ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ವಹ್ನಿಬೀಜಂ ಸಮುಚ್ಚಾರ್ಯ ತ್ವಾದಧೀತಾಗ್ನಿಮಾಸನೇ ಯೋನಿಮಾರ್ಗೇಣ ವಾ ತದ್ವದಾತ್ಮನಃ ಸಂಮುಖೇನ ವಾ

ಅಗ್ನಿಯ ಬೀಜಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಆಸನದ ಮೇಲೆ ಇರಿಸಬೇಕು; ಯೋನಿಮಾರ್ಗದಿಂದ ಅಥವಾ ಸ್ವತಃ ಎದುರಿಗೆ ನೋಡುತ್ತಾ ಹಾಗೆಯೇ ಇರಿಸಬಹುದು.

ನಿಯೋಗಃ ಪ್ರದೇಶ ಸರ್ವಂ ಕುಂಡಂ ಕುರ್ಯಾದ್ವಿಚಕ್ಷಣಃ ಸ್ವನಾಭ್ಯಂತಃಸ್ಥಿತಂ ವಹ್ನಿಂ ತದ್ರಂಧ್ರಾದ್ವಿಸ್ಫುಲಿಂಗವದ್

ಪಾಂಡಿತ್ಯವಂತನು ಅಗ್ನಿಕುಂಡದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು. ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ತನ್ನ ನಾಭಿಯೊಳಗೆ ಇದ್ದಂತೆ, ಆ ರಂಧ್ರದಿಂದ ಸ್ಪಟಿಕದಂತೆ ಹೊರಬರುತ್ತಿರುವಂತೆ ಇರಿಸಬೇಕು.

ನಿರ್ಗಮ್ಯ ಪಾವಕೇ ಬಹ್ಯೇ ಲೀನಂ ಬಿಂಬಾಕೃತಿ ಸ್ಮರೇತ್ ಆಜ್ಯಸಂಸ್ಕಾರಪರ್ಯಂತಮನ್ವಾಧಾನಪುರಸ್ಸರಮ್

ಅಗ್ನಿ ಹೊರಬಂದ ನಂತರ, ಹೊರಗಿನ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ವೃತ್ತಾಕಾರದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ತುಪ್ಪ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಪೂರ್ವಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.

ಸ್ವಸೂತ್ರೋಕ್ತಕ್ರಮಾತ್ಕುರ್ಯಾನ್ಮೂಲಮನ್ತ್ರೇಣ ಮನ್ತ್ರವಿತ್ ಶಿವಮೂರ್ತಿಂ ಸಮಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ತತೋ ದಕ್ಷಿಣಪಾರ್ಶ್ವತಃ

ತಾನು ಅನುಸರಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕ್ರಮದಂತೆ, ಮಂತ್ರಜ್ಞನು ಮೂಲಮಂತ್ರದಿಂದ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ಮೊದಲಿಗೆ ಶಿವನ ರೂಪವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ನಂತರ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಿಂದ ಮುಂದುವರಿಯಬೇಕು.

ನ್ಯಸ್ಯ ಮನ್ತ್ರಂ ಘೃತೇ ಮುದ್ರಾಂ ದರ್ಶಯೇದ್ಧೇನುಸಂಜ್ಞಿತಾಮ್ ಸ್ರುಕ್ಸ್ರುವೌ ತೈಜಸೌ ಗ್ರಾಹ್ಯೌ ನ ಕಾಂಸ್ಯಾಯಸಸೈಸಕೌ

ಘೃತದ ಮೇಲೆ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಹಸುವಿನ ಹೆಸರಿನ ಮುದ್ರೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಸ್ರುಕ್ ಮತ್ತು ಸ್ರುವ ಎಂಬ ಚಮಚಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯಬೇಕು; ಅವುಗಳು ಬಂಗಾರದದಿಂದ ಮಾಡಿದವುಗಳಾಗಿರಬೇಕು, ಕಂಚು, ಕಬ್ಬಿಣ ಅಥವಾ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಮಾಡಿದವುಗಳಾಗಿರಬಾರದು.

ಯಜ್ಞದಾರುಮಯೌ ವಾಪಿ ಸ್ಮಾರ್ತೌ ವಾ ಶಿಲ್ಪಸಮ್ಮತೌ ಪರ್ಣೇ ವಾ ಬ್ರಹ್ಮವೃಕ್ಷಾದೇರಚ್ಛಿದ್ರೇ ಮಧ್ಯ ಉತ್ಥಿತೇ

ಅಥವಾ, ಅವುಗಳು ಯಜ್ಞದ ಮರದಿಂದ ಮಾಡಿದವುಗಳಾಗಬಹುದು, ಅಥವಾ ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಕಲೆಯು ಒಪ್ಪಿದಂತೆ ಇರಬಹುದು. ಅಥವಾ ಬ್ರಹ್ಮವೃಕ್ಷದ ಇಲೆಗಳಿಂದ, ಮಧ್ಯಭಾಗದಿಂದ ಮುರಿಯದೆ ಬಂದ ಇಲೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರಬಹುದು.

ಸಂಸೃಜ್ಯ ದರ್ಭೈಸ್ತೌ ವಹ್ನೌ ಸಂತಾಪ್ಯ ಪ್ರೋಕ್ಷಯೇತ್ಪುನಃ ಪಾರಾರ್ಷರ್ಚ್ಯಸ್ವಸೂತ್ರೋಕ್ತಕ್ರಮೇಣ ಶಿವಪೂರ್ವಕೈಃ

ಆ ಚಮಚಗಳನ್ನು ದರ್ಭೆಗಿಡಗಳಿಂದ ಸೇರಿಸಿ, ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಸಿ ಮಾಡಿ ಮತ್ತೆ ನೀರಿನಿಂದ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಬೇಕು. ತಾನು ಅನುಸರಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕ್ರಮದಂತೆ, ಶಿವಪೂಜೆಯಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಎಲ್ಲ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ಜುಹುಯಾದಷ್ಟಭಿರ್ಬೀಜೈರಗ್ನಿಸಂಸ್ಕಾರಸಿದ್ಧಯೇ ಭ್ರುಂಸ್ತುಂಬ್ರುಶ್ರುಂ ಕ್ರಮೇಣೈವ ಪುಂಡ್ರಂದ್ರಮಿತ್ಯತಃ ಪರಮ್

ಅಗ್ನಿಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ಎಂಟು ಬೀಜಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು. ಕ್ರಮವಾಗಿ 'ಭ್ರುಂ', 'ಸ್ತುಂ', 'ಬ್ರುಶ್ರುಂ', 'ಪುಂಡ್ರಂ', 'ದ್ರಂ' ಮತ್ತು ಇತರ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು.

ಬೀಜಾನಿ ಸಪ್ತ ಸಪ್ತಾನಾಂ ಜಿಹ್ವಾನಾಮನುಪೂರ್ವಶಃ ತ್ರಿಶಿಖಾ ಮಧ್ಯಮಾ ಜಿಹ್ವಾ ಬಹುರೂಪಸಮಾಹ್ವಯಾ

ಏಳು ಬೀಜಮಂತ್ರಗಳು ಅಗ್ನಿಯ ಏಳು ನಾಲಿಗೆಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಇವೆ. ಮಧ್ಯದ ನಾಲಿಗೆಗೆ 'ತ್ರಿಶಿಖಾ' ಎಂದು ಹೆಸರಿದೆ ಮತ್ತು ಅದು ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

ರಕ್ತಾಗ್ನೇಯೀ ನೈರೃತೀ ಚ ಕೃಷ್ಣಾನ್ಯಾ ಸುಪ್ರಭಾ ಮತಾ ಅತಿರಿಕ್ತಾ ಮರುಜ್ಜಿಹ್ವಾ ಸ್ವನಾಮಾನುಗುಣಪ್ರಭಾ

ಆ ನಾಲಿಗೆಗಳು: ಕೆಂಪು, ಅಗ್ನಿಯ ಸ್ವರೂಪ, ನೈಋತಿ ದಿಕ್ಕಿನದು, ಕಪ್ಪು, 'ಸುಪ್ರಭಾ' ಎಂದು ಕರೆಯುವದು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ 'ಮರುಜ್ಜಿಹ್ವಾ' ಎಂಬುದು; ಪ್ರತಿಯೊಂದು ತನ್ನ ಹೆಸರಿನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತವೆ.

ಸ್ವಬಿಜಾನನ್ತರಂ ವಾಚ್ಯಾ ಸ್ವಾಹಾಂತಞ್ಚ ಯಥಾಕ್ರಮಮ್ ಜಿಹ್ವಾಮಂತ್ರೈಸ್ತು ತೈರ್ಹುತ್ವಾಜ್ಯಂ ಜಿಹ್ವಾಸ್ತ್ವೇಕೈಕಶ ಕ್ರಮಾತ್

ಪ್ರತಿ ಬೀಜಮಂತ್ರದ ನಂತರ ಕ್ರಮವಾಗಿ 'ಸ್ವಾಹಾ' ಎಂಬುದನ್ನು ಹೇಳಬೇಕು. ಆ ನಾಲಿಗೆ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ತುಪ್ಪವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಾಲಿಗೆಗೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು.

ರಂ ವಹ್ನಯೇತಿ ಸ್ವಾಹೇತಿ ಮಧ್ಯೇ ಹುತ್ವಾಹುತಿತ್ರಯಮ್ ಸರ್ಪಿಷಾ ವಾ ಸಮಿದ್ಭಿರ್ವಾ ಪರಿಷೇಚನಮಾಚರೇತ್

ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ 'ರಂ', 'ವಹ್ನಯೇ', 'ಸ್ವಾಹಾ' ಎಂದು ಮೂರು ಹೋಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ನಂತರ ತುಪ್ಪದಿಂದ ಅಥವಾ ಸಮಿದ್ಗಳಿಂದ ಪಾರಿಷೇಕವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ಏವಂ ಕೃತೇ ಶಿವಾಗ್ನಿಃ ಸ್ಯಾತ್ಸ್ಮರೇತ್ತತ್ರ ಶಿವಾಸನಮ್ ತತ್ರಾವಾಹ್ಯ ಯಜೇದ್ದೇವಮರ್ಧನಾರೀಶ್ವರಂ ಶಿವಮ್ ದೀಪಾನ್ತಂ ಪರಿಷಿಚ್ಯಾಥ ಸಮಿದ್ಧೋಮಂ ಸಮಾಚರೇತ್

ಈ ರೀತಿ ಮಾಡಿದಾಗ ಶಿವನ ಅಗ್ನಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಶಿವಾಸನವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ದೇವರನ್ನು ಆಮಂತ್ರಿಸಿ, ಅರ್ಧನಾರೀಶ್ವರ ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ದೀಪದವರೆಗೆ ಪಾರಿಷೇಕ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳಗಿದ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಮವನ್ನು ನಡೆಸಬೇಕು.

ತಾಃ ಪಾಲಾಶ್ಯಃ ಪರಾ ವಾಪಿ ಯಾಜ್ಞಿಯಾ ದ್ವಾದಶಾಂಗುಲಾಃ ಅವಕ್ರಾ ನ ಸ್ವಯಂ ಶುಷ್ಕಾಸ್ಸತ್ವಚೋ ನಿರ್ವ್ರಣಾಃ ಸಮಾಃ

ಪಲಾಶ ಮರದ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಮರದ ಹೋಮದ ಕಡ್ಡಿಗಳು ಹನ್ನೆರಡು ಬೆರಳಿನಷ್ಟು ಉದ್ದವಾಗಿರಬೇಕು. ಅವುಗಳು ನೇರವಾಗಿರಬೇಕು, ಸ್ವತಃ ಒಣಗಿರಬಾರದು, ಹೊರಚರ್ಮ سالمವಾಗಿರಬೇಕು, ಗಾಯವಿಲ್ಲದೆ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿರಬೇಕು.

ದಶಾಂಗುಲಾ ವಾ ವಿಹಿತಾಃ ಕನಿಷ್ಠಾಂಗುಲಿಸಂಮಿತಾಃ ಪ್ರಾದೇಶಮಾತ್ರಾ ವಾಲಾಭೇ ಹೋತವ್ಯಾಃ ಸಕಲಾ ಅಪಿ

ಅಥವಾ ಆ ಕಡ್ಡಿಗಳು ಹತ್ತು ಬೆರಳಿನಷ್ಟು ಉದ್ದವಾಗಿರಬಹುದು, ಅದು ಚಿಕ್ಕ ಬೆರಳಿನಿಂದ ಅಳೆಯಬೇಕು ಅಥವಾ ಕೈಯಷ್ಟು ಉದ್ದವಿರಬಹುದು. ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೋಮದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ದೂರ್ವಾಪತ್ರಸಮಾಕಾರಾಂ ಚತುರಂಗುಲಮಾಯತಾಮ್ ದದ್ಯಾದಾಜ್ಯಾಹುತಿಂ ಪಶ್ಚಾದನ್ನಮಕ್ಷಪ್ರಮಾಣತಃ

ನಂತರ, ದೂರ್ವಾ ಹುಲ್ಲಿನ ಹೋಲಿಕೆಯಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಬೆರಳಿನಷ್ಟು ಉದ್ದದ ತುಪ್ಪವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ನಂತರ ಒಂದು ಅಕ್ಕಿ ಕಾಳಿನಷ್ಟು ಅಳತೆಯ ಅನ್ನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಲಾಜಾಂಸ್ತಥಾ ಸರ್ಷಪಾಂಶ್ಚ ಯವಾಂಶ್ಚೈವ ತಿಲಾಂಸ್ತಥಾ ಸರ್ಪಿಷಾಕ್ತಾನಿ ಭಕ್ಷ್ಯಾಣಿ ಲೇಹ್ಯಚೋಷ್ಯಾಣಿ ಸಮ್ಭವೇ

ಹಾಗೆಯೇ, ಲಾಜು, ಸಾಸಿವೆ, ಜೋಳ, ಎಳ್ಳು ಮತ್ತು ತಿನ್ನುವ, ಲೇಹ್ಯ, ಚೋಷ್ಯ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ತುಪ್ಪದಲ್ಲಿ ಕಲಸಿ ಇದ್ದರೆ ಹೋಮದಲ್ಲಿ ಬಳಸಬಹುದು.

ದಶೈವಾಹುತಯಸ್ತತ್ರ ಪಞ್ಚ ವಾ ತ್ರಿತಯಂ ಚ ವಾ ಹೋತವ್ಯಾಃ ಶಕ್ತಿತೋ ದದ್ಯಾದೇಕಮೇವಾಥ ವಾಹುತಿಮ್

ಅಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಅರ್ಪಣೆಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಐದು ಅಥವಾ ಮೂರು ಅರ್ಪಣೆಗಳನ್ನು ಶಕ್ತಿಯಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು; ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಒಂದು ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನಾದರೂ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.

ಶ್ರುವೇಣಾಜ್ಯಂ ಸಮಿತ್ಯಾದ್ಯಾಸ್ರುಚಾಶೇಷಾತ್ಕರೇಣ ವಾ ತತ್ರ ದಿವ್ಯೇನ ಹೋತವ್ಯಂ ತೀರ್ಥೇನಾರ್ಷೇಣ ವಾ ತಥಾ

ಅರ್ಜುನವನ್ನು ಹೋಮದ ಚಮಚದಿಂದ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು, ಅದು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕೈಯಿಂದ ಅರ್ಪಿಸಬಹುದು. ದೈವಿಕ ಅಥವಾ ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ಪಾತ್ರದಿಂದ, ಅಥವಾ ಋಷಿಗಳಿಂದ ಪವಿತ್ರವಾದ ನೀರಿನಿಂದ ಅರ್ಪಿಸಬಹುದು.

ದ್ರವ್ಯೇಣೈಕೇನ ವಾ ಽಲಾಭೇ ಜುಹುಯಾಚ್ಛ್ರದ್ಧಯಾ ಪುನಃ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಾಯ ಜುಹುಯಾನ್ಮಂತ್ರಯಿತ್ವಾಹುತಿತ್ರಯಮ್

ಒಂದು ಪದಾರ್ಥ ಮಾತ್ರ ಇದ್ದರೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ಮಂತ್ರ ಉಚ್ಚರಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಮೂರು ಅರ್ಪಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ತತೋ ಹೋಮವಿಶಿಷ್ಟೇನ ಘೃತೇನಾಪೂರ್ಯ ವೈ ಸ್ರುಚಮ್ ನಿಧಾಯ ಪುಷ್ಪಂ ತಸ್ಯಾಗ್ರೇ ಶ್ರುವೇಣಾಧೋಮುಖೇನ ತಾಮ್

ನಂತರ, ಹೋಮಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ತುಪ್ಪವನ್ನು ಚಮಚದಲ್ಲಿ ತುಂಬಿ, ಅದರ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಹೂವನ್ನಿಟ್ಟು, ಚಮಚವನ್ನು ಕೆಳಗೆ ತಿರುಗಿಸಿ ಹಿಡಿಯಬೇಕು.

ಸದರ್ಭೇನ ಸಮಾಚ್ಛಾದ್ಯ ಮೂಲೇನಾಂಜಲಿನೋತ್ಥಿತಃ ವೌಷಡಂತೇನ ಜುಹುಯಾದ್ಧಾರಾಂ ತು ಯವಸಂಮಿತಾಮ್

ದರ್ಭಾ ಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ಮುಚ್ಚಿ, ಅದರ ಬೇರು ಭಾಗವನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಎತ್ತಿಕೊಂಡು, 'ವೌಷಟ್' ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ಜೋಳದ ದಂಡದಷ್ಟು ದಪ್ಪದ ಹರಿವಿನಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ಇತ್ಥಂ ಪೂರ್ಣಾಹುತಿಂ ಕೃತ್ವಾ ಪರಿಷಿಂಚೇಚ್ಚ ಪೂರ್ವವತ್ ತತ ಉದ್ವಾಸ್ಯ ದೇವೇಶಂ ಗೋಪಯೇತ್ತು ಹುತಾಶನಮ್

ಹೀಗೆ ಪೂರ್ಣ ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಹಿಂದಿನಂತೆ ನೀರಿನ ಛಟಾಕಿ ಹಾಕಬೇಕು; ನಂತರ ದೇವದೇವನನ್ನು ವಿದಾಯ ಮಾಡಿ, ಹೋಮಾಗ್ನಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು.

ತಮಪ್ಯುದ್ವಾಸ್ಯ ವಾ ನಾಭೌ ಯಜೇತ್ಸಂಧಾಯ ನಿತ್ಯಶಃ ಅಥವಾ ವಹ್ನಿಮಾನೀಯ ಶಿವಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವರ್ತ್ಮನಾ

ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಕೂಡ ವಿದಾಯ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ, ನಿತ್ಯವಾಗಿ ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು; ಅಥವಾ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ತಂದು, ಶಿವಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ಮುಂದುವರಿಯಬೇಕು.

ವಾಗೀಶೀಗರ್ಭಸಂಭೂತಂ ಸಂಸ್ಕೃತ್ಯ ವಿಧಿವದ್ಯಜೇತ್ ಅನ್ವಾಧಾನಂ ಪುನಃ ಕೃತ್ವಾ ಪರಿಧೀನ್ ಪರಿಧಾಯ ಚ

ಮಾತು ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ವಿಧಿಯಂತೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು; ಮತ್ತೆ ಇಂಧನವನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಪರಿಧಿಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಜೋಡಿಸಬೇಕು.

ಪಾತ್ರಾಣಿ ದ್ವನ್ದ್ವರೂಪೇಣ ನಿಕ್ಷಿಪ್ಯೇಷ್ಟ್ವಾ ಶಿವಂ ತತಃ ಸಂಶೋಧ್ಯ ಪ್ರೋಕ್ಷಣೀಪಾತ್ರಂ ಪ್ರೋಕ್ಷ್ಯತಾನಿ ತದಂಭಸಾ

ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಗಳಾಗಿ ಇಟ್ಟು, ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಪ್ರೋಕ್ಷಣದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ನೀರನ್ನು ಛಟಾಕಿ ಹಾಕಬೇಕು.

ಪ್ರಣೀತಾಪಾತ್ರಮೈಶಾನ್ಯಾಂ ವಿನ್ಯಸ್ಯಾ ಪೂರಿತಂ ಜಲೈಃ ಆಜ್ಯಸಂಸ್ಕಾರಪರ್ಯಂತಂ ಕೃತ್ವಾ ಸಂಶೋಧ್ಯ ಸ್ರಕ್ಸ್ರುವೌ

ನೀರನ್ನು ತರಲು ಇರುವ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಈಶಾನ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿ ಇಟ್ಟು, ತುಪ್ಪದ ಸಂಸ್ಕಾರವರೆಗೆ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ಹೂಮಾಲೆ ಮತ್ತು ಚಮಚವನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಬೇಕು.

ಗರ್ಭಾಧಾನಂ ಪುಂಸವನಂ ಸೀಮನ್ತೋನ್ನಯನಂ ತತಃ ಕೃತ್ವಾ ಪೃಥಕ್ಪೃಥಗ್ಘುತ್ವಾ ಜಾತಮಗ್ನಿಂ ವಿಚಿನ್ತಯೇತ್

ಮೂಲಸಂಸ್ಕಾರ, ಪುಂಸವನ, ಸೀಮಂತ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಹೊಸದಾಗಿ ಉರಿದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

ತ್ರಿಪಾದಂ ಸಪ್ತಹಸ್ತಂ ಚ ಚತುಃಶೃಂಗಂ ದ್ವಿಶೀರ್ಷಕಮ್ ಮಧುಪಿಂಗಂ ತ್ರಿನಯನಂ ಸಕಪರ್ದೇನ್ದುಶೇಖರಮ್

ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಮೂರು ಕಾಲು, ಏಳು ಕೈ, ನಾಲ್ಕು ಕೊಂಬು, ಎರಡು ತಲೆ, ಜೇನುಬಣ್ಣ, ಮೂರು ಕಣ್ಣು, ಜಟೆ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರಕಲಾಶಿರೋಭೂಷಣವನ್ನಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.