ശിവപുരാണമ്

ശുദ്ധീകരിച്ചും ചന്ദനത്താൽ അലങ്കരിച്ചും ബ്രഹ്മശിലയെ കുഴിയിലിടണം. പിന്നീട്, നവശക്തികളുടെ നാമങ്ങളാൽ ഹസ്തന്യാസം നിർവഹിക്കണം. ശിവശാസ്ത്രത്തിൽ പഠിപ്പിച്ച ക്രമപ്രകാരം, ബ്രഹ്മശിലയുടെ മേൽ ഹരിതാളം മുതലായ ഖനിജങ്ങൾ, വിത്തുകൾ, സുഗന്ധ വസ്തുക്കൾ, ഔഷധങ്ങൾ എന്നിവ നന്നായി അണിയിച്ചോ, വിതറിയോ, പുരട്ടിയോ, സ്ഥാപിച്ചോ വേണം. അതിനുശേഷം ഉപലിംഗം സ്ഥാപിച്ച്, വൃക്ഷത്തിൽ നിന്നുള്ള പാൽ അതിൽ ഒഴിച്ച്, അത് ഉറപ്പാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കി ഉപലിംഗം ഉപേക്ഷിച്ച് ലിംഗം ബ്രഹ്മശിലയുടെ മേൽ സ്ഥാപിക്കണം. പശ്ചിമദിശയിലെ ഉത്തമജലം കുറച്ച്, മൂലമന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് അർപ്പിച്ച്, പീഠം ചേർത്തതിനു ശേഷം ശാക്തമൂലമന്ത്രം ചിന്തിക്കണം. നിർദ്ദിഷ്ട വസ്തുക്കൾ ഉപയോഗിച്ച് ബന്ധനം കെട്ടി, സ്ഥലം ശുദ്ധീകരിച്ച്, അർഘ്യവും പുഷ്പങ്ങളും അർപ്പിച്ച്, വീണ്ടും തിരശീല സ്ഥാപിക്കണം. അതിനുശേഷം, ലിംഗത്തിന്റെ മുന്നിൽ, അഭിഷേകാദിക്രമത്തിൽ, പാത്രങ്ങൾ വിശ്രമസ്ഥലത്തിൽ നിന്ന് കൊണ്ടുവന്ന് ക്രമത്തിൽ വയ്ക്കണം. മഹാപൂജ ആരംഭിച്ച്, പത്ത് പാത്രങ്ങളെ ശിവമന്ത്രം ചിന്തിച്ച്, ശിവപാത്രത്തിലെ വെള്ളത്തിൽ പൂജിക്കണം. അങ്ങോട്ട്, അങ്കുഷം വിരലും അനാമികാവിരലും ചേർത്ത് മന്ത്രം ജപിച്ച്, അതിനെ വടക്കുകിഴക്കൻ ഭാഗത്തിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ സ്ഥാപിക്കണം. ആദ്യം ശക്തിയെ, പിന്നെ വിദ്യയെ, വിദ്യാനാഥന്മാരെയും യഥാക്രമം ലിംഗത്തിന്റെ അടിയിൽ സ്ഥാപിച്ച്, ശിവജലം കൊണ്ട് ലിംഗം അഭിഷേകം ചെയ്യണം. പീഠം വലുതാക്കേണ്ടി വരുമ്പോൾ, പീഠവും ലിംഗവും വിദ്യാനാഥരുടെ കലശങ്ങൾ കൊണ്ട് വീണ്ടും അഭിഷേകം ചെയ്ത്, ശേഷം ആധാരമുതൽ ആസനം ഒരുക്കണം. അങ്ങനെ അഞ്ചു ഭാഗങ്ങളും സ്ഥാപിച്ച്, പ്രകാശമുള്ള ലിംഗത്തിൽ ധ്യാനം ചെയ്തു, കിഴക്ക് അല്ലെങ്കിൽ വടക്കോട്ട് മുഖം തിരിച്ച്, കൈകൾ കൂപ്പി നേരിട്ട് ശിവനെയും ദേവിയെയും ആഹ്വാനിക്കണം. ശിവനും ദേവിയും, വൃഷഭവാഹനത്തിൽ അല്ലെങ്കിൽ ദിവ്യവിമാനത്തിൽ, ആലങ്കാരികരായി, സകലാഭരണങ്ങളാലും ശുഭനാദങ്ങളാലും ദീപ്തരായി, ദേവിയെ കൂടെക്കൊണ്ട്, ദൈവത്തെ ഓർത്തുകൊണ്ട്, ആകാശത്തിൽ പ്രത്യക്ഷമാവുന്നു. ബ്രഹ്മാവും, വിഷ്ണുവും, മഹേശ്വരനും, സൂര്യനും, ഇന്ദ്രനും മറ്റു ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും ചുറ്റും നില്ക്കുന്നു; എല്ലാവരുടെയും ശരീരം ആനന്ദത്തിൽ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; കൈകളും തലകളും വിനയത്തോടെ കുനിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അവർ ശിവനെ എല്ലാ ദിശകളിൽ നിന്ന് പുകഴ്ത്തുകയും, നൃത്തം ചെയ്യുകയും, നാമങ്ങൾ വിളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അങ്ങനെ അഞ്ചു ഉപചാരങ്ങൾ സമർപ്പിച്ച് പൂജ പൂർത്തിയാക്കണം. ഈ അഞ്ചു ഉപചാരങ്ങൾക്കുമേൽ ഉയർന്ന യജ്ഞം ഇല്ല; ലിംഗത്തിനും പ്രതിമകൾക്കുമുള്ള പ്രതിഷ്ഠയും ഈ രീതിയിൽ നടത്തണം. ലക്ഷണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തുമ്പോൾ, നെത്രോത്സവം നിർവ്വഹിക്കണം; പിന്നീട് വെള്ളത്തിൽ മുക്കി, പ്രതിമയെ കിടത്തണം. മന്ത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച്, ജലപാത്രത്തിൽ കിടക്കുന്നവണ്ണം ഹൃദയത്തിൽ യോജിപ്പിക്കണം; താമസയോഗ്യമായ ആലംഭം ഉള്ള പ്രതിമയെ 'പ്രതിഷ്ഠിതം' എന്നു പറയുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ 'അപ്രതിഷ്ഠിതം' എന്നാണ്. ശേഷം, യോഗ്യനായവൻ ആലംഭം ഒരുക്കിയ ശേഷം പ്രതിഷ്ഠാ ക്രിയ നടത്തണം; കഴിയില്ലെങ്കിൽ, ലിംഗം അല്ലെങ്കിൽ പ്രതിമ എങ്കിലും പ്രതിഷ്ഠിക്കണം. അതിനുശേഷം, തനിക്കാവുന്ന വിധം ശിവക്ഷേത്രം നിർമിക്കണം. വീട്ടിൽ ചെയ്യാവുന്ന പൂജയും ഉത്തമ പ്രതിഷ്ഠാ ക്രമവും ഞാൻ വീണ്ടും വിശദീകരിക്കാം. ചെറിയ പ്രതിമയോ ലിംഗമോ ഉത്തമലക്ഷണങ്ങളോടെ നിർമ്മിച്ച ശേഷം, സൂര്യൻ ഉത്തരയാനത്തിലാകുമ്പോൾ, ശുഭദിനത്തിൽ, ശുക്ലപക്ഷത്തിൽ, ശുദ്ധമായ സ്ഥലത്ത് ദേവിയെ ഒരുക്കി, മുമ്പുപോലെ ഒരു പദ്മം വരച്ച്, ഇലകളും പുഷ്പങ്ങളും വിതറി, നടുവിൽ ഒരു കലശം വയ്ക്കണം. അതിന്റെ ചുറ്റും നാലു ദിശകളിൽ നാലു കലശങ്ങൾ വയ്ക്കണം; ആഞ്ച് കലശങ്ങളിൽ, അഞ്ച് ബ്രഹ്മന്മാരെയും അവരുടെ ബീജമന്ത്രങ്ങളോടുകൂടെ പ്രതിഷ്ഠിക്കണം. അവയെ സ്ഥാപിച്ച്, പൂജിച്ച്, മുദ്രകൾ കാണിച്ച്, സംരക്ഷിച്ച്, മുമ്പുപോലെ മണ്ണും വെള്ളവും ഉപയോഗിച്ച് ലിംഗം അല്ലെങ്കിൽ പ്രതിമ ശുദ്ധീകരിക്കണം. അതിനെ പുഷ്പങ്ങൾകൊണ്ട് മൂടി, വടക്കു ഭാഗത്തുള്ള ഉത്തമാസനത്തിൽ വച്ച്, തലയിൽ പുഷ്പം വച്ചു, അഭിഷേകജലം തളിക്കണം. പിന്നീട്, വീണ്ടും പുഷ്പങ്ങൾ അർപ്പിച്ച്, ജയധ്വനിയും മറ്റും ഉണ്ടാക്കി, ഈശാന-വിദ്യാമന്ത്രങ്ങളാൽ, മൂലമന്ത്രത്തോടുകൂടെ കലശങ്ങൾ കൊണ്ടു അഭിഷേകം നടത്തണം. അതിനുശേഷം, അഞ്ചു ഭാഗങ്ങളും സ്ഥാപിച്ച്, മുമ്പുപോലെ പൂജ നടത്തി, അവിടെ ത്രയമ്പകദേവനെയും ദേവിയെയും എന്നും ആരാധിക്കണം. അല്ലെങ്കിൽ, രൂപവും മന്ത്രവും ഉള്ള ഒരു കലശം മാത്രം പദ്മത്തിൽ വച്ചു, ശേഷമുള്ള ക്രിയകൾ മുമ്പുപോലെ ചെയ്യാം. പൂർണ്ണമായും തകർന്ന ലിംഗം ശുദ്ധീകരിച്ച് വീണ്ടും പ്രതിഷ്ഠിക്കണം; അല്പം തകർന്നത് തളിച്ച് പൂജിക്കാം. ബാണലിംഗങ്ങൾ പ്രതിഷ്ഠിക്കാമോ വേണ്ടയോ; നേരത്തെ ശിവൻ തന്നെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചവയെ അതുപോലെ തന്നെ കണക്കാക്കണം. മറ്റുള്ള, ബാണലിംഗം പോലെയുള്ളവയും, സ്വയംഭൂവായ ദൈവികമായവയോ, മുനികൾ നിർമ്മിച്ചവയോ, അവയും പ്രതിഷ്ഠിക്കേണ്ടതാണ്. പീഠം ഇല്ലെങ്കിൽ, പീഠം വച്ചു, നിർദ്ദിഷ്ട തളിക്കൽ നടത്തി, അവിടെ ശിവനെ പൂജിക്കണം; ഇവയ്ക്ക് പ്രത്യേക പ്രതിഷ്ഠാ ക്രിയ ആവശ്യമില്ല. ലിംഗം കത്തിയതോ, ദുർബലമായതോ, ഭാഗം പൊട്ടിയതോ ആണെങ്കിൽ, ജലാശയത്തിൽ ഇടണം; പുനരുദ്ധരിക്കാവുന്നെങ്കിൽ, ചേർത്തു പ്രതിഷ്ഠിക്കണം. പ്രതിമയ്ക്കോ ലിംഗത്തിനോ ദോഷം വരുമ്പോൾ, യഥാവിധി പൂജ നടത്തി, ദൈവത്തെ മാറ്റി, ഹൃദയത്തിൽ യോജിപ്പിച്ചോ, ഉപേക്ഷിച്ചോ വേണം. ദൈനംദിന പൂജ ഒരു ദിവസം മുടങ്ങിയാൽ, ഇരട്ടിയായി പൂജ ചെയ്യണം; രണ്ടു ദിവസം മുടങ്ങിയാൽ, മഹാപൂജയും തളിക്കലും വേണം. ഒരു മാസത്തേക്കാൾ കൂടുതൽ ദിവസം പൂജ മുടങ്ങിയാൽ, ചിലർ പ്രതിഷ്ഠ ആവശ്യമെന്ന് പറയുന്നു; മറ്റുള്ളവർ തളിക്കൽ മതിയെന്ന് പറയുന്നു. തളിക്കൽ ക്രിയയിൽ, മുമ്പുപോലെ ദൈവത്തെ ലിംഗത്തിൽ നിന്ന് മാറ്റി, എൺപത്തഞ്ച് വിധത്തിൽ പഞ്ചഗവ്യജലം കൊണ്ടും, ദർഭജലം കൊണ്ടും ശുദ്ധീകരണം നടത്തി, മൂലമന്ത്രം നൂറൊൻപത് പ്രാവശ്യം ഉച്ചരിച്ച് തളിക്കണം. പുഷ്പവും കുസഗ്രാസും കൈയിൽ പിടിച്ച്, ലിംഗത്തിന്റെ തലയിൽ വച്ച്, മൂലമന്ത്രം നൂറൊൻപത് പ്രാവശ്യം, അങ്ങനെ അഞ്ചു പ്രാവശ്യം ജപിക്കണം. ശേഷം, മൂലമന്ത്രം ഉച്ചരിച്ച് തലയിൽ നിന്ന് പീഠം വരെ സ്പർശിച്ച്, മഹാപൂജ നടത്തി, മുമ്പുപോലെ ദൈവത്തെ ആഹ്വാനിക്കണം. ലിംഗം പ്രതിഷ്ഠിക്കാനാവാത്തിടത്ത്, ജലത്തിൽ, അഗ്നിയിൽ, സൂര്യനിൽ, ആകാശത്തിൽ ഇവയെ ശിവന്റെ സാന്നിധ്യമായി പൂജിക്കാവുന്നതാണ്.