ശിവപുരാണമ്

ഇത്യാദിശ്യ വയം സര്വേ പ്രേഷിതാ പരമേഷ്ഠിനാ അസ്മിന്ദേശേ മഹാഭാഗ തവാഗമനകാംക്ഷിണഃ

ഇങ്ങനെ പരമേശ്വരൻ നിർദ്ദേശിച്ചതിനാൽ, മഹാഭാഗനേ, ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും ഈ സ്ഥലത്ത് നിങ്ങളുടെ വരവിനായി കാത്തിരിക്കുന്നു.

ദീര്ഘസത്രം സമാസീനാ ദിവ്യവര്ഷസഹസ്രകമ് അതസ്തവാഗമാദന്യത്പ്രാര്ഥ്യം നോ നാസ്തി കിംചന

ദൈവവർഷസഹസ്രം ദീർഘമായ ഈ യാഗത്തിൽ ഇരുന്ന്, നിങ്ങളുടെ വരവിന് പുറമെ മറ്റൊന്നും ഞങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.

ഇത്യാകര്ണ്യ പുരാവൃത്തമൃഷീണാം ദീര്ഘസത്രിണാമ് വായുഃ പ്രീതമനാ ഭൂത്വാ തത്രാസീന്മുനിസംവൃതഃ

മുനിമാരുടെ ദീർഘയാഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ പഴയകഥ കേട്ടപ്പോൾ, വായു സന്തോഷത്തോടെ അവിടെയുള്ള മുനിമാരുടെ ഇടയിൽ ഇരുന്നു.

തതസ്തൈര്മുനിഭിഃ പൃഷ്ടസ്തേഷാം ഭാവവിവൃദ്ധയേ സര്ഗാദി ശാര്വമൈശ്വര്യം സമാസാദ വദദ്വിഭുഃ

അവിടെ, ആ മുനിമാർ അവരുടേതായ വിജ്ഞാനം വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ ചോദിച്ചതിനാൽ, മഹാശക്തനായവൻ സൃഷ്ടിയും ശിവന്റെ ഐശ്വര്യവും വിശദമായി പറഞ്ഞു തുടങ്ങി.

തത്ര പൂര്വം മഹാഭാഗാ നൈമിഷാരണ്യവാസിനഃ പ്രണിപത്യ യഥാന്യായം പപ്രച്ഛുഃ പവനം പ്രഭുമ്

അവിടെ ആദ്യം, നൈമിശാരണ്യത്തിൽ താമസിച്ചിരുന്ന മഹാഭാഗന്മാർ യഥാന്യായം നമസ്കരിച്ചു വായു ദേവനോടു ചോദിച്ചു.

ഭവാന് കഥമനുപ്രാപ്തോ ജ്ഞാനമീശ്വരഗോചരമ് കഥം ച ശിവഭാവസ്തേ ബ്രഹ്മണോ ഽവ്യക്തജന്മനഃ

ഭഗവാന്റെ വിജ്ഞാനം നിങ്ങൾ എങ്ങനെ നേടി? ബ്രഹ്മാവിന്റെ അവ്യക്തജനനായ ശിവഭാവം നിങ്ങൾക്ക് എങ്ങനെ ലഭിച്ചു?

ഏകോനവിംശതിഃ കല്പോ വിജ്ഞേയഃ ശ്വേതലോഹിതഃ തസ്മിന്കല്പേ ചതുര്വക്ത്രസ്സ്രഷ്ടുകാമോ ഽതപത്തപഃ

പത്തൊൻപതാമത്തെ കല്പം ശ്വേതലോഹിതം എന്നറിയപ്പെടുന്നു; ആ കല്പത്തിൽ, നാലു മുഖങ്ങളുള്ളവൻ സൃഷ്ടിക്കായി തപസ്സെടുത്തു.

തപസാ തേന തീവ്രേണ തുഷ്ടസ്തസ്യ പിതാ സ്വയമ് ദിവ്യം കൌമാരമാസ്ഥായ രൂപം രൂപവതാം വരഃ

അവന്റെ കഠിനമായ തപസ്സിനാൽ സന്തോഷംകൊണ്ടു അവന്റെ അച്ഛൻ തന്നേ, സുന്ദരന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവൻ, ദിവ്യമായ ബാല്യരൂപം ധരിച്ച് അവന്റെ മുമ്പിൽ പ്രത്യക്ഷനായി.

ശ്വേതോ നാമ മുനിര്ഭൂത്വാ ദിവ്യാം വാചമുദീരയന് ദര്ശനം പ്രദദൌ തസ്മൈ ദേവദേവോ മഹേശ്വരഃ

ശ്വേതൻ എന്നൊരു മুনি രൂപം എടുത്ത് ദിവ്യമായ വാക്കുകൾ ഉച്ചരിച്ചപ്പോൾ, ദേവന്മാരുടെ ദൈവമായ മഹേശ്വരൻ അവനു ദർശനം നല്കി.

തം ദൃഷ്ട്വാ പിതരം ബ്രഹ്മാ ബ്രഹ്മണോ ഽധിപതിം പതിമ് പ്രണമ്യ പരമജ്ഞാനം ഗായത്ര്യാ സഹ ലബ്ധവാന്

തന്റെ അച്ഛനായ ബ്രഹ്മാവിനെ, സൃഷ്ടിയുടെ അധിപതിയെയും രക്ഷകനെയും കണ്ടപ്പോൾ, അവൻ നമസ്കരിച്ചു; ഗായത്രീയോടൊപ്പം പരമജ്ഞാനം ലഭിച്ചു.

തതസ്സ ലബ്ധവിജ്ഞാനോ വിശ്വകര്മാ ചതുര്മുഖഃ അസൃജത്സര്വഭൂതാനി സ്ഥാവരാണി ചരാണി ച

അങ്ങനെ ജ്ഞാനം ലഭിച്ച നാലുമുഖനായ വിശ്വകർമ്മൻ, സഞ്ചരിക്കുന്നതും അചഞ്ചലമായതുമായ എല്ലാ ജീവികളും സൃഷ്ടിച്ചു.

യതശ്ശ്രുത്വാമൃതം ലബ്ധം ബ്രഹ്മണാ പരമേശ്വരാത് തതസ്തദ്വദനാദേവ മയാ ലബ്ധം തപോബലാത്

ബ്രഹ്മാവിന് പരമേശ്വരനിൽ നിന്ന് അമൃതം പോലെയുള്ള ജ്ഞാനം ലഭിച്ചതുപോലെ, എന്റെ തപസ്സിന്റെ ശക്തിയാൽ അതു ഞാൻ അവന്റെ വായിൽ നിന്നു നേടി.

കിം തജ്ജ്ഞാനം ത്വയാ ലബ്ധം തഥ്യാത്തഥ്യംതരം ശുഭമ് യത്ര കൃത്വാ പരാം നിഷ്ഠാം പുരുഷസ്സുഖമൃച്ഛതി

നീ നേടിയതെന്താണ് ആ സത്യമായും ശുഭമായും ഉള്ള ജ്ഞാനം? അതിലൂടെ പരമലക്ഷ്യം കൈവരിച്ച് മനുഷ്യൻ സുഖം പ്രാപിക്കുന്നതെന്താണ്?

പശുപാശപതിജ്ഞാനം യല്ലബ്ധം തു മയാ പുരാ തത്ര നിഷ്ഠാ പരാ കാര്യാ പുരുഷേണ സുഖാര്ഥിനാ

പശു, പാശം, പതി എന്നിങ്ങനെയുള്ള ആത്മാവിനെയും ബന്ധങ്ങളെയും ദൈവത്തെയും കുറിച്ചുള്ള ജ്ഞാനം ഞാൻ പണ്ടുകാലത്ത് നേടിയതാണ്. സുഖം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ അതിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കണം.

അജ്ഞാനപ്രഭവം ദുഃഖം ജ്ഞാനേനൈവ നിവര്തതേ ജ്ഞാനം വസ്തുപരിച്ഛേദോ വസ്തു ച ദ്വിവിധം സ്മൃതമ്

അജ്ഞാനത്തിൽ നിന്നു ഉണ്ടാകുന്ന ദുഃഖം ജ്ഞാനത്താൽ മാത്രം അകറ്റാം. ജ്ഞാനം എന്നത് വസ്തുവിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം തിരിച്ചറിയലാണ്; വസ്തു രണ്ടുതരമെന്ന് പറയുന്നു.

അജഡം ച ജഡം ചൈവ നിയംതൃ ച തയോരപി പശുഃ പാശഃ പതിശ്ചേതി കഥ്യതേ തത്ത്രയം ക്രമാത്

ജഡമല്ലാത്തതും ജഡമായതും, അവ രണ്ടിനെയും നിയന്ത്രിക്കുന്നതും—ഇവയെ ക്രമത്തിൽ ആത്മാവ്, ബന്ധം, ദൈവം എന്നിങ്ങനെ വിളിക്കുന്നു.

അക്ഷരം ച ക്ഷരം ചൈവ ക്ഷരാക്ഷരപരം തഥാ തദേതത്ത്രിതയം ഭൂമ്നാ കഥ്യതേ തത്ത്വവേദിഭിഃ

ക്ഷരവും അക്ഷരവും അതിനപ്പുറമുള്ളതും—ഈ മൂന്നു വസ്തുക്കളെ യഥാർത്ഥം അറിയുന്നവർ സമ്പൂർണ്ണമായി വിവരിക്കുന്നു.

അക്ഷരം പശുരിത്യുക്തഃ ക്ഷരം പാശ ഉദാഹൃതഃ ക്ഷരാക്ഷരപരം യത്തത്പതിരിത്യഭിധീയതേ

അക്ഷരം ആത്മാവാണ്, ക്ഷരം ബന്ധമാണ്, ക്ഷരവും അക്ഷരവും അതിനപ്പുറമുള്ളത് ദൈവം എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.

കിം തദക്ഷരമിത്യുക്തം കിം ച ക്ഷരമുദാഹൃതമ് തയോശ്ച പരമം കിം വാ തദേതദ് ബ്രൂഹി മാരുത

എന്താണ് അക്ഷരമെന്നു പറയുന്നത്? എന്താണ് ക്ഷരമെന്നു പറയുന്നത്? അവ രണ്ടിനും അതീതമായത് എന്താണ്? ദയവായി ഇതെല്ലാം പറയൂ, വായുവേ.

പ്രകൃതിഃ ക്ഷരമിത്യുക്തം പുരുഷോ ഽക്ഷര ഉച്യതേ താവിമൌ പ്രേരയത്യന്യസ്സ പരാ പരമേശ്വരഃ

പ്രകൃതിയാണ് ക്ഷരമെന്നു പറയുന്നു; ആത്മാവാണ് അക്ഷരമെന്നു പറയുന്നു. ഇവ രണ്ടിനെയും പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന മറ്റൊരാൾ ഉണ്ട്—അവൻ പരമേശ്വരനാണ്.

കൈഷാ പ്രകൃതിരിത്യുക്താ ക ഏഷ പുരുഷോ മതഃ അനയോഃ കേന സമ്ബന്ധഃ കോയം പ്രേരക ഈശ്വരഃ

പ്രകൃതിയെന്നു പറയുന്നത് എന്താണ്? ആരാണ് ആത്മാവ് എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നത്? ഇവ രണ്ടിനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം എന്ത്? ഇവയെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന ദൈവം ആരാണ്?

മായാ പ്രകൃതിരുദ്ദിഷ്ടാ പുരുഷോ മായയാ വൃതഃ സംബന്ധോ മൂലകര്മഭ്യാം ശിവഃ പ്രേരക ഈശ്വരഃ

മായയാണ് പ്രകൃതിയെന്ന് പറയുന്നു; ആത്മാവ് മായയാൽ മറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അവരുടെ ബന്ധം ആദികർമ്മങ്ങളിലൂടെയാണ്; ശിവൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന ദൈവമാണ്.

കേയം മായാ സമാ ഖ്യാതാ കിംരൂപോ മായയാ വൃതഃ മൂലം കീദൃക് കുതോ വാസ്യ കിം ശിവത്വം കുതശ്ശിവഃ

സമം എന്ന് പറയുന്ന ഈ മായ എന്താണ്? അതിന്റെ സ്വഭാവം എന്ത്? മായയാൽ എങ്ങനെ മറയുന്നു? അതിന്റെ മൂലകാരണം എന്ത്? എവിടെ നിന്നാണ് അതു വരുന്നത്? ശിവത്വം എന്താണ്? ശിവൻ എവിടെ നിന്നാണ്?

മായാ മാഹേശ്വരീ ശക്തിശ്ചിദ്രൂപോ മായയാ വൃതഃ മലശ്ചിച്ഛാദകോ നൈജോ വിശുദ്ധിശ്ശിവതാ സ്വതഃ

മായ മഹേശ്വരിയുടെ ശക്തിയാണ്; മായയാൽ മറഞ്ഞിരിക്കുന്നവൻ ചൈതന്യസ്വഭാവിയാണ്. മലം എന്നത് ചൈതന്യത്തെ മറയ്ക്കുന്ന സ്വഭാവിക അശുദ്ധിയാണ്; ശുദ്ധി സ്വാഭാവികമായ ശിവത്വമാണ്.

ആവൃണോതി കഥം മായാ വ്യാപിനം കേന ഹേതുനാ കിമര്ഥം ചാവൃതിഃ പുംസഃ കേന വാ വിനിവര്തതേ

മായ എങ്ങനെ സർവവ്യാപിയായവനെ മറയ്ക്കുന്നു? അതിന് കാരണമെന്ത്? മനുഷ്യനിൽ ഈ മറയൽ എന്തിനാണ്? അത് എങ്ങനെ അകറ്റാം?

ആവൃതിര്വ്യപിനോ ഽപി സ്യാദ്വ്യാപി യസ്മാത്കലാദ്യപി ഹേതുഃ കര്മൈവ ഭോഗാര്ഥം നിവര്തേത മലക്ഷയാത്

എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നതായാലും മറവുണ്ടാകുന്നു, കാരണം വ്യാപകനായാലും അനുഭവത്തിനായി ചെയ്യുന്ന പ്രവൃത്തിയാണ് കാരണം. അശുദ്ധി നശിച്ചാൽ അതും അവസാനിക്കുന്നു.

കലാദി കഥ്യതേ കിം തത്കര്മ വാ കിമുദാഹൃതമ് തത്കിമാദി കിമന്തം വാ കിം ഫലം വാ കിമാശ്രയമ്

കലാദി എന്നത് എന്താണ് എന്ന് പറയപ്പെടുന്നത്? കര്‍മ്മം എന്താണ്, അതിനെ എങ്ങനെ വിവരിക്കുന്നു? അതിന് ആരംഭവും അവസാനം എവിടെയാണ്? അതിന് ഫലമോ ആശ്രയമോ എന്താണ്?

കസ്യ ഭോഗേന കിം ഭോഗ്യം കിം വാ തദ്ഭോഗസാധനമ് മലക്ഷയസ്യ കോ ഹേതുഃ കീദൃക് ക്ഷീണമലഃ പുമാന്

ആര് ആരുടെ അനുഭവത്തിലൂടെ എന്ത് അനുഭവിക്കുന്നു? ആ അനുഭവത്തിന് ഉപാധി എന്താണ്? അശുദ്ധി നശിപ്പിക്കാൻ കാരണമെന്ത്? അശുദ്ധി ഇല്ലാത്തവന്റെ സ്വഭാവം എങ്ങനെയാണ്?

കലാ വിദ്യാ ച രാഗശ്ച കാലോ നിയതിരേവ ച കലാദയസ്സമാഖ്യാതാ യോ ഭോക്താ പുരുഷോ ഭവേത്

കല, ജ്ഞാനം, ആസക്തി, കാലം, നിയമം — ഇവയാണ് കലാദികൾ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്. അനുഭവിക്കുന്നവനെയാണ് പുരുഷൻ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.