നാരദൻ മഹർഷിയെ ശിവപൂജയുടെ മഹത്വം വിശദീകരിച്ചു തുടങ്ങുന്നു. ഒരു വലിയ നൈവേദ്യത്തിന് വേണ്ടിയുള്ള ഒരുക്കം വളരെ നിർദ്ദിഷ്ടമായിരിക്കും: കൊക്കനട്ട് ഫലങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ പന്ത്രണ്ടു ഫലങ്ങൾ, അതിനൊപ്പം പന്ത്രണ്ടു വെറ്റിലക്കയികളും മുപ്പത്താറു വെറ്റിലയിലകളും ചേർത്ത് ഒരുക്കണം. കർപ്പൂരം, ഏലക്ക പൊടി, അഞ്ചു സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ, വെറ്റിലയിലുമൊക്കെ ചേർത്ത് ഈ മഹാനൈവേദ്യത്തിന്റെ ചിഹ്നം പൂർണ്ണമാകും. ഈ മഹാനൈവേദ്യം ദേവതക്ക് സമർപ്പിച്ചശേഷം, ഭക്തരുടെ വർണ്ണക്രമം അനുസരിച്ച് അവർക്കു നൽകണം. ഇങ്ങനെ പാചകമാക്കിയ ഭോജ്യങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുന്നവൻ ഭൂമിയുടെ അധിപതിയാകുന്നു; എന്നാൽ മഹാനൈവേദ്യം അർപ്പിക്കുന്നവൻ സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിക്കും. ആയിരം മഹാനൈവേദ്യങ്ങൾ അർപ്പിച്ചാൽ, ദ്വിജന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാർ സത്യലോകത്തും ഈ ലോകത്തും പൂർണ്ണായുസ്സോടെ വാഴും. മുപ്പതു ആയിരം മഹാനൈവേദ്യങ്ങൾ അർപ്പിച്ചാൽ, അതിനുശേഷം പുനർജന്മം ഉണ്ടാകില്ല; അതുപോലെ മുപ്പത്താറായിരം മഹാനൈവേദ്യങ്ങൾ അർപ്പിക്കുന്നത് ജന്മാർപ്പണമായാണ് പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. ആ അർപ്പണം നൽകിയില്ലെങ്കിൽ, മഹാപൂർണത അപ്പോൾ വരെ ലഭ്യമല്ല. ജന്മാർപ്പണം മഹാപൂർണതയുടെ അർപ്പണമായാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്; അതു നൽകിയാൽ ഇനി ജന്മമില്ല. ഉർജ്ജ മാസത്തിലെ ശുഭദിനങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് അയനാന്തര, വിഷുവിനോടോ, ജന്മനക്ഷത്രത്തോടോ, പൗർണ്ണമിയോടോ കൂടിയാൽ, ജന്മാർപ്പണം നിർവഹിക്കണം. ഓരോ വർഷം തനിക്കുള്ള ജന്മവാർഷികത്തിൽ ഉത്തമമായ ജന്മാർപ്പണം ചെയ്യണം; മറ്റ് മാസങ്ങളിൽ ജന്മനക്ഷത്രവും പൗർണ്ണമിയും കൂടിയാലും അർപ്പണം നടത്താം. സമ്മേളനങ്ങളിലും, ഭക്ഷണസമയത്തും, വിത്ത് വിതയ്ക്കുന്ന വേളയിലും ആയിരം പ്രാവശ്യം ജന്മാർപ്പണം നിർവഹിക്കാം; അങ്ങനെ ജന്മം സമർപ്പിച്ചാൽ അതിന്റെ ഫലം ലഭിക്കും. ജന്മം സമർപ്പിച്ചാൽ ശിവൻ സന്തോഷിച്ചു, സ്വയം ശിവയോടു ഐക്യപ്പെടാൻ അനുഗ്രഹിക്കും; ഈ ജന്മാർപ്പണം ശിവനോടു മാത്രമേ സമർപ്പിക്കേണ്ടതുള്ളു. ശിവൻ യോനി-ലിംഗരൂപത്തിൽ ജന്മത്തിന്റെ നിർണായകനാണ്; അതുകൊണ്ട് ജന്മത്തിൽനിന്ന് മോചനം നേടാൻ ശിവജന്മപൂജ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. സഞ്ചരിക്കുന്നതും അചഞ്ചലവുമായ ലോകം മുഴുവൻ ബിന്ദുവും നാദവും ചേർന്നതാണ്; ബിന്ദു ശക്തിയാണ്, ശിവൻ നാദമാണ്, ആകെയുള്ള സൃഷ്ടി ശിവ-ശക്തിസ്വഭാവമാണ്. ബിന്ദു നാദത്തിന് ആധാരവും, നാദം ബിന്ദുവിന് ആധാരവുമാണ്; ഈ ലോകം ബിന്ദുവും നാദവും ചേർന്നതിലാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്. ഇവയാൽ അനുഭവം ലഭിക്കുന്നതിൽ സംശയമില്ല; സൃഷ്ടി ഇവയിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. ബിന്ദുവും നാദവും ചേർന്ന ലിംഗം ലോകകാരണമാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു; ബിന്ദു ദേവിയാണ്, ശിവൻ നാദമാണ്, അതിനാൽ ശിവലിംഗം അങ്ങനെ വിവരിക്കപ്പെടുന്നു. ജന്മത്തിൽനിന്ന് മോചനം നേടാൻ ശിവലിംഗം ആരാധിക്കണം; മാതാവ് ദേവി ബിന്ദുരൂപമാണ്, പിതാവ് ശിവൻ നാദരൂപമാണ്. മാതാപിതാക്കളെ ആരാധിച്ചാൽ പരമാനന്ദം ലഭിക്കും; അതിനാൽ ഈ പരമാനന്ദം നേടാൻ ശിവലിംഗം ആരാധിക്കണം. ദേവി ലോകമാതാവാണ്, ശിവൻ വിശ്വപിതാവാണ്; മാതാപിതാക്കളെ സദാ സേവിച്ചാൽ കരുണ വളരും. കരുണയിലൂടെ ഉപാസകനു അന്തർസാമ്രാജ്യം ലഭിക്കും; അതിനാൽ, ഉത്തമമുനികളേ, അന്തർസുഖം നേടാൻ ശിവപൂജ നിർബന്ധമാണ്. ശിവലിംഗം പിതാവിന്റെയും മാതാവിന്റെയും രൂപത്തിൽ ആരാധിക്കണം. ഭർഗം പുരുഷസ്വഭാവമുള്ളതും പ്രകൃതിയാണ് എന്ന് പറയുന്നു. ഭ്രൂണത്തിന് അപ്രകടമായ അന്തർവാസം ഉണ്ടെങ്കിൽ അതു പുരുഷൻ; പ്രകടമായ അന്തർവാസം ഉണ്ടെങ്കിൽ അതു പ്രകൃതിയാണ്. ഭ്രൂണൻ പുരുഷൻ, കാരണം അവൻ സൃഷ്ടാവാണ്; പുരുഷനും പ്രകൃതിയും ഐക്യമായാൽ ആദ്യജന്മം ഉണ്ടാകും. പ്രകൃതി പ്രകടമായാൽ രണ്ടാംജന്മം ഉണ്ടാകുന്നു; ജന്മത്തിൽ നിന്നുള്ള ജീവിക്ക് മരണവും ഉണ്ടാകും, ഈ ഉത്ഭവം പുരുഷനിൽ നിന്നാണ്. അല്ലെങ്കിൽ, മായയാൽ ജന്മം നിർബന്ധമായുണ്ടാകും; ജനിച്ചതു കാലക്രമത്തിൽ നശിക്കും, അതുകൊണ്ടു അതിനെ 'ദേഹി'യെന്നു വിളിക്കുന്നു. ജന്മം ആത്മാവിനെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു; അതാണ് 'ജീവ' എന്നത്. ജന്മബന്ധം നീക്കാൻ ജന്മചിഹ്നം ആരാധിക്കണം. 'ഭം' എന്നത് വളർച്ചയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു, അതുകൊണ്ടു 'ഭഗം' എന്നത് ഉത്ഭവസ്ഥാനം; സാധാരണ വാക്കുകളും സ്വാഭാവിക മാർഗ്ഗങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച്, ഇന്ദ്രിയാനുഭവത്തിലൂടെ അതിനെ പ്രകൃതിയായി അറിയാം. 'ഭഗ'യുടെ പ്രധാന അർത്ഥം അനുഭവം തന്നെയാണ്; അതാണ് പ്രധാന അർത്ഥം. പ്രധാന ഭഗം പ്രകൃതിയാണ്, ശിവൻ ഭഗപതിയാണ്. ശിവൻ അനുഭവം നൽകുന്നവനാണ്; മറ്റാരും അനുഭവം നൽകുന്നില്ല. ഭഗപതിയെ ജ്ഞാനികൾ ഭർഗം എന്നും വിളിക്കുന്നു. ചിഹ്നം ഭഗത്തോടു ചേർന്നാലോ, ഭഗം ചിഹ്നത്തോടു ചേർന്നാലോ, ഈ ലോകത്തും പരലോകത്തും അനുഭവത്തിനായും, ശാശ്വതാനുഭവത്തിനായും ഉദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടതാണ്. ശിവചിഹ്നമായ മഹാദേവനെ ആരാധിക്കണം; സൂര്യൻ ലോകസൃഷ്ടാവാണ്, ആ ചിഹ്നം സൃഷ്ടിയിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചത്. ചിഹ്നത്തിന്റെ അർത്ഥം വ്യക്തമാക്കുന്ന ചിഹ്നം തന്നെയാണ് ചിഹ്നം എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ചിഹ്നം വ്യക്തിയുടെ ഉദ്ദേശം സൂചിപ്പിക്കുന്നു, കാരണം അതു ശിവനുമായി ഐക്യപ്പെടുന്നു; ശിവ-ശക്തിയുടെ ചിഹ്നങ്ങളുടെ ഐക്യം തന്നെയാണ് ചിഹ്നം എന്നു പറയുന്നത്. തനിക്കുള്ള ചിഹ്നം ആരാധിച്ചാൽ തൃപ്തി ലഭിക്കും; ചിഹ്നത്തിന്റെ പ്രവർത്തനം നഷ്ടമാവില്ല. ജന്മത്തിനുശേഷം ചിഹ്നത്തിന്റെ പ്രവർത്തനം നീങ്ങും. ശിവചിഹ്നം പതിനാറു ഉപചാരങ്ങൾക്കൊപ്പം, ബാഹ്യവും അന്തർഗതവുമായ, സാധാരണ ആളുകളും സ്വാഭാവിക മാർഗ്ഗങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് ആരാധിക്കണം. സൂര്യന്റെ ദിവസത്തിൽ, ഈ പൂജ ജന്മം നീക്കം ചെയ്യും; ആദ്യദിനത്തിൽ മഹാചിഹ്നം പരിശുദ്ധമന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് ആരാധിക്കണം. ആദ്യദിനത്തിൽ, പഞ്ചഗവ്യമായ പശുവിന്റെ ചാണകം, മൂത്രം, പാൽ, തൈര്, നെയ് എന്നിവയാൽ അഭിഷേകം നിർബന്ധമാണ്. അതിനൊപ്പം പാൽ മുതലായവ, തേൻ, ഇച്ചക്കരസം എന്നിവയും പ്രത്യേകമായി സമർപ്പിക്കണം; പശുവിന്റെ പാൽകൊണ്ടുള്ള ഭക്ഷ്യങ്ങൾ, മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് സമർപ്പിക്കണം. ശബ്ദത്തിന്റെ ചിഹ്നം മന്ത്രമാണ്; നാദത്തിന്റെ ചിഹ്നം സ്വയംജനിതമാണ്; ബിന്ദുവിന്റെ ചിഹ്നം ഉപകരണമാണ്; 'മ' എന്ന അക്ഷരം സ്ഥാപിതമാണ്. ഇങ്ങനെ, ശിവപൂജയുടെയും മഹാനൈവേദ്യത്തിന്റെയും, ജന്മത്തിന്റെ രഹസ്യങ്ങളുടെയും, ശിവ-ശക്തിയുടെ ഐക്യത്തിന്റെയും, ആത്മമോക്ഷത്തിന്റെയും മഹത്വം നാരദൻ വിശദീകരിച്ചു.