ശിവപുരാണമ്

സിദ്ധിമേതി ശിവപ്രീത്യാ ഹിത്വാപി ശ്രവണാദികമ് ലിംഗബേരാര്ചനാമാത്രാന്മുക്താഃ പുര്വേ മഹാജനാഃ

ശിവന്റെ കൃപയാൽ, കേൾക്കൽ മുതലായവ ഉപേക്ഷിച്ചാലും, ലിംഗത്തിനും പ്രതിമയ്ക്കും മാത്രം പൂജ ചെയ്താൽ മതിയെന്നു പഴയ മഹാൻമാർ മോക്ഷം നേടിയിട്ടുണ്ട്.

ബേരമാത്രേ തു സര്വത്ര പൂജ്യംതേ ദേവതാഗണാഃ ലിംഗേബേരേ ച സര്വത്ര കഥം സംപൂജ്യതേ ശിവഃ

എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും ദേവതകളെ പ്രതിമ രൂപത്തിലാണ് ആരാധിക്കുന്നത്. പക്ഷേ, ശിവനെ എങ്ങും ലിംഗത്തിലും പ്രതിമയിലും എങ്ങനെ ആരാധിക്കുന്നു എന്ന് അറിയാമോ?

അഹോ മുനീശ്വരാഃ പുണ്യം പ്രശ്നമേതന്മഹാദ്ഭുതമ് അത്ര വക്താ മഹാദേവോ നാന്യോ ഽസ്തി പുരുഷഃ ക്വചിത്

മഹർഷിമാരേ, ഈ ചോദ്യം വളരെ പുണ്യവും അത്ഭുതകരവുമാണ്. ഇതിന് ഉത്തരം പറയാൻ മഹാദേവനല്ലാതെ മറ്റാരുമില്ല.

ശിവേനോക്തം പ്രവക്ഷ്യാമി ക്രമാദ്ഗുരുമുഖാച്ഛ്രുതമ് ശിവൈകോ ബ്രഹ്മരൂപത്വാന്നിഷ്കലഃ പരികീര്തിതഃ

ശിവൻ പറഞ്ഞതും ഗുരുവിന്റെ വായിൽ നിന്ന് ശ്രവിച്ചതുമാണ് ഞാൻ പറയുന്നത്. ബ്രഹ്മസ്വഭാവമുള്ളവനാകയാൽ ശിവൻ 'നിഷ്കലൻ' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.

രൂപിത്വാത്സകലസ്തദ്വത്തസ്മാത്സകലനിഷ്കലഃ നിഷ്കലത്വാന്നിരാകാരം ലിംഗം തസ്യ സമാഗതമ്

രൂപമുള്ളതിനാൽ അവൻ സകലനും ആകുന്നു. അതുകൊണ്ട് അവൻ സകലനും നിഷ്കലനും ആകുന്നു. നിഷ്കലനാകയാൽ അവന്റെ ലിംഗം ആകാരം ഇല്ലാത്തതും അവനോടൊപ്പം ഒന്നായതുമാണ്.

സകലത്വാത്തഥാ ബേരം സാകാരം തസ്യ സംഗതമ് സകലാകലരൂപത്വാദ്ബ്രഹ്മശബ്ദാഭിധഃ പരഃ

സകലനാകയാൽ അവന്റെ രൂപം പ്രതിമയിലാണു കാണുന്നത്. സകലനും നിഷ്കലനും ആകയാൽ പരബ്രഹ്മം എന്ന പേരിൽ അവൻ അറിയപ്പെടുന്നു.

അപി ലിംഗേ ച ബേരേ ച നിത്യമഭ്യര്ച്യതേ ജനൈഃ അബ്രഹ്മത്വാത്തദന്യേഷാം നിഷ്കലത്വം ന ഹി ക്വചിത്

ലിംഗത്തിലും പ്രതിമയിലും ജനങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും ആരാധിക്കുന്നു. മറ്റുള്ളവർ ബ്രഹ്മമല്ലാത്തതിനാൽ അവർക്ക് ഒരിക്കലും നിഷ്കലത്വം ഉണ്ടാകില്ല.

തസ്മാത്തേ നിഷ്കലേ ലിംഗേ നാരാധ്യംതേ സുരേശ്വരാഃ അബ്രഹ്മത്വാച്ച ജീവത്വാത്തഥാന്യേ ദേവതാഗണാഃ

അതുകൊണ്ട്, നിഷ്കലമായ ലിംഗത്തിൽ ദേവേന്ദ്രന്മാർ ആരാധനം നടത്താറില്ല. മറ്റുള്ളവരും ബ്രഹ്മമല്ലാത്തതിനാൽ, ജീവികളാണ്.

തൂഷ്ണീം സകലമാത്രത്വാദര്ച്യംതേ ബേരമാത്രകേ ജീവത്വം ശംകരാന്യേഷാം ബ്രഹ്മത്വം ശംകരസ്യ ച

സകലമായ പ്രതിമയിൽ മാത്രം മൗനത്തിൽ ആരാധന നടക്കുന്നു. ശങ്കരാ, മറ്റുള്ളവർ ജീവികളാണ്, ശങ്കരൻ മാത്രം ബ്രഹ്മമാണ്.

വേദാംതസാരസംസിദ്ധം പ്രണവാര്ഥേ പ്രകാശനാത് ഏവമേവ പുരാ പൃഷ്ടോ മംദരേ നന്ദികേശ്വരഃ

വേദാന്തസാരത്തിൽ ഉറപ്പാക്കിയതും പ്രണവാർത്ഥത്തിൽ വെളിപ്പെടുത്തിയതുമാണ് ഇത്. അങ്ങനെ തന്നെ, പഴയകാലത്ത് മന്ദരപർവതത്തിൽ നന്ദികേശ്വരനോടും ഇതേ ചോദ്യം ചോദിച്ചിരുന്നു.

സനത്കുമാരമുനിനാ ബ്രഹ്മപുത്രേണ ധീമതാ ശിവാന്യദേവവശ്യാനാം സര്വേഷാമപി സര്വതഃ

ബ്രഹ്മപുത്രനായ ധീരനായ സനത്കുമാരമുനി ശിവനും മറ്റു ദേവതകളും എല്ലായിടത്തും എങ്ങനെയാണെന്ന് ചോദിച്ചു.

ബേരമാത്രം ച പൂജാര്ഥം ശ്രുതം ദൃഷ്ടം ച ഭൂരിശഃ ശിവമാത്രസ്യ പൂജായാം ലിംഗം ബേരം ച ദൃശ്യതേ

പ്രതിമയെ മാത്രം ആരാധനയ്ക്കായി പലപ്പോഴും കേട്ടും കണ്ടുമുണ്ട്. ശിവന്റെ ആരാധനയിൽ മാത്രം ലിംഗവും പ്രതിമയും കാണപ്പെടുന്നു.

അതസ്തദ്ബ്രൂഹി കല്യാണ തത്ത്വം മേ സാധുബോധനമ് അനുത്തരമിമം പ്രശ്നം രഹസ്യം ബ്രഹ്മലക്ഷണമ്

അതിനാൽ, കനിവുള്ളവനേ, ഈ ഉത്തമമായ രഹസ്യമായ ബ്രഹ്മലക്ഷണമായ സത്യം എനിക്ക് മനസ്സിലാകുന്ന വിധത്തിൽ ദയവായി പറഞ്ഞു തരിക.

കഥയാമി ശിവേനോക്തം ഭക്തിയുക്തസ്യ തേ ഽനഘ ശിവസ്യ ബ്രഹ്മരൂപത്വാന്നിഷ്കലത്വാച്ച നിഷ്കലമ്

പാപരഹിതനായവനേ, ഭക്തിയോടെ ശിവൻ പറഞ്ഞത് ഞാൻ നിന്നോട് പറയുന്നു. ശിവൻ ബ്രഹ്മസ്വഭാവമുള്ളതും നിഷ്കലനുമാണ്.

ലിംഗം തസ്യൈവ പൂജായാം സര്വവേദേഷു സംമതമ് തസ്യൈവ സകലത്വാച്ച തഥാ സകലനിഷ്കലമ്

ശിവന്റെ ലിംഗം മാത്രം എല്ലാ വേദങ്ങളിലും ആരാധനയ്ക്ക് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. സകലത്വം ഉള്ളതിനാൽ അവൻ സകലനും നിഷ്കലനും ആകുന്നു.

സകലം ച തഥാ ബേരം പൂജായാം ലോകസംമതമ് ശിവാന്യേഷാം ച ജീവത്വാത്സകലത്വാച്ച സര്വതഃ

അതു പോലെ, പ്രതിമയും എല്ലായിടത്തും ആരാധനയ്ക്ക് അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നു. മറ്റുള്ളവർ ജീവികളും സകലന്മാരുമാണ്, അതുകൊണ്ടു എല്ലായിടത്തും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്.

ബേരമാത്രം ച പൂജായാം സംമതം വേദനിര്ണയേ സ്വാവിര്ഭാവേ ച ദേവാനാം സകലം രൂപമേവ ഹി

പ്രതിമ മാത്രം വേദനിർണ്ണയത്തിൽ ആരാധനയ്ക്ക് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ദേവന്മാർ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുമ്പോൾ സകലരൂപം മാത്രമേ കാണപ്പെടൂ.

ശിവസ്യ ലിംഗം ബേരം ച ദര്ശനേ ദൃശ്യതേ ഖലു ഉക്തം ത്വയാ മഹാഭാഗ ലിംഗബേരപ്രചാരണമ്

ശിവന്റെ ലിംഗവും പ്രതിമയും ദർശനത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ഭാഗ്യവാനേ, നീ ലിംഗപ്രതിമയുടെ പ്രചാരണം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

ശിവസ്യ ച തദന്യേഷാം വിഭജ്യ പരമാര്ഥതഃ തസ്മാത്തദേവ പരമം ലിംഗബേരാദിസംഭവമ്

ശിവനും മറ്റുള്ളവരും യഥാർത്ഥത്തിൽ വ്യത്യസ്തരാണ്. അതുകൊണ്ട്, ലിംഗപ്രതിമ മുതലായവയിൽ നിന്നുള്ളതേ അത്യുത്തമം.

ശ്രോതുമിച്ഛാമി യോഗീംദ്ര ലിംഗാവിര്ഭാവലക്ഷണമ് ശൃണു വത്സ ഭവത്പ്രീത്യാ വക്ഷ്യാമി പരമാര്ഥതഃ

യോഗീശ്വരാ, ഞാൻ ലിംഗത്തിന്റെ പ്രത്യക്ഷതയുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. പ്രിയപുത്രാ, നിന്നോടുള്ള സ്നേഹത്താൽ ഞാൻ പരമാർത്ഥം പറയാം, ശ്രദ്ധിച്ചു കേൾക്കു.

പുരാ കല്പേ മഹാകാലേ പ്രപന്നേ ലോകവിശ്രുതേ ആയുധ്യേതാം മഹാത്മാനൌ ബ്രഹ്മവിഷ്ണൂ പരസ്പരമ്

പഴയ കാലത്ത്, മഹാകാലയുഗം അവസാനിക്കുമ്പോൾ, ലോകം പ്രശസ്തമായിരുന്നപ്പോൾ, മഹാത്മാക്കളായ ബ്രഹ്മാവും വിഷ്ണുവും തമ്മിൽ ഏറ്റുമുട്ടാൻ തുടങ്ങി.

തയോര്മാനം നിരാകര്തും തന്മധ്യേ പരമേശ്വരഃ നിഷ്കലസ്തംഭരൂപേണ സ്വരൂപം സമദര്ശയത്

അവരുടെ അഹങ്കാരം നീക്കാൻ പരമേശ്വരൻ അശേഷമായ ഒരു തൂണിന്റെ രൂപത്തിൽ തന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം അവരുടെ മധ്യേ വെളിപ്പെടുത്തി.

തതഃ സ്വലിംഗചിഹ്നത്വാത്സ്തമ്ഭതോ നിഷ്കലം ശിവഃ സ്വലിംഗം ദര്ശയാമാസ ജഗതാം ഹിതകാമ്യയാ

പിന്നീട്, തന്റെ ലിംഗചിഹ്നത്തിൽ നിന്നു തന്നെ, തൂണിന്റെ രൂപത്തിൽ നിൽക്കുന്ന ശിവൻ, ലോകങ്ങളുടെ ക്ഷേമത്തിനായി തന്റെ ലിംഗം കാണിച്ചു.

തദാപ്രഭൃതി ലോകേഷു നിഷ്കലം ലിംഗമൈശ്വരമ് സകലം ച തഥാ ബേരം ശിവസ്യൈവ പ്രകല്പിതമ്

അന്ന് മുതൽ ലോകങ്ങളിൽ, ഈശ്വരന്റെ ലിംഗം രൂപരഹിതമായതായും, അതുപോലെ തന്നെ രൂപമുള്ള പ്രതിമയും ശിവന്റേതായും സ്ഥാപിതമായിരിക്കുന്നു.

ശിവാന്യേഷഃ തു ദേവാനാം ബേരമാത്രം പ്രകല്പിതമ് തത്തദ്ബേരം തു ദേവാനാം തത്തദ്ഭോഗപ്രദം ശുഭമ് ശിവസ്യ ലിംഗബേരത്വം ഭോഗമോക്ഷപ്രദം ശുഭമ്

മറ്റു ദേവന്മാർക്ക് രൂപമുള്ള പ്രതിമ മാത്രം സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നു; ഓരോ ദേവന്റെയും പ്രതിമ അവർക്കു അനുയോജ്യമായ അനുഭവങ്ങൾ നൽകുന്നു, അതും ശുഭകരമാണ്. എന്നാൽ ശിവന്റെ ലിംഗപ്രതിമ അനുഭവവും മോക്ഷവും നൽകുന്ന ശുഭകരമായതാണു.

പുരാ കദാചിദ്യോഗീംദ്ര വിഷ്ണുര്വിഷധരാസനഃ സുഷ്വാപ പരയാ ഭൂത്യാ സ്വാനുഗൈരപി സംവൃതഃ

ഒരു കാലത്ത്, യോഗീശ്വരാ, സർപ്പത്തെ കിടക്കയാക്കി വിഷ്ണു പരമമായ ഐശ്വര്യത്തോടെ തന്റെ അനുചരന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട് ഉറങ്ങി.

യദൃച്ഛയാ ഗതസ്തത്ര ബ്രഹ്മാ ബ്രഹ്മവിദാംവരഃ അപൃച്ഛത്പുംഡരീകാക്ഷം ശയനം സര്വസുന്ദരമ്

അപ്രതീക്ഷിതമായി, ബ്രഹ്മജ്ഞാനികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ബ്രഹ്മാവ് അവിടെ എത്തി, കമലനയനനായവനെ അതിമനോഹരമായ കിടക്കയിൽ കിടക്കുന്നത് കണ്ടു ചോദിച്ചു.

കസ്ത്വം പുരുഷവച്ഛേഷേ ദൃഷ്ട്വാ മാമപി ദൃപ്തവത് ഉത്തിഷ്ഠ വത്സ മാം പശ്യ തവ നാഥമിഹാഗതമ്

നീ ആരാണ്, മനുഷ്യനെപ്പോലെ കിടക്കുന്നു, എന്നെ അഭിമാനത്തോടെ നോക്കുന്നു? എഴുന്നേൽക്കു, മകനേ, എന്നെ കാണു, നിന്നെ കാണാനാണ് നിന്റെ പ്രഭു ഇവിടെയെത്തിയത്.

ആഗതം ഗുരുമാരാധ്യം ദൃഷ്ട്വാ യോ ദൃപ്തവച്ചരേത് ദ്രോഹിണസ്തസ്യ മൂഢസ്യ പ്രായശ്ചിത്തം വിധീയതേ

ഗുരുവായും ആരാധ്യനുമായവൻ വന്നപ്പോൾ, ആരെങ്കിലും അവനെ കാണുമ്പോൾ അഭിമാനത്തോടെ പെരുമാറുകയാണെങ്കിൽ, അവൻ ദ്രോഹിയും മണ്ടനുമാണ്; അത്തവർക്കു പ്രായശ്ചിത്തം നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.