ശിവപുരാണമ്

കർമ്മം, അതായത് പുണ്യവും പാപവും, അനുഭവിക്കുന്ന സുഖദുഃഖങ്ങളുടെ ഫലമാണ്. അതിന് ആദി ഇല്ല, എന്നാൽ അശുദ്ധി നശിച്ചാൽ അതിന് അവസാനം വരും; അതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ അജ്ഞാനമാണ്. ഈ കർമ്മം നശിപ്പിക്കാനാണ് അനുഭവം ഉണ്ടാകുന്നത്. അനുഭവത്തിനുള്ള പ്രപഞ്ചം 'അവ്യക്തം' എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ ശരീരമാണ്, ബാഹ്യ-ആന്തരികേന്ദ്രിയങ്ങളിലൂടെ, അനുഭവത്തിനുള്ള ഉപാധി. അകത്തുള്ള അവസ്ഥകളുടെ ഉന്നതിയിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന പ്രത്യേകകൃപയാൽ അശുദ്ധി നശിക്കുന്നു. ആത്മാവിന്റെ അശുദ്ധി നശിച്ചാൽ ആ വ്യക്തി ശിവനുമായി സമമായിത്തീരുന്നു. കലാദി അഞ്ച് തത്ത്വങ്ങളുടെ കർമ്മം എന്താണ്, അതിന്റെ വ്യത്യാസം എങ്ങനെയാണ്? അനുഭവിക്കുന്നവൻ ആരാണ്? ആത്മാവിനെ ആരാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്? അവ്യക്തത്തിന്റെ സ്വഭാവം എന്താണ്? അത് എങ്ങനെയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്? അതിന്റെ അഭയം എവിടെയാണ്? ശരീരം എന്താണ് എന്നു ചോദിക്കുന്നു. ജ്ഞാനം ദിശയും കർമ്മവും വെളിപ്പെടുത്തുന്നു; കാലം ആസക്തി തുടങ്ങുന്നു; അതാണ് അവിടെയുള്ള പരിധിയും ക്രമീകരണവും. അവ്യക്തം, മൂന്നു ഗുണങ്ങളുള്ളത്, എല്ലാത്തിന്റെയും ഉത്ഭവവും ലയവും, സങ്കൽപ്പശക്തിയുള്ളവർ അതിനെ പ്രധാനപദാർത്ഥവും പ്രകൃതിയും എന്നു വിളിക്കുന്നു. കലയിൽ നിന്ന് അവ്യക്തസഹിതമായ വ്യക്തം ഉദിക്കുന്നു; സുഖം, ദു:ഖം, മോഹം എന്നിവയാൽ രൂപപ്പെട്ടത്, ഗുണങ്ങളുള്ളവർക്ക് അതു മൂന്നു വിധത്തിൽ അനുഭവപ്പെടുന്നു. സത്ത്വം, രജസ്, തമസ് എന്നിങ്ങനെ മൂന്നു ഗുണങ്ങൾ പ്രകൃതിയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്നു; അവ പ്രകൃതിയിൽ സൂക്ഷ്മരൂപത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു, എള്ളിൽ എണ്ണപോലെ. സന്തോഷവും അതിന്റെ കാരണവും സാധാരണ സാത്വികം; അതിന്റെ വിപരീതം രാജസം; ജഡതയും മോഹവും താമസം. മുകളിൽ പോകുന്നത് സാത്വികം, താഴേക്ക് പോകുന്നത് താമസം, ഇടയ്ക്കുള്ള നീക്കം രാജസം എന്നു പറയുന്നു. അഞ്ചു സൂക്ഷ്മഭൂതങ്ങൾ, അഞ്ചു സ്ഥൂലഭൂതങ്ങൾ, അഞ്ചു ജ്ഞാനേന്ദ്രിയങ്ങൾ, അഞ്ചു കര്‍മേന്ദ്രിയങ്ങൾ—ഇവയാണ് എണ്ണപ്പെടുന്നത്. പ്രധാനപദാർത്ഥം, ബുദ്ധി, അഹം, മനസ്—ഇവയാണ് അവ്യക്തം എന്നതിന്റെ സംക്ഷിപ്ത രൂപം. കാരണം എന്ന നിലയിൽ അവ്യക്തം; ഫലം എന്ന നിലയിൽ വ്യക്തം—പാത്രം അല്ലെങ്കിൽ ശരീരം പോലെയാണ്. പാത്രം മണ്ണിൽ നിന്ന് പൂർണ്ണമായി വേറിട്ടതല്ലാത്തപോലെ, ശരീരം മുതലായ വ്യക്തവസ്തുക്കളും അവ്യക്തത്തിൽ നിന്ന് പൂർണ്ണമായി വേറിട്ടതല്ല. അതിനാൽ അവ്യക്തം ഒന്നേയുള്ള കാരണമാണ്; ഉപാധികളും ശരീരവും അതിന്റെ ആശ്രയമാണ്; അനുഭവിക്കേണ്ടതും അതിലൂടെയാണ്—മറ്റൊന്നുമല്ല. 'ആത്മാവ്' എന്ന പദം സൂചിപ്പിക്കുന്നതിന്, ബുദ്ധി, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ, ശരീരം എന്നിവയോട് വേറിട്ടുള്ള യാഥാർത്ഥ്യമുണ്ടോ? അതെ, സർവ്വവ്യാപിയായതിനാൽ ആത്മാവിന് ബുദ്ധി, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ, ശരീരം എന്നിവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യാസമുണ്ട്; എന്നാൽ അതിന്റെ കാരണം മനസ്സിലാക്കാൻ അത്യന്തം ദുഷ്ക്കരമാണ്. മൂല്യങ്ങൾ, ജ്ഞാനം, എന്നിവ ശരീരബോധം ഉണ്ടാകുമ്പോൾ മാത്രം നിലനിൽക്കുന്നവയാണെന്നതിനാൽ ജ്ഞാനികൾ ആത്മാവിനെ ബുദ്ധിയോടോ, ഇന്ദ്രിയങ്ങളോടോ, ശരീരത്തോടോ ഒത്തുപോകുന്നില്ല. അതിനാൽ, ഓർമ്മിച്ചതും അനുഭവിച്ചതുമായ എല്ലാം കാണുന്ന ആന്തരികസാക്ഷി, എല്ലാ അറിയപ്പെടുന്നവയുടെ ക്ഷേത്രം—ഇവയെ 'അന്തർയാമി' എന്ന് വേദങ്ങളിലും ഉപനിഷത്തുകളിലും പറയുന്നു. അവൻ എല്ലായിടത്തും, എല്ലായ്പ്പോഴും, നിത്യമായി നിലകൊള്ളുന്നു; എങ്കിലും, ആരും അവനെ എവിടെയും വ്യക്തമായി കാണുന്നില്ല. കണ്ണുകൊണ്ടും മറ്റേതെങ്കിലും ഇന്ദ്രിയങ്ങളാലും അവനെ പിടികൂടാനാവില്ല. അവൻ സ്ത്രീയുമല്ല, പുരുഷനുമല്ല, നപുംസകവുമല്ല; മുകളിൽ അല്ല, അകത്ത് അല്ല, താഴെ അല്ല, എവിടെയും അല്ല. അവൻ ശരീരമില്ലാതെ ശരീരങ്ങളിൽ നിലകൊള്ളുന്നു; ചലനവും അചലതയും ഉള്ളവൻ; അവിനാശിയായവൻ; ജ്ഞാനികൾ അവനെ അകത്തുള്ള ധ്യാനത്തിലൂടെ എപ്പോഴും കാണുന്നു. കൂടുതൽ പറയേണ്ടതുണ്ടോ? വ്യക്തി ശരീരത്തിൽ നിന്ന് വേറിട്ടവനാണ്; ഈ വ്യത്യാസം കാണാത്തവർ തെറ്റായ ദർശനമാണ് കൈവരിക്കുന്നത്. വ്യക്തിക്കു ചേരുന്ന ഈ ശരീരം അശുദ്ധവും, ശക്തിയില്ലാത്തതും, ദു:ഖകരവും, നശ്വരവുമാണ്; അതിനാൽ അതാണ് യഥാർത്ഥ ആത്മാവ് അല്ല. ദുർഭാഗ്യത്തിന്റെ വിത്തുമായി ചേർന്നാൽ, വ്യക്തി തന്റെ കർമ്മമനുസരിച്ച് സുഖി, ദു:ഖി, മോഹിതൻ എന്നിങ്ങനെയാവുന്നു. വെള്ളം ഒഴുക്കിയാൽ നിലം മുളപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, അജ്ഞാനത്തിൽ തൂവിയ കർമ്മം ശരീരത്തെ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നു. അതിന്റെ ശരീരങ്ങൾ ആയിരങ്ങളാണ്—അതിൽ ചിലത് അത്യന്തം സുഖമുള്ളവയും, ചിലത് അന്തിമമൃത്യുവും; ഭാവിയിൽ വരാൻ പോകുന്നവയും, കഴിഞ്ഞുപോയവയും. ശരീരങ്ങൾ പഴകുമ്പോൾ, വരവും പോകലുമായി, അതിൽനിന്ന് വ്യക്തിക്ക് എവിടെയും സ്ഥിരമായ അഭയം ലഭ്യമല്ല. ശരീരങ്ങൾ മറച്ചു വേർപെടുത്തിയതുകൊണ്ട്, ആ വ്യക്തി ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രൻ മേഘാവൃതനായിരിക്കുന്നപോലെയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. ഇവിടേയ്ക്ക്, അനേകം ശരീരങ്ങളുടെ വ്യത്യാസം കൊണ്ടാണ് ആത്മാവിന്റെ പ്രവർത്തനം ഭിന്നമായി കാണപ്പെടുന്നത്; അത് ചതുരംഗമണ്ഡലത്തിലെ സഞ്ചാരത്തെപ്പോലെയാണ്. ആരും മറ്റൊരാളുടേതല്ല, ആരും ആരുടേതുമല്ല; ഭാര്യമാർ, പുത്രന്മാർ, ബന്ധുക്കൾ എന്നിവരോടുള്ള ഈ സംഗമം യാദൃച്ഛികമാണ്. വലിയ സമുദ്രത്തിൽ ഒരു മരക്കഷണം മറ്റൊന്നുമായി കെട്ടിച്ചേരുകയും, വീണ്ടും വേർപിരിയുകയും ചെയ്യുന്നപോലെ, ജീവികളുടെ സംഗമവും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്. ഒരാൾ ആ ശരീരത്തെ കാണുന്നു, പക്ഷേ ആ ശരീരം കാണുന്നില്ല; മറ്റൊരാൾ ഇരുവരെയും കാണുന്നു, പക്ഷേ അവരെ രണ്ടു പേരും അവനെ കാണുന്നില്ല. ബ്രഹ്മാവിൽ നിന്ന് അചലങ്ങൾ വരെ എല്ലാം 'പശു' എന്നറിയപ്പെടുന്നു; എല്ലാ ജീവികൾക്കും ഈ ഉപമയാണ് നൽകുന്നത്. ബന്ധനങ്ങളിൽ കെട്ടിയിട്ടു, സുഖദു:ഖങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്ന ജീവിയെ 'പശു' എന്നും, ഭഗവാന്റെ ലീലയുടെ ഉപാധിയാണെന്നും ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു. ഈ അജ്ഞാനിയായ ജീവി, തന്റെ സുഖദു:ഖങ്ങളിൽ സ്വാതന്ത്ര്യമില്ലാതെ, ഭഗവാന്റെ ഇച്ഛയാൽ സ്വർഗത്തിലേക്കോ നരകത്തിലേക്കോ പോകുന്നു. ഈ വായുവിന്റെ വചനങ്ങൾ കേട്ട്, ആ മഹർഷിമാർ സന്തോഷത്തോടെ, ശൈവസിദ്ധാന്തത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവനായ ആ വായുവിന് നമസ്കരിച്ചു പറഞ്ഞു: "ഈ 'പശു' എന്നും, 'ബന്ധനം' എന്നും പറയുന്നവയുടെ യഥാർത്ഥാധിപൻ ആരാണ്? അവയെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ സ്വാമി ആരാണ്?