യജ്ഞവേദി ഒരുക്കുന്നതിന് ആദ്യം അതിനെ വിശാലവും ആഴമുള്ളതുമാക്കണം. അതിന്റെ നടുവിൽ എട്ടു ദളങ്ങളുള്ള ഒരു താമര രൂപം ഉയർത്തി നിർമ്മിക്കണം; അതിന്റെ ഉയരം നാലു വിരൽ അളവോ, രണ്ടുവരൽ അളവോ ആയിരിക്കാം. ഈ വേദിയുടെ ഉയരം രണ്ടു വിരൽ അളവു സ്പാനിന്റെ വീതിയുടെ ഇരട്ടിയാകണം, എന്നാൽ നാഭിദേശം കടക്കരുത്. അതിന്റെ നടുവിന്റെ അളവ് മദ്ധ്യവിരലിന്റെ മധ്യവും മുകളിലുമുള്ള സംയുക്തത്തിൽ നിന്ന് അളക്കണം. പണ്ഡിതന്മാരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ കൈയുടെ അളവ് ഇരുപത്തുനാലു വിരലാണ്. വേദിക്ക് ചുറ്റും മൂന്ന്, രണ്ട്, അല്ലെങ്കിൽ ഒന്ന് മെഖല (ബെൽറ്റ്) ഉണ്ടാകാം. ഈ വേദി മനോഹരവും മൃദുവും ഉറപ്പുള്ളതുമായ മണ്ണുകൊണ്ട്, അത്തിപ്പിലയുടെ രൂപത്തിലോ ആനയുടെ പിന്ഭാഗം പോലെയോ ഉണ്ടാക്കണം. മെഖല നടുവിൽ, പടിഞ്ഞാറോ തെക്കോ ഭാഗത്തോ, അല്പം താഴ്ന്നതും സുന്ദരവുമായ ഒരു തുറവോടെ ഒരുക്കണം. മെഖലയുടെ മുന്നിൽ വേദിയിലേക്ക് ചെറിയൊരു തുറവുണ്ടാകണം. വേദിയുടെ ഉയരത്തിന് കർശനമായ ഒരു നിയമമില്ല; മൃദുവായതോ മണലുള്ളതോ ആയിരിക്കും. വൃത്താകൃതിയുള്ള വേദി പശുവിന്റെ ചാണകവും വെള്ളവുമുപയോഗിച്ച് നിർമ്മിക്കണം. പാത്രത്തിന്റെ അളവിന് നിർദ്ദിഷ്ടമായ പരിധിയില്ല. അഗ്നികുണ്ഡം മണ്ണുകൊണ്ടായിരിക്കണം; വേദി മുഴുവൻ പശുചാണകവും വെള്ളവും ചേർത്ത് പുരട്ടണം. പാത്രം കഴുകിയശേഷം അതിനെ ചൂടാക്കി മറ്റൊരു വെള്ളം തളിക്കണം. ശേഷം താന്ത്രികക്രമത്തിൽ അഗ്നികുണ്ഡത്തിൽ അടയാളങ്ങൾ വരയ്ക്കണം. വെള്ളം തളിച്ചശേഷം ദർഭയോ പൂക്കളോ ഉപയോഗിച്ച് അഗ്നിക്കുള്ള ഇരിപ്പിടം ഒരുക്കണം; പൂജയ്ക്കും ഹോമത്തിനും വേണ്ട എല്ലാ സാമഗ്രികളും ഒരുക്കണം. കഴുകേണ്ടവ കഴുകി, രത്നം, മരച്ചില, അല്ലെങ്കിൽ പണ്ഡിത ബ്രാഹ്മണന്റെ വീട്ടിൽ നിന്നുള്ളതോ ആയ വസ്തുക്കൾ ശുദ്ധീകരണം നടത്തണം. അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരു യോഗ്യമായ അഗ്നി കൊണ്ടുവന്ന്, അഗ്നികുണ്ഡം മുതലായവയെ മൂന്നു പ്രദക്ഷിണം ചെയ്തു ആദരപൂർവ്വം അർപ്പിക്കണം. അഗ്നിയുടെ ബീജമന്ത്രം ജപിച്ചുകൊണ്ട് അഗ്നിയെ യോനി മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ, അല്ലെങ്കിൽ സ്വയം നേരിട്ട്, ഇരിപ്പിടത്തിൽ സ്ഥാപിക്കണം. അഗ്നികുണ്ഡത്തിന്റെ മുഴുവൻ ക്രമീകരണവും നിർവ്വഹിച്ച്, അഗ്നിയെ തനിക്കു തന്നെ നാഭിയിൽ നിന്ന് ഉരിയുന്ന പോലെ, അവിടെ സ്ഥാപിക്കണം. അഗ്നി പുറത്ത് വന്നശേഷം, പുറത്തെ അഗ്നിയെ ചക്രാകൃതിയിലുള്ളതായും, സമ്പൂർണ്ണമായും, ഘൃതശുദ്ധി പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ മനസ്സിൽ ധ്യാനിക്കണം. താന്ത്രികക്രമത്തിൽ ശിവമൂർത്തിയെ പൂജിച്ച്, ദക്ഷിണ ഭാഗത്തുനിന്ന് തുടർന്നുള്ള കർമങ്ങൾ നടത്തണം. ഘൃതത്തിൽ മന്ത്രം സ്ഥാപിച്ച്, 'ഗോ' എന്ന മുദ്ര കാണിച്ച്, സ്വർണ്ണത്തിൽ നിർമ്മിച്ച ഹോമഹസ്തികൾ എടുത്തു ഉപയോഗിക്കണം; വെങ്കലം, ഇരുമ്പ്, കല്ല് മുതലായവ ഉപയോഗിക്കരുത്. അല്ലെങ്കിൽ യജ്ഞവൃക്ഷത്തിൽ നിന്നുള്ളവയോ, ശാസ്ത്രാനുസൃതമായവയോ, വിശുദ്ധ വൃക്ഷത്തിന്റെ ഇലയിൽ നിന്നുള്ളവയോ ഉപയോഗിക്കാം. ദർഭ ചേർത്ത് ഹോമഹസ്തികൾ അഗ്നിയിൽ ചൂടാക്കി വീണ്ടും വെള്ളം തളിക്കണം; ശിവപൂജയോടെ ക്രമത്തിൽ തുടരുക. അഗ്നിശുദ്ധിക്ക് വേണ്ടി എട്ട് ബീജമന്ത്രങ്ങൾ ('ഭ്രും', 'സ്തും', 'ബ്രുശ്രും', 'പുണ്ട്രം', 'ദ്രം' മുതലായവ) പ്രകാരം ഹോമം നടത്തണം. ഏഴു ജിഹ്വകൾക്കായി ഏഴു ബീജമന്ത്രങ്ങൾ ഉണ്ട്; നടുവിലുള്ളത് 'തൃശിഖാ' എന്ന പേരിൽ പല രൂപങ്ങളുള്ളതാണെന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. ജിഹ്വകൾ: രക്ത, ആഗ്നേയി, നൈരൃതി, കൃഷ്ണ, സുപ്രഭാ, മരുത്ജിഹ്വ എന്നിവയാണ്; ഓരോന്നും തങ്ങളുടെ പേരനുസരിച്ച് പ്രകാശിക്കുന്നു. ഓരോ ബീജമന്ത്രത്തിനും 'സ്വാഹാ' ചേർത്ത്, അതത് ജിഹ്വയിൽ ഘൃതം അർപ്പിക്കണം. 'രം', 'വഹ്നയേ', 'സ്വാഹാ' എന്നിങ്ങനെ നടുവിൽ മൂന്നു ഹോമങ്ങൾ ചെയ്തശേഷം, ഘൃതത്തിലോ വിശുദ്ധവൃക്ഷക്കൊട്ടികളാലോ അഭിഷേകം നടത്തണം. ഇങ്ങനെ ചെയ്തശേഷം ശിവാഗ്നി സ്ഥാപിക്കപ്പെടുന്നു. അവിടെ ശിവാസനത്തിൽ ധ്യാനിച്ച്, അർദ്ധനാരീശ്വര ശിവനെ അവാഹനം ചെയ്ത്, ദീപം വരെ അഭിഷേകം ചെയ്ത്, നല്ല രീതിയിൽ ഹോമം നടത്തണം. പലാശമരത്തിലോ മറ്റേതെങ്കിലും യോഗ്യമായ മരത്തിൽ നിന്നുള്ള ഹോമക്കൊട്ടികൾ പതിനിരണ്ടു വിരൽ നീളമുള്ളതും, നേരായതും, ഉണങ്ങിയതല്ലാത്തതും, ചർമ്മം അഴുകാത്തതും, ഒരേ അളവിലുള്ളതും ആയിരിക്കണം. അല്ലെങ്കിൽ അവ പത്തു വിരൽ നീളമോ, ചെറുവിരലിന്റെ അളവോ, കയ്യിലോ നീളമോ ആയിരിക്കാം. എല്ലാം അഗ്നിയിൽ അർപ്പിക്കണം. ശേഷം, ദൂർവാഗ്രാസത്തിന്റെ ആകൃതിയുള്ള, നാലു വിരൽ നീളമുള്ള clarified butter അർപ്പിക്കണം; പിന്നെ ഒരു ധാന്യത്തിന്റെ അളവിൽ തുല്യമായ അന്നം അർപ്പിക്കണം. അതുപോലെ അവല, കടുക്, യവം, എള്ള്, ഉണ്ണാവുന്ന, ലെയ്യാവുന്ന, ചൂഷ്യമായ ഭക്ഷ്യങ്ങൾ എന്നിവയും ഘൃതം ചേർത്ത് ഉപയോഗിക്കാം. അവിടെ പത്ത്, അഞ്ച്, മൂന്ന്, അല്ലെങ്കിൽ ഒറ്റ ഹോമം പോലും കഴിവനുസരിച്ച് നടത്താം. ഹോമഹസ്തിയില്ലെങ്കിൽ കൈകൊണ്ടും, ദൈവികമായോ നിർദ്ദിഷ്ടമായോ പാത്രം കൊണ്ടോ, ഋഷിയാൽ ശുദ്ധീകരിച്ച വെള്ളം കൊണ്ടോ clarified butter അർപ്പിക്കാം. ഒറ്റ ദ്രവ്യമാണ് ഉണ്ടെങ്കിൽ വിശ്വാസത്തോടെ അർപ്പിക്കണം; പ്രായശ്ചിത്തത്തിന് മന്ത്രം ജപിച്ച് വീണ്ടും മൂന്നു ഹോമങ്ങൾ നടത്തണം. ശേഷം, ഹോമത്തിനായി പ്രത്യേകമായി തയ്യാറാക്കിയ ഘൃതം ഹോമഹസ്തിയിൽ നിറച്ച്, അതിന്റെ അഗ്രത്തിൽ ഒരു പുഷ്പം വച്ച്, ഹോമഹസ്തി താഴേക്ക് പിടിക്കണം. ദർഭകൊണ്ട് മൂടി, അതിന്റെ മൂലഭാഗം ചേർത്തകൈകളിൽ ഉയര്ത്തി, യവക്കൊമ്പിന്റെ അളവിൽ തുല്യമായ ഒരു ഓട്ടത്തിൽ 'വൗഷട്ട്' ഉച്ചരിച്ച് അർപ്പിക്കണം. ഹോമം പൂർത്തിയാക്കിയശേഷം മുമ്പുപോലെ വെള്ളം തളിക്കണം; ദേവതയെ ഉച്ചാടിച്ച്, അഗ്നിയെ സംരക്ഷിക്കണം. അഗ്നിയെ ഉച്ചാടിച്ചശേഷം, നാഭിയിൽ പൂജ നടത്തണം; അല്ലെങ്കിൽ അഗ്നി കൊണ്ടുവരികയും ശിവശാസ്ത്രത്തിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ തുടരുകയും വേണം. വാച്-മനസ്സിന്റെ ഗർഭത്തിൽ ജനിച്ച അഗ്നിയെ ക്രമമായി ഒരുക്കി, ഇന്ധനം വീണ്ടും വച്ച്, ചുറ്റുമുള്ള കൊട്ടികൾ ക്രമീകരിക്കണം. പാത്രങ്ങൾ ജോടികളായി വെച്ച്, ശിവനെ പൂജിച്ച്, അഭിഷേകപാത്രം ശുദ്ധീകരിച്ച് വെള്ളം തളിക്കണം. വടക്കുകിഴക്ക് ഭാഗത്ത് പാത്രം വെച്ച് വെള്ളം നിറച്ച്, ഘൃതാഭിഷേകത്തോളം കർമങ്ങൾ നടത്തണം; തുടർന്ന് പുഷ്പമാലയും ഹോമഹസ്തിയും ശുദ്ധീകരിക്കണം. ശേഷം ഗർഭാധാനം, പുംസവണ, സീമന്തം എന്നീ കർമങ്ങൾ വേർതിരിച്ച് നടത്തണം; പുതിയ അഗ്നിയെ മനസ്സിൽ ധ്യാനിക്കണം. ഈ അഗ്നിയെ മൂന്നു കാൽ, ഏഴ് കൈ, നാല് കൊമ്പ്, രണ്ട് തല, തേൻ നിറമുള്ളത്, മൂന്ന് കണ്ണുള്ളത്, ജടാമുടിയും ചന്ദ്രക്കൊമ്പും ഉള്ളതായും മനസ്സിൽ കാണണം.