ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ದೇವೋ ವಾ ದಾನವೋ ವಾಪಿ ಪಶುರ್ವಾ ವಿಹಗೋ ಽಪಿ ವಾ ಕೀರೋ ವಾಥ ಕೃಮಿರ್ವಾಪಿ ಮುಚ್ಯತೇ ತತ್ಪ್ರಸಾದತಃ

ದೇವತೆ ಆಗಲಿ, ದಾನವ ಆಗಲಿ, ಪ್ರಾಣಿ, ಹಕ್ಕಿ, ಕಿಲಿಕಿ ಅಥವಾ ಹುಳು ಆಗಲಿ—ಆ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಯಾರಾದರೂ ಮುಕ್ತರಾಗಬಹುದು.

ಗರ್ಭಸ್ಥೋ ಜಾಯಮಾನೋ ವಾ ಬಾಲೋ ವಾ ತರುಣೋ.ಪಿ ವಾ ವೃದ್ಧೋ ವಾ ಮ್ರಿಯಮಾಣೋ ವಾ ಸ್ವರ್ಗಸ್ಥೋ ವಾಥ ನಾರಕೀ

ಗರ್ಭದಲ್ಲಿದ್ದವನಾಗಲಿ, ಹುಟ್ಟುತ್ತಿರುವವನಾಗಲಿ, ಬಾಲಕ, ಯುವಕ, ವೃದ್ಧ, ಸಾಯುತ್ತಿರುವವನು, ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿರುವವನು ಅಥವಾ ನರಕದಲ್ಲಿದ್ದವನಾಗಲಿ—

ಪತಿತೋ ವಾಪಿ ಧರ್ಮಾತ್ಮಾ ಪಂಡಿತೋ ಮೂಢ ಏವ ವಾ ಪ್ರಸಾದೇ ತತ್ಕ್ಷಣಾದೇವ ಮುಚ್ಯತೇ ನಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ

ಪತನಗೊಂಡವನು, ಧರ್ಮಾತ್ಮನು, ಪಂಡಿತನು ಅಥವಾ ಮೂಢನು ಆಗಲಿ—ಅನುಗ್ರಹ ದೊರೆತ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂಶಯವೂ ಇಲ್ಲ.

ಅಯೋಗ್ಯಾನಾಂ ಚ ಕಾರುಣ್ಯಾದ್ಭಕ್ತಾನಾಂ ಪರಮೇಶ್ವರಃ ಪ್ರಸೀದತಿ ನ ಸಂದೇಹೋ ವಿಗೃಹ್ಯ ವಿವಿಧಾನ್ಮಲಾನ್

ಯೋಗ್ಯರಲ್ಲದ ಭಕ್ತರಿಗೂ ಪರಮೇಶ್ವರನು ದಯೆಯಿಂದ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಅವರ ವಿವಿಧ ಮಾಲಿನ್ಯಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತಾನೆ.

ಪ್ರಸದಾದೇವ ಸಾ ಭಕ್ತಿಃ ಪ್ರಸಾದೋ ಭಕ್ತಿಸಂಭವಃ ಅವಸ್ಥಾಭೇದಮುತ್ಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯ ವಿದ್ವಾಂಸ್ತತ್ರ ನ ಮುಹ್ಯತಿ

ಅನುಗ್ರಹದಿಂದಲೇ ಭಕ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಅನುಗ್ರಹ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಿತಿಗಳ ಭೇದವನ್ನು ತಿಳಿದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಇದರಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲಪಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಪ್ರಸಾದಪೂರ್ವಿಕಾ ಯೇಯಂ ಭುಕ್ತಿಮುಕ್ತಿವಿಧಾಯಿನೀ ನೈವ ಸಾ ಶಕ್ಯತೇ ಪ್ರಾಪ್ತುಂ ನರೈರೇಕೇನ ಜನ್ಮನಾ

ಭೋಗ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ನೀಡುವ ಈ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಮಾನವರು ಒಂದೇ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಅನೇಕಜನ್ಮಸಿದ್ಧಾನಾಂ ಶ್ರೌತಸ್ಮಾರ್ತಾನುವರ್ತಿನಾಮ್ ವಿರಕ್ತಾನಾಂ ಪ್ರಬುದ್ಧಾನಾಂ ಪ್ರಸೀದತಿ ಮಹೇಶ್ವರಃ

ಅನೇಕ ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದವರು, ವೇದ ಮತ್ತು ಸ್ಮೃತಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರು, ವೈರಾಗ್ಯವುಳ್ಳವರು ಮತ್ತು ಜಾಗೃತರಾದವರಿಗೆ ಮಹೇಶ್ವರನು ಅನುಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಪ್ರಸನ್ನೇ ಸತಿ ದೇವೇಶ ಪಶೌ ತಸ್ಮಿನ್ಪ್ರವರ್ತತೇ ಅಸ್ತಿ ನಾಥೋ ಮಮೇತ್ಯಲ್ಪಾ ಭಕ್ತಿರ್ಬುದ್ಧಿಪುರಸ್ಸರಾ

ದೇವತೆಗಳ ದೇವರು ಅನುಗ್ರಹಿಸಿದಾಗ, ಪ್ರಾಣಿಯಲ್ಲಿಯೂ 'ನಾನು ಒಬ್ಬನು ಇದ್ದಾನೆ, ಅವನು ನನ್ನದು' ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ಭಕ್ತಿ ಜ್ಞಾನಸಹಿತವಾಗಿ ಉದಯಿಸುತ್ತದೆ.

ತಪಸಾ ವಿವಿಧೈಶ್ಶೈವೈರ್ಧರ್ಮೈಸ್ಸಂಯುಜ್ಯತೇ ನರಃ ತತ್ರ ಯೋಗೇ ತದಭ್ಯಾಸಸ್ತತೋ ಭಕ್ತಿಃ ಪರಾ ಭವೇತ್

ವಿವಿಧ ಶೈವ ತಪಸ್ಸುಗಳು ಮತ್ತು ಧರ್ಮಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಮಾನವನು ಏಕೀಭವನೆಗಾಗುತ್ತಾನೆ; ಅಲ್ಲಿಯೇ ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಪರಮ ಭಕ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

ಪರಯಾ ಚ ತಯಾ ಭಕ್ತ್ಯಾ ಪ್ರಸಾದೋ ಲಭ್ಯತೇ ಪರಃ ಪ್ರಸಾದಾತ್ಸರ್ವಪಾಶೇಭ್ಯೋ ಮುಕ್ತಿರ್ಮುಕ್ತಸ್ಯ ನಿರ್ವೃತಿಃ

ಆ ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪರಮ ಅನುಗ್ರಹ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ; ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಎಲ್ಲ ಬಂಧನಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯು, ಮುಕ್ತನಿಗೆ ಪರಿಪೂರ್ಣ ಶಾಂತಿಯು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಅಲ್ಪಭಾವೋ ಽಪಿ ಯೋ ಮರ್ತ್ಯಸ್ಸೋ ಽಪಿ ಜನ್ಮತ್ರಯಾತ್ಪರಮ್ ನಯೋನಿಯಂತ್ರಪೀಡಾಯೈ ಭವೇನ್ನೈವಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ

ಇದು ಸ್ವಲ್ಪಮಾತ್ರೆಯಾದರೂ, ಮನುಷ್ಯನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಜನ್ಮಗಳ ನಂತರ, ಕೆಳಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪೀಡನೆಗೆ ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ.

ಸಾಂಗಾ ಽನಂಗಾ ಚ ಯಾ ಸೇವಾ ಸಾ ಭಕ್ತಿರಿತಿ ಕಥ್ಯತೇ ಸಾ ಪುನರ್ಭಿದ್ಯತೇ ತ್ರೇಧಾ ಮನೋವಾಕ್ಕಾಯಸಾಧನೈಃ

ಅಂಗಗಳೊಡನೆ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲದೆ ಮಾಡುವ ಸೇವೆಯನ್ನು ಭಕ್ತಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅದನ್ನು ಮನಸ್ಸು, ಮಾತು ಮತ್ತು ದೇಹದ ಮೂಲಕ ಮೂರು ವಿಧವಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಶಿವರೂಪಾದಿಚಿಂತಾ ಯಾ ಸಾ ಸೇವಾ ಮಾನಸೀ ಸ್ಮೃತಾ ಜಪಾದಿರ್ವಾಚಿಕೀ ಸೇವಾ ಕರ್ಮಪೂಜಾದಿ ಕಾಯಿಕೀ

ಶಿವನ ರೂಪವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುವುದನ್ನು ಮಾನಸಿಕ ಸೇವೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಜಪಾದಿಗಳನ್ನು ವಾಚಿಕ ಸೇವೆ, ಪೂಜೆಯಂತಹ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ದೈಹಿಕ ಸೇವೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಸೇಯಂ ತ್ರಿಸಾಧನಾ ಸೇವಾ ಶಿವಧರ್ಮಶ್ಚ ಕಥ್ಯತೇ ಸ ತು ಪಞ್ಚವಿಧಃ ಪ್ರೋಕ್ತಃ ಶಿವೇನ ಪರಮಾತ್ಮನಾ

ಈ ಮೂರು ವಿಧದ ಸೇವೆಯೇ ಶಿವಧರ್ಮ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಪರಮಾತ್ಮ ಶಿವನು ಅದನ್ನು ಐದು ವಿಧಗಳೆಂದು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ.

ತಪಃ ಕರ್ಮ ಜಪೋ ಧ್ಯಾನಂ ಜ್ಞಾನಂ ಚೇತಿ ಸಮಾಸತಃ ಕರ್ಮಲಿಙ್ಗಾರ್ಚನಾದ್ಯಂ ಚ ತಪಶ್ಚಾನ್ದ್ರಾಯಣಾದಿಕಮ್

ತಪಸ್ಸು, ಕರ್ಮ, ಜಪ, ಧ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ—ಇವು ಐದು ಮುಖ್ಯವಾದವುಗಳು. ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆ ಮೊದಲಾದವು ಕರ್ಮ, ಚಂದ್ರಾಯಣಾದಿ ತಪಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.

ಜಪಸ್ತ್ರಿಧಾ ಶಿವಾಭ್ಯಾಸಶ್ಚಿನ್ತಾ ಧ್ಯಾನಂ ಶಿವಸ್ಯ ತು ಶಿವಾಗಮೋಕ್ತಂ ಯಜ್ಜ್ಞಾನಂ ತದತ್ರ ಜ್ಞಾನಮುಚ್ಯತೇ

ಜಪವು ಮೂರು ವಿಧ, ಶಿವಾಭ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಧ್ಯಾನವು ಶಿವನ ಧ್ಯಾನ, ಶಿವಾಗಮಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಜ್ಞಾನವೇ ಇಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಶ್ರೀಕಂಠೇನ ಶಿವೇನೋಕ್ತಂ ಶಿವಾಯೈ ಚ ಶಿವಾಗಮಃ ಶಿವಾಶ್ರಿತಾನಾಂ ಕಾರುಣ್ಯಾಚ್ಛ್ರೇಯಸಾಮೇಕಸಾಧನಮ್

ಶ್ರೀಕಂಠನ ಮೂಲಕ ಶಿವನು ಇದನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ; ಶಿವಾಗಮಗಳು ಶಿವಭಕ್ತರಿಗಾಗಿ. ದಯೆಯಿಂದ ಅವುಗಳೇ ಪರಮ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಏಕಮಾತ್ರ ಮಾರ್ಗ.

ತಸ್ಮಾದ್ವಿವರ್ಧಯೇದ್ಭಕ್ತಿಂ ಶಿವೇ ಪರಮಕಾರಣೇ ತ್ಯಜೇಚ್ಚ ವಿಷಯಾಸಂಗಂ ಶ್ರೇಯೋ ಽರ್ಥೀ ಮತಿಮಾನ್ನರಃ

ಆದಕಾರಣದಿಂದ, ಯಾರು ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೋ ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತನು ಶಿವನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಿಯವಿಷಯಗಳ ಮೇಲಿನ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಬೇಕು.

ಭಗವಞ್ಛ್ರೋತುಮಿಚ್ಛಾಮಿ ಶಿವೇನ ಪರಿಭಾಷಿತಮ್ ವೇದಸಾರೇ ಶಿವಜ್ಞಾನಂ ಸ್ವಾಶ್ರಿತಾನಾಂ ವಿಮುಕ್ತಯೇ

ಪ್ರಭುನೇ, ನಾನು ಶಿವನು ಸ್ವತಃ ಹೇಳಿದ, ವೇದಗಳ ಸಾರವಾದ ಶಿವಜ್ಞಾನವನ್ನು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅದು ಅವನಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದವರಿಗೆ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಅಭಕ್ತಾನಾಮಬುದ್ಧೀನಾಮಯುಕ್ತಾನಾಮಗೋಚರಮ್ ಅರ್ಥೈರ್ದಶರ್ಧೈಃ ಸಂಯುಕ್ತಂ ಗೂಢಮಪ್ರಾಜ್ಞನಿಂದಿತಮ್

ಆ ಜ್ಞಾನವು ಭಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದವರಿಗೂ, ವಿವೇಕವಿಲ್ಲದವರಿಗೂ, ನಿಯಮವಿಲ್ಲದವರಿಗೂ ಅಗ್ರಹಣೀಯವಾಗಿದೆ. ಅದು ಹತ್ತು ವಿಧವಾದ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅವಿವೇಕಿಗಳು ಅದನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ವರ್ಣಾಶ್ರಮಕೃತೈರ್ಧರ್ಮೈರ್ವಿಪರೀತಂ ಕ್ವಚಿತ್ಸಮಮ್ ವೇದಾತ್ಷಡಂಗಾದುದ್ಧೃತ್ಯ ಸಾಂಖ್ಯಾದ್ಯೋಗಾಚ್ಚ ಕೃತ್ಸ್ನಶಃ

ಅದು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವರ್ಣಾಶ್ರಮಧರ್ಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದು ವೇದ ಮತ್ತು ಅದರ ಆರು ಅಂಗಗಳಿಂದ, ಜೊತೆಗೆ ಸಾಂಖ್ಯ ಮತ್ತು ಯೋಗದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.

ಶತಕೋಟಿಪ್ರಮಾಣೇನ ವಿಸ್ತೀರ್ಣಂ ಗ್ರಂಥಸಂಖ್ಯಯಾ ಕಥಿತಂ ಪರಮೇಶೇನ ತತ್ರ ಪೂಜಾ ಕಥಂ ಪ್ರಭೋಃ

ಅದು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ, ಬಹುಪಾಲು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿರುವಂತೆ ಪರಮೇಶ್ವರನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಆ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಭುವಿನ ಪೂಜೆ ಹೇಗೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಹೇಗಿದೆ?

ಕಸ್ಯಾಧಿಕಾರಃ ಪೂಜಾದೌ ಜ್ಞಾನಯೋಗಾದಯಃ ಕಥಮ್ ತತ್ಸರ್ವಂ ವಿಸ್ತರಾದೇವ ವಕ್ತುಮರ್ಹಸಿ ಸುವ್ರತ

ಯಾರು ಪೂಜೆಗೆ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ, ಯೋಗ ಮೊದಲಾದ ಮಾರ್ಗಗಳಿಗೆ ಅರ್ಹರು? ಇದನ್ನೆಲ್ಲಾ ವಿವರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಬೇಕೆಂದು ನಾನು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ, ಧರ್ಮನಿಷ್ಠನೇ.

ಶೈವಂ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ಯ ವೇದೋಕ್ತಂ ಶಿವೇನ ಪರಿಭಾಷಿತಮ್ ಸ್ತುತಿನಿಂದಾದಿರಹಿತಂ ಸದ್ಯಃ ಪ್ರತ್ಯಯಕಾರಣಮ್

ಶಿವನು ಹೇಳಿದಂತೆ, ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿರುವ ಶಿವೋಪದೇಶವನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಹೇಳು. ಅದು ಪ್ರಶಂಸೆ ಅಥವಾ ನಿಂದನೆ ಇಲ್ಲದೆ, ತಕ್ಷಣವೇ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

ಗುರುಪ್ರಸಾದಜಂ ದಿವ್ಯಮನಾಯಾಸೇನ ಮುಕ್ತಿದಮ್ ಕಥಯಿಷ್ಯೇ ಸಮಾಸೇನ ತಸ್ಯ ಶಕ್ಯೋ ನ ವಿಸ್ತರಃ

ಗುರುವಿನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ, ದಿವ್ಯವಾದ, ಸುಲಭವಾಗಿ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ಆ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಾನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಅದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರಣೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಸಿಸೃಕ್ಷಯಾ ಪುರಾವ್ಯಕ್ತಾಚ್ಛಿವಃ ಸ್ಥಾಣುರ್ಮಹೇಶ್ವರಃ ಸತ್ಕಾರ್ಯಕಾರಣೋಪೇತಸ್ಸ್ವಯಮಾವಿರಭೂತ್ಪ್ರಭುಃ

ಬಹುಕಾಲ ಹಿಂದೆ, ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕೆಂಬ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ, ಸ್ಥಾಣು ಎಂಬ ಮಹೇಶ್ವರನು, ಸತ್ಯಕಾರಣ ಮತ್ತು ಫಲವನ್ನು ಹೊಂದಿಕೊಂಡು, ಅವ್ಯಕ್ತದಿಂದ ತಾನೇ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು.

ಜನಯಾಮಾಸ ಚ ತದಾ ಋಷಿರ್ವಿಶ್ವಾಧಿಕಃ ಪ್ರಭುಃ ದೇವಾನಾಂ ಪ್ರಥಮಂ ದೇವಂ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ಬ್ರಹ್ಮಣಸ್ಪತಿಮ್

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲರಿಗಿಂತ ಮೇಲಾಗಿರುವ ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯವನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು, ವಾಕ್ಪತಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

ಬ್ರಹ್ಮಾಪಿ ಪಿತರಂ ದೇವಂ ಜಾಯಮಾನಂ ನ್ಯವೈಕ್ಷತ ತಂ ಜಾಯಮಾನಂ ಜನಕೋ ದೇವಃ ಪ್ರಾಪಶ್ಯದಾಜ್ಞಯಾ

ಬ್ರಹ್ಮನೂ ಕೂಡ ತನ್ನ ತಂದೆಯಾದ ದೇವರನ್ನು ಹುಟ್ಟುತ್ತಿರುವಾಗ ನೋಡಿದನು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆ ದೇವಪಿತಾ ತನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟುತ್ತಿರುವ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ನೋಡಿದನು.

ದೃಷ್ಟೋ ರುದ್ರೇಣ ದೇವೋ ಽಸಾವಸೃಜದ್ವಿಶ್ವಮೀಶ್ವರಃ ವರ್ಣಾಶ್ರಮವ್ಯವಸ್ಥಾಂ ಚ ಚಕಾರ ಸ ಪೃಥಕ್ಪೃಥಕ್

ರೂದ್ರನು ಆ ದೇವರನ್ನು ಕಂಡನು. ಆ ಈಶ್ವರನು ಜಗತ್ತನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ವರ್ಣಾಶ್ರಮಗಳ ವಿಭಿನ್ನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.