അര്ഥസംപന്നപദയാ രാജലക്ഷണയുക്തയാ അശേഷവിഷയാരംഭരക്ഷാവിമലദക്ഷയാ
അർത്ഥസമ്പന്നമായ, രാജസമൂഹ്യങ്ങളുള്ള, എല്ലാം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന, നിർമലവും പ്രാവീണ്യവുമുള്ള വാക്കുകളായിരുന്നു അവ.
മനോഹരതരോദാരമധുരസ്മിതപൂര്വയാ സംബഭാഷേ സുസംപീതോ വിശ്വകര്മാണമീശ്വരഃ
മനോഹരവും ഉന്നതവുമായ മധുരസ്മിതം മുൻപിൽ വെച്ച്, അതീവ സന്തോഷത്തോടെ, ഈശ്വരൻ വിശ്വകർമ്മാവിനോട് സംസാരിച്ചു.
വത്സ വത്സ മഹാഭാഗ മമ പുത്ര പിതാമഹ ജ്ഞാതമേവ മയാ സര്വം തവ വാക്യസ്യ ഗൌരവമ്
"കുഞ്ഞേ, കുഞ്ഞേ, മഹാഭാഗവാനേ, എന്റെ മകനേ, പിതാമഹനേ! നിന്റെ എല്ലാ വാക്കുകളുടെ ഭാരവും ഞാൻ അറിയുന്നു."
പ്രജാനാമേവ ബൃദ്ധ്യര്ഥം തപസ്തപ്തം ത്വയാധുനാ തപസാ ഽനേന തുഷ്ടോസ്മി ദദാമി ച തവേപ്സിതമ്
"പ്രജകളുടെ വർദ്ധനവിനായി നീ ഇപ്പോൾ തപസ്സ് ചെയ്തു. ഈ തപസ്സിനാൽ ഞാൻ സന്തുഷ്ടനാണ്. നീ ആഗ്രഹിക്കുന്നതെല്ലാം ഞാൻ നൽകും."
ഇത്യുക്ത്വാ പരമോദാരം സ്വഭാവമധുരം വചഃ സസര്ജ വപുഷോ ഭാഗാദ്ദേവീം ദേവവരോ ഹരഃ
ഇങ്ങനെ, അത്യന്തം ഉജ്ജ്വലവും സ്വാഭാവികമായ മാധുര്യവും ഉള്ള വാക്കുകൾ പറഞ്ഞശേഷം, പരമേശ്വരനായ ഹരൻ തന്റെ ശരീരത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്തിൽ നിന്ന് ദേവിയെ സൃഷ്ടിച്ചു.
യാമാഹുര്ബ്രഹ്മവിദ്വാംസോ ദേവീം ദിവ്യഗുണാന്വിതാമ് പരസ്യ പരമാം ശക്തിം ഭവസ്യ പരമാത്മനഃ
ബ്രഹ്മത്തെ അറിയുന്നവർ അവളെ ദിവ്യഗുണങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ദേവിയായി, പരമാത്മാവായ ഭവന്റെ പരമശക്തിയായി പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു.
യസ്യാം ന ഖലു വിദ്യംതേ ജന്മ മൃത്യുജരാദയഃ യാ ഭവാനീ ഭവസ്യാംഗാത്സമാവിരഭവത്കില
അവളിൽ ജനനം, മരണം, വയസ്സാകുക എന്നിവ ഒന്നും ഇല്ല; ഭവാനിയുടെ രൂപത്തിൽ അവൾ ഭവന്റെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് ഉദിച്ചുവന്നു.
യസ്യാ വാചോ നിവര്തന്തേ മനസാ ചേംദ്രിയൈഃ സഹ സാ ഭര്തുര്വപുഷോ ഭാഗാജ്ജാതേവ സമദൃശ്യത
വാക്കുകളും മനസ്സും ഇന്ദ്രിയങ്ങളും അവളെക്കുറിച്ച് അറിയാൻ കഴിയാതെ മടങ്ങിപ്പോകുന്നു; ഭർത്താവിന്റെ ശരീരഭാഗത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ചതുപോലെ അവൾ പ്രത്യക്ഷമായി.
യാ സാ ജഗദിദം കൃത്സ്നം മഹിമ്നാ വ്യാപ്യ തിഷ്ഠതി ശരീരിണീവ സ ദേവീ വിചിത്രം സമലക്ഷ്യത
അവൾ തന്റെ മഹത്വംകൊണ്ട് ഈ മുഴുവൻ ലോകവും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു; ശരീരധാരിണിയായതുപോലെ ആ ദേവിയെ അത്ഭുതകരമായ രൂപങ്ങളിൽ കാണപ്പെട്ടു.
സര്വം ജഗദിദം ചൈഷാ സംമോഹയതി മായയാ ഈശ്വരാത്സൈവ ജാതാഭൂദജാതാ പരമാര്ഥതഃ
അവൾ തന്റെ മായയാൽ ഈ ലോകം മുഴുവൻ മോഹിപ്പിക്കുന്നു; ഈശ്വരനിൽ നിന്ന് ജനിച്ചുവെന്നാലും, സത്യത്തിൽ അവൾ അജന്മയാണ്.
ന യസ്യാ പരമോ ഭാവഃ സുരാണാമപി ഗോചരഃ വിശ്വാമരേശ്വരീ ചൈവ വിഭക്താ ഭര്തുരംഗതഃ
അവളുടെ പരമസ്വഭാവം ദേവന്മാർക്കുപോലും ഗ്രഹിക്കാനാവില്ല; അവൾ വിശ്വത്തിന്റെ ഈശ്വരിയാണ്, ഭർത്താവിന്റെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി ഉദിച്ചവളാണ്.
താം ദൃഷ്ട്വാ പരമേശാനീം സര്വലോകമഹേശ്വരീമ് സര്വജ്ഞാം സര്വഗാം സൂക്ഷ്മാം സദസദ്വ്യക്തിവര്ജിതാമ്
ആ പരമേശ്വരിയായ ദേവിയെ, എല്ലാ ലോകങ്ങളുടെയും മഹേശ്വരിയായവളെ, എല്ലാം അറിയുന്നവളെ, എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞവളെ, സൂക്ഷ്മമായവളെ, സതാസത്വ്യക്തി ഭേദങ്ങൾ ഇല്ലാത്തവളെ കണ്ടു,
പരമാം നിഖിലം ഭാസാ ഭാസയന്തീമിദം ജഗത് പ്രണിപത്യ മഹാദേവീം പ്രാര്ഥയാമാസ വൈ വിരാട്
പരമമായ ആ ദേവി തന്റെ പ്രകാശത്തോടെ ഈ ലോകം മുഴുവൻ പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നു; മഹാദേവിയെ വന്ദിച്ച്, വിരാട് അവളോടു ഭക്തിപൂർവം പ്രാർത്ഥിച്ചു.
ദേവി ദേവേന സൃഷ്ടോ ഽഹമാദൌ സര്വജഗന്മയി പ്രജാസര്ഗേ നിയുക്തശ്ച സൃജാമി സകലം ജഗത്
ദേവി, എല്ലാ ലോകങ്ങളുടെയും സാരമായ നീയാണല്ലോ, ദേവൻ എന്നെ ആദിയിൽ സൃഷ്ടിച്ചു; ജീവികളുടെ സൃഷ്ടിയിൽ നിയുക്തനായി, ഞാൻ ഈ ലോകം മുഴുവൻ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.
മനസാ നിര്മിതാഃ സര്വേ ദേവി ദേവാദയോ മയാ ന വൃദ്ധിമുപഗച്ഛന്തി സൃജ്യമാനാഃ പുനഃ പുനഃ
ദേവി, എല്ലാ ദേവന്മാരെയും മറ്റുള്ളവരെയും ഞാൻ മനസ്സിലൂടെ സൃഷ്ടിച്ചു; എത്രയോ തവണ സൃഷ്ടിച്ചാലും അവർ വളർച്ച നേടുന്നില്ല.
മിഥുനപ്രഭവാമേവ കൃത്വാ സൃഷ്ടിമതഃ പരമ് സംവര്ധയിതുമിച്ഛാമി സര്വാ ഏവ മമ പ്രജാഃ
സൃഷ്ടിയുടെ പരമതത്ത്വപ്രകാരം, അവരെ ദമ്പതികളായി മാത്രം ഉത്ഭവിപ്പിച്ചശേഷം, എന്റെ എല്ലാ സൃഷ്ടികളും വളരണമെന്ന് ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
ന നിര്ഗതം പുരാ ത്വത്തോ നാരീണാം കുലമവ്യയമ് തേന നാരീകുലം സ്രഷ്ടും ശക്തിര്മമ ന വിദ്യതേ
നിന്നിൽ നിന്ന് സ്ത്രീകളുടെ വംശം ഇതുവരെ ഉദിച്ചിട്ടില്ല; അതുകൊണ്ട് സ്ത്രീവംശം സൃഷ്ടിക്കാൻ എനിക്ക് ശക്തിയില്ല.
സര്വാസാമേവ ശക്തീനാം ത്വത്തഃ ഖലു സമുദ്ഭവഃ തസ്മാത്സര്വത്ര സര്വേഷാം സര്വശക്തിപ്രദായിനീമ്
എല്ലാ ശക്തികളും നിന്നിൽ നിന്നാണ് ഉദിക്കുന്നത്; അതിനാൽ എല്ലായിടത്തും നീ എല്ലാവർക്കും എല്ലാ ശക്തിയും നൽകുന്നവളാണ്.
ത്വാമേവ വരദാം മായാം പ്രാര്ഥയാമി സുരേശ്വരീമ് ചരാചരവിവൃദ്ധ്യര്ഥമംശേനൈകേന സര്വഗേ
സർവ്വവ്യാപകയായ ദേവി, നീയാണല്ലോ വരദായിനിയായ മായ, ദേവതകളുടെ ഈശ്വരി; ചലനസ്ഥിരജന്തുക്കളുടെ വർദ്ധനവിനായി, നിന്റെ ഒരു ഭാഗം കൊണ്ട് ഞാൻ നിന്നെ പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.
ദക്ഷസ്യ മമ പുത്രസ്യ പുത്രീ ഭവ ഭവാര്ദിനി ഏവം സാ യാചിതാ ദേവീ ബ്രഹ്മണാ ബ്രഹ്മയോനിനാ
ഭവനാശിനിയായ ദേവി, എന്റെ മകനായ ദക്ഷന്റെ മകളായി ജനിക്കണം; ഇങ്ങനെ ബ്രഹ്മയോനിയായ ബ്രഹ്മാവു ദേവിയെ അപേക്ഷിച്ചു.
ശക്തിമേകാം ഭ്രുവോര്മധ്യാത്സസര്ജാത്മസമപ്രഭാമ് താമാഹ പ്രഹസന്പ്രേക്ഷ്യ ദേവദേവവരോ ഹരഃ
അവൾ തന്റെ കണികകളിൽ നിന്ന് തന്നെപ്പോലെ പ്രകാശമുള്ള ഒരു ശക്തിയെ സൃഷ്ടിച്ചു; അവളെ കണ്ടു ദേവദേവനായ ഹരൻ പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു.
ബ്രഹ്മാണം തപസാരാധ്യ കുരു തസ്യ യഥേപ്സിതമ് താമാജ്ഞാം പരമേശസ്യ ശിരസാ പ്രതിഗൃഹ്യ സാ
ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ്സിലൂടെ ആരാധിച്ച്, അവൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നതു ചെയ്യുക; പരമേശ്വരന്റെ ആജ്ഞ സ്വീകരിച്ച് അവൾ തലകുനിഞ്ഞ് അതു അംഗീകരിച്ചു.
ബ്രഹ്മണോ വചനാദ്ദേവീ ദക്ഷസ്യ ദുഹിതാഭവത് ദത്ത്വൈവമതുലാം ശക്തിം ബ്രഹ്മണേ ബ്രഹ്മരൂപിണീമ്
ബ്രഹ്മാവിന്റെ വചനം അനുസരിച്ച്, ദേവി ദക്ഷന്റെ മകളായി. അവൾ അതുല്യമായ ശക്തി, ബ്രഹ്മാവിന്റെ രൂപമായതും, ബ്രഹ്മാവിനേയ്ക്ക് സമർപ്പിച്ചു.
വിവേശ ദേഹം ദേവസ്യ ദേവശ്ചാംതരധീയത തദാ പ്രഭൃതി ലോകേ ഽസ്മിന് സ്ത്രിയാം ഭോഗഃ പ്രതിഷ്ഠിതഃ
അവൾ ദേവന്റെ ശരീരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു, പിന്നെ ദേവൻ അപ്രത്യക്ഷനായി. അന്ന് മുതൽ ഈ ലോകത്ത് സ്ത്രീകളുമായി അനുഭവസുഖം സ്ഥാപിതമായി.
പ്രജാസൃഷ്ടിശ്ച വിപ്രേംദ്രാ മൈഥുനേന പ്രവര്തതേ ബ്രഹ്മാപി പ്രാപ സാനന്ദം സന്തോഷം മുനിപുംഗവാഃ
ബ്രാഹ്മണന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, അതിനുശേഷം സൃഷ്ടി ലൈംഗികസമ്ബർക്കത്തിലൂടെ നടക്കുന്നു. ബ്രഹ്മാവിനും അതിൽ സന്തോഷവും തൃപ്തിയും ലഭിച്ചു.
ഏതദ്വസ്സര്വമാഖ്യാതം ദേവ്യാഃ ശക്തിസമുദ്ഭവമ് പുണ്യവൃദ്ധികരം ശ്രാവ്യം ഭൂതസര്ഗാനുപംഗതഃ
ഇങ്ങനെ, ദേവിയുടെ ശക്തിയുടെ ഉത്ഭവം, സൃഷ്ടിയുടെ കഥയോടൊപ്പം, പുണ്യം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതും കേൾക്കാൻ യോഗ്യമായതുമായതെല്ലാം ഞാൻ വിശദീകരിച്ചു.
യ ഇദം കീര്തയേന്നിത്യം ദേവ്യാഃ ശക്തിസമുദ്ഭവമ് പുണ്യം സര്വമവാപ്നോതി പുത്രാംശ്ച ലഭതേ ശുഭാന്
ആർ ദിവസേന ദേവിയുടെ ശക്തിയുടെ ഉത്ഭവം പാരായണം ചെയ്താൽ, അവൻ എല്ലാ പുണ്യവും പ്രാപിക്കും, നല്ല പുത്രന്മാരെയും ലഭിക്കും.
ഏവം ലബ്ധ്വാ പരാം ശക്തിമീശ്വരാദേവ ശാശ്വതീമ് മൈഥുനപ്രഭവാം സൃഷ്ടിം കര്തൃകാമഃ പ്രജാപതിഃ
ഇങ്ങനെ, പരമമായ ശാശ്വതശക്തി ഈശ്വരനിൽ നിന്ന് ലഭിച്ച ശേഷം, സൃഷ്ടി നടത്താൻ ആഗ്രഹിച്ച പ്രജാപതി, ലൈംഗികസമ്ബർക്കത്തിലൂടെ സന്തതിയെ സൃഷ്ടിക്കാൻ തയ്യാറായി.
സ്വയമപ്യദ്ഭുതോ നാരീ ചാര്ധേന പുരുഷോ ഽഭവത് യാര്ധേന നാരീ സാ തസ്മാച്ഛതരൂപാ വ്യജായത
അവൻ തന്നെ അത്ഭുതകരമായ ഒരു സ്ത്രീയായി, പകുതിയായി പുരുഷനായി. ആ സ്ത്രീപകുതിയിൽ നിന്ന് ശതരൂപ എന്ന ദേവി ജനിച്ചു.
വിരാജമസൃജദ്ബ്രഹ്മാ സോ ഽര്ധന പുരുഷോ ഽഭവത് സ വൈ സ്വായംഭുവഃ പൂര്വം പുരുഷോ മനുരുച്യതേ
ബ്രഹ്മാവ് വിരാജ് എന്നവനെ സൃഷ്ടിച്ചു, അവൻ പകുതിയായി പുരുഷനായി. അവൻ തന്നെയാണ് ആദിമനായ സ്വായംഭുവമനു എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നത്.