ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ಸಾಮರಃ ಪ್ರಾರ್ಥಿತೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಯಯೌ ದೇವ್ಯಾಸ್ತಪೋವನಮ್ ಸಂಸ್ಮರನ್ಮನಸಾ ದೇವದುಃಖಮೋಕ್ಷಂ ಸ್ವಯತ್ನತಃ

ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮನು ದೇವಿಯ ತಪೋವನಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ದೇವತೆಗಳ ದುಃಖವನ್ನು ತಾನೇ ಪರಿಹರಿಸಬೇಕೆಂದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನೆನೆಸಿಕೊಂಡನು.

ದದರ್ಶ ಚ ಸುರಶ್ರೇಷ್ಠಃ ಶ್ರೇಷ್ಠೇ ತಪಸಿ ನಿಷ್ಠಿತಾಮ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಮಿವ ವಿಶ್ವಸ್ಯ ಭವಾನೀಂ ಪರಮೇಶ್ವರೀಮ್

ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳ ಮುಖ್ಯನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು, ಭವಾನಿಯನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಗಂಭೀರವಾದ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವಂತೆ, ಜಗತ್ತಿನ ಆಧಾರವೆಂದು ಕಂಡನು.

ನನಾಮ ಚಾಸ್ಯ ಜಗತೋ ಮಾತರಂ ಸ್ವಸ್ಯ ವೈ ಹರೇಃ ರುದ್ರಸ್ಯ ಚ ಪಿತುರ್ಭಾರ್ಯಾಮಾರ್ಯಾಮದ್ರೀಶ್ವರಾತ್ಮಜಾಮ್

ಅವನು ಜಗತ್ತಿನ ತಾಯಿಯಾದ ದೇವಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದನು. ಅವಳು ತನ್ನ ಸಹೋದರ ಹರಿಯ ಮತ್ತು ರುದ್ರನ ಪತ್ನಿ, ಪರ್ವತಾಧಿಪತಿಯ ಮಗಳು ಎಂಬ ಗೌರವದಿಂದ ಅವಳಿಗೆ ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದನು.

ಬ್ರಹ್ಮಾಣಮಾಗತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ದೇವೀ ದೇವಗಣೈಃ ಸಹ ಅರ್ಘ್ಯಂ ತದರ್ಹಂ ದತ್ತ್ವಾ ಽಸ್ಮೈ ಸ್ವಾಗತಾದ್ಯೈರುಪಾಚರತ್

ಬ್ರಹ್ಮನು ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡ ದೇವಿ ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳು ಅವನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಆತಿಥ್ಯದಿಂದ ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು.

ತಾಂ ಚ ಪ್ರತ್ಯುಪಚಾರೋಕ್ತಿಂ ಪುರಸ್ಕೃತ್ಯಾಭಿನಂದ್ಯ ಚ ಪಪ್ರಚ್ಛ ತಪಸೋ ಹೇತುಮಜಾನನ್ನಿವ ಪದ್ಮಜಃ

ಆತಿಥ್ಯಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದ ಬ್ರಹ್ಮನು, ಅವಳ ತಪಸ್ಸಿನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ತಿಳಿಯದವನಂತೆ ಕೇಳಿದನು.

ತೀವ್ರೇಣ ತಪಸಾನೇನ ದೇವ್ಯಾ ಕಿಮಿಹ ಸಾಧ್ಯತೇ ತಪಃಫಲಾನಾಂ ಸರ್ವೇಷಾಂ ತ್ವದಧೀನಾ ಹಿ ಸಿದ್ಧಯಃ

ದೇವಿ, ನೀನು ಇಷ್ಟು ಕಠಿಣವಾದ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುವುದು ಯಾವ ಫಲಕ್ಕಾಗಿ? ಯಾಕಂದರೆ ಎಲ್ಲ ತಪಸ್ಸಿನ ಫಲಗಳು ನಿನ್ನ ಇಚ್ಛೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿವೆ.

ಯಶ್ಚೈವ ಜಗತಾಂ ಭರ್ತಾ ತಮೇವ ಪರಮೇಶ್ವರಮ್ ಭರ್ತಾರಮಾತ್ಮನಾ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಪ್ರಾಪ್ತಞ್ಚ ತಪಸಃ ಫಲಮ್

ಯಾರು ಜಗತ್ತಿನ ಒಡೆಯನಾಗಿರುವ ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಪತಿಯಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೋ, ಅವರು ತಪಸ್ಸಿನ ಫಲವನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ಪಡೆದಂತೆಯೇ.

ಅಥವಾ ಸರ್ವಮೇವೈತತ್ಕ್ರೀಡಾವಿಲಸಿತಂ ತವ ಇದನ್ತು ಚಿತ್ರಂ ದೇವಸ್ಯ ವಿರಹಂ ಸಹಸೇ ಕಥಮ್

ಅಥವಾ, ಇದನ್ನೆಲ್ಲಾ ನೀನು ಕೇವಲ ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೀಯೋ ಎಂಬುದು ನನಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೂ ದೇವಿ, ದೇವರೊಂದಿಗೆ ಇರುವ ಬೇರ್ಪನ್ನು ನೀನು ಹೇಗೆ ಸಹಿಸುತ್ತೀಯೆಂಬುದು ಆಶ್ಚರ್ಯವೇ.

ಸರ್ಗಾದೌ ಭವತೋ ದೇವಾದುತ್ಪತ್ತಿಃ ಶ್ರೂಯತೇ ಯದಾ ತದಾ ಪ್ರಜಾನಾಂ ಪ್ರಥಮಸ್ತ್ವಂ ಮೇ ಪ್ರಥಮಜಃ ಸುತಃ

ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನೀನು ಭಗವಂತನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀನು ನನ್ನ ಮೊದಲ ಮಗನಾಗಿದ್ದೆ.

ಯದಾ ಪುನಃ ಪ್ರಜಾವೃದ್ಧ್ಯೈ ಲಲಾಟಾದ್ಭವತೋ ಭವಃ ಉತ್ಪನ್ನೋ ಽಭೂತ್ತದಾ ತ್ವಂ ಮೇ ಗುರುಃ ಶ್ವಶುರಭಾವತಃ

ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ, ಪ್ರಜೆಗಳ ವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಭವನು ನಿನ್ನ ಲಲಾಟದಿಂದ ಜನಿಸಿದಾಗ, ನೀನು ನನ್ನ ಜಾಮಾತನಾದ್ದರಿಂದ ನನಗೆ ಗುರುವಾಗಿದ್ದೆ.

ಯದಾ ಭವದ್ಗಿರೀನ್ದ್ರಸ್ತೇ ಪುತ್ರೋ ಮಮ ಪಿತಾ ಸ್ವಯಮ್ ತದಾ ಪಿತಾಮಹಸ್ತ್ವಂ ಮೇ ಜಾತೋ ಲೋಕಪಿತಾಮಹ

ಪರ್ವತಾಧಿಪತಿ ನಿನ್ನ ತಂದೆಯಾಗಿದ್ದಾಗ, ಅವನು ನನ್ನ ತಂದೆಯೂ ಆಗಿದ್ದನು. ಆಗ ನೀನು ಲೋಕಪಿತಾಮಹನಾಗಿ ನನ್ನ ತಾತನಾಗಿದ್ದೆ.

ತದೀದೃಶಸ್ಯ ಭವತೋ ಲೋಕಯಾತ್ರಾವಿಧಾಯಿನಃ ವೃತ್ತವನ್ತಃಪುರೇ ಭರ್ತಾ ಕಥಯಿಷ್ಯೇ ಕಥಂ ಪುನಃ

ನೀನು ಜಗತ್ತಿನ ನಡೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವವಳಾಗಿದ್ದರೂ, ಪತಿಯ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ಪೂರೈಸಿದ್ದೀಯಲ್ಲ. ಮತ್ತೆ ನಿನಗೆ ಪತಿಯ ವಿಷಯವನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಲಿ?

ಕಿಮತ್ರ ಬಹುನಾ ದೇಹೇ ಯಶ್ಚಾಯಂ ಮಮ ಕಾಲಿಮಾ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಸತ್ತ್ವವಿಧಾನೇನ ಗೌರೀ ಭವಿತುಮುತ್ಸಹೇ

ಇನ್ನೇನು ಹೇಳುವುದು? ನನ್ನ ಈ ಕಪ್ಪು ವರ್ಣವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಸತ್ವದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ನಾನು ಗೌರಿಯಾಗಲು ಸಾಧ್ಯ.

ಏತಾವತಾ ಕಿಮರ್ಥೇನ ತೀವ್ರಂ ದೇವಿ ತಪಃ ಕೃತಮ್ ಸ್ವೇಚ್ಛೈವ ಕಿಮಪರ್ಯಾಪ್ತಾ ಕ್ರೀಡೇಯಂ ಹಿ ತವೇದೃಶೀ

ಇಷ್ಟು ತೀವ್ರವಾದ ತಪಸ್ಸನ್ನು ದೇವಿ, ನೀನು ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ? ನಿನ್ನ ಸ್ವಇಚ್ಛೆಯೇ ಸಾಕಾಗುವುದಲ್ಲವೇ? ಏಕೆಂದರೆ ಇಂತಹ ಕ್ರೀಡೆ ನಿನಗೆ ಸಹಜ.

ಕ್ರೀಡಾ ಽಪಿ ಚ ಜಗನ್ಮಾತಸ್ತವ ಲೋಕಹಿತಾಯ ವೈ ಅತೋ ಮಮೇಷ್ಟಮನಯಾ ಫಲಂ ಕಿಮಪಿ ಸಾಧ್ಯತಾಮ್

ಜಗತ್ತಿನ ತಾಯಿ, ನಿನ್ನ ಕ್ರೀಡೆಯೂ ಕೂಡ ಲೋಕಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಇದರಿಂದ ನನಗೆ ಬೇಕಾದ ಫಲವೊಂದನ್ನು ಸಾಧಿಸಲಿ.

ನಿಶುಂಭಶುಂಭನಾಮಾನೌ ದೈತ್ಯೌ ದತ್ತವರೌ ಮಯಾ ದೃಪ್ತೌ ದೇವಾನ್ಪ್ರಬಾಧೇತೇ ತ್ವತ್ತೋ ಲಬ್ಧಸ್ತಯೋರ್ವಧಃ

ನಿಶುಂಭ ಮತ್ತು ಶುಂಭ ಎಂಬ ಎರಡು ದೈತ್ಯರು ನನ್ನಿಂದ ವರಗಳನ್ನು ಪಡೆದು, ಗರ್ವದಿಂದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಕಿರುಕುಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಿಬ್ಬರ ನಾಶವು ನಿನ್ನಿಂದ ಆಗಬೇಕೆಂದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿದೆ.

ಅಲಂ ವಿಲಂಬನೇನಾತ್ರ ತ್ವಂ ಕ್ಷಣೇನ ಸ್ಥಿರಾ ಭವ ಶಕ್ತಿರ್ವಿಸೃಜ್ಯಮಾನಾ ಽದ್ಯ ತಯೋರ್ಮೃತ್ಯುರ್ಭವಿಷ್ಯತಿ

ಇಲ್ಲಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿಳಂಬ ಬೇಡ; ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿರವಾಗು. ಇಂದು ನಿನ್ನ ಶಕ್ತಿ ಹೊರಬರುತ್ತದೆ, ಅವರಿಬ್ಬರಿಗೂ ಅಂತ್ಯವಾಗುವುದು.

ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಭ್ಯರ್ಥಿತಾ ಚೈವ ದೇವೀ ಗಿರಿವರಾತ್ಮಜಾ ತ್ವಕ್ಕೋಶಂ ಸಹಸೋತ್ಸೃಜ್ಯ ಗೌರೀ ಸಾ ಸಮಜಾಯತ

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಬೇಡಿಕೊಂಡಾಗ, ಪರ್ವತಕುಮಾರಿಯಾದ ದೇವಿ ಧೈರ್ಯದಿಂದ ತನ್ನ ಹೊರಚರ್ಮವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಗೌರಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರकटಳಾದಳು.

ಸಾ ತ್ವಕ್ಕೋಶಾತ್ಮನೋತ್ಸೃಷ್ಟಾ ಕೌಶಿಕೀ ನಾಮ ನಾಮತಃ ಕಾಲೀ ಕಾಲಾಮ್ಬುದಪ್ರಖ್ಯಾ ಕನ್ಯಕಾ ಸಮಪದ್ಯತ

ಆ ಹೊರಚರ್ಮದಿಂದ ಕೌಶಿಕಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ, ಕಾಳಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ, ಮಳೆಮೋಡದಂತೆ ಕಪ್ಪುಬಣ್ಣದ, ಕನ್ಯೆಯೊಂದು ಹುಟ್ಟಿಬಂದಳು.

ಸಾ ತು ಮಾಯಾತ್ಮಿಕಾ ಶಕ್ತಿರ್ಯೋಗನಿದ್ರಾ ಚ ವೈಷ್ಣವೀ ಶಂಖಚಕ್ರತ್ರಿಶೂಲಾದಿಸಾಯುಧಾಷ್ಟಮಹಾಭುಜಾ

ಆ ಶಕ್ತಿ ಮಾಯೆಯ ಸ್ವರೂಪವೂ, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಯೋಗನಿದ್ರೆಯೂ ಆಗಿದ್ದಳು. ಆಕೆ ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ತ್ರಿಶೂಲ ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದಿದ್ದಳು, ಎಂಟು ಬಲಿಷ್ಠ ಭುಜಗಳಿದ್ದವು.

ಸೌಮ್ಯಾ ಘೋರಾ ಚ ಮಿಶ್ರಾ ಚ ತ್ರಿನೇತ್ರಾ ಚನ್ದ್ರಶೇಖರಾ ಅಜಾತಪುಂಸ್ಪರ್ಶರತಿರಧೃಷ್ಯಾ ಚಾತಿಸುನ್ದರೀ

ಆಕೆ ಒಮ್ಮೆ ಮೃದು, ಒಮ್ಮೆ ಭಯಾನಕ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಎರಡೂ ಮಿಶ್ರಿತ ರೂಪವಾಗಿದ್ದಳು. ಮೂವರು ಕಣ್ಣುಗಳು, ಚಂದ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಳು, ಪುರುಷಸ್ಪರ್ಶವಿಲ್ಲದವಳು, ಜಯಿಸಲಾಗದವಳು ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರಳಾಗಿದ್ದಳು.

ದತ್ತಾ ಚ ಬ್ರಹ್ಮಣೇ ದೇವ್ಯಾ ಶಕ್ತಿರೇಷಾ ಸನಾತನೀ ನಿಶುಂಭಸ್ಯ ಚ ಶುಂಭಸ್ಯ ನಿಹಂತ್ರೀ ದೈತ್ಯಸಿಂಹಯೋಃ

ಈ ಶಾಶ್ವತ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ದೇವಿಯು ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ನೀಡಿದಳು. ಈಕೆ ನಿಶುಂಭ ಮತ್ತು ಶುಂಭ ಎಂಬ ದೈತ್ಯಸಿಂಹರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವವಳು.

ಬ್ರಹ್ಮಣಾಪಿ ಪ್ರಹೃಷ್ಟೇನ ತಸ್ಯೈ ಪರಮಶಕ್ತಯೇ ಪ್ರಬಲಃ ಕೇಸರೀ ದತ್ತೋ ವಾಹನತ್ವೇ ಸಮಾಗತಃ

ಬ್ರಹ್ಮನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಆ ಪರಮಶಕ್ತಿಗೆ ಬಲಿಷ್ಠ ಸಿಂಹವನ್ನು ವಾಹನವಾಗಿ ನೀಡಿದನು.

ವಿನ್ಧ್ಯೇ ಚ ವಸತಿಂ ತಸ್ಯಾಃ ಪೂಜಾಮಾಸವಪೂರ್ವಕೈಃ ಮಾಂಸೈರ್ಮತ್ಸ್ಯೈರಪೂಪೈಶ್ಚ ನಿರ್ವರ್ತ್ಯಾಸೌ ಸಮಾದಿಶತ್

ವಿಂಧ್ಯಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಆಕೆಯ ಪೂಜೆ ದ್ರಾಕ್ಷಾರಸ, ಮಾಂಸ, ಮೀನು ಮತ್ತು ಅಪೂಪಗಳನ್ನಿಟ್ಟು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಲಾಯಿತು.

ಸಾ ಚೈವ ಸಂಮತಾ ಶಕ್ತಿರ್ಬ್ರಹ್ಮಣೋ ವಿಶ್ವಕರ್ಮಣಃ ಪ್ರಣಮ್ಯ ಮಾತರಂ ಗೌರೀಂ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ಚಾನುಪೂರ್ವಶಃ

ಆ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದರು. ಆಕೆ ಮೊದಲಿಗೆ ಗೌರಿ ತಾಯಿಗೆ, ನಂತರ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು.

ಶಕ್ತಿಭಿಶ್ಚಾಪಿ ತುಲ್ಯಾಭಿಃ ಸ್ವಾತ್ಮಜಾಭಿರನೇಕಶಃ ಪರೀತಾ ಪ್ರಯಯೌ ವಿನ್ಧ್ಯಂ ದೈತ್ಯೇನ್ದ್ರೌ ಹನ್ತುಮುದ್ಯತಾ

ತನ್ನಂತೆಯೇ ಸಮಾನ ಶಕ್ತಿಗಳಾದ ತನ್ನ ಪುತ್ರಿಯರೊಂದಿಗೆ ಆಕೆ ವಿಂಧ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊರಟಳು, ದೈತ್ಯಾಧಿಪತಿಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಸಿದ್ಧಳಾದಳು.

ನಿಹತೌ ಚ ತಯಾ ತತ್ರ ಸಮರೇ ದೈತ್ಯಪುಂಗವೌ ತದ್ಬಾಣೈಃ ಕಾಮಬಾಣೈಶ್ಚ ಚ್ಛಿನ್ನಭಿನ್ನಾಂಗಮಾನಸೌ

ಅಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಆಕೆ ಆ ದೈತ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠರನ್ನು ಬಾಣಗಳಿಂದ, ಕಾಮಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು, ಅವರ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಚೂರುಮೂರು ಮಾಡಿ ಸಂಹರಿಸಿದಳು.

ತದ್ಯುದ್ಧವಿಸ್ತರಶ್ಚಾತ್ರ ನ ಕೃತೋ ಽನ್ಯತ್ರ ವರ್ಣನಾತ್ ಊಹನೀಯಂ ಪರಸ್ಮಾಚ್ಚ ಪ್ರಸ್ತುತಂ ವರ್ಣಯಾಮಿ ವಃ

ಆ ಯುದ್ಧದ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗಿಲ್ಲ; ಬೇರೆಡೆ ಊಹಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ನಿಮಗೆ ಬೇಕಾದಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

ಉತ್ಪಾದ್ಯ ಕೌಶಿಕೀಂ ಗೌರೀ ಬ್ರಹ್ಮಣೇ ಪ್ರತಿಪಾದ್ಯ ತಾಮ್ ತಸ್ಯ ಪ್ರತ್ಯುಪಕಾರಾಯ ಪಿತಾಮಹಮಥಾಬ್ರವೀತ್

ಗೌರಿ ಕೌಶಿಕಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿದಳು. ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಪಿತಾಮಹನು ಮಾತನಾಡಿದನು.