ശിവപുരാണമ്

ധര്മസ്യ ജജ്ഞിരേ താസ്തു ശ്രദ്ധാദ്യാസ്സുസുഖോത്തരാഃ ദുഃഖോത്തരാശ്ച ഹിംസായാമധര്മസ്യ ച സംതതൌ

ധർമ്മനിൽ നിന്നു ശ്രദ്ധ തുടങ്ങിയ, വളരെ ശുഭമായ പുത്രിമാർ ജനിച്ചു. അധർമ്മന്റെ വംശത്തിൽ ഹിംസയിൽ നിന്ന് ദു:ഖത്തിൽ അവസാനിക്കുന്നവരും ജനിച്ചു.

നികൃത്യാദയ ഉത്പന്നാഃപുത്രാശ്ച ധര്മലക്ഷണാഃ നൈഷാം ഭാര്യാശ്ച പുത്രാ വാ സര്വേ ത്വനിയമാഃ സ്മൃതാഃ

നികൃതി മുതലായവരിൽ നിന്ന് അധർമ്മസ്വഭാവമുള്ള പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു. അവരുടെ ഭാര്യമാരും പുത്രന്മാരും എല്ലാം സ്ഥിരമായ ക്രമമില്ലാത്തവരായി അറിയപ്പെടുന്നു.

സ ഏഷ താമസസ്സര്ഗോ ജജ്ഞേ ധര്മനിയാമകഃ യാ സാ ദക്ഷസ്യ ദുഹിതാ രുദ്രസ്യ ദയിതാ സതീ

ഇങ്ങനെ, ധർമ്മം നിയന്ത്രിക്കുന്ന താമസിക സൃഷ്ടി ഉദിച്ചുവന്നു. ദക്ഷന്റെ മകൾ, രുദ്രന്റെ പ്രിയയായ സതിയാണ് അവൾ.

ഭര്തൃനിന്ദാപ്രസംഗേന ത്യക്ത്വാ ദാക്ഷായിണീം തനുമ് ദക്ഷം ച ദക്ഷഭാര്യാം ച വിനിംദ്യ സഹ ബന്ധുഭിഃ

ഭർത്താവിനെ അപമാനിച്ച സംഭവത്തിൽ, ദാക്ഷായിണി തന്റെ ശരീരം ഉപേക്ഷിച്ചു. ദക്ഷനെയും ദക്ഷഭാര്യയെയും ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം അവൾ കുറ്റപ്പെടുത്തി.

സാ മേനായാമാവിരഭൂത്പുത്രീ ഹിമവതോ ഗിരേഃ രുദ്രസ്തു താം സതീം ദൃഷ്ട്വാ രുദ്രാംസ്ത്വാത്മസമപ്രഭാന്

അവൾ പിന്നീട് മേനയുടെയും ഹിമവാൻ പർവതന്റെയും മകളായി ജനിച്ചു. രുദ്രൻ, തനിക്കു സമാനമായ തേജസ്സുള്ള സതിയെ കണ്ടപ്പോൾ അവളെ സ്വന്തമാക്കി.

യഥാസൃജദസംഖ്യാതാംസ്തഥാ കഥിതമേവ ച ഭൃഗോഃ ഖ്യാത്യാം സമുത്പന്നാ ലക്ഷ്മീര്നാരായണപ്രിയാ

പറഞ്ഞതുപോലെ, അവൻ അനേകം സൃഷ്ടികൾ ഉണ്ടാക്കി. ഭൃഗുവിനും ഖ്യാതിക്കും ജനിച്ചവളാണ് നാരായണന്റെ പ്രിയയായ ലക്ഷ്മി.

ദേവൌ ധാതൃവിധാതാരൌ മന്വംതരവിധാരിണൌ തയോര്വൈ പുത്രപൌത്രാദ്യാശ്ശതശോ ഽഥ സഹസ്രശഃ

ധാതാവും വിധാതാവും ഈ മാന്വന്തരങ്ങളെ നിലനിർത്തുന്നു. അവരിൽ നിന്ന് നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും പുത്രന്മാരും മക്കളും ജനിച്ചു.

സ്വായംഭുവേ ഽംതരേ നീതാഃ സര്വേ തേ ഭാര്ഗവാ മതാഃ മരീചേരപി സംഭൂതിഃ പൌര്ണമാസമസൂയത

ആ ഭാർഗവവർഗ്ഗം സ്വായംഭുവ മാനുവിന്റെ ഇടവേളയിൽ ഉണ്ടായിരുന്നതായി കരുതപ്പെടുന്നു. മരീചിയിൽ നിന്ന് സംഭൂതി ജനിച്ചു; അവൾ പൗർണമാസനെ പ്രസവിച്ചു.

കന്യാചതുഷ്ടയം ചൈവ മഹീയാംസസ്തദന്വയാഃ യേഷാം വംശേ സമുത്പന്നോ ബഹുപുത്രസ്യ കശ്യപഃ

നാലു പ്രശസ്തയായ പുത്രിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. അവരുടെ വംശത്തിൽ അനേകം പുത്രന്മാർ ഉള്ള കശ്യപൻ ജനിച്ചു.

സ്മൃതിശ്ചാംഗിരസഃ പത്നീ ജനയാമാസ വൈ സുതൌ ആഗ്നീധ്രം ശരഭഞ്ചൈവ തഥാ കന്യാചതുഷ്ടയമ്

അംഗിരസിന്റെ ഭാര്യ സ്മൃതി അഗ്നീധ്രനും ശരഭനും എന്ന രണ്ടു പുത്രന്മാരെയും നാലു പുത്രിമാരെയും പ്രസവിച്ചു.

തദീയാഃ പുത്രപൌത്രാശ്ച യേതീതാസ്തേ സഹസ്രശഃ പ്രീത്യാം പുലസ്ത്യഭാര്യായാം ദന്തോഗ്നിരഭവത്സുതഃ പൂര്വജന്മനി യോഗസ്ത്യസ്സ്മൃതഃ സ്വായംഭുവേ ഽംതരേ

അവരുടെ പുത്രന്മാരും മക്കളും ആയിരക്കണക്കിന് ഉണ്ടായിരുന്നതായി പറയുന്നു. പുലസ്ത്യന്റെ ഭാര്യ പ്രീതിയിൽ നിന്ന് ദന്താഗ്നി എന്ന പുത്രൻ ജനിച്ചു; അവൻ മുൻജന്മത്തിൽ യോഗ എന്നായിരുന്നു അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്.

തത്സംതതീയാ ബഹവഃ പൌലസ്ത്യാ ഇതി വിശ്രുതാഃ ക്ഷമാ തു സുഷുവേ പുത്രാന്പുലഹസ്യ പ്രജാപതേഃ

അവന്റെ വംശത്തിൽ നിന്ന് പലരും പോളസ്ത്യർ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ക്ഷമാ, സൃഷ്ടിയുടെ അധിപനായ പുലഹയ്ക്കു പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.

കര്ദമശ്ച സുരിശ്ചൈവ സഹിഷ്ണുശ്ചേതി തേ ത്രയഃ ത്രേതാഗ്നിവര്ചസസ്സര്വേ യേഷാം വംശഃ പ്രതിഷ്ഠിതഃ

കർദമൻ, സുരി, സഹിഷ്ണു—ഈ മൂന്നുപേരും ത്രേതാഗ്നിയുടെ തേജസ്സുള്ളവർ ആയിരുന്നു; അവരുടെ വംശം നിലനിൽക്കുന്നു.

ക്രതോഃ ക്രതുസമാന്ഭാര്യാ സന്നതിസ്സുഷുവേ സുതാന് നൈഷാം ഭാര്യാശ്ച പുത്രാശ്ച സര്വേ തേ ഹ്യൂര്ധ്വരേതസഃ

ക്രതുവിന്റെ ഭാര്യ സന്നതിയിൽ നിന്ന് ക്രതുവിനോടു തുല്യമായ പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു. അവരുടെ ഭാര്യമാരും പുത്രന്മാരും എല്ലാവരും ബ്രഹ്മചാരികളായവരാണ്.

ഷഷ്ടിസ്താനി സഹസ്രാണി വാലഖില്യാ ഇതി സ്മൃതാഃ അനൂരോരഗ്രതോ യാംതി പരിവാര്യ ദിവാകരമ്

അവരെ അറുപതിനായിരം വാലഖില്യർ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. അവർ അനൂരോറയുടെ മുൻവശത്ത് സൂര്യനെ ചുറ്റി സഞ്ചരിക്കുന്നു.

അത്രേര്ഭാര്യാനുസൂയാ ച പഞ്ചാത്രേയാനസൂയത കന്യകാം ച ശ്രുതിം നാമ മാതാ ശംഖപദസ്യ ച

അത്രിയുടെ ഭാര്യ അനുസൂയ അഞ്ചു അത്രേയന്മാരെ പ്രസവിച്ചു. ശൃതി എന്ന പുത്രിമാരെയും ശംഖപദന്റെ അമ്മയെയും പ്രസവിച്ചു.

സത്യനേത്രശ്ച ഹവ്യശ്ച ആപോമൂര്തിശ്ശനൈശ്ചരഃ സോമശ്ച പഞ്ചമസ്ത്വേതേ പഞ്ചാത്രേയാഃ പ്രകീര്തിതാഃ

സത്യനെത്രൻ, ഹവ്യൻ, ആപോമൂർത്തി, ശനൈശ്ചരൻ, സോമൻ—ഈ അഞ്ചുപേരും അത്രേയന്മാർ എന്നറിയപ്പെടുന്നു.

തേഷാം പുത്രാശ്ച പൌത്രാശ്ച ഹ്യാത്രേയാണാം മഹാത്മനാമ് സ്വായംഭുവേ ഽംതരേ ഽതീതാഃ ശതശോ ഽഥ സഹസ്രശഃ

ആത്രേയരെന്ന മഹാത്മാക്കളായവരുടെ മക്കളും മുമ്മക്കളും സ്വായംഭുവമന്വന്തരത്തിൽ നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും കഴിഞ്ഞുപോയിരിക്കുന്നു.

ഊര്ജായാം തു വസിഷ്ഠസ്യ പുത്രാ വൈ സപ്ത ജജ്ഞിരേ ജ്യായസീ ച സ്വസാ തേഷാം പുംഡരീകാ സുമധ്യമാ

ഊർജയിൽ നിന്ന് വസിഷ്ഠന് ഏഴ് പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു; അവർക്കെല്ലാം മുതിർന്ന സഹോദരിയായി സുന്ദരമായ ശരീരമുള്ള പുണ്ഡരീക എന്ന പെൺകുട്ടിയുണ്ടായിരുന്നു.

രജോ ഗാത്രോര്ധ്വബാഹൂ ച സവനശ്ചാനയശ്ച യഃ സുതപാശ്ശുക്ര ഇത്യേതേ സപ്ത സപ്തര്ഷയഃ സ്മൃതാഃ

രാജസ്, ഗാത്ര, ഊർദ്ധ്വബാഹു, സവന, അനയ, സുതപാസ്, ശുക്രൻ—ഇവരാണ് ആ ഏഴ് മഹർഷിമാർ എന്ന് ഓർത്തിരിക്കുന്നു.

ഗോത്രാണി നാമഭിസ്തേഷാം വാസിഷ്ഠാനാം മഹാത്മനാമ് സ്വായംഭുവേ ഽംതരേ ഽതീതാന്യര്ബുദാനി ശതാനി ച

വസിഷ്ഠന്മാരെന്ന മഹാത്മാക്കളുടേയും അവരുടെ ഗോത്രങ്ങൾ, അവരവരുടെ പേരിൽ, സ്വായംഭുവമന്വന്തരത്തിൽ കോടിക്കണക്കിനും നൂറുകണക്കിനും കഴിഞ്ഞുപോയിരിക്കുന്നു.

ഇത്യേഷ ഋഷിസര്ഗസ്തു സാനുബംധഃ പ്രകീര്തിതഃ സമാസാദ്വിസ്തരാദ്വക്തുമശക്യോ ഽയമിതി ദ്വിജാഃ

ഇങ്ങനെ, ഈ ഋഷിമാരുടെയും അവരുടെ സന്തതികളുടെയും സൃഷ്ടി സംക്ഷിപ്തമായി വിവരിച്ചു. വിശദമായി പറയാൻ സാധ്യമല്ല, ദ്വിജന്മാരേ.

യോ ഽസൌ രുദ്രാത്മകോ ബഹ്നിബ്രഹ്മണോ മാനസസ്സുതഃ സ്വാഹാ തസ്യ പ്രിയാ ലേഭേ പുത്രാംസ്ത്രീനമിതൌജസഃ

അഗ്നിബ്രഹ്മാവിന്റെ മനസ്സിൽ നിന്നു ജനിച്ച, രുദ്രസ്വഭാവമുള്ളവൻ, അവന്റെ പ്രിയയായ സ്വാഹാ മൂന്നു ശക്തിയുള്ള പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.

പാവകഃ പവമാനശ്ച ശുചിരിത്യേഷ തേ ത്രയഃ നിര്മംഥ്യഃ പവമാനസ്സ്യാദ്വൈദ്യുതഃ പാവകസ്സ്മൃതഃ

പാവകൻ, പവമാനൻ, ശുചി—ഇവരാണ് ആ മൂന്നു പേർ. പവമാനൻ ചുരണ്ടപ്പെട്ടവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്നു; പാവകനെ മിന്നൽ എന്നും പറയുന്നു.

സൂര്യേ തപതി യശ്ചാസൌ ശുചിഃ സൌര ഉദാഹൃതഃ ഹവ്യവാഹഃ കവ്യവാഹഃ സഹരക്ഷാ ഇതി ത്രയഃ

സൂര്യനിൽ പ്രകാശിക്കുന്ന ശുചിയെ സൗരൻ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഹവ്യവാഹൻ, കവ്യവാഹൻ, സഹരക്ഷൻ—ഇവരാണ് ആ മൂന്നു പേർ.

ത്രയാണാം ക്രമശഃ പുത്രാ ദേവപിതൃസുരാശ്ച തേ ഏതേഷാം പുത്രപൌത്രാശ്ച ചത്വാരിംശന്നവൈവ തേ

അവരുടെ പുത്രന്മാർ ക്രമത്തിൽ ദേവന്മാർ, പിതൃകൾ, സുരന്മാർ എന്നിവരാണ്. അവരുടെ പുത്രന്മാരുടെയും മുമ്മക്കളുടെയും എണ്ണം നാല്പത്തൊൻപത് ആണ്.

കാമ്യനൈമിത്തികാജസ്രകര്മസു ത്രിഷു സംസ്ഥിതാഃ സര്വേ തപസ്വിനോ ജ്ഞേയാഃ സര്വേ വ്രതഭൃതസ്തഥാ

കാമ്യ, നൈമിത്തിക, അജസ്ര—ഈ മൂന്നു വിധത്തിലുള്ള കര്‍മങ്ങളില്‍ സ്ഥിരമായി നിലകൊള്ളുന്നവരാണ് എല്ലാവരും; എല്ലാവരും തപസ്സുകാരും വ്രതം പാലിക്കുന്നവരും ആണെന്ന് അറിയണം.

സര്വേ രുദ്രാത്മകശ്ചൈവ സര്വേ രുദ്രപരായണാഃ തസ്മാദഗ്നിമുഖേ യത്തദ്ധുതം സ്യാദേവ കേനചിത്

എല്ലാവരും രുദ്രസ്വഭാവമുള്ളവരും രുദ്രഭക്തരുമാണ്. അതുകൊണ്ട് ആരെങ്കിലും അഗ്നിയിൽ അർപ്പിക്കുന്നതെന്തും,

തത്സര്വം രുദ്രമുദ്ദിശ്യ ദത്തം സ്യാന്നാത്ര സംശയഃ ഇത്യേവം നിശ്ചയോഗ്നീനാമനുക്രാംതോ യഥാതഥമ്

അത് എല്ലാം രുദ്രനെ ഉദ്ദേശിച്ചാണ് അർപ്പിക്കപ്പെടുന്നത് എന്ന് സംശയമില്ല; ഇങ്ങനെ അഗ്നികളുടെ വംശാവലി യഥാർത്ഥത്തിൽ വിവരിച്ചു.