ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ಯಥಾ ಶಿವಸ್ತಥಾ ದೇವೀ ಯಥಾ ದೇವೀ ತಥಾ ಶಿವಃ ನಾನಯೋರಂತರಂ ವಿದ್ಯಾಚ್ಚಂದ್ರಚನ್ದ್ರಿಕಯೋರಿವ

ಶಿವನು ಹೇಗಿದ್ದಾನೋ, ದೇವಿಯೂ ಹಾಗೆ; ದೇವಿ ಹೇಗಿದ್ದಾಳೋ, ಶಿವನು ಹಾಗೆ. ಇವರಿಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಅದರ ಬೆಳಕಿನಂತೆ ಯಾವುದೇ ಭೇದವಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ಚಂದ್ರೋ ನ ಖಲು ಭಾತ್ಯೇಷ ಯಥಾ ಚಂದ್ರಿಕಯಾ ವಿನಾ ನ ಭಾತಿ ವಿದ್ಯಮಾನೋ ಽಪಿ ತಥಾ ಶಕ್ತ್ಯಾ ವಿನಾ ಶಿವಃ

ಚಂದ್ರನು ತನ್ನ ಬೆಳಕು ಇಲ್ಲದೆ ಹೊಳೆಯುವುದಿಲ್ಲ, ಇದ್ದರೂ; ಹಾಗೆಯೇ ಶಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದೆ ಶಿವನು ಹೊಳೆಯುವುದಿಲ್ಲ.

ಪ್ರಭಯಾ ಹಿ ವಿನಾಯದ್ವದ್ಭಾನುರೇಷ ನ ವಿದ್ಯತೇ ಪ್ರಭಾ ಚ ಭಾನುನಾ ತೇನ ಸುತರಾಂ ತದುಪಾಶ್ರಯಾ

ಬೆಳಕು ಇಲ್ಲದೆ ಸೂರ್ಯನು ಇರುವುದಿಲ್ಲ; ಬೆಳಕು ಕೂಡ ಸೂರ್ಯನ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ.

ಏವಂ ಪರಸ್ಪರಾಪೇಕ್ಷಾ ಶಕ್ತಿಶಕ್ತಿಮತೋಃ ಸ್ಥಿತಾ ನ ಶಿವೇನ ವಿನಾ ಶಕ್ತಿರ್ನ ಶಕ್ತ್ಯಾ ಚ ವಿನಾ ಶಿವಃ

ಹೀಗೆ, ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿವಂತನಿಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಅವಲಂಬನೆ ಇದೆ; ಶಿವನಿಲ್ಲದೆ ಶಕ್ತಿ ಇಲ್ಲ, ಶಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಶಿವನು ಇಲ್ಲ.

ಶಕ್ತೌಯಯಾ ಶಿವೋ ನಿತ್ಯಂ ಭಕ್ತೌ ಮುಕ್ತೌ ಚ ದೇಹಿನಾಮ್ ಆದ್ಯಾ ಸೈಕಾ ಪರಾ ಶಕ್ತಿಶ್ಚಿನ್ಮಯೀ ಶಿವಸಂಶ್ರಯಾ

ಈ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಶಿವನು ಯಾವಾಗಲೂ ಭಕ್ತರ ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೂ, ಮುಕ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಇರುವನು; ಆಕೆಯೇ ಪರಮ ಶಕ್ತಿ, ಚೇತನಸ್ವರೂಪಿಣಿ, ಶಿವನನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದವಳು.

ಯಾಮಾಹುರಖಿಲೇಶಸ್ಯ ತೈಸ್ತೈರನುಗುಣೈರ್ಗುಣೈಃ ಸಮಾನಧರ್ಮಿಣೀಮೇವ ಶಿವಸ್ಯ ಪರಮಾತ್ಮನಃ

ಎಲ್ಲರ ಇಶ್ವರನ ಶಕ್ತಿಯೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುವ ಆಕೆ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರೂ, ಶಿವ ಪರಮಾತ್ಮನಂತೆ ಒಂದೇ ಸ್ವಭಾವದವಳು.

ಸೈಕಾ ಪರಾ ಚ ಚಿದ್ರೂಪಾ ಶಕ್ತಿಃ ಪ್ರಸವಧರ್ಮಿಣೀ ವಿಭಜ್ಯ ಬಹುಧಾ ವಿಶ್ವಂ ವಿದಧಾತಿ ಶಿವೇಚ್ಛಯಾ

ಆಕೆ ಪರಮ, ಚೇತನಸ್ವರೂಪಿಣಿ, ಸೃಷ್ಟಿಸ್ವಭಾವದ ಶಕ್ತಿ; ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತನ್ನು ವಿಭಜಿಸಿ, ಶಿವನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ.

ಸಾ ಮೂಲಪ್ರಕೃತಿರ್ಮಾಯಾ ತ್ರಿಗುಣಾ ಚ ತ್ರಿಧಾ ಸ್ಮೃತಾ ಶಿವಯಾ ಚ ವಿಪರ್ಯಸ್ತಂ ಯಯಾ ತತಮಿದಂ ಜಗತ್

ಆ ಮೂಲಪ್ರಕೃತಿ ಎಂಬ ಮಾಯೆ ಮೂರು ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಮೂರು ವಿಧವಾಗಿ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. ಅವಳಿಂದಲೇ ಶಿವನು ಕೂಡ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ, ಅವಳಿಂದಲೇ ಈ ಜಗತ್ತು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ.

ಏಕಧಾ ಚ ದ್ವಿಧಾ ಚೈವ ತಥಾ ಶತಸಹಸ್ರಧಾ ಶಕ್ತಯಃ ಖಲು ಭಿದ್ಯಂತೇ ಬಹುಧಾ ವ್ಯವಹಾರತಃ

ಆ ಶಕ್ತಿಗಳು ಒಮ್ಮೆ ಒಂದಾಗಿ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಎರಡು, ಮತ್ತೆ ನೂರಾರು ಸಾವಿರ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ವಿಭಜನೆಗೊಂಡಿವೆ. ಉಪಯೋಗದ ಪ್ರಕಾರ ಅವು ಅನೇಕ ರೀತಿಯಾಗಿ ವಿಭಜಿತವಾಗಿವೆ.

ಶಿವೇಚ್ಛಯಾ ಪರಾಶಕ್ತಿಃ ಶಿವತತ್ತ್ವೈಕತಾಂ ಗತಾ ತತಃ ಪರಿಸ್ಫುರತ್ಯಾದೌ ಸರ್ಗೇ ತೈಲಂ ತಿಲಾದಿವ

ಶಿವನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ, ಪರಮ ಶಕ್ತಿ ಶಿವತತ್ವದೊಂದಿಗೇ ಏಕತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದು, ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಎಳ್ಳಿನಿಂದ ಎಣ್ಣೆ ಹೊರಬರುವಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗುತ್ತದೆ.

ತತಃ ಕ್ರಿಯಾಖ್ಯಯಾ ಶಕ್ತ್ಯಾ ಶಕ್ತೌ ಶಕ್ತಿಮದುತ್ಥಯಾ ತಸ್ಯಾಂ ವಿಕ್ಷೋಭ್ಯಮಾಣಾಯಾಮಾದೌ ನಾದಃ ಸಮುದ್ಬಭೌ

ಆಮೇಲೆ, ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಉದ್ಭವವಾದ ಕ್ರಿಯಾ ಎಂಬ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ, ಆ ಶಕ್ತಿ ಉದ್ರೇಕಗೊಂಡಾಗ ಮೊದಲಿಗೆ ನಾದ ಎಂಬ ಶಬ್ದವು ಹುಟ್ಟಿತು.

ನಾದಾದ್ವಿನಿಃಸೃತೋ ಬಿಂದುರ್ಬಿಂದೋದೇವಸ್ಸದಾಶಿವಃ ತಸ್ಮಾನ್ಮಹೇಶ್ವರೋ ಜಾತಃ ಶುದ್ಧವಿದ್ಯಾ ಮಹೇಶ್ವರಾತ್

ಆ ನಾದದಿಂದ ಬಿಂದು ಹೊರಬಂದಿತು; ಆ ಬಿಂದುವಿನಿಂದ ಸದಾಶಿವನು ಹುಟ್ಟಿದನು; ಅವನಿಂದ ಮಹೇಶ್ವರನು ಜನಿಸಿದನು; ಮಹೇಶ್ವರನಿಂದ ಶುದ್ಧಜ್ಞಾನವು ಉದಯವಾಯಿತು.

ಸಾ ವಾಚಾಮೀಶ್ವರೀ ಶಕ್ತಿರ್ವಾಗೀಶಾಖ್ಯಾ ಹಿ ಶೂಲಿನಃ ಯಾ ಸಾ ವರ್ಣಸ್ವರೂಪೇಣ ಮಾತೃಕೇಪಿ ವಿಜೃಮ್ಭತೇ

ಆ ವಾಕ್ಪ್ರಭುವಿನ ಶಕ್ತಿ, ವಾಗೀಶೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವುದು, ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿಯ ಶಕ್ತಿಯೇ ಆಗಿದೆ; ಆಕೆ ಅಕ್ಷರಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮಾತೃಕೆಯೊಳಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತಾಳೆ.

ಅಥಾನಂತಸಮಾವೇಶಾನ್ಮಾಯಾ ಕಾಲಮವಾಸೃಜತ್ ನಿಯತಿಞ್ಚ ಕಲಾಂ ವಿದ್ಯಾಂ ಕಲಾತೋರಾಗಪೂರುಷೌ

ನಂತರ, ಅನಂತ ಸಂಯೋಗದಿಂದ ಮಾಯೆ ಕಾಲವನ್ನು, ನಿಯತಿಯನ್ನು, ಕಲೆಯನ್ನು, ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹಾಗೂ ಕಲೆಯಿಂದ ರಾಗ ಮತ್ತು ಪುರುಷನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು.

ಮಾಯಾತಃ ಪುನರೇವಾಭೂದವ್ಯಕ್ತಂ ತ್ರಿಗುಣಾತ್ಮಕಮ್ ತ್ರಿಗುಣಾಚ್ಚ ತತೋ ವ್ಯಕ್ತಾದ್ವಿಭಕ್ತಾಃ ಸ್ಯುಸ್ತ್ರಯೋ ಗುಣಾಃ

ಮಾಯೆಯಿಂದ ಮತ್ತೆ ಮೂರು ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅವ್ಯಕ್ತವು ಹುಟ್ಟಿತು; ಆ ಮೂರು ಗುಣಗಳ ಅವ್ಯಕ್ತದಿಂದ, ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಮೂರು ಗುಣಗಳು ಹೊರಬಂದವು.

ಸತ್ತ್ವಂ ರಜಸ್ತಮಶ್ಚೇತಿ ಯೈರ್ವ್ಯಾಪ್ತಮಖಿಲಂ ಜಗತ್ ಗುಣೇಭ್ಯಃ ಕ್ಷೋಭ್ಯಮಾಣೇಭ್ಯೋ ಗುಣೇಶಾಖ್ಯಾಸ್ತ್ರಿಮೂರ್ತಯಃ

ಸತ್ತ್ವ, ರಜಸ್ ಮತ್ತು ತಮಸ್ ಎಂಬ ಮೂರು ಗುಣಗಳಿಂದ ಈ ಜಗತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ; ಆ ಗುಣಗಳು ಉದ್ರೇಕಗೊಂಡಾಗ ಗುಣಾಧಿಪತಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಮೂರು ರೂಪಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು.

ಅಭವನ್ಮಹದಾದೀನಿ ತತ್ತ್ವಾನಿ ಚ ಯಥಾಕ್ರಮಮ್ ತೇಭ್ಯಸ್ಸ್ಯುರಣ್ಡಪಿಣ್ಡಾನಿ ತ್ವಸಂಖ್ಯಾನಿ ಶಿವಾಜ್ಞಯಾ ಅಧಿಷ್ಠಿತಾನ್ಯನನ್ತಾದ್ಯೈರ್ವಿದ್ಯೇಶೈಶ್ಚಕ್ರವರ್ತಿಭಿಃ

ಅವುಗಳಿಂದ ಮಹತ್ ಮುಂತಾದ ತತ್ತ್ವಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಉದಯವಾಯಿತು; ಅವುಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಗಳು ಶಿವನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದ್ದು, ಅನಂತಾದಿ ವಿದ್ಯಾಧಿಪತಿಗಳಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ಶರೀರಾಂತರಭೇದೇನ ಶಕ್ತೇರ್ಭೇದಾಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾಃ ನಾನಾರೂಪಾಸ್ತು ವಿಜ್ಞೇಯಾಃ ಸ್ಥೂಲಸೂಕ್ಷ್ಮವಿಭೇದತಃ

ದೇಹಗಳ ವಿಭಿನ್ನತೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಶಕ್ತಿಯ ವಿಭಜನೆಗಳು ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಅವು ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದು, ಸ್ಥೂಲ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

ರುದ್ರಸ್ಯ ರೌದ್ರೀ ಸಾ ಶಕ್ತಿರ್ವಿಷ್ಣೌರ್ವೈ ವೈಷ್ಣವೀ ಮತಾ ಬ್ರಹ್ಮಾಣೀ ಬ್ರಹ್ಮಣಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಚೇನ್ದ್ರಸ್ಯೈಂದ್ರೀತಿ ಕಥ್ಯತೇ

ರುದ್ರನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ರೌದ್ರೀ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ವೈಷ್ಣವೀ, ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮಾಣೀ, ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಐಂದ್ರೀ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಕಿಮತ್ರ ಬಹುನೋಕ್ತೇನ ಯದ್ವಿಶ್ವಮಿತಿ ಕೀರ್ತಿತಮ್ ಶಕ್ಯಾತ್ಮನೈವ ತದ್ವ್ಯಾಪ್ತಂ ಯಥಾ ದೇಹೇ ಽಂತರಾತ್ಮನಾ

ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ ಏನು? ವಿಶ್ವವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವುದೆಲ್ಲವೂ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ, ಹೇಗೆಂದರೆ ದೇಹವನ್ನು ಆಂತರ್ಯಾತ್ಮನು ವ್ಯಾಪಿಸುವಂತೆ.

ತಸ್ಮಾಚ್ಛಕ್ತಿಮಯಂ ಸರ್ವಂ ಜಗತ್ಸ್ಥಾವರಜಂಗಮಮ್ ಕಲಾ ಯಾ ಪರಮಾ ಶಕ್ತಿಃ ಕಥಿತಾ ಪರಮಾತ್ಮನಃ

ಆದುದರಿಂದ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಚರಾಚರವೆಲ್ಲವೂ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದೆ; ಪರಮಾತ್ಮನ ಪರಮ ಶಕ್ತಿ ಕಲಾ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಏವಮೇಷಾ ಪರಾ ಶಕ್ತಿರೀಶ್ವರೇಚ್ಛಾನುಯಾಯಿನೀ ಸ್ಥಿರಂ ಚರಂ ಚ ಯದ್ವಿಶ್ವಂ ಸೃಜತೀತಿ ವಿನಿಶ್ಚಯಃ

ಹೀಗಾಗಿ, ಈ ಪರಮ ಶಕ್ತಿ, ಈಶ್ವರನ ಇಚ್ಛೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಜಗತ್ತಿನ ಸ್ಥಿರಚರಗಳನ್ನೆಲ್ಲವೂ ಖಚಿತವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ.

ಜ್ಞಾನಕ್ರಿಯಾ ಚಿಕೀರ್ಷಾಭಿಸ್ತಿಸೃಭಿಸ್ಸ್ವಾತ್ಮಶಕ್ತಿಭಿಃ ಶಕ್ತಿಮಾನೀಶ್ವರಃ ಶಶ್ವದ್ವಿಶ್ವಂ ವ್ಯಾಪ್ಯಾಧಿತಿಷ್ಠತಿ

ಜ್ಞಾನ, ಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಇಚ್ಛೆ ಎಂಬ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಮೂರು ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ ಈಶ್ವರನು ಸದಾ ಜಗತ್ತನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿ, ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಇದಮಿತ್ಥಮಿದಂ ನೇತ್ಥಂ ಭವೇದಿತ್ಯೇವಮಾತ್ಮಿಕಾ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿರ್ಮಹೇಶಸ್ಯ ನಿತ್ಯಾ ಕಾರ್ಯನಿಯಾಮಿಕಾ

ಮಹೇಶ್ವರನ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿದ್ದು, ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳ ನಿಯಂತ್ರಕಿಯಾಗಿಯೂ ಇದೆ; 'ಇದು ಹೀಗಾಗಲಿ, ಇದು ಹೀಗಾಗಬಾರದು' ಎಂಬ ಸ್ವರೂಪವಿದೆ.

ಜ್ಞಾನಶಕ್ತಿಸ್ತು ತತ್ಕಾರ್ಯಂ ಕರಣಂ ಕಾರಣಂ ತಥಾ ಪ್ರಯೋಜನಂ ಚ ತತ್ತ್ವೇನ ಬುದ್ಧಿರೂಪಾಧ್ಯವಸ್ಯತಿ

ಜ್ಞಾನಶಕ್ತಿ, ಕಾರ್ಯ, ಸಾಧನ, ಕಾರಣ ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ನಿಜವಾದ ಬುದ್ಧಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.

ಯಥೇಪ್ಸಿತಂ ಕ್ರಿಯಾಶಕ್ತಿರ್ಯಥಾಧ್ಯವಸಿತಂ ಜಗತ್ ಕಲ್ಪಯತ್ಯಖಿಲಂ ಕಾರ್ಯಂ ಕ್ಷಣಾತ್ಸಂಕಲ್ಪರೂಪಿಣೀ

ಹೆಚ್ಚು ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಕ್ರಿಯಾಶಕ್ತಿ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಸಂಕಲ್ಪ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಈ ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಯಥಾ ಶಕ್ತಿತ್ರಯೋತ್ಥಾನಂ ಶಕ್ತಿಪ್ರಸವಧರ್ಮಿಣೀ ಶಕ್ತ್ಯಾ ಪರಮಯಾ ನುನ್ನಾ ಪ್ರಸೂತೇ ಸಕಲಂ ಜಗತ್

ಹೆಚ್ಚು ಶಕ್ತಿಗಳ ಉದಯವು ಶಕ್ತಿಯ ಸ್ವಭಾವವಾಗಿರುವಂತೆ, ಪರಮಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ಈ ಜಗತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ.

ಏವಂ ಶಕ್ತಿಸಮಾಯೋಗಾಚ್ಛಕ್ತಿಮಾನುಚ್ಯತೇ ಶಿವಃ ಶಕ್ತಿಶಕ್ತಿಮದುತ್ಥಂ ತು ಶಾಕ್ತಂ ಶೈವಮಿದಂ ಜಗತ್

ಹೀಗೆ ಶಕ್ತಿಯೊಂದಿಗಿನ ಏಕತೆದಿಂದ ಶಿವನು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಿಂದ ಉದ್ಭವವಾದ ಈ ಜಗತ್ತು ಶಾಕ್ತ ಮತ್ತು ಶೈವ ಎರಡೂ ಆಗಿದೆ.

ಯಥಾ ನ ಜಾಯತೇ ಪುತ್ರಃ ಪಿತರಂ ಮಾತರಂ ವಿನಾ ತಥಾ ಭವಂ ಭವಾನೀಂ ಚ ವಿನಾ ನೈತಚ್ಚರಾಚರಮ್ ಸ್ತ್ರೀಪುಂಸಪ್ರಭವಂ ವಿಶ್ವಂ ಸ್ತ್ರೀಪುಂಸಾತ್ಮಕಮೇವ ಚ

ಹೆಂಗಸೂ ಗಂಡಸೂ ಇಲ್ಲದೆ ಮಗುವು ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲವಂತೆ, ಭವ ಮತ್ತು ಭವಾನಿಯಿಲ್ಲದೆ ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತು ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಈ ವಿಶ್ವ ಗಂಡು ಹೆಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಸ್ವಭಾವವನ್ನೇ ಹೊಂದಿದೆ.