ശിവപുരാണമ്
Partial text — Vidyeśvara and Vāyavīya Saṃhitās only
ശിവപുരാണം എന്ന ദിവ്യഗ്രന്ഥം ഇരുപത്തിയാലായിരം ശ്ലോകങ്ങളിലായി യുക്തമായി വെദസമാനമായ മഹത്വം ഉള്ള ഏഴു സംഹിതകളായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു. ഈ സംഹിതകളിൽ ആദ്യത്തേത് വിദ്യേശ്വര സംഹിത, രണ്ടാംത് രൗദ്രി, മൂന്നാമത് ശതരുദ്ര, നാലാമത് കോടിരുദ്ര, അഞ്ചാമത് ഉമാ, ആറാമത് കൈലാസ, ഏഴാമത് വായവീയ എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഈ ദൈവിക ശിവപുരാണം, ഏഴു സംഹിതകളോടുകൂടി, ബ്രഹ്മസമാനമായും പരമോന്നതമായ ഫലദായകമായും മഹത്വം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ആർ ആരായാലും ഭക്തിപൂർവ്വം ഈ ശിവപുരാണം മുഴുവനായും ഏഴു സംഹിതകളോടുകൂടി പാരായണം ചെയ്താൽ, അവർ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോഴുതന്നെ മോക്ഷം പ്രാപിക്കുന്നു എന്നു പറയുന്നു. അനേകം ശ്രുതി, സ്മൃതി, പുരാണ, ഇതിഹാസ, ആഗമഗ്രന്ഥങ്ങൾ പോലും ഈ ശിവപുരാണത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗിക മഹത്വം പോലും പ്രാപിച്ചിട്ടില്ല. ഈ വിശുദ്ധമായ ശൈവപുരാണം, ശിവൻ തന്നെ പ്രശംസിച്ചതാണ്; ശിവഭക്തനായ വ്യാസന് ഇതിന്റെ സംക്ഷിപ്തസംഹിത തയ്യാറാക്കാൻ പോലും സാധിച്ചില്ല. എല്ലാ ഭവജന്തുക്കൾക്കും ഉപകാരപ്രദമായും, ത്രിവിധതാപങ്ങൾ നശിപ്പിച്ച് സദ്വൃത്തികളിലേക്ക് മംഗളപ്രദമായും ഈ പുരാണം നിലകൊള്ളുന്നു. ഇവിടെ ധർമ്മം കപടമില്ലാതെ ഉപദേശിക്കപ്പെടുന്നു; ഇതിന്റെ മുഖ്യവസ്തു വെദാന്തജ്ഞാനമാണ്. അസൂയയില്ലാത്ത ജ്ഞാനികൾക്ക് അറിവിൻറെ വിഷയമായും, മൂന്നു പുരുഷാർത്ഥങ്ങളോടുകൂടി ഇവിടെ ഇത് സമ്പൂർണ്ണമായി പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്. ശൈവപുരാണം പുരാണങ്ങളിലെ മുകുടമണിയായി വെദാന്തജ്ഞാനത്താൽ പ്രകാശിച്ചും പരമാർത്ഥത്തെ പാടിയും നിലകൊള്ളുന്നു. ആരായാലും അതിനെ പരമഭക്തിയോടെ പാരായണം ചെയ്താൽ, അല്ലെങ്കിൽ ശ്രവണം ചെയ്താൽ, അവർ ശംഭുവിന് പ്രിയരായി പരമഗതി പ്രാപിക്കും. ഈ വചനങ്ങൾ ശ്രവിച്ചശേഷം മഹർഷികൾ സൂതനോട് പറഞ്ഞു: “വേദാന്തത്തിന്റെ സാരവും സമ്പൂർണ്ണതയും ഉള്ള ഈ അത്ഭുതമായ പുരാണം ഞങ്ങൾക്കായി പാരായണം ചെയ്യുക.” മഹർഷികളുടെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട സൂതൻ അതീവ സന്തോഷത്തോടെ ശംകരനെ സ്മരിച്ച് മഹർഷിമാരോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: “ശിവനെ, പാപരഹിതനായി, ഓർക്കുമ്പോൾ എല്ലാ മഹർഷിമാരും ശ്രവിക്കട്ടെ—പുരാണപരമ്പര്യത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന, വേദങ്ങളുടെ സാരമായ ഈ ശൈവപുരാണം.” ഇവിടെ ഭക്തിയും ജ്ഞാനവും വൈരാഗ്യവും ഉണർത്തുന്ന ത്രിവിധഗാനം സ്‌നേഹപൂർവ്വം പാടപ്പെടുന്നു. വെദാന്തത്തിലൂടെ അറിയപ്പെടുന്ന പരമാർത്ഥം ഇവിടെ വ്യക്തമായി വിവരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഈ പുരാണം, പുരാതനകാലത്തും അനേകം യുഗങ്ങളിൽ വീണ്ടും വീണ്ടും പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടതും, വേദങ്ങളുടെ സാരമാണ്. ഇപ്പോഴുള്ള ഈ യുഗത്തിൽ സൃഷ്ടി ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, ആറു ഋഷികുലങ്ങൾ തമ്മിൽ സംവാദം നടത്തി. അവരിൽ വലിയൊരു വിവാദം ഉരുത്തിരിഞ്ഞു—“ഇതാണ് പരമം, ഇതല്ല”—എന്ന്. അപ്പോൾ അവർ അക്ഷരനായ ബ്രഹ്മാവിനെ സമീപിച്ച് ചോദിച്ചു. ആർജ്ജവപൂർവ്വം കൈമുട്ടി അവർ പറഞ്ഞു: “നിങ്ങളാണ് ലോകങ്ങളുടെ സ്രഷ്ടാവ്, എല്ലാ കാരണങ്ങളുടെ കാരണമാകുന്നവൻ.” “ആർ ആണ് പരമപുരുഷൻ? എല്ലാ തത്ത്വങ്ങൾക്കുമപ്പുറമായത്, പുരാതനനും പരമവും, വാക്കും മനസ്സും എത്തുവാൻ കഴിയാത്തവൻ?” “എല്ലാം അവനിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്—ബ്രഹ്മാവും, വിഷ്ണുവും, രുദ്രനും, ഇന്ദ്രനും, എല്ലാ ഇന്ദ്രിയങ്ങളും ആദ്യം അവനിൽ നിന്നാണ് പ്രസൂതിയാകുന്നത്.” “ഈ ദൈവൻ, മഹാദൈവൻ, സർവ്വജ്ഞനും ലോകനാഥനും ആകുന്നു; പരമഭക്തിയാൽ മാത്രമേ അവനെ കാണാൻ കഴിയൂ, മറ്റെങ്ങും അല്ല.” “രുദ്രൻ, ഹരിഃ, ഹരൻ, മറ്റ് ദേവനാഥന്മാർ എല്ലാം അവന്റെ ദർശനത്തിനായി പരമഭക്തിയോടെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.” “ഇനിയും എന്ത് പറയേണ്ടതുണ്ട്? ശിവഭക്തിയാൽ മോക്ഷം ലഭിക്കും; ദൈവാനുഗ്രഹത്തിൽ നിന്നാണ് ഭക്തി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്, ആ അനുഗ്രഹം ഭക്തിയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്നു—വിത്തിൽ നിന്ന് തൈയും തൈയിൽ നിന്ന് വിത്തും ഉണ്ടാകുന്നതുപോലെ.” “അതിനാൽ, അനുഗ്രഹം ലഭിക്കാനായി, ഭുവിയിൽ ചെന്നു, ദ്വിജന്മാരേ, ആയിരം വർഷം ദീർഘയജ്ഞം നടത്തണം.” “ആ യജ്ഞത്തിൽ ശിവാനുഗ്രഹത്താൽ മാത്രമേ വേദജ്ഞാനത്തിന്റെ സാരവും, ചെയ്യേണ്ടതും, മാർഗ്ഗവും അറിയാൻ കഴിയൂ.” “എന്താണ് പരമഗതി? അതിലേറെ മാർഗ്ഗം എന്താണ്? എങ്ങനെയുള്ള ഭക്തനാണ് വേണ്ടത്? സത്യമായി ഞങ്ങൾക്ക് പറയൂ.” “പരമഗതി ശിവപദപ്രാപ്തിയാണ്; മാർഗ്ഗം അവനോടുള്ള സേവനമാണ്; ഭക്തൻ അവനുദയ അനുഗ്രഹത്താൽ നാശവത്തായ ഫലങ്ങളിൽ ആസക്തിയില്ലാത്തവനാണ്.” “വേദങ്ങളിൽ നിർദ്ദേശിച്ച കര്‍മ്മങ്ങൾ ചെയ്തതിനു ശേഷം അതിന്റെ മഹത്തായ ഫലങ്ങൾ സമർപ്പിച്ചാൽ, അതിനുശേഷം അവൻ ഭഗവാന്റെ സുപ്രധാനലോകം പ്രാപിക്കുകയും, സാലോക്യാദി ക്രമങ്ങളിൽ മുന്നോട്ട് പോവുകയും ചെയ്യുന്നു.” “ഓരോരുത്തരുടെയും ഭക്തിയുടെ അനുസൃതമായി പരമഫലം ലഭിക്കുന്നു; മാർഗ്ഗങ്ങൾ അനേകമാണ്, ഭഗവാൻ നേരിട്ട് ഉപദേശിച്ചതാണ്.” “സംഗ്രഹമായി ഞാൻ സാരവും മാർഗ്ഗവും പറയാം: ശ്രവണം, പാരായണം.” “മനസ്സിൽ ധ്യാനം അത്യുത്തമമായ മാർഗ്ഗം എന്നാണ് പറയപ്പെടുന്നത്; മഹേശ്വരനെ ശ്രവിക്കാനും, പാരായണം ചെയ്യാനും, ധ്യാനിക്കാനും വേണം.” “അതിനാൽ, ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ പ്രാമാണ്യം ഈ മാർഗ്ഗമാണ്; അതിലൂടെ പരമഗതി നേടുക, എല്ലാ ലക്ഷ്യങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കുന്നതിൽ ഏകാഭിമുഖ്യത്തോടെ.” “കാണുന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചാണ് ആളുകൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്; എന്നാൽ, കാണാൻ കഴിയാത്തതിനെക്കുറിച്ച് അവർ ശ്രവിച്ചുകൊണ്ടാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.” “അതിനാൽ, ശ്രവണമാണ് പ്രധാനമെന്നു പറയാം; ഗുരുവിന്റെ വായിൽ നിന്ന് ശ്രവിച്ചശേഷം, ജ്ഞാനിയായവൻ പാരായണവും ധ്യാനവും നടത്തുന്നു.” “ഈ പ്രക്രിയ ക്രമമായി, ശ്രവനം മുതൽ ധ്യാനം വരെ പൂർത്തിയായി കഴിഞ്ഞാൽ, ശിവയോഗം ഉദിച്ചുയരും; പിന്നെ സാലോക്യാദിക്രമത്തിൽ മുന്നോട്ട് പോകുന്നു.” “പിന്നീട്, ശരീരത്തിന്റെ എല്ലാ ദോഷങ്ങളും സുഖങ്ങളും ലയിക്കും; ഈ പ്രാപ്തിയിലേക്ക്, കഠിനത സഹിച്ചാൽ, തുടക്കം മുതൽ അവസാനം വരെ മംഗളം ലഭിക്കും.” മഹർഷിമാർ വീണ്ടും ചോദിച്ചു: “എങ്ങനെയുള്ള ധ്യാനമാണ്, ബ്രഹ്മമേ, എങ്ങനെയുള്ള ശ്രവനം? എങ്ങനെയാണ് പാരായണം നടത്തേണ്ടത്? യഥാർത്ഥത്തിൽ പറയുക.” “മനസ്സിന്റെ ശുദ്ധീകരണം, യുക്തിയോടുള്ള പ്രിയം, ഭഗവാന്റെ ഗുണങ്ങൾ, രൂപങ്ങൾ, ലീലകൾ എന്നിവയെ കുറിച്ചുള്ള നാമങ്ങൾ, പൂജ, പാരായണം എന്നിവയിലൂടെ നിരന്തരമായ ധ്യാനം—ഇത് ദർശനത്തിലൂടെ ലഭ്യമായും, എല്ലാ അത്യുത്തമ മാർഗ്ഗങ്ങളിൽ പ്രധാനമായും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.” “ഗാനം, ഗ്രന്ഥവാക്യങ്ങൾ, അല്ലെങ്കിൽ വാക്ക് എന്നിവയിലൂടെ ശംഭുവിന്റെ മഹത്വം, ഗുണങ്ങൾ, രൂപം, ലീലകൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള നാമങ്ങളെ പ്രശംസയോടെ പാടുന്നത്—ഇത് പാരായണമാണ്; ഇത് മധ്യസ്ഥമായ മാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.” “ഏതു ഉപകരണത്തിലായാലും, എവിടെയായാലും, ശിവനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വാക്കുകൾ ശ്രദ്ധയോടെ, സ്ത്രീയുടെ കളിയാട്ടംപോലെ ഉറച്ചതായി ശ്രവിക്കുന്നത്—ഇതാണ് ശ്രവനം, ലോകത്തിൽ പ്രശസ്തമായ മാർഗ്ഗം.” ഇങ്ങനെ, ശിവപുരാണത്തിന്റെ മഹത്വവും, അതിന്റെ സംഹിതകളും, ശ്രവനം, പാരായണം, ധ്യാനം എന്നിവയുടെ ക്രമവും, ശിവഭക്തിയുടെ പരമഫലവും മഹർഷികൾക്കും ലോകത്തിനും സൂതൻ വിശദമായി പ്രതിപാദിച്ചു.