ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ಮನ್ತ್ರಾಷ್ಟಶತಪೂತೇನ ಜಲೇನ ಶುಚಿನಾ ವ್ರತೀ ಸ್ನಾಯಾನ್ನದೀನದೋತ್ಥೇನ ಪ್ರೋಕ್ಷಯೇದ್ವಾಥ ಶಕ್ತಿತಃ

ವ್ರತಧಾರಿ, ಎಂಟು ನೂರು ಬಾರಿ ಮಂತ್ರ ಜಪಿಸಿದ ಶುದ್ಧ ನೀರಿನಿಂದ, ಅಥವಾ ನದಿಯ ಅಥವಾ ಸರೋವರದ ನೀರಿನಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು, ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿಯಂತೆ ತನುಗೆ ನೀರು ಶಿಂಪಿಸಬಹುದು.

ತರ್ಪಯೇಚ್ಚ ತಥಾ ನಿತ್ಯಂ ಜುಹುಯಾಚ್ಚ ಶಿವಾನಲೇ ಸಪ್ತಭಿಃ ಪಞ್ಚಭಿರ್ದ್ರವ್ಯೈಸ್ತ್ರಿಭಿರ್ವಾಥ ಘೃತೇನ ವಾ

ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಶಿವಾಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಏಳು, ಐದು ಅಥವಾ ಮೂರು ವಿಧದ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ, ಅಥವಾ ತುಪ್ಪದಿಂದ ತರ್ಪಣ ಮತ್ತು ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು.

ಇತ್ಥಂ ಭಕ್ತ್ಯಾ ಶಿವಂ ಶೈವೋ ಯಃ ಸಾಧಯತಿ ಸಾಧಕಃ ತಸ್ಯೇಹಾಮುತ್ರ ದುಷ್ಪ್ರಾಪಂ ನ ಕಿಂಚಿದಪಿ ವಿದ್ಯತೇ

ಈ ರೀತಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ಶೈವಸಾಧಕನಿಗೆ, ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ದೊರೆಯದಂತಹದ್ದೇನೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.

ಅಥವಾ ಽಹರಹರ್ಮಂತ್ರಂ ಜಪೇದೇಕಾಗ್ರಮಾನಸಃ ಅನಶ್ನನ್ನೇವ ಸಾಹಸ್ರಂ ವಿನಾ ಮನ್ತ್ರಸ್ಯ ಸಾಧನಮ್

ಅಥವಾ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸಿ, ಆಹಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಹರಮಂತ್ರವನ್ನು ಸಾವಿರ ಬಾರಿ ಪಠಿಸಬಹುದು; ಇದಕ್ಕೆ ಮಂತ್ರದ ವಿಧಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

ನ ತಸ್ಯ ದುರ್ಲಭಂ ಕಿಂಚಿನ್ನ ತಸ್ಯಾಸ್ತ್ಯಶುಭಂ ಕ್ವಚಿತ್ ಇಹ ವಿದ್ಯಾಂ ಶ್ರಿಯಂ ಸೌಖ್ಯಂ ಲಬ್ಧ್ವಾ ಮುಕ್ತಿಂ ಚ ವಿಂದತಿ

ಅವನಿಗೆ ಏನೂ ಅಸಾಧ್ಯವಲ್ಲ, ಯಾವಾಗಲೂ ಅವನಿಗೆ ಕೆಟ್ಟದು ಸಂಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನ, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಸಂತೋಷವನ್ನು ಪಡೆದು, ಮುಕ್ತಿಯನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಸಾಧನೇ ವಿನಿಯೋಗೇ ಚ ನಿತ್ಯೇ ನೈಮಿತ್ತಿಕೇ ತಥಾ ಜಪೇಜ್ಜಲೈರ್ಭಸ್ಮನಾ ಚ ಸ್ನಾತ್ವಾ ಮನ್ತ್ರೇಣ ಚ ಕ್ರಮಾತ್

ನಿತ್ಯವೂ ಅಥವಾ ವಿಶೇಷ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿಯೂ, ನೀರು ಮತ್ತು ಭಸ್ಮದಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಪಠಿಸಬೇಕು.

ಶುಚಿರ್ಬದ್ಧಶಿಖಸ್ಸೂತ್ರೀ ಸಪವಿತ್ರಕರಸ್ತಥಾ ಧೃತತ್ರಿಪುಂಡ್ರರುದ್ರಾಕ್ಷೋ ವಿದ್ಯಾಂ ಪಞ್ಚಾಕ್ಷರೀಂ ಜಪೇತ್

ಶುದ್ಧವಾಗಿದ್ದು, ಕೂದಲು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ಯಜ್ಞೋಪವೀತ ಧರಿಸಿ, ಪವಿತ್ರವಾದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಂಡು, ಮೂವರು ರೇಖೆ ಮತ್ತು ರುದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಪಂಚಾಕ್ಷರಿ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಪಠಿಸಬೇಕು.

ಅಥೈವಂ ಸಂಸ್ಕೃತಂ ಶಿಷ್ಯಂ ಕೃತಪಾಶುಪತವ್ರತಮ್ ಆಚಾರ್ಯತ್ವೇ ಽಭಿಷಿಂಚೇತ ತದ್ಯೋಗತ್ವೇನ ಚಾನ್ಯಥಾ

ಶಿಷ್ಯನನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ, ಪಾಶುಪತ ವ್ರತವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವನನ್ನು ಗುರುಗೊಳಿಸಬೇಕು ಅಥವಾ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಯೋಗದ ಪ್ರಕಾರ ಇನ್ನೊಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಬಹುದು.

ಮಣ್ಡಲಂ ಪೂರ್ವವತ್ಕೃತ್ತ್ವಾ ಸಂಪೂಜ್ಯ ಪರಮೇಶ್ವರಮ್ ಸ್ಥಾಪಯತ್ಪಞ್ಚಕಲಶಾನ್ದಿಕ್ಷು ಮಧ್ಯೇ ಚ ಪೂರ್ವವತ್

ಹಿಂದಿನಂತೆ ಮಂಡಲವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಐದು ಕಲಶಗಳನ್ನು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.

ನಿವೃತ್ತಿಂ ಪುರತೋ ನ್ಯಸ್ಯ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಂ ಪಶ್ಚಿಮೇ ಘಟೇ ವಿದ್ಯಾಂ ದಕ್ಷಿಣತಃ ಶಾಂತಿಮುತ್ತರೇ ಮಧ್ಯತಃ ಪರಾಮ್

ಮುಂದೆ ನಿವೃತ್ತಿಯನ್ನು, ಪಶ್ಚಿಮದ ಕಲಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು, ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯನ್ನು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪರೆಯನ್ನು ಇರಿಸಬೇಕು.

ಕೃತ್ವಾ ರಕ್ಷಾದಿಕಂ ತತ್ರ ಬದ್ಧ್ವಾ ಮುದ್ರಾಂ ಚ ಧೈನವೀಮ್ ಅಭಿಮಂತ್ರ್ಯ ಘಟಾನ್ಹುತ್ವಾ ಪೂರ್ಣಾಂತಂ ಚ ಯಥಾ ಪುರಾ

ಅಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆ ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ಧೈನವೀ ಮುದ್ರೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ಕಲಶಗಳಿಗೆ ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣೆ ಮಾಡಿ, ಪೂರ್ವದಂತೆ ಹೋಮವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಬೇಕು.

ಪ್ರವೇಶ್ಯ ಮಂಡಲೇ ಶಿಷ್ಯಮನುಷ್ಣೀಷಂ ಚ ದೇಶಿಕಃ ತರ್ಪಣಾದ್ಯಂ ತು ಮಂತ್ರಾಣಾಂ ಕುರ್ಯಾತ್ಪೂರ್ವಾವಸಾನಕಮ್

ಶಿಷ್ಯನನ್ನು ಮಂಡಲದೊಳಗೆ ತಂದು, ತಲೆ ಮುಚ್ಚದೆ ಇರಿಸಿ, ತರ್ಪಣ ಮುಂತಾದ ಮಂತ್ರಗಳ ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಹಿಂದಿನಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ತತಃ ಸಂಪೂಜ್ಯ ದೇವೇಶಮನುಜ್ಞಾಪ್ಯ ಚ ಪೂರ್ವವತ್ ಅಭಿಷೇಕಾಯ ತಂ ಶಿಷ್ಯಮಾಸನಂ ತ್ವಧಿರೋಹಯೇತ್

ನಂತರ ದೇವದೇವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಹಿಂದಿನಂತೆ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು, ಶಿಷ್ಯನನ್ನು ಅಭಿಷೇಕಕ್ಕಾಗಿ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿರಿಸಬೇಕು.

ಸಕಲೀಕೃತ್ಯ ತಂ ಪಶ್ಚಾತ್ಕಲಾಪಞ್ಚಕರೂಪಿಣಮ್ ನ್ಯಸ್ತಮಂತ್ರತನುಂ ಬದ್ಧ್ವಾ ಶಿವಂ ಶಿಷ್ಯಂ ಸಮರ್ಪಯೇತ್

ಅವನನ್ನು ಐದು ಕಲೆಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ಮಂತ್ರದ ದೇಹವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಶಿಷ್ಯನನ್ನು ಶಿವನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ತತೋ ನಿವೃತ್ತಿಕುಂಭಾದಿಘಟಾನುದ್ಧೃತ್ಯ ವೈ ಕ್ರಮಾತ್ ಮಧ್ಯಮಾನ್ತಾಚ್ಛಿವೇನೈವ ಶಿಷ್ಯಂ ತಮಭಿಷೇಚಯತ್

ನಂತರ ಕ್ರಮವಾಗಿ ನಿವೃತ್ತಿ ಮುಂತಾದ ಕಲಶಗಳನ್ನು ಮಧ್ಯದಿಂದ ತೆಗೆದು, ಶಿವನ ಕೈಯಿಂದ ಶಿಷ್ಯನಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಬೇಕು.

ಶಿವಹಸ್ತಂ ಸಮರ್ಪ್ಯಾಥ ಶಿಶೋಃ ಶಿರಸಿ ದೇಶಿಕಃ ಶಿವಭಾವಸಮಾಪನ್ನಃ ಶಿವಾಚಾರ್ಯಂ ತಮಾದಿಶೇತ್

ನಂತರ ಶಿವನ ಕೈಯನ್ನು ಶಿಷ್ಯನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಇರಿಸಿ, ಶಿವಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಅವನನ್ನು ಶಿವಗುರುವಾಗಿ ನೇಮಕ ಮಾಡಬೇಕು.

ಅಥಾಲಂಕೃತ್ಯ ತಂ ದೇವಮಾರಾಧ್ಯ ಶಿವಮಣ್ಡಲೇ ಶತಮಷ್ಟೋತ್ತರಂ ಹುತ್ವಾ ದದ್ಯಾತ್ಪೂರ್ಣಾಹುತಿಂ ತತಃ

ನಂತರ ದೇವರನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿ, ಶಿವಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಿ, ನೂರಂಟು ಹೋಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಪೂರ್ಣಾಹುತಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಪುನಃ ಸಮ್ಪೂಜ್ಯ ದೇವೇಶಂ ಪ್ರಣಮ್ಯ ಭುವಿ ದಂಡವತ್ ಶಿರಸ್ಯಂಜಲಿಮಾಧಾಯ ಶಿವಂ ವಿಜ್ಞಾಪಯೇದ್ಗುರುಃ

ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ದೇವದೇವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದಂಡವತಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕೈಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಗುರುವು ಶಿವನಿಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕು.

ಭಗವಂಸ್ತ್ವತ್ಪ್ರಸಾದೇನ ದೇಶಿಕೋ.ಯಂ ಮಯಾ ಕೃತಃ ಅನುಗೃಹ್ಯ ತ್ವಯಾ ದೇವ ದಿವ್ಯಾಜ್ಞಾಸ್ಮೈ ಪ್ರದೀಯತಾಮ್

ಪ್ರಭು, ನಿಮ್ಮ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಈ ಗುರುವನ್ನು ನಾನು ರೂಪಿಸಿದ್ದೇನೆ; ದೇವಾ, ನೀವು ಅನುಗ್ರಹಿಸಿ, ಅವನಿಗೆ ದಿವ್ಯ ಆದೇಶವನ್ನು ನೀಡಿ.

ಏವಂ ವಿಜ್ಞಾಪ್ಯ ಶಿಷ್ಯೇಣ ಸಹ ಭೂಯಃ ಪ್ರಣಮ್ಯ ಚ ಶಿವಂ ಶಿವಾಗಮಂ ದಿವ್ಯಂ ಪೂಜಯೇಚ್ಛಿವವದ್ಗುರುಃ

ಹೀಗೆ ಶಿವನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿ, ಶಿಷ್ಯನೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಗುರುವು ದಿವ್ಯವಾದ ಶಿವಾಗಮವನ್ನು ಶಿವನಂತೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಪುನಃ ಶಿವಮನುಜ್ಞಾಪ್ಯ ಶಿವಜ್ಞಾನಸ್ಯ ಪುಸ್ತಕಮ್ ಉಭಾಭ್ಯಾಮಥ ಪಾಣಿಭ್ಯಾಂ ದದ್ಯಾಚ್ಛಿಷ್ಯಾಯ ದೇಶಿಕಃ

ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಶಿವನ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು, ಗುರುವು ಶಿವಜ್ಞಾನ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಎರಡೂ ಕೈಗಳಿಂದ ಶಿಷ್ಯನಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು.

ಸ ತಾಮ್ಮೂರ್ಧ್ನಿ ಸಮಾಧಾಯ ವಿದ್ಯಾಂ ವಿದ್ಯಾಸನೋಪರಿ ಅಧಿರೋಪ್ಯ ಯಥಾನ್ಯಾಯಮಭಿವಂದ್ಯ ಸಮರ್ಚಯೇತ್

ಆ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಜ್ಞಾನಾಸನದಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾಗಿ ಕುಳಿತು, ಯೋಗ್ಯವಾದ ಗೌರವವನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಅಥ ತಸ್ಮೈ ಗುರುರ್ದದ್ಯಾದ್ರಾಜೋಪಕರಣಾನ್ಯಪಿ ಆಚಾರ್ಯಪದವೀಂ ಪ್ರಾಪ್ತೋ ರಾಜ್ಯಂ ಚಾಪಿ ಯತೋ ಽರ್ಹತಿ

ನಂತರ ಗುರುವು ಅವನಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು. ಆ ಶಿಷ್ಯನು ಆಚಾರ್ಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರಿಂದ, ರಾಜ್ಯಕ್ಕೂ ಯೋಗ್ಯನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

ಅಥಾನುಶಾಸನಂ ಕುರ್ಯಾತ್ಪೂರ್ವೈರಾಚರಿತಂ ಯಥಾ ಯಥಾ ಚ ಶಿವಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತಂ ಯಥಾ ಲೋಕೇಷು ಪೂಜ್ಯತೇ

ನಂತರ, ಗುರುವು ಹಿಂದಿನವರ ಆಚರಣೆ ಪ್ರಕಾರ, ಶಿವಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವಂತೆ, ಜನರಲ್ಲಿ ಗೌರವಪಡುವಂತೆ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಬೇಕು.

ಶಿಷ್ಯಾನ್ಪರಿಕ್ಷ್ಯ ಯತ್ನೇನ ಶಿವಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತಲಕ್ಷಣೈಃ ಸಂಸ್ಕೃತ್ಯ ಚ ಶಿವಜ್ಞಾನಂ ತೇಭ್ಯೋ ದದ್ಯಾಚ್ಚ ದೇಶಿಕಃ

ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ಶಿವಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಮೂಲಕ ಜಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿ, ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ, ಅವರಿಗೆ ಶಿವಜ್ಞಾನವನ್ನು ಗುರುವು ನೀಡಬೇಕು.

ಏವಂ ಸರ್ವಮನಾಯಾಸಂ ಶೌಚಂ ಕ್ಷಾಂತಿಂ ದಯಾಂ ತಥಾ ಅಸ್ಪೃಹಾಮಪ್ಯಸೂಯಾಂ ಚ ಯತ್ನೇನ ಚ ವಿಭಾವಯೇತ್

ಹೀಗೆ, ಯಾವುದೇ ಕಷ್ಟವಿಲ್ಲದೆ, ಶುದ್ಧತೆ, ಸಹನೆ, ದಯೆ, ಆಸಕ್ತಿರಹಿತತೆ ಮತ್ತು ಈರ್ಷೆಯಿಲ್ಲದ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶ್ರಮಪಟ್ಟು ಬೆಳೆಸಬೇಕು.

ಇತ್ಥಮಾದಿಶ್ಯ ತಂ ಶಿಷ್ಯಂ ಶಿವಮುದ್ವಾಸ್ಯ ಮಂಡಲಾತ್ ಶಿವಕುಂಭಾನಲಾದೀಂಶ್ಚ ಸದಸ್ಯಾನಪಿ ಪೂಜಯೇತ್

ಈ ರೀತಿ ಶಿಷ್ಯನಿಗೆ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿ, ಶಿವಚಿಹ್ನೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವನನ್ನು ಮಂಡಲದಿಂದ ಬಿಡಿಸಿ, ಶಿವಕುಂಭ, ಅಗ್ನಿ ಮುಂತಾದ ಸಭ್ಯರನ್ನೂ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಯುಗಪದ್ವಾಥ ಸಂಸ್ಕಾರಾನ್ಕುರ್ವೀತ ಸಗಣೋ ಗುರುಃ ತತ್ರ ಯತ್ರ ದ್ವಯಂ ವಾಪಿ ಪ್ರಯೋಗಸ್ಯೋಪದಿಶ್ಯತೇ

ನಂತರ, ಗುರುವು ತನ್ನ ಸಮೂಹದೊಂದಿಗೆ, ಎರಡು ವಿಧದ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸಿರುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ, ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ತದಾದಾವೇವ ಕಲಶಾನ್ಕಲ್ಪಯೇದಧ್ವಶುದ್ಧಿವತ್ ಕೃತ್ವಾ ಸಮಯಸಂಸ್ಕಾರಮಭಿಷೇಕಂ ವಿನಾಖಿಲಮ್

ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪಥಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ಕಲಶಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ನಿಯಮಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನು ಮಾಡಿ, ಅಭಿಷೇಕವನ್ನಲ್ಲದೆ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.