ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ಶ್ರೀಮನ್ತ್ರಿಶೂಲಮೈಶಾನೇ ವಜ್ರಂ ಮಾಹೇನ್ದ್ರದಿಙ್ಮುಖೇ ಪರಶುಂ ವಹ್ನಿದಿಗ್ಭಾಗೇ ಯಾಮ್ಯೇ ಸಾಯಕಮರ್ಚಯೇತ್

ಈಶಾನನ ತ್ರಿಶೂಲವನ್ನು ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ, ವಜ್ರವನ್ನು ಇಂದ್ರದ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ, ಪರಶುವನ್ನು ಅಗ್ನಿಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಬಾಣವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ನೈರೃತೇ ತು ಯಜೇತ್ಖಡ್ಗಂ ಪಾಶಂ ವಾರುಣಗೋಚರೇ ಅಂಕುಶಂ ಮಾರುತೇ ಭಾಗೇ ಪಿನಾಕಂ ಚೋತ್ತರೇ ಯಜೇತ್

ದಕ್ಷಿಣ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಖಡ್ಗವನ್ನು, ವರಣನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಾಶವನ್ನು, ವಾಯುವಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಂಕುಶವನ್ನು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಪಿನಾಕ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖಂ ರೌದ್ರಂ ಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲಂ ಸಮರ್ಚಯೇತ್ ಪಞ್ಚಮಾವರಣಂ ಚೈವ ಸಮ್ಪೂಜ್ಯಾನನ್ತರಂ ಬಹಿಃ

ಪಶ್ಚಿಮಮುಖವಾಗಿ ರೌದ್ರ ಸ್ವರೂಪದ ಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಐದನೇ ಆವರಣದ ಪೂಜೆ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಹೊರಗಡೆ ಆರಾಧನೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ಸರ್ವಾವರಣದೇವಾನಾಂ ಬಹಿರ್ವಾ ಪಞ್ಚಮೇ ಽಥವಾ ಪಞ್ಚಮೇ ಮಾತೃಭಿಸ್ಸಾರ್ಧಂ ಮಹೋಕ್ಷ ಪುರತೋ ಯಜೇತ್

ಎಲ್ಲಾ ಆವರಣದ ದೇವತೆಗಳ ಹೊರಗಡೆ ಅಥವಾ ಐದನೇ ಆವರಣದಲ್ಲಿ, ಮಾತೃಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಹೋಕ್ಷನನ್ನು ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ತತಃ ಸಮಂತತಃ ಪೂಜ್ಯಾಸ್ಸರ್ವಾ ವೈ ದೇವಯೋನಯಃ ಖೇಚರಾ ಋಷಯಸ್ಸಿದ್ಧಾ ದೈತ್ಯಾ ಯಕ್ಷಾಶ್ಚ ರಾಕ್ಷಸಾಃ

ನಂತರ ಎಲ್ಲ ದೇವಯೋನಿಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲ ಕಡೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು: ಆಕಾಶವಾಸಿಗಳು, ಋಷಿಗಳು, ಸಿದ್ಧರು, ದೈತ್ಯರು, ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರು.

ಅನಂತಾದ್ಯಾಶ್ಚ ನಾಗೇಂದ್ರಾ ನಾಗೈಸ್ತತ್ತತ್ಕುಲೋದ್ಭವೈಃ ಡಾಕಿನೀಭೂತವೇತಾಲಪ್ರೇತಭೈರವನಾಯಕಾಃ

ಅನಂತನಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ನಾಗೇಂದ್ರರು ಮತ್ತು ಅವರ ವಂಶದ ನಾಗರು, ಡಾಕಿನಿಗಳು, ಭೂತಗಳು, ವೇತಾಳಗಳು, ಪ್ರೇತಗಳು ಮತ್ತು ಭೈರವನಾಯಕರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಪಾತಾಲವಾಸಿನಶ್ಚಾನ್ಯೇ ನಾನಾಯೋನಿಸಮುದ್ಭವಾಃ ನದ್ಯಸ್ಸಮುದ್ರಾ ಗಿರಯಃ ಕಾನನಾನಿ ಸರಾಂಸಿ ಚ

ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಇತರ ಜೀವಿಗಳು, ವಿವಿಧ ಯೋನಿಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವರು, ನದಿಗಳು, ಸಮುದ್ರಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು, ಕಾನನಗಳು ಮತ್ತು ಸರೋವರಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಪಶವಃ ಪಕ್ಷಿಣೋ ವೃಕ್ಷಾಃ ಕೀಟಾದ್ಯಾಃ ಕ್ಷುದ್ರಯೋನಯಃ ನರಾಶ್ಚ ವಿವಿಧಾಕಾರಾ ಮೃಗಾಶ್ಚ ಕ್ಷುದ್ರಯೋನಯಃ

ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಹಕ್ಕಿಗಳು, ಮರಗಳು, ಕೀಟಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಣ್ಣ ಜೀವಿಗಳು;色色 ರೂಪದ ಮಾನವರು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಯೋನಿಯ ಮೃಗಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಭುವನಾನ್ಯನ್ತರಣ್ಡಸ್ಯ ತತೋ ಬ್ರಹ್ಮಾಣ್ಡಕೋಟಯಃ ಬಹಿರಂಡಾನ್ಯಸಂಖ್ಯಾನಿ ಭುವನಾನಿ ಸಹಾಧಿಪೈಃ

ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದೊಳಗಿನ ಲೋಕಗಳು, ನಂತರ ಅನೇಕ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಗಳು, ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಅಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅಧಿಪತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಾಧಾರಕಾ ರುದ್ರಾ ದಶದಿಕ್ಷು ವ್ಯವಸ್ಥಿತಾಃ ಯದ್ಗೌಡ ಯಚ್ಚ ಮಾಮೇಯಂ ಯದ್ವಾ ಶಾಕ್ತಂ ತತಃ ಪರಮ್

ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವನ್ನು ಧರಿಸುವ ರುದ್ರರು ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಗೌಡ, ಮಾಮೇಯ, ಶಾಕ್ತ ಎಂಬ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮೇಲಿರುವುದನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಯತ್ಕಿಞ್ಚಿದಸ್ತಿ ಶಬ್ದಸ್ಯ ವಾಚ್ಯಂ ಚಿದಚಿದಾತ್ಮಕಮ್ ತತ್ಸರ್ವಂ ಶಿವಯೋಃ ಪಾರ್ಶ್ವೇ ಬುದ್ಧ್ವಾ ಸಾಮಾನ್ಯತೋ ಯಜೇತ್

ಏನು ಏನೆಲ್ಲಾ ಮಾತಿನ ಅರ್ಥವಾಗಿ ಇರುವದೋ, ಚೇತನ ಅಥವಾ ಅಚೇತನವಾಗಿರಲಿ, ಆ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಿಳಿದು ಶಿವರ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

ಕೃತಾಂಜಲಿಪುಟಾಃ ಸರ್ವೇ ಽಚಿಂತ್ಯಾಃ ಸ್ಮಿತಮುಖಾಸ್ತಥಾ ಪ್ರೀತ್ಯಾ ಸಂಪ್ರೇಕ್ಷಮಾಣಾಶ್ಚ ದೇವಂ ದೇವೀಂ ಚ ಸರ್ವದಾ

ಎಲ್ಲರೂ ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ, ಮುಖದಲ್ಲಿ ನಗುವಿನೊಂದಿಗೆ, ಸದಾ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ದೇವರೂ ದೇವಿಯನ್ನೂ ನೋಡುತ್ತಾ ಇರುತ್ತಾರೆ.

ಇತ್ಥಮಾವರಣಾಭ್ಯರ್ಚಾಂ ಕೃತ್ವಾವಿಕ್ಷೇಪಶಾಂತಯೇ ಪುನರಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ದೇವೇಶಂ ಪಕ್ತ್ವಾಕ್ಷರಮುದೀರಯೇತ್

ಹೀಗಾಗಿ ಆವರಣಗಳ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮನಸ್ಸು ಶಾಂತವಾಗಲು ನೆರವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿ, ಮತ್ತೆ ದೇವದೇವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಅವಿನಾಶವಾದ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಜಪಿಸಬೇಕು.

ನಿವೇದಯೇತ್ತತಃ ಪಶ್ಚಾಚ್ಛಿವಯೋರಮೃತೋಪಮಮ್ ಸುವ್ಯಞ್ಜನಸಮಾಯುಕ್ತಂ ಶುದ್ಧಂ ಚಾರು ಮಹಾಚರುಮ್

ನಂತರ ಶಿವ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿಗೆ ಅಮೃತದಂತೆ ರುಚಿಕರವಾದ, ಶುಭ್ರವಾದ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಮಹಾಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ದ್ವಾತ್ರಿಂಶದಾಢಕೈರ್ಮುಖ್ಯಮಧಮಂ ತ್ವಾಢಕಾವರಮ್ ಸಾಧಯಿತ್ವಾ ಯಥಾಸಂಪಚ್ಛ್ರದ್ಧಯಾ ವಿನಿವೇದಯೇತ್

ಮುಖ್ಯವಾದ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಮுப்பತ್ತೆರಡು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ, ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ, ತಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ತತೋ ನಿವೇದ್ಯ ಪಾನೀಯಂ ತಾಂಬೂಲಂ ಚೋಪದಂಶಕೈಃ ನೀರಾಜನಾದಿಕಂ ಕೃತ್ವಾ ಪೂಜಾಶೇಷಂ ಸಮಾಪಯೇತ್

ನಂತರ ನೀರು, ತಂಬೂಲವನ್ನು ಉಪಚಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿ, ದೀಪಾರಾಧನೆ ಮತ್ತು ಇತರ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ಪೂಜೆಯ ಉಳಿದ ಭಾಗವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಬೇಕು.

ಭೋಗೋಪಯೋಗ್ಯದ್ರವ್ಯಾಣಿ ವಿಶಿಷ್ಟಾನ್ಯೇವ ಸಾಧಯೇತ್ ವಿತ್ತಶಾಠ್ಯಂ ನ ಕುರ್ವೀತ ಭಕ್ತಿಮಾನ್ವಿಭವೇ ಸತಿ

ಭೋಗಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕು; ಸಂಪತ್ತಿರುವ ಭಕ್ತನು ಕಂಜುಸಿತನ ಅಥವಾ ವಂಚನೆ ಮಾಡಬಾರದು.

ಶಠಸ್ಯೋಪೇಕ್ಷಕಸ್ಯಾಪಿ ವ್ಯಂಗ್ಯಂ ಚೈವಾನುತಿಷ್ಠತಃ ನ ಫಲಂತ್ಯೇವ ಕರ್ಮಾಣಿ ಕಾಮ್ಯಾನೀತಿ ಸತಾಂ ಕಥಾ

ವಂಚಕನಾಗಿದ್ದರೂ ಅಥವಾ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದಿಂದ ಅಥವಾ ಹಠಾತ್‌ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೂ, ಇಚ್ಛಿತ ಫಲಗಳು ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸಜ್ಜನರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ತಸ್ಮಾತ್ಸಮ್ಯಗುಪೇಕ್ಷಾಂ ಚ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಸರ್ವಾಂಗಯೋಗತಃ ಕುರ್ಯಾತ್ಕಾಮ್ಯಾನಿ ಕರ್ಮಾಣಿ ಫಲಸಿದ್ಧಿಂ ಯದೀಚ್ಛತಿ

ಆದರಿಂದ, ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಸಂಪೂರ್ಣ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಫಲ ಸಿದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ.

ಇತ್ಥಂ ಪೂಜಾಂ ಸಮಾಪ್ಯಾಥ ದೇವಂ ದೇವೀಂ ಪ್ರಣಮ್ಯ ಚ ಭಕ್ತ್ಯಾ ಮನಸ್ಸಮಾಧಾಯ ಪಶ್ಚಾತ್ಸ್ತೋತ್ರಮುದೀರಯೇತ್

ಹೀಗೆ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮುಗಿಸಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ದೇವರೂ ದೇವಿಯನ್ನೂ ವಂದಿಸಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ ನಂತರ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಪಠಿಸಬೇಕು.

ತತಃ ಸ್ತೋತ್ರಮುಪಾಸ್ಯಾನ್ತೇ ತ್ವಷ್ಟೋತ್ತರಶತಾವರಾಮ್ ಜಪೇತ್ಪಞ್ಚಾಕ್ಷರೀಂ ವಿದ್ಯಾಂ ಸಹಸ್ರೋತ್ತರಮುತ್ಸುಕಃ

ಅನಂತರ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಮುಗಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಐದು ಅಕ್ಷರಗಳ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಸಾವಿರದ ಎಂಟು ಬಾರಿ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಜಪಿಸಬೇಕು.

ವಿದ್ಯಾಪೂಜಾಂ ಗುರೋಃ ಪೂಜಾಂ ಕೃತ್ವಾ ಪಶ್ಚಾದ್ಯಥಾಕ್ರಮಮ್ ಯಥೋದಯಂ ಯಥಾಶ್ರಾದ್ಧಂ ಸದಸ್ಯಾನಪಿ ಪೂಜಯೇತ್

ಮಂತ್ರ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಗುರು ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಿ, ಕ್ರಮವಾಗಿ, ಶ್ರದ್ಧೆ ಮತ್ತು ಅವಕಾಶಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸಭ್ಯರನ್ನೂ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ತತಃ ಉದ್ವಾಸ್ಯ ದೇವೇಶಂ ಸರ್ವೈರಾವರಣೈಃ ಸಹ ಮಣ್ಡಲಂ ಗುರವೇ ದದ್ಯಾದ್ಯಾಗೋಪಕರಣೈಸ್ಸಹ

ನಂತರ ದೇವದೇವನನ್ನು ಎಲ್ಲ ಆವರಣಗಳೊಡನೆ ಗೌರವದಿಂದ ವಿದಾಯಿಸಿ, ಮಂಡಲವನ್ನು ಮತ್ತು ಯಾಗೋಪಕರಣಗಳನ್ನು ಗುರುವಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು.

ಶಿವಾಶ್ರಿತೇಭ್ಯೋ ವಾ ದದ್ಯಾತ್ಸರ್ವಮೇವಾನುಪೂರ್ವಶಃ ಅಥವಾ ತಚ್ಛಿವಾಯೈವ ಶಿವಕ್ಷೇತ್ರೇ ಸಮರ್ಪಯೇತ್

ಅಥವಾ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಶಿವನ ಭಕ್ತರಿಗೆ ನೀಡಬಹುದು, ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಶಿವ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಶಿವನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಬಹುದು.

ಶಿವಾಗ್ನೌ ವಾ ಯಜೇದ್ದೇವಂ ಹೋಮದ್ರವ್ಯೈಶ್ಚ ಸಪ್ತಭಿಃ ಸಮಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ಯಥಾನ್ಯಾಯಂ ಸರ್ವಾವರಣದೇವತಾಃ

ಅಥವಾ, ಶಿವಾಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಏಳುವಿಧದ ಹೋಮದ್ರವ್ಯಗಳಿಂದ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಎಲ್ಲ ಆವರಣದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಸ್ಮರಿಸಬೇಕು.

ಏಷ ಯೋಗೇಶ್ವರೋ ನಾಮ ತ್ರಿಷು ಲೋಕೇಷು ವಿಶ್ರುತಃ ನ ತಸ್ಮಾದಧಿಕಃ ಕಶ್ಚಿದ್ಯಾಗೋ ಽಸ್ತಿ ಭುವನೇ ಕ್ವಚಿತ್

ಇದು ಯೋಗೇಶ್ವರ ಎಂದು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ; ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಯಾಗವೇ ಇಲ್ಲ.

ನ ತದಸ್ತಿ ಜಗತ್ಯಸ್ಮಿನ್ನಸಧ್ಯಂ ಯದನೇನ ತು ಐಹಿಕಂ ವಾ ಫಲಂ ಕಿಂಚಿದಾಮುಷ್ಮಿಕಫಲಂ ತು ವಾ

ಈ ಮೂಲಕ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಾಧಿಸಲಾಗದದ್ದು ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ; ಇಹಲೋಕದ ಫಲವೋ ಪರಲೋಕದ ಫಲವೋ, ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ಪಡೆಯಬಹುದು.

ಇದಮಸ್ಯ ಫಲಂ ನೇದಮಿತಿ ನೈವ ನಿಯಮ್ಯತೇ ಶ್ರೇಯೋರೂಪಸ್ಯ ಕೃತ್ಸ್ನಸ್ಯ ತದಿದಂ ಶ್ರೇಷ್ಟಸಾಧನಮ್

ಇದರಿಂದ ಈ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ, ಅದು ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗದು; ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಇದುವೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾಧನ.

ಇದಂ ನ ಶಕ್ಯತೇ ವಕ್ತುಂ ಪುರುಷೇಣ ಯದರ್ಚ್ಯತೇ ಚಿಂತಾಮಣೇರಿವೈತಸ್ಮಾತ್ತತ್ತೇನ ಪ್ರಾಪ್ಯತೇ ಫಲಮ್

ಇಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಿದುದರಿಂದ ಯಾವ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಯಾರೂ ವಿವರಿಸಲಾಗದು; ಚಿಂತಾಮಣಿಯಂತೆ, ಇದರಿಂದ ತಕ್ಕ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.