്രഹ്മാ വിജ്ഞാപയിഷ്യതി

ലോകത്തിന് നേരിൽ ഫലം നൽകുന്നതും ലോകങ്ങളെ എപ്പോഴും രക്ഷിക്കുന്നതും അവളാണ്; ബ്രഹ്മാവ് അവളെ എല്ലായ്പ്പോഴും പ്രഖ്യാപിക്കും.

ഇതി സംഭാഷമാണായാ ദേവ്യാ ഏവാജ്ഞയാ തദാ വ്യാഘ്രഃ സഖ്യാ സമാനീയ പുരോ ഽവസ്ഥാപിതസ്തദാ

ഇങ്ങനെ ദേവി സംസാരിക്കുമ്പോൾ, അവളുടെ ആജ്ഞയാൽ സഖി വ്യാഘ്രത്തെ കൊണ്ടുവന്ന് മുന്നിൽ വെച്ചു.

തം പ്രേക്ഷ്യാഹ പുനര്ദേവീ ദേവാനീതമുപായതമ് വ്യാഘ്രം പശ്യ ന ചാനേന സദൃശോ മദുപാസകഃ

അവനെ കണ്ട ദേവി വീണ്ടും പറഞ്ഞു: ദേവന്മാർ കൊണ്ടുവന്ന ഈ വ്യാഘ്രം നോക്കൂ, എന്റെ ഭക്തന്മാരിൽ ആരും ഇതുപോലെയില്ല.

അനേന ദുഷ്ടസംഘേഭ്യോ രക്ഷിതം മത്തപോവനമ് അതീവ മമ ഭക്തശ്ച വിശ്രബ്ധശ്ച സ്വരക്ഷണാത്

ഇവൻ ദുഷ്ടസംഘങ്ങളിൽ നിന്ന് എന്റെ തപോവനം സംരക്ഷിച്ചു; അവൻ എന്റെ ഭക്തനും, സ്വയം സംരക്ഷണത്തിൽ ധൈര്യവാനുമാണ്.

സ്വദേശം ച പരിത്യജ്യ പ്രസാദാര്ഥം സമാഗതഃ യദി പ്രീതിരഭൂന്മത്തഃ പരാം പ്രീതിം കരോഷി മേ

നിന്റെ ദേശം വിട്ട് എന്റെ അനുഗ്രഹം തേടി നീ ഇവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നു. എനിക്ക് സ്നേഹം ഉണ്ടെങ്കില്‍, അതിന്റെ പരമാവധി സ്നേഹം എനിക്കു കാണിക്കണം.

നിത്യമന്തഃപുരദ്വാരി നിയോഗാന്നന്ദിനഃ സ്വയമ് രക്ഷിഭിസ്സഹ തച്ചിഹ്നൈര്വര്തതാമയമീശ്വര

നന്ദിയുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം, അവന്‍ തന്നെ ആ ചിഹ്നങ്ങളുള്ള രക്ഷകര്‍ത്താക്കളോടൊപ്പം എപ്പോഴും അന്തഃപുരവാതിലില്‍ നില്ക്കുന്നു, പ്രഭുവേ.