സമ്മേളനങ്ങളിൽ, ഭക്ഷണസമയങ്ങളിൽ, വിത്ത് വിതയ്ക്കുമ്പോൾ—ഇതുപോലുള്ള അവസരങ്ങളിൽ, ഒരാളുടെ ജന്മം അർപ്പിക്കുന്ന അർത്ഥത്തിൽ ആയിരം പ്രാവശ്യം ജന്മനൈവേദ്യം അർപ്പിക്കണം. ഈ ജന്മനൈവേദ്യം അർപ്പിക്കുമ്പോൾ, അതിന്റെ ഫലമായി, ഒരാൾ തന്റെ ജന്മത്തെ സമർപ്പിച്ച ഫലവും പ്രാപിക്കും. ഇങ്ങനെ ജന്മം സമർപ്പിക്കുമ്പോൾ ശിവൻ സന്തോഷം പ്രാപിക്കുകയും, ഭക്തനെ തന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ ഏകീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഈ ജന്മനൈവേദ്യം ശിവനേയ്ക്കു മാത്രമാണ് അർപ്പിക്കേണ്ടത്. ജന്മത്തിന്റെ നിർണ്ണയകനായി ശിവൻ യോനിയും ലിങവും ആയ രൂപത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ജന്മത്തിൽ നിന്നുള്ള മോക്ഷം നേടുവാൻ ശിവന്റെ ജന്മത്തെ ആരാധിക്കണമെന്ന് ശാസ്ത്രം നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. ഈ സകല ചലനചലനാത്മക ലോകവും ബിന്ദുവും നാദവും ചേർന്നതാണ്. ബിന്ദു ശക്തിയാണ്, ശിവൻ നാദമാണ്; ഈ ബ്രഹ്മാണ്ഡം ശിവ-ശക്തിസ്വഭാവമുള്ളതാണ്. ബിന്ദു നാദത്തിന് ആധാരമാണ്, നാദം ബിന്ദുവിന് ആധാരമാണ്; ലോകം ബിന്ദുവും നാദവും എന്ന ഈ ഇരട്ടത്വത്തിൽ അടിസ്ഥാനമിട്ടതാണ്. ബിന്ദുവും നാദവും ഉള്ളതെല്ലാം പ്രകടമാകുന്നു; ഈ പ്രകടനത്തിൽ നിന്നാണ് ലോകം ജനിക്കുന്നത്—ഇതിൽ സംശയമില്ല. ബിന്ദുവും നാദവും ചേർന്ന ലിംഗമാണ് ലോകത്തിന്റെ കാരണമായത്. ബിന്ദു ദേവിയാണ്, ശിവൻ നാദമാണ്; അതിനാൽ ശിവലിംഗം ഇപ്രകാരം വിവക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു. ജന്മത്തിൽ നിന്നുള്ള മോക്ഷം നേടുവാൻ ശിവലിംഗത്തെ ആരാധിക്കണം; അമ്മയായ ദേവി ബിന്ദുരൂപവും, അച്ഛനായ ശിവൻ നാദരൂപവുമാണ്. മാതാപിതാക്കളെ ആരാധിക്കുമ്പോൾ പരമാനന്ദം ലഭിക്കുന്നു; ഈ പരമാനന്ദം നേടുവാൻ ശിവലിംഗം ആരാധിക്കണം. ദേവി എല്ലാ ലോകങ്ങളുടെ മാതാവും, ശിവൻ സർവ്വവിശ്വത്തിന്റെ പിതാവുമാണ്; മാതാപിതാക്കളെ നിരന്തരം സേവിക്കുമ്പോൾ കരുണ വളരുന്നു. കരുണയിലൂടെ ആന്തരികാധിപത്യം ലഭിക്കുന്നു; അതിനാൽ, മഹർഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ, ആന്തരികാനന്ദം നേടുവാൻ ശിവലിംഗം ആരാധിക്കണം. ശിവലിംഗത്തെ പിതാവിന്റെയും മാതാവിന്റെയും രൂപത്തിൽ ആരാധിക്കണം; ഭർഗം പുരുഷസ്വഭാവമുള്ളതും പ്രകൃതിയാണെന്നും പറയുന്നു. അവ്യക്തമായ അന്തർവാസമുള്ള ഗർഭം പുരുഷനാണ്; വ്യക്തമായ അന്തർവാസമുള്ളത് പ്രകൃതിയാണ്. ഗർഭം പുരുഷനാണ്, കാരണം അവൻ സൃഷ്ടാവാണ്; പുരുഷനും പ്രകൃതിയും ഒന്നിച്ചപ്പോൾ ആദ്യജനനം ഉണ്ടാകുന്നു. പ്രകൃതി പ്രകടമായപ്പോൾ രണ്ടാമത് ജനനം സംഭവിക്കുന്നു; ജനിച്ചവൻ മരണത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു—ഇത് പുരുഷനിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. അല്ലാത്തപക്ഷം, മായയാൽ ജനനം നിർബന്ധമായുണ്ടാകും; ജനിച്ചവൻ കാലക്രമേണ നശിക്കും, അതിനാൽ അവൻ ജീവനെന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു. ജനനം ആത്മാവിനെ ബന്ധനത്തിലാക്കുന്നു; ഈ ബന്ധം അകറ്റുവാൻ ജന്മചിഹ്നത്തെ ആരാധിക്കണം. ‘ഭം’ എന്നത് വളരുക എന്നർത്ഥം; അതിനാൽ ‘ഭഗ’ എന്നത് ഉത്ഭവസ്ഥാനമാണ്. സാധാരണ വാക്കുകളിലും സ്വാഭാവികമായ അനുഭവങ്ങളിലും, ഇന്ദ്രിയസുഖത്തിൽ, അതിനെ പ്രകൃതിയെന്നു പറയുന്നു. ‘ഭഗ’ എന്നതിന്റെ പ്രധാന അർത്ഥം അനുഭവം തന്നെയാണ്; അതാണ് അതിന്റെ മുഖ്യമായ അർത്ഥം. മുഖ്യമായ ‘ഭഗ’ പ്രകൃതിയാണ്, ശിവൻ ‘ഭഗവാൻ’ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഭഗവാൻ അനുഭവം നല്കുന്നവനാണ്; മറ്റാരും അതിനാൽ അനുഭവം നല്കുന്നില്ല. ഭഗവാന്റെ അധിപതിയായ ശിവൻ ‘ഭർഗ’ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഭഗയുമായി ചേർന്ന ചിഹ്നം, അല്ലെങ്കിൽ ഭഗയുമായി ഏകീകരിച്ച ചിഹ്നം, ഇഹലോകത്തും പരലോകത്തും അനുഭവത്തിനും, ശാശ്വതസുഖത്തിനും വേണ്ടിയാണ്. ശിവലിംഗം മഹാദേവന്റെ ചിഹ്നമായി ആരാധിക്കണം; സൂര്യൻ ലോകസൃഷ്ടാവാണ്, ആ ചിഹ്നം സൃഷ്ടിയിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. ചിഹ്നത്തിന്റെ അർത്ഥം വെളിപ്പെടുത്തുന്ന ചിഹ്നം തന്നെ ലിംഗം എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു. ലിംഗം വ്യക്തിയുടെ ലക്ഷ്യത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു, കാരണം അത് ശിവനുമായി ഏകീകരിക്കുന്നു; ശിവ-ശക്തികളുടെ ചിഹ്നങ്ങളുടെ ഐക്യം ലിംഗം എന്നറിയപ്പെടുന്നു. സ്വന്തം ചിഹ്നത്തെ ആരാധിച്ചാൽ തൃപ്തി ഉണ്ടാകും; ചിഹ്നത്തിന്റെ പ്രവർത്തനം നഷ്ടമാകുന്നില്ല. ജനനം മുതലുള്ള ചിഹ്നത്തിന്റെ പ്രവർത്തനം ഹരിക്കപ്പെടുന്നു. പതിനാറ് ഉപചാരങ്ങളാൽ, ബാഹ്യവും ആന്തരികവുമായ രീതിയിൽ, സാധാരണ വ്യക്തികളും സ്വാഭാവിക മാർഗ്ഗത്തിലുമാണ് ശിവലിംഗം ആരാധിക്കേണ്ടത്. ഇങ്ങനെ, സൂര്യന്റെ ദിനത്തിൽ, ആരാധന ജന്മബന്ധം അകറ്റുന്നു; പ്രഥമദിനത്തിൽ മഹാലിംഗത്തെ പ്രണവമന്ത്രത്തോടുകൂടി ആരാധിക്കണം. ആ പ്രഥമദിനത്തിൽ, പശുപഞ്ചഗവ്യങ്ങളായ പശുവിന്റെ ചാണകം, മൂത്രം, പാലു, തൈരു, നെയ്യ് എന്നിവയാൽ അഭിഷേകം നിർബന്ധമായും ചെയ്യണം. അതുപോലെ, പാൽ മുതലായവയും, തേനും കരിമ്പ് നീരും, പശുപാലത്തിൽ നിന്നുള്ള ഭക്ഷ്യങ്ങളുമാണ് പ്രണവമന്ത്രത്തോടുകൂടി അർപ്പിക്കേണ്ടത്. ശബ്ദത്തിന്റെ ചിഹ്നം പ്രണവമാണ്; നാദത്തിന്റെ ചിഹ്നം സ്വയംജനിച്ചതാണ്; ബിന്ദുവിന്റെ ചിഹ്നം ഉപകരണമാണ്, ‘മ’ എന്ന അക്ഷരം സ്ഥാപിതമാണ്. ‘ഉ’ എന്നത് ചലിക്കുന്ന ചിഹ്നം; ‘അ’ ഗുരുവിന്റെ രൂപമാണ്. ഈ ആറു ചിഹ്നങ്ങളെ നിരന്തരം ആരാധിച്ചാൽ, സംശയമില്ലാതെ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ മോക്ഷം ലഭിക്കും. ഭക്തിയോടെ ശിവനെ ആരാധിക്കുന്നത് ജന്മത്തിൽ നിന്നുള്ള മോക്ഷം നൽകുന്നു; രുദ്രാക്ഷം ധരിച്ചാൽ പാതിയടിക്ക് ഫലം ലഭിക്കും, വിഷപ്പൊടി ധരിച്ചാൽ മറ്റൊരു പാതിയടിക്ക് ഫലം ലഭിക്കും. മന്ത്രം ജപിച്ചാൽ മൂന്നു അടിക്ക് ഫലം ലഭിക്കും; ആരാധനയും പൂർണ്ണഭക്തിയും ചെയ്താൽ ശിവലിംഗത്തെയും ഭക്തനെയും ആരാധിച്ചവൻ മോക്ഷം പ്രാപിക്കും. ആർ ഈ അദ്ധ്യായം ശ്രദ്ധയോടെ ജപിക്കുകയോ കേൾക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു, അവർക്കു ശിവഭക്തി ദൃഢമാകും. ഇപ്പോൾ, മഹർഷി, പ്രണവത്തിന്റെ, ആറുവിധ ലിംഗത്തിന്റെ, ശിവഭക്തന്റെ ആരാധനയുടെ മഹത്വം ഞങ്ങൾക്ക് വിശദീകരിക്കണമെന്ന് ശിഷ്യന്മാർ ചോദിച്ചു. ഈ ചോദ്യം യുക്തിയുക്തമാണ്; മഹാദേവൻ മാത്രമാണ് ഇതിന്റെ ഉത്തരം അറിയുന്നത്, മറ്റാരുമല്ല. ഇപ്പോൾ, ശിവന്റെ കൃപയാൽ ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം; മഹാദേവൻ ഞങ്ങളെയും നിങ്ങളെയും സംരക്ഷിക്കട്ടെ. പ്രണവം, പ്രകൃതിയിൽ നിന്നുള്ള ഈ വലിയ ഭവസാഗരത്തിൽ ജനിച്ചവർക്കു, പുതിയൊരു തോണിയാണെന്ന് ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു. ‘പ്ര’ എന്ന അക്ഷരം അഞ്ചുവിധമായ പ്രകടനത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു; പ്രണവം നിങ്ങളുടെതാണെന്നു മനസ്സിലാക്കുക, കാരണം അതാണ് ഉത്തമമാർഗ്ഗത്തിൽ മോക്ഷത്തിലേക്കു നയിക്കുന്നത്. സ്വന്തം മന്ത്രം ജപിക്കുന്നവർക്കും, യോഗികൾക്കും, സ്വന്തം മന്ത്രം ആരാധിക്കുന്നവർക്കും, പ്രണവം എല്ലാ കർമ്മവും നശിപ്പിക്കുകയും, പുതിയ ദിവ്യജ്ഞാനം നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.