ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ತಯೋರ್ವಧಾಯ ದೇವೇಶಂ ಬ್ರಹ್ಮಾಭ್ಯರ್ಥಿತವಾನ್ಪುನಃ ವಿನಿಂದ್ಯಾಪಿ ರಹಸ್ಯಂ ವಾಂ ಕ್ರೋಧಯಿತ್ವಾ ಯಥಾ ತಥಾ

ಅವರ ವಧೆಗಾಗಿ, ಬ್ರಹ್ಮನು ಮತ್ತೆ ದೇವತೆಗಳ ಅಧಿಪತಿಯನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಂಡನು; ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ನಿಂದಿಸಿ, ಕೋಪಗೊಳಿಸಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡಿದರು.

ತದ್ವರ್ಣಕೋಶಜಾಂ ಶಕ್ತಿಮಕಾಮಾಂ ಕನ್ಯಕಾತ್ಮಿಕಾಮ್ ನಿಶುಮ್ಭಶುಂಭಯೋರ್ಹಂತ್ರೀಂ ಸುರೇಭ್ಯೋ ದಾತುಮರ್ಹಸಿ

ಆ ಶುಂಭ ಮತ್ತು ನಿಶುಂಭರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ, ವರ್ಣಗಳ ಭಂಡಾರದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ, ಕಾಮವಿಲ್ಲದ ಆ ಯುವತಿಯ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ನೀನು ಕೊಡಬೇಕು.

ಏವಮಭ್ಯರ್ಥಿತೋ ಧಾತ್ರಾ ಭಗವಾನ್ನೀಲಲೋಹಿತಃ ಕಾಲೀತ್ಯಾಹ ರಹಸ್ಯಂ ವಾಂ ನಿನ್ದಯನ್ನಿವ ಸಸ್ಮಿತಃ

ಹೀಗೆ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನು ಬೇಡಿಕೊಂಡಾಗ, ಆ ನೀಲಲೋಹಿತನು ನಗುತ್ತಾ, ಗುಪ್ತವಾಗಿ ನಿಂದಿಸುವಂತೆ 'ಕಾಳಿ' ಎಂಬ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದನು.

ತತಃ ಕ್ರುದ್ಧಾ ತದಾ ದೇವೀ ಸುವರ್ಣಾ ವರ್ಣಕಾರಣಾತ್ ಸ್ಮಯನ್ತೀ ಚಾಹ ಭರ್ತಾರಮಸಮಾಧೇಯಯಾ ಗಿರಾ

ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ಸುವರ್ಣ ವರ್ಣದ ದೇವಿ ಕೋಪಗೊಂಡು, ನಗುತ್ತಾ, ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಇಳಿಯದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಗಂಡನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು.

ಈದೃಶೋ ಮಮ ವರ್ಣೇಸ್ಮಿನ್ನ ರತಿರ್ಭವತೋ ಽಸ್ತಿ ಚೇತ್ ಏವಾವನ್ತಂ ಚಿರಂ ಕಾಲಂ ಕಥಮೇಷಾ ನಿಯಮ್ಯತೇ

ನೀನು ನನ್ನ ವರ್ಣವನ್ನು ಇಷ್ಟು ಇಷ್ಟವಾಗಿ ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತೀಯೆಂದರೆ, ಈ ಇಷ್ಟವನ್ನು ಇಷ್ಟು ಕಾಲ ಹೇಗೆ ತಡೆಹಿಡಿಯಬಹುದು?

ಅರತ್ಯಾ ವರ್ತಮಾನೋ ಽಪಿ ಕಥಂ ಚ ರಮಸೇ ಮಯಾ ನ ಹ್ಯಶಕ್ಯಂ ಜಗತ್ಯಸ್ಮಿನ್ನೀಶ್ವರಸ್ಯ ಜಗತ್ಪ್ರಭೋಃ

ನೀನು ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದರೂ ನನ್ನೊಡನೆ ಹೇಗೆ ಆನಂದಿಸುತ್ತೀಯ? ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಜಗದ್ಗುರುವಿಗೆ ಅಸಾಧ್ಯವೆಂಬುದು ಇಲ್ಲ.

ಸ್ವಾತ್ಮಾರಾಮಸ್ಯ ಭವತೋ ರತಿರ್ನ ಸುಖಸಾಧನಮ್ ಇತಿ ಹೇತೋಃ ಸ್ಮರೋ ಯಸ್ಮಾತ್ಪ್ರಸಭಂ ಭಸ್ಮಸಾತ್ಕೃತಃ

ತನ್ನಲ್ಲೇ ಆನಂದಿಸುವವನಿಗೆ ಭೋಗವೇ ಸುಖದ ಮಾರ್ಗವಲ್ಲ; ಆ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಕಾಮನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಬೂದಿಯಾಗಿದ್ದನು.

ಯಾ ಚ ನಾಭಿಮತಾ ಭರ್ತುರಪಿ ಸರ್ವಾಂಗಸುನ್ದರೀ ಸಾ ವೃಥೈವ ಹಿ ಜಾಯೇತ ಸರ್ವೈರಪಿ ಗುಣಾನ್ತರೈಃ

ಗಂಡನಿಗೆ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಎಲ್ಲ ಅಂಗಗಳಲ್ಲೂ ಸುಂದರಳಾದ ಹೆಂಗಸು, ಎಲ್ಲ ಗುಣಗಳಿದ್ದರೂ, ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿಯೇ ಹುಟ್ಟಿದಳು.

ಭರ್ತುರ್ಭೋಗೈಕಶೇಷೋ ಹಿ ಸರ್ಗ ಏವೈಷ ಯೋಷಿತಾಮ್ ತಥಾಸತ್ಯನ್ಯಥಾಭೂತಾ ನಾರೀ ಕುತ್ರೋಪಯುಜ್ಯತೇ

ಗಂಡನ ಆನಂದಕ್ಕೇ ಹೆಂಗಸರ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಉದ್ದೇಶ; ಹಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಬೇರೆ ರೀತಿಯ ಹೆಂಗಸು ಎಲ್ಲಿ ಉಪಯುಕ್ತಳಾಗುತ್ತಾಳೆ?

ತಸ್ಮಾದ್ವರ್ಣಮಿಮಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ತ್ವಯಾ ರಹಸಿ ನಿನ್ದಿತಮ್ ವರ್ಣಾನ್ತರಂ ಭಜಿಷ್ಯೇ ವಾ ನ ಭಜಿಷ್ಯಾಮಿ ವಾ ಸ್ವಯಮ್

ಆದುದರಿಂದ, ನೀನು ಗುಪ್ತವಾಗಿ ನಿಂದಿಸಿದ ಈ ವರ್ಣವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ನಾನು ಬೇರೆ ವರ್ಣವನ್ನು ಆರಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಯಾವುದು ಬೇಕಾದರೂ ಆರಿಸದೆ ಇರಬಹುದು.

ಇತ್ಯುಕ್ತ್ವೋತ್ಥಾಯ ಶಯನಾದ್ದೇವೀ ಸಾಚಷ್ಟ ಗದ್ಗದಮ್ ಯಯಾಚೇ ಽನುಮತಿಂ ಭರ್ತುಸ್ತಪಸೇ ಕೃತನಿಶ್ಚಯಾ

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ದೇವಿ ಹಾಸಿಗೆಯಿಂದ ಎದ್ದು, ತುಂಟುರುಳುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡಿ, ತಪಸ್ಸಿಗೆ ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಗಂಡನ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದಳು.

ತಥಾ ಪ್ರಣಯಭಂಗೇನ ಭೀತೋ ಭೂತಪತಿಃ ಸ್ವಯಮ್ ಪಾದಯೋಃ ಪ್ರಣಮನ್ನೇವ ಭವಾನೀಂ ಪ್ರತ್ಯಭಾಷತ

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ಕಡಿದುಹೋಗುತ್ತದೆಯೆಂಬ ಭಯದಿಂದ ಭೂತಪತಿ ತಾನೇ ಭವಾನಿಯ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಬಾಗಿಕೊಂಡು, ಅವಳಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.

ಅಜಾನತೀ ಚ ಕ್ರೀಡೋಕ್ತಿಂ ಪ್ರಿಯೇ ಕಿಂ ಕುಪಿತಾಸಿ ಮೇ ರತಿಃ ಕುತೋ ವಾ ಜಾಯೇತ ತ್ವತ್ತಶ್ಚೇದರತಿರ್ಮಮ

ಆ ಆಟದ ಮಾತನ್ನು ಅರಿಯದೆ, ಅವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಪ್ರಿಯೆ, ನೀನು ಯಾಕೆ ಕೋಪಗೊಂಡಿದ್ದೀಯೆ? ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಸಂತೋಷ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ? ಇಲ್ಲವೇ, ನಿನ್ನ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಯಾರಿಂದ ನನಗೆ ಆನಂದ ಉಂಟಾಗಬಹುದು?'

ಮಾತಾ ತ್ವಮಸ್ಯ ಜಗತಃ ಪಿತಾಹಮಧಿಪಸ್ತಥಾ ಕಥಂ ತದುತ್ಪಪದ್ಯೇತ ತ್ವತ್ತೋ ನಾಭಿರತಿರ್ಮಮ

ಈ ಲೋಕದ ತಾಯಿ ನೀನು, ನಾನು ತಂದೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಪತಿ; ಹಾಗಿದ್ದರೆ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಸಂತೋಷವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?

ಆವಯೋರಭಿಕಾಮೋ ಽಪಿ ಕಿಮಸೌ ಕಾಮಕಾರಿತಃ ಯತಃ ಕಾಮಸಮುತ್ಪತ್ತಿಃ ಪ್ರಾಗೇವ ಜಗದುದ್ಭವಃ

ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಮಧ್ಯೆ ಆಸೆ ಇದ್ದರೂ, ಅದು ಕಾಮನಿಂದ ಉಂಟಾದುದಲ್ಲ. ಕಾಮನ ಹುಟ್ಟು ಲೋಕದ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಮುಂಚೆಯೇ ಆಗಿತ್ತು.

ಪೃಥಗ್ಜನಾನಾಂ ರತಯೇ ಕಾಮಾತ್ಮಾ ಕಲ್ಪಿತೋ ಮಯಾ ತತಃ ಕಥಮುಪಾಲಬ್ಧಃ ಕಾಮದಾಹಾದಹಂ ತ್ವಯಾ

ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಆನಂದವಾಗಲೆಂದು ನಾನು ಕಾಮನನ್ನು ಆಸೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ಹಾಗಿದ್ದರೂ, ನೀನು ನನಗೆ ಕಾಮನನ್ನು ಸುಟ್ಟಿದ್ದಕ್ಕೆ ಏಕೆ ತಪ್ಪು ಹಿಡಿಯುತ್ತೀಯೆ?

ಮಾಂ ವೈ ತ್ರಿದಶಸಾಮಾನ್ಯಂ ಮನ್ಯಮಾನೋ ಮನೋಭವಃ ಮನಾಕ್ಪರಿಭವಂ ಕುರ್ವನ್ಮಯಾ ವೈ ಭಸ್ಮಸಾತ್ಕೃತಃ

ಮನೋಭವನು ನನ್ನನ್ನು ಇತರ ದೇವತೆಗಳಂತೆ ಸಾಮಾನ್ಯನೆಂದು ಭಾವಿಸಿ, ಸ್ವಲ್ಪ ಅವಮಾನ ಮಾಡಿದನು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ನಾನು ಅವನನ್ನು ಭಸ್ಮಮಾಡಿದೆನು.

ವಿಹಾರೋಪ್ಯಾವಯೋರಸ್ಯ ಜಗತಸ್ತ್ರಾಣಕಾರಣಾತ್ ತತಸ್ತದರ್ಥಂ ತ್ವಯ್ಯದ್ಯ ಕ್ರೀಡೋಕ್ತಿಂ ಕೃತವಾಹನಮ್

ಈ ಲೋಕವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಮಧ್ಯೆ ಆಸೆಯನ್ನು ನಾನು ಬದಿಗೊತ್ತಿದ್ದೆನು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ನೀನು ಇಂದು ಆಟದ ಮಾತು ಆಡಿದೆ.

ಸ ಚಾಯಮಚಿರಾದರ್ಥಸ್ತವೈವಾವಿಷ್ಕರಿಷ್ಯತೇ ಕ್ರೋಧಸ್ಯ ಜನಕಂ ವಾಕ್ಯಂ ಹೃದಿ ಕೃತ್ವೇದಮಬ್ರವೀತ್

ಈ ನಿನ್ನ ಉದ್ದೇಶವು ಬೇಗನೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಲಿದೆ. ಕೋಪ ಹುಟ್ಟಿಸಿದ ಈ ಮಾತನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.

ಶ್ರುತಪೂರ್ವಂ ಹಿ ಭಗವಂಸ್ತವ ಚಾಟು ವಚೋ ಮಯಾ ಯೇನೈವಮತಿಧೀರಾಹಮಪಿ ಪ್ರಾಗಭಿವಂಚಿತಾ

ಭಗವತಿ, ನಿನ್ನ ಸೊಗಸಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆ ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಅವುಗಳಿಂದ ನಾನು ಎಷ್ಟೇ ಸ್ಥಿರಮನಸ್ಸಿನವನಾದರೂ ಒಂದು ಬಾರಿ ಮೋಸಹೋಗಿದ್ದೆನು.

ಪ್ರಾಣಾನಪ್ಯಪ್ರಿಯಾ ಭರ್ತುರ್ನಾರೀ ಯಾ ನ ಪರಿತ್ಯಜೇತ್ ಕುಲಾಂಗನಾ ಶುಭಾ ಸದ್ಭಿಃ ಕುತ್ಸಿತೈವ ಹಿ ಗಮ್ಯತೇ

ಪತಿಯಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾಣವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸದ ಸ್ತ್ರೀ, ಎಷ್ಟು ಒಳ್ಳೆಯವಳಾದರೂ, ಜ್ಞಾನಿಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅವಳು ನಿಂದನೀಯಳಾಗುತ್ತಾಳೆ.

ಭೂಯಸೀ ಚ ತವಾಪ್ರೀತಿರಗೌರಮಿತಿ ಮೇ ವಪುಃ ಕ್ರೀಡೋಕ್ತಿರಪಿ ಕಾಲೀತಿ ಘಟತೇ ಕಥಮನ್ಯಥಾ

ನನ್ನ ಮೇಲೆ ನಿನ್ನ ಅಸಂತೋಷ ತುಂಬಾ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ; ಅದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ನನ್ನ ಕಪ್ಪು ರೂಪವೇ. ನಿನ್ನ ಆಟದ ಮಾತೂ ಕೂಡ ಸಮಯೋಚಿತವಾಗಿದೆ—ಇದು ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?

ಸದ್ಭಿರ್ವಿಗರ್ಹಿತಂ ತಸ್ಮಾತ್ತವ ಕಾರ್ಷ್ಣ್ಯಮಸಂಮತಮ್ ಅನುತ್ಸೃಜ್ಯ ತಪೋಯೋಗಾತ್ಸ್ಥಾತುಮೇವೇಹ ನೋತ್ಸಹೇ

ಆದ್ದರಿಂದ, ನಿನ್ನ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಸಜ್ಜನರು ಒಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ, ಮೆಚ್ಚುವುದೂ ಇಲ್ಲ. ನನ್ನ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಇಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಲು ನನಗೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಸ ಯದ್ಯೇವಂವಿಧತಾಪಸ್ತೇ ತಪಸಾ ಕಿಂ ಪ್ರಯೋಜನಮ್ ಮಮೇಚ್ಛಯಾ ಸ್ವೇಚ್ಛಯಾ ವಾ ವರ್ಣಾನ್ತರವತೀ ಭವ

ನಿನ್ನ ತಪಸ್ಸು ಇಂತಹದ್ದೇ ಆಗಿದ್ದರೆ, ಆ ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ನನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಅಥವಾ ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಬೇರೆ ಬಣ್ಣವನ್ನು ತಾಳು.

ನೇಚ್ಛಾಮಿ ಭವತೋ ವರ್ಣಂ ಸ್ವಯಂ ವಾ ಕರ್ತುಮನ್ಯಥಾ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ತಪಸಾರಾಧ್ಯ ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ಗೌರೀ ಭವಾಮ್ಯಹಮ್

ನಾನು ನಿನ್ನ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಬೇರೆ ರೀತಿಯಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ. ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ, ನಾನು ಶೀಘ್ರವೇ ಗೌರಿ ಆಗುತ್ತೇನೆ.

ಮತ್ಪ್ರಸಾದಾತ್ಪುರಾ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಬ್ರಹ್ಮತ್ವಂ ಪ್ರಾಪ್ತವಾನ್ಪುರಾ ತಮಾಹೂಯ ಮಹಾದೇವಿ ತಪಸಾ ಕಿಂ ಕರಿಷ್ಯಸಿ

ನನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹಿಂದೆ ಬ್ರಹ್ಮಪದವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಮಹಾದೇವಿ, ನೀನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಏನು ಸಾಧಿಸಬಯಸುತ್ತೀಯೆ?

ತ್ವತ್ತೋ ಲಬ್ಧಪದಾ ಏವ ಸರ್ವೇ ಬ್ರಹ್ಮಾದಯಃ ಸುರಾಃ ತಥಾಪ್ಯಾರಾಧ್ಯ ತಪಸಾ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ತ್ವನ್ನಿಯೋಗತಃ

ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ ನಿನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದನು.

ಪುರಾ ಕಿಲ ಸತೀ ನಾಮ್ನಾ ದಕ್ಷಸ್ಯ ದುಹಿತಾ ಽಭವಮ್ ಜಗತಾಂ ಪತಿಮೇವಂ ತ್ವಾಂ ಪತಿಂ ಪ್ರಾಪ್ತವತೀ ತಥಾ

ಹಳೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಾನು ಸತೀ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ದಕ್ಷನ ಮಗಳಾಗಿ ಜನಿಸಿದ್ದೆನು. ಹಾಗೆಯೇ, ನಾನು ಲೋಕಪತಿಯಾದ ನಿನ್ನನ್ನು ಪತಿಯಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದೆನು.

ಏವಮದ್ಯಾಪಿ ತಪಸಾ ತೋಷಯಿತ್ವಾ ದ್ವಿಜಂ ವಿಧಿಮ್ ಗೌರೀ ಭವಿತುಮಿಚ್ಛಾಮಿ ಕೋ ದೋಷಃ ಕಥ್ಯತಾಮಿಹ

ಹಾಗೆಯೇ ಈಗಲೂ, ನಾನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿ ಗೌರಿ ಆಗಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ತಪ್ಪು ಇದೆ? ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಿ.