ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ಪರ್ವತಂಪೌರುಷಂ ಪ್ರೋಕ್ತಂಭೂತಲಂ ಪ್ರಾಕೃತಂ ವಿದುಃ ವೃಕ್ಷಾದಿ ಪೌರುಷಂ ಜ್ಞೇಯಂ ಗುಲ್ಮಾದಿ ಪ್ರಾಕೃತಂ ವಿದುಃ

ಪರ್ವತವನ್ನು ಪುರುಷ ಲಿಂಗವೆಂದು, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಲಿಂಗವೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ಮರಗಳು ಪುರುಷ ಲಿಂಗ, ಗುಡ್ಡಗಳು ಮತ್ತು ಜಾಡಿಗಳು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಲಿಂಗವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಷಾಷ್ಟಿಕಂ ಪ್ರಾಕೃತಂ ಜ್ಞೇಯಂ ಶಾಲಿಗೋಧೂಮಪೌರುಷಮ್ ಐಶ್ವರ್ಯಂ ಪೌರುಷಂ ವಿದ್ಯಾದಣಿಮಾದ್ಯಷ್ಟಸಿದ್ಧಿದಮ್

ಷಾಷ್ಠಿಕ ಅನ್ನವನ್ನು ಸಹಜವಾದದ್ದು ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಶಾಲಿ, ಗೋಧಿ ಮತ್ತು ಪೌರುಷ ಅನ್ನಗಳೂ ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ. ಪೌರುಷ ಅನ್ನವು ದೈವಿಕವಾದದು, ಅದು ಅಣಿಮಾದಿ ಎಂಟು ವಿಧದ ಸಿದ್ಧಿಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಸುಸ್ತ್ರೀಧನಾದಿವಿಷಯಂ ಪ್ರಾಕೃತಂ ಪ್ರಾಹುರಾಸ್ತಿಕಾಃ ಪ್ರಥಮಂ ಚರಲಿಂಗೇಷು ರಸಲಿಂಗಂ ಪ್ರಕಥ್ಯತೇ

ಮಹಿಳೆಯರು, ಧನ ಮತ್ತು ಇತರ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟದ್ದು ಸಹಜವಾದದ್ದು ಎಂದು ಭಕ್ತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಚಲಿಸುವ ಲಿಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ ರಸಲಿಂಗವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ರಸಲಿಂಗಂಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಾಂಸರ್ವಾಭೀಷ್ಟಪ್ರದಂಭವೇತ್ ಬಾಣಲಿಂಗಂಕ್ಷತ್ರಿಯಾಣಾಂ ಮಹಾರಾಜ್ಯಪ್ರದಂಶುಭಮ್

ರಸಲಿಂಗವು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಎಲ್ಲ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಬಾಣಲಿಂಗವು ಕ್ಷತ್ರಿಯರಿಗೆ ಶುಭಕರವಾಗಿದ್ದು, ಮಹಾರಾಜ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಸ್ವರ್ಣಲಿಂಗಂ ತು ವೈಶ್ಯಾನಾಂಮಹಾಧನಪತಿತ್ವದಮ್ ಶಿಲಾಲಿಂಗಂತುಶೂದ್ರಾಣಾಂಮಹಾಶುದ್ಧಿಕರಂಶುಭಮ್

ಚಿನ್ನದ ಲಿಂಗವು ವೈಶ್ಯರಿಗೆ ಮಹಾ ಐಶ್ವರ್ಯ ಮತ್ತು ಧನಾಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಕಲ್ಲಿನ ಲಿಂಗವು ಶೂದ್ರರಿಗೆ ಶುಭಕರವಾಗಿದ್ದು, ಮಹಾ ಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಸ್ಫಾಟಿಕಂಬಾಣಲಿಂಗಂ ಚ ಸರ್ವೇಷಾಂಸರ್ವಕಾಮದಮ್ ಸ್ವೀಯಾಭಾವೇ ಽನ್ಯದೀಯಂತುಪೂಜಾಯಾಂನನಿಷಿದ್ಧ್ಯತೇ

ಸ್ಫಟಿಕ ಮತ್ತು ಬಾಣಲಿಂಗಗಳು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಎಲ್ಲ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತವೆ. ತಮಗಿದ್ದ ಲಿಂಗ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಇತರರದನ್ನು ಪೂಜೆಗೆ ಬಳಸಬಹುದು, ಅದು ನಿಷಿದ್ಧವಲ್ಲ.

ಸ್ತ್ರೀಣಾಂತುಪಾರ್ಥಿವಂಲಿಂಗಂಸಭತ್ಃಣಾಂವಿಶೇಷತಃ ವಿಧವಾನಾಂಪ್ರವೃತ್ತಾನಾಂಸ್ಫಾಟಿಕಂ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಮ್

ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಭೂಮಿಯ ಲಿಂಗವನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿಧವೆಯರು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲರಾಗಿದ್ದರೆ, ಅವರಿಗಾಗಿ ಸ್ಫಟಿಕ ಲಿಂಗವನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸಲಾಗಿದೆ.

ವಿಧವಾನಾಂ ನಿವೃತ್ತಾನಾಂ ರಸಲಿಂಗಂ ವಿಶಿಷ್ಯತೇ ಬಾಲ್ಯೇವಾಯೌವನೇವಾಪಿವಾರ್ಧಕೇವಾಪಿಸುವ್ರತಾಃ

ವಿಧವೆಯರು ನಿರ್ಗತಿಕರಾಗಿದ್ದರೆ, ಅವರಿಗಾಗಿ ರಸಲಿಂಗವನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿರಲಿ, ಯೌವನದಲ್ಲಿರಲಿ ಅಥವಾ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿರಲಿ, ಸದಾಚಾರಿಗಳಾದರೆ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.

ಶುದ್ಧಸ್ಫಟಿಕಲಿಂಗಂತುಸ್ತ್ರೀಣಾಂತತ್ಸರ್ವಭೋಗದಮ್ ಪ್ರವೃತ್ತಾನಾಂಪೀಠಪೂಜಾಸರ್ವಾಭೀಷ್ಟಪ್ರದಾ ಭುವಿ

ಶುದ್ಧವಾದ ಸ್ಫಟಿಕ ಲಿಂಗವು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಎಲ್ಲ ಭೋಗಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲರಾದವರಿಗೆ ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಪಾತ್ರೇಣೈವಪ್ರವೃತ್ತಸ್ತುಸರ್ವಪೂಜಾಂಸಮಾಚರೇತ್ ಅಭಿಷೇಕಾಂತೇನೈವೇದ್ಯಂಶಾಲ್ಯನ್ನೇನಸಮಾಚರೇತ್

ಕ್ರಿಯಾಶೀಲರು ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ಅಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಶಾಲಿಯನ್ನಿನಿಂದ ಮಾಡಬೇಕು.

ಪೂಜಾಂತೇಸ್ಥಾಪಯೇಲ್ಲಿಂಗಂಸಂಪುಟೇಷುಪೃಥಗ್ಗೃಹೇ ಕರಪೂಜಾನಿವೃತ್ತಾನಾಂಸ್ವಭೋಜ್ಯಂತುನಿವೇದಯೇತ್

ಪೂಜೆ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸಬೇಕು. ನಿರ್ಗತಿಕರಾದವರು ತಮ್ಮ ಆಹಾರವನ್ನು ನೈವೇದ್ಯವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ನಿವೃತ್ತಾನಾಂಪರಂಸೂಕ್ಷ್ಮಲಿಂಗಮೇವವಿಶಿಷ್ಯತೇ ವಿಭೂತ್ಯಭ್ಯರ್ಚನಂ ಕುರ್ಯಾದ್ವಿಭೂತಿಂಚನಿವೇದಯೇತ್

ನಿರ್ಗತಿಕರಾದವರಿಗೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಲಿಂಗವನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ವಿಭೂತಿಯನ್ನೇ ಅರ್ಚನೆಗೂ, ನೈವೇದ್ಯಕ್ಕೂ ಬಳಸಬೇಕು.

ಪೂಜಾಂಕೃತ್ವಾಥತಲ್ಲಿಂಗಂಶಿರಸಾಧಾರಯೇತ್ಸದಾ ವಿಭೂತಿಸ್ತ್ರಿವಿಧಾಪ್ರೋಕ್ತಾಲೋಕವೇದಶಿವಾಗ್ನಿಭಿಃ

ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸದಾ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಧರಿಸಬೇಕು. ವಿಭೂತಿ ಮೂರು ವಿಧವಾದುದು ಎಂದು ಲೋಕ, ವೇದ ಮತ್ತು ಶಿವಾಗ್ನಿಗಳಿಂದ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಲೋಕಾಗ್ನಿಜಮಥೋ ಭಸ್ಮದ್ರವ್ಯಶುದ್ಧ್ಯರ್ಥಮಾವಹೇತ್ ಮೃದ್ದಾರುಲೋಹರೂಪಾಣಾಂಧಾನ್ಯಾನಾಂಚತಥೈವಚ

ಲೋಕಾಗ್ನಿಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಭಸ್ಮವನ್ನು ವಸ್ತುಗಳ ಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ಬಳಸಬೇಕು. ಮಣ್ಣು, ಮರ, ಲೋಹದ ರೂಪಗಳು, ಧಾನ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಇವುಗಳಿಗೂ ಹೀಗೆಯೇ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.

ತಿಲಾದೀನಾಂ ಚ ದ್ರವ್ಯಾಣಾಂವಸ್ತ್ರಾದೀನಾಂತಥೈವ ಚ ತಥಾಪರ್ಯುಷಿತಾನಾಂಚಭಸ್ಮನಾಶಿದ್ಧಿರಿಷ್ಯತೇ

ಎಳ್ಳು ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳು, ಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಇತ್ಯಾದಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಹಳೆಯದಾದ ವಸ್ತುಗಳಿಗೂ ಭಸ್ಮದಿಂದ ಶುದ್ಧಿ ಮಾಡುವುದು ಇಷ್ಟವಾಗಿದೆ.

ಶ್ವಾದಿಭಿರ್ದೂಷಿತಾನಾಂಚಭಸ್ಮನಾಶುದ್ಧಿರಿಷ್ಯತೇ ಸಜಲಂನಿರ್ಜಲಂಭಸ್ಮ ಯಥಾಯೋಗ್ಯಂ ತು ಯೋಜಯೇತ್

ನಾಯಿ ಮತ್ತು ಇತರರಿಂದ ಅಶುದ್ಧವಾದ ವಸ್ತುಗಳಿಗೂ ಭಸ್ಮದಿಂದ ಶುದ್ಧಿ ಮಾಡುವುದು ಇಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಅಥವಾ ನೀರಿಲ್ಲದೆ, ಯೋಗ್ಯವಾದಂತೆ ಭಸ್ಮವನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು.

ವೇದಾಗ್ನಿಜಂತಥಾಭಸ್ಮತತ್ಕರ್ಮಾಂತೇಷು ಧಾರಯೇತ್ ಮಂತ್ರೇಣಕ್ರಿಯಯಾಜನ್ಯಂಕರ್ಮಾಗ್ನೌ ಭಸ್ಮರೂಪಧೃಕ್

ವೇದಾಗ್ನಿಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಭಸ್ಮವನ್ನು ವಿಧಿಗಳ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಬೇಕು. ಮಂತ್ರ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಭಸ್ಮವನ್ನು ಯಜ್ಞಾಗ್ನಿಯಿಂದ ತೆಗೆದು ಧರಿಸಬೇಕು.

ತದ್ಭಸ್ಮಧಾರಣಾತ್ಕರ್ಮ ಸ್ವಾತ್ಮನ್ಯಾರೋಪಿತಂ ಭವೇತ್ ಅಘೋರೇಣಾತ್ಮಂತ್ರೇಣ ಬಿಲ್ವಕಾಷ್ಠಂಪ್ರದಾಹಯೇತ್

ಆ ಭಸ್ಮವನ್ನು ಧರಿಸುವುದರಿಂದ ಕರ್ಮವು ಸ್ವತಃ ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಘೋರ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಬಿಲ್ವ ಮರವನ್ನು ಹಚ್ಚಬೇಕು.

ಶಿವಾಗ್ನಿರಿತಿಸಂಪ್ರೋಕ್ತಸ್ತೇನದಗ್ಧಂಶಿವಾಗ್ನಿಜಮ್ ಕಪಿಲಾಗೋಮಯಂ ಪೂರ್ವಂ ಕೇವಲಂ ಗವ್ಯಮೇವ ವಾ

ಅದು ಶಿವಾಗ್ನಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅದರಿಂದ ಹಚ್ಚಿದ ಭಸ್ಮವೇ ಶಿವಾಗ್ನಿ ಭಸ್ಮ. ಮೊದಲಿಗೆ ಕಪಿಲಾ ಹಸುವಿನ ಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ಅಥವಾ ಶುದ್ಧ ಹಸುವಿನ ಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು.

ಶಮ್ಯಸ್ವತ್ಥಪಲಾಶಾನ್ವಾವಟಾರಮ್ವಧಬಿಲ್ವಕಾನ್ ಶಿವಾಗ್ನಿನಾದಹೇಚ್ಛುದ್ಧಂತದ್ವೈಭಸ್ಮ ಶಿವಾಗ್ನಿಜಮ್

ಶಮೀ, ಅಶ್ವತ್ಥ, ಪಲಾಶ, ಓದುಂಬರ, ವಟ, ಬಿಲ್ವ ಮತ್ತು ಇಂತಹ ಮರಗಳ ಕಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ಶಿವನ ಪವಿತ್ರ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟು, ಶುದ್ಧಪಡಿಸಿದ ನಂತರ ದೊರಕುವ ಬೂದು, ಶಿವನ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಬಸ್ಮವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ದರ್ಭಾಗ್ನೌ ವಾದಹೇತ್ಕಾಷ್ಠಂಶಿವಮಂತ್ರಂಸಮುಚ್ಚರನ್ ಸಮ್ಯಕ್ಸಂಶೋಧ್ಯವಸ್ತ್ರೇಣನವಕುಂಭೇನಿಧಾಪಯೇತ್

ಅಥವಾ, ದರ್ಭೆ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಮರದ ಕಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹಚ್ಚಿ, ಶಿವಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಾ, ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಹೊಸ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಆ ಬೂದನ್ನು ಇಡಬೇಕು.

ದೀಪ್ತ್ಯರ್ಥಂ ತತ್ತು ಸಂಗ್ರಾಹ್ಯಂ ಮನ್ಯತೇ ಪೂಜ್ಯತೇಪಿ ಚ ಭಸ್ಮಶಬ್ದಾರ್ಥ ಏವಂ ಹಿ ಶಿವಃಪೂರ್ವಂತಥಾ ಽಕರೋತ್

ಪ್ರಭೆಯಿಗಾಗಿ ಆ ಬೂದನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಪೂಜೆಗೆ ಯೋಗ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; 'ಬಸ್ಮ' ಎಂಬ ಪದದ ಅರ್ಥ ಇದೇ, ಏಕೆಂದರೆ ಶಿವನು ಹಿಂದೆ ಹೀಗೆಯೇ ಮಾಡಿದನು.

ಯಥಾಸ್ವವಿಷಯೇರಾಜಾಸಾರಂಗೃಹ್ಣಾತಿಯತ್ಕರಮ್ ಯಥಾಮನುಷ್ಯಾಃಸಸ್ಯಾದೀನ್ದಗ್ಧ್ವಾಸಾರಂಭಜಂತಿವೈ

ಯಾವ ರೀತಿ ರಾಜನು ತನ್ನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಸಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಜನರು ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಸುಟ್ಟು ಅದರ ಉತ್ತಮ ಭಾಗವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಯಥಾಹಿಜಾಠರಾಗ್ನಿಶ್ಚಭಕ್ಷ್ಯಾದೀನ್ವಿವಿಧಾನ್ಬಹೂನ್ ದಗ್ಧ್ವಾಸಾರತರಂಸಾರಾತ್ಸ್ವದೇಹಂಪರಿಪುಷ್ಯತಿ

ಹಾಗೆಯೇ, ಹೊಟ್ಟೆಯೊಳಗಿನ ಜಠರಾಗ್ನಿ ಅನೇಕ ವಿಧವಾದ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಸುಟ್ಟು, ಅವುಗಳಿಂದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾರವನ್ನು ತೆಗೆದು ದೇಹವನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತದೆ.

ತಥಾಪ್ರಪಞ್ಚಕರ್ತಾಪಿಸಶಿವಃಪರಮೇಶ್ವರಃ ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠೇಯಪ್ರಪಞ್ಚಸ್ಯದಗ್ಧ್ವಾಸಾರಂಗೃಹೀತವಾನ್

ಅದೇವಿಧವಾಗಿ, ಪ್ರಪಂಚದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ಪರಮೇಶ್ವರ ಶಿವನು, ತನ್ನ ವಶದಲ್ಲಿರುವ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸುಟ್ಟು ಅದರ ಸಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾನೆ.

ದಗ್ಧ್ವಾಪ್ರಪಞ್ಚಂತದ್ಭಸ್ಮಸ್ವಾತ್ಮನ್ಯಾರೋಪಯಚ್ಛಿವಃ ಉದ್ಧೂಲನೇನವ್ಯಾಜೇನ ಜಗತ್ಸಾರಂ ಗೃಹೀತವಾನ್

ಜಗತ್ತನ್ನು ಸುಟ್ಟು, ಆ ಬೂದನ್ನು ತನ್ನ ಮೇಲೆ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡ ಶಿವನು, ಹಚ್ಚುವ ನೆಪದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನ ಸಾರವನ್ನೇ ತನ್ನದಾಗಿಸಿಕೊಂಡನು.

ಸ್ವರತ್ನಂಸ್ಥಾಪಯಾಮಾಸ ಸ್ವಕೀಯೇಹಿಶರೀರಕೇ ಕೇಶಮಾಕಾಶಸಾರೇಣವಾಯುಸಾರೇಣವೈಮುಖಮ್

ಅವನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು; ಅವನ ಕೂದಲು ಆಕಾಶದ ಸಾರದಿಂದ, ಮುಖವು ಗಾಳಿಯ ಸಾರದಿಂದ, ಜಗತ್ತಿನಿಂದ ದೂರವಿದ್ದು ಹೀಗೆ ರೂಪುಗೊಂಡಿದೆ.

ಹೃದಯಂಚಾಗ್ನಿಸಾರೇಣತ್ವಪಾಂಸಾರೇಣವೈಕಟಿಮ್ ಜಾನುಚಾವನಿಸಾರೇಣತದ್ವತ್ಸರ್ವಂ ತದಂಗಕಮ್

ಹೃದಯವನ್ನು ಅಗ್ನಿಯ ಸಾರದಿಂದ, ಚರ್ಮವನ್ನು ಭೂಮಿಯ ಸಾರದಿಂದ, ಮೊಣಕಾಲನ್ನು ನೀರಿನ ಸಾರದಿಂದ; ಹೀಗೆಯೇ ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳೂ ವಿವಿಧ ಸಾರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿವೆ.

ಬ್ರಹ್ಮವಿಷ್ಣ್ವೋಶ್ಚರುದ್ರಾಣಾಂಸಾರಂಚೈವತ್ರಿಪುಂಡ್ರಕಮ್ ತಥಾತಿಲಕರೂಪೇಣಲಲಾಟಾನ್ತೇಮಹೇಶ್ವರಃ

ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ರುದ್ರರ ಸಾರವೇ ತ್ರಿಪುಂಡ್ರ; ಅದನ್ನೇ ಮಹೇಶ್ವರನು ತನ್ನ ನಲ್ಲೆ ಮೇಲೆ ತಿಲಕದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ.