ശിവപുരാണമ്

പുരാ കല്പേ മഹാകാലേ പ്രപന്നേ ലോകവിശ്രുതേ ആയുധ്യേതാം മഹാത്മാനൌ ബ്രഹ്മവിഷ്ണൂ പരസ്പരമ്

പഴയ കാലത്ത്, മഹാകാലയുഗം അവസാനിക്കുമ്പോൾ, ലോകം പ്രശസ്തമായിരുന്നപ്പോൾ, മഹാത്മാക്കളായ ബ്രഹ്മാവും വിഷ്ണുവും തമ്മിൽ ഏറ്റുമുട്ടാൻ തുടങ്ങി.

തയോര്മാനം നിരാകര്തും തന്മധ്യേ പരമേശ്വരഃ നിഷ്കലസ്തംഭരൂപേണ സ്വരൂപം സമദര്ശയത്

അവരുടെ അഹങ്കാരം നീക്കാൻ പരമേശ്വരൻ അശേഷമായ ഒരു തൂണിന്റെ രൂപത്തിൽ തന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം അവരുടെ മധ്യേ വെളിപ്പെടുത്തി.

തതഃ സ്വലിംഗചിഹ്നത്വാത്സ്തമ്ഭതോ നിഷ്കലം ശിവഃ സ്വലിംഗം ദര്ശയാമാസ ജഗതാം ഹിതകാമ്യയാ

പിന്നീട്, തന്റെ ലിംഗചിഹ്നത്തിൽ നിന്നു തന്നെ, തൂണിന്റെ രൂപത്തിൽ നിൽക്കുന്ന ശിവൻ, ലോകങ്ങളുടെ ക്ഷേമത്തിനായി തന്റെ ലിംഗം കാണിച്ചു.

തദാപ്രഭൃതി ലോകേഷു നിഷ്കലം ലിംഗമൈശ്വരമ് സകലം ച തഥാ ബേരം ശിവസ്യൈവ പ്രകല്പിതമ്

അന്ന് മുതൽ ലോകങ്ങളിൽ, ഈശ്വരന്റെ ലിംഗം രൂപരഹിതമായതായും, അതുപോലെ തന്നെ രൂപമുള്ള പ്രതിമയും ശിവന്റേതായും സ്ഥാപിതമായിരിക്കുന്നു.

ശിവാന്യേഷഃ തു ദേവാനാം ബേരമാത്രം പ്രകല്പിതമ് തത്തദ്ബേരം തു ദേവാനാം തത്തദ്ഭോഗപ്രദം ശുഭമ് ശിവസ്യ ലിംഗബേരത്വം ഭോഗമോക്ഷപ്രദം ശുഭമ്

മറ്റു ദേവന്മാർക്ക് രൂപമുള്ള പ്രതിമ മാത്രം സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നു; ഓരോ ദേവന്റെയും പ്രതിമ അവർക്കു അനുയോജ്യമായ അനുഭവങ്ങൾ നൽകുന്നു, അതും ശുഭകരമാണ്. എന്നാൽ ശിവന്റെ ലിംഗപ്രതിമ അനുഭവവും മോക്ഷവും നൽകുന്ന ശുഭകരമായതാണു.

പുരാ കദാചിദ്യോഗീംദ്ര വിഷ്ണുര്വിഷധരാസനഃ സുഷ്വാപ പരയാ ഭൂത്യാ സ്വാനുഗൈരപി സംവൃതഃ

ഒരു കാലത്ത്, യോഗീശ്വരാ, സർപ്പത്തെ കിടക്കയാക്കി വിഷ്ണു പരമമായ ഐശ്വര്യത്തോടെ തന്റെ അനുചരന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട് ഉറങ്ങി.

യദൃച്ഛയാ ഗതസ്തത്ര ബ്രഹ്മാ ബ്രഹ്മവിദാംവരഃ അപൃച്ഛത്പുംഡരീകാക്ഷം ശയനം സര്വസുന്ദരമ്

അപ്രതീക്ഷിതമായി, ബ്രഹ്മജ്ഞാനികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ബ്രഹ്മാവ് അവിടെ എത്തി, കമലനയനനായവനെ അതിമനോഹരമായ കിടക്കയിൽ കിടക്കുന്നത് കണ്ടു ചോദിച്ചു.

കസ്ത്വം പുരുഷവച്ഛേഷേ ദൃഷ്ട്വാ മാമപി ദൃപ്തവത് ഉത്തിഷ്ഠ വത്സ മാം പശ്യ തവ നാഥമിഹാഗതമ്

നീ ആരാണ്, മനുഷ്യനെപ്പോലെ കിടക്കുന്നു, എന്നെ അഭിമാനത്തോടെ നോക്കുന്നു? എഴുന്നേൽക്കു, മകനേ, എന്നെ കാണു, നിന്നെ കാണാനാണ് നിന്റെ പ്രഭു ഇവിടെയെത്തിയത്.

ആഗതം ഗുരുമാരാധ്യം ദൃഷ്ട്വാ യോ ദൃപ്തവച്ചരേത് ദ്രോഹിണസ്തസ്യ മൂഢസ്യ പ്രായശ്ചിത്തം വിധീയതേ

ഗുരുവായും ആരാധ്യനുമായവൻ വന്നപ്പോൾ, ആരെങ്കിലും അവനെ കാണുമ്പോൾ അഭിമാനത്തോടെ പെരുമാറുകയാണെങ്കിൽ, അവൻ ദ്രോഹിയും മണ്ടനുമാണ്; അത്തവർക്കു പ്രായശ്ചിത്തം നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.

ഇതി ശ്രുത്വാ വചഃ ക്രുദ്ധോ ബഹിഃ ശാംതവദാചരത് സ്വസ്തി തേ സ്വാഗതം വത്സ തിഷ്ഠ പീഠമിതോ വിശ

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞത് കേട്ടപ്പോൾ, കോപം ഉള്ളിലും പുറത്തു ശാന്തത പുലർത്തി: 'നിനക്കു ശാന്തി, സ്വാഗതം മകനേ, ഇരിക്കു, ഈ ഇരിപ്പിടം സ്വീകരിക്കു' എന്നു പറഞ്ഞു.

കിമു തേ വ്യാഗ്രവദ്വക്ത്രം വിഭാതി വിഷമേക്ഷണമ് വത്സ വിഷ്ണോ മഹാമാനമാഗതം കാലവേഗതഃ

എന്തുകൊണ്ടാണ് നിന്റെ മുഖം കടുവയെപ്പോലെ ക്രൂരമായി, കണ്ണുകൾ അസമമായിട്ടുള്ളത്, വിഷ്ണുവേ? മഹത്തായ അഹങ്കാരം കാലത്തിന്റെ സ്വാധീനത്തിൽ നിന്നിൽ വന്നിരിക്കുന്നു.

പിതാമഹശ്ച ജഗതഃ പാതാ ച തവ വത്സക മത്സ്ഥം ജഗദിദം വത്സ മനുഷേ ത്വം ഹി ചോരവത്

മകനേ, ലോകത്തിന്റെ പിതാമഹൻ ആണ് ഈശ്വരൻ, നീ അതിന്റെ രക്ഷകനാണ്. ഈ ലോകം എന്നിൽ നിലകൊള്ളുന്നു, എന്നിട്ടും നീ മനുഷ്യരിൽ കള്ളനെപ്പോലെ പെരുമാറുന്നു.

മന്നാഭികമലാജ്ജാതഃ പുത്രസ്ത്വം ഭാഷസേ വൃഥാ ഏവം ഹി വദതോസ്തത്ര മുഗ്ധയോരജയോസ്തദാ

എന്റെ നാഭികമലത്തിൽ നിന്നു ജനിച്ച മകനാണ് നീ, എന്നിട്ടും വെറുതെ സംസാരിക്കുന്നു. അങ്ങനെ, ആ ഇരുവരും അവിടെ, മണ്ടന്മാരായി, പരാജയമില്ലാതെ തമ്മിൽ വാദിച്ചു.

അഹമേവ ബരോ ന ത്വമഹം പ്രഭുരഹം പ്രഭുഃ പരസ്പരം ഹംതുകാമൌ ചക്രതുഃ സമരോദ്യമമ്

'ഞാനാണ് പരമൻ, നീയല്ല; ഞാനാണ് പ്രഭു, നീയല്ല.' അങ്ങനെ പരസ്പരം കൊല്ലാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, യുദ്ധത്തിനായി തയ്യാറായി.

യുയുധാതേ ഽമരൌ വീരൌ ഹംസപക്ഷീംദ്രവാഹനൌ വൈരംച്യാ വൈഷ്ണവാശ്ചൈവം മിഥോ യുയുധിരേ തദാ

അമരന്മാരായ ആ വീരന്മാർ, ഹംസയിലും ഗരുഡനിലും കയറി, തമ്മിൽ യുദ്ധം ചെയ്തു; അപ്പോൾ ബ്രഹ്മാവിന്റെയും വിഷ്ണുവിന്റെയും അനുയായികളും തമ്മിൽ ഏറ്റുമുട്ടി.

താവദ്വിമാനഗതയഃ സര്വാ വൈ ദേവജാതയഃ ദിദൃക്ഷവഃ സമാജഗ്മുഃ സമരം തം മഹാദ്ഭുതമ്

അപ്പോൾ, ആ മഹത്തായ അത്ഭുതകരമായ യുദ്ധം കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, എല്ലാ ദേവതകളും അവരുടെ വിമാനങ്ങളിൽ കയറി അവിടെ എത്തി.

ക്ഷിപംതഃ പുഷ്പവര്ഷാണി പശ്യംതഃ സ്വൈരമംബരേ സുപര്ണവാഹനസ്തത്ര ക്രുദ്ധോ വൈ ബ്രഹ്മവക്ഷസി

പൂക്കളുടെ മഴ പെയ്യിച്ചു, ആകാശത്ത് സ്വതന്ത്രമായി കാഴ്ച കാണുമ്പോൾ, ഗരുഡനിൽ കയറിയവൻ അവിടെ ബ്രഹ്മാവിന്റെ നെഞ്ചിൽ കോപം പ്രകടിപ്പിച്ചു.

മുമോച ബാണാനസഹാനസ്ത്രാംശ്ച വിവിധാന്ബഹൂന് മുമോചാ ഽഥ വിധിഃ ക്രുദ്ധോ വിഷ്ണോരുരസി ദുഃസഹാന്

അപ്പോൾ ക്രുദ്ധനായ ബ്രഹ്മാവ് അനേകം ബാണങ്ങളും ഭയങ്കരമായ ആയുധങ്ങളും വിഷ്ണുവിന്റെ നെഞ്ചിലേക്ക് വിട്ടുവിട്ടു.

ബാണാനനലസംകാശാനസ്ത്രാംശ്ച ബഹുശസ്തദാ തദാശ്ചര്യമിതി സ്പഷ്ടം തയോഃ സമരഗോചരമ്

അന്ന് അഗ്നിപോലെ ജ്വലിക്കുന്ന അനേകം ബാണങ്ങളും ആയുധങ്ങളും അവൻ പ്രയോഗിച്ചു; അവരുടെ യുദ്ധം കാണുമ്പോൾ അത്ഭുതം തോന്നുമായിരുന്നു.

സമീക്ഷ്യ ദൈവതഗണാഃ ശശംസുര്ഭൃശമാകുലാഃ തതോ വിഷ്ണുഃ സുസംക്രുദ്ധഃ ശ്വസന്വ്യസനകര്ശിതഃ

ഇത് കണ്ട ദേവഗണങ്ങൾ വളരെ ഭയപ്പെട്ട് ആശങ്കയോടെ തമ്മിൽ സംസാരിച്ചു; അതിനുശേഷം വിഷ്ണു അത്യന്തം കോപത്തോടെ, ദു:ഖത്തിൽ ആലപിച്ച് ശ്വാസം വലിച്ചു.

മാഹേശ്വരാസ്ത്രം മതിമാന് സംദധേ ബ്രഹ്മണോപരി തതോ ബ്രഹ്മാ ഭൃശം ക്രുദ്ധഃ കംപയന്വിശ്വമേവ ഹി

അവിടെ ബുദ്ധിമാൻ വിഷ്ണു മഹേശ്വരാസ്ത്രം ബ്രഹ്മാവിന് നേരെ പ്രയോഗിക്കാൻ തയ്യാറായി; അപ്പോൾ ബ്രഹ്മാവ് അത്യന്തം ക്രുദ്ധനായി സർവ്വലോകവും നടുങ്ങിച്ചു.

അസ്ത്രം പാശുപതം ഘോരം സംദധേ വിഷ്ണുവക്ഷസി തതസ്തദുത്ഥിതം വ്യോമ്നി തപനായുതസന്നിഭമ്

അവൻ ഭയങ്കരമായ പാശുപതാസ്ത്രം വിഷ്ണുവിന്റെ നെഞ്ചിൽ പ്രയോഗിച്ചു; അപ്പോൾ ആ ആയുധം ആകാശത്ത് പത്തു ആയിരം സൂര്യന്മാരെപ്പോലെ പ്രകാശിച്ചു.

സഹസ്രമുഖമത്യുഗ്രം ചംഡവാതഭയംകരമ് അസ്ത്രദ്വയമിദം തത്ര ബ്രഹ്മവിഷ്ണ്വോര്ഭയംകരമ്

ആ ആയുധം ആയിരം ഭയങ്കരമായ വായുകൾക്കൊണ്ട്, കനൽക്കാറ്റുപോലെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നതായിരുന്നു; ബ്രഹ്മാവിനും വിഷ്ണുവിനും അതു ഭയാനകമായിരുന്നു.

ഇത്ഥം ബഭൂവ സമരോ ബ്രഹ്മവിഷ്ണ്വോഃ പരസ്പരമ് തതോ ദേവഗണാഃ സര്വേ വിഷണ്ണാ ഭൃശമാകുലാഃ ഊചുഃ പരസ്പരം താത രാജക്ഷോഭേ യഥാ ദ്വിജാഃ

ഇങ്ങനെ ബ്രഹ്മാവിനും വിഷ്ണുവിനുമിടയിൽ യുദ്ധം പരസ്പരം നാശം വിതറിയതായി മാറി; അതിനുശേഷം എല്ലാ ദേവഗണങ്ങളും അത്യന്തം വിഷമിച്ച്, ആശങ്കയോടെ തമ്മിൽ പറഞ്ഞു: 'മഹർഷികളേ, ഇത് രാജാക്കന്മാരുടെ കലഹം പോലെയാണ്.'

സൃഷ്ടിഃ സ്ഥിതിശ്ച സംഹാരസ്തിരോ ഭാവോപ്യനുഗ്രഹഃ യസ്മാത്പ്രവര്തതേ തസ്മൈ ബ്രഹ്മണേ ച ത്രിശൂലിനേ

സൃഷ്ടിയും നിലനിൽപ്പും സംഹാരവും മറയ്ക്കലും അനുഗ്രഹവും ആരിൽനിന്നു ഉണ്ടാകുന്നു, ആ ബ്രഹ്മാവിനും ത്രിശൂലധാരിയ്ക്കുമാണ് നമസ്കാരം.

അശക്യമന്യൈര്യദനുഗ്രഹം വിനാ തൃണക്ഷയോപ്യത്ര യദൃച്ഛയാ ക്വചിത്

അവരുടെ അനുഗ്രഹം ഇല്ലാതെ, ഇവിടെ മറ്റാരാലും പോലും ഒരു പുല്ല് തകർക്കാൻ പോലും കഴിയില്ല, അതു യാദൃശ്ചികമായാലും പോലും.

ഇതി ദേവാഭയം കൃത്വാ വിചിന്വംതഃ ശിവക്ഷയമ് ജഗ്മുഃ കൈലാസശിഖരം യത്രാസ്തേ ചംദ്രശേഖരഃ

ഇങ്ങനെ ഭയപ്പെട്ട ദേവന്മാർ ശിവന്റെ വാസസ്ഥലത്തെ അന്വേഷിച്ചു; അവർ കൈലാസശിഖരത്തിലേക്ക് ചെന്നു, അവിടെ ചന്ദ്രശേഖരൻ വസിക്കുന്നു.

ദൃഷ്ട്വൈവമമരാ ഹൃഷ്ടാഃ പദംതത്പാരമേശ്വരമ് പ്രണേമുഃ പ്രണവാകാരം പ്രവിഷ്ടാസ്തത്ര സദ്മനി

ഇങ്ങനെ കണ്ട ദേവന്മാർ സന്തോഷത്തോടെ പരമേശ്വരന്റെ പരമപദം എത്തി; അവിടെ അവർ പ്രണവത്തിന്റെ രൂപത്തിൽ നമസ്കരിച്ച് ആ ഭവനത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.

തേപി തത്ര സഭാമധ്യേ മംഡപേ മണിവിഷ്ടരേ വിരാജമാനമുമയാ ദദൃശുര്ദേവപുംഗവമ്

അവിടെ സഭാമധ്യത്തിൽ, മണിമയമായ പീഠത്തിൽ, ഉമയോടൊപ്പം പ്രകാശമാനനായ ദേവപുംഗവനെ അവർ കണ്ടു.