ಶಿವಪುರಾಣಮ್

ಜಯ ಶಂಕರ ದೇವೇಶ ದೀನಾನಾಥ ಮಹಾಪ್ರಭೋ ಕೃಪಾಂ ಕುರು ಮಹೇಶಾನಾಪರಾಧಂ ನೋ ಕ್ಷಮಸ್ವ ವೈ

ಜಯ ಶಂಕರ ದೇವೇಶ, ದೀನರಕ್ಷಕ ಮಹಾಪ್ರಭು, ಮಹೇಶಾನ, ದಯೆಮಾಡಿ, ನಮ್ಮ ತಪ್ಪನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸು.

ಮಖಪಾಲ ಮಖಾಧೀಶ ಮಖವಿಧ್ವಂಸಕಾರಕ ಕೃಪಾಂ ಕುರು ಮಶಾನಾಪರಾಧಂ ನಃ ಕ್ಷಮಸ್ವ ವೈ

ಯಜ್ಞದ ಪಾಲಕ, ಯಜ್ಞಾಧಿಪತಿ, ಯಜ್ಞವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವ, ಶ್ಮಶಾನನಾಥ, ದಯೆಮಾಡಿ, ನಮ್ಮ ತಪ್ಪನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸು.

ದೇವದೇವ ಪರೇಶಾನ ಭಕ್ತಪ್ರಾಣಪ್ರಪೋಷಕ ದುಷ್ಟದಣ್ಡಪ್ರದ ಸ್ವಾಮಿನ್ಕೃಪಾಂ ಕುರು ನಮೋ ಽಸ್ತು ತೇ

ದೇವತೆಗಳ ದೇವತೆ, ಪರಮೇಶ್ವರ, ಭಕ್ತರ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಪೋಷಿಸುವವ, ದುಷ್ಟರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆ ನೀಡುವ ಸ್ವಾಮಿ, ದಯೆಮಾಡು, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ತ್ವಂ ಪ್ರಭೋ ಗರ್ವಹರ್ತಾ ವೈ ದುಷ್ಟಾನಾಂ ತ್ವಾಮಜಾನತಾಮ್ ರಕ್ಷಕೋ ಹಿ ವಿಶೇಷೇಣ ಸತಾಂ ತ್ವತ್ಸಕ್ತಚೇತಸಾಮ್

ಪ್ರಭು, ನೀನು ದುಷ್ಟರ ಮತ್ತು ನಿನ್ನನ್ನು ಅರಿಯದವರ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವವನು; ನಿನ್ನ ಭಕ್ತರಾದ ಸಜ್ಜನರನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸುವವನು.

ಅದ್ಭುತಂ ಚರಿತಂ ತೇ ಹಿ ನಿಶ್ಚಿತಂ ಕೃಪಯಾ ತವ ಸರ್ವಾಪರಾಧಃ ಕ್ಷಂತವ್ಯೋ ವಿಭವೋ ದೀನವತ್ಸಲಾಃ

ನಿನ್ನ ಕೃತ್ಯಗಳು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾದವು; ನಿನ್ನ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಬೇಕು; ನಿನ್ನ ಮಹಿಮೆ ದೀನರ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಪ್ರೀತಿ.

ಇತಿ ಸ್ತುತೋ ಮಹಾದೇವೋ ಬ್ರಹ್ಮಾದ್ಯೈರಮರೈಃ ಪ್ರಭುಃ ಸ ಭಕ್ತವತ್ಸಲಸ್ಸ್ವಾಮೀ ತುತೋಷ ಕರುಣೋದಧಿಃ

ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ಅಮರರು ಈ ರೀತಿ ಸ್ತುತಿಸಿದಾಗ, ಭಕ್ತವತ್ಸಲ ಮಹಾದೇವನು, ಕರುಣೆಯ ಸಾಗರನು, ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು.

ಚಕಾರಾನುಗ್ರಹಂ ತೇಷಾಂ ಬ್ರಹ್ಮಾದೀನಾಂ ದಿವೌಕಸಾಮ್ ದದೌ ನರಾಂಶ್ಚ ಸುಪ್ರೀತ್ಯಾ ಶಂಕರೋ ದೀನವತ್ಸಲಃ

ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ನೀಡಿದನು; ಶಂಕರನು ದೀನರ ಸ್ನೇಹಿತನು, ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮನುಷ್ಯರಿಗೂ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ನೀಡಿದನು.

ಸ ಚ ತತಸ್ತ್ರಿದಶಾಞ್ಛರಣಾಗತಾನ್ ಪರಮಕಾರುಣಿಕಃ ಪರಮೇಶ್ವರಃ ಅನುಗತಸ್ಮಿತಲಕ್ಷಣಯಾ ಗಿರಾ ಶಮಿತಸರ್ವಭಯಃ ಸಮಭಾಷತ

ಅನಂತರ, ಪರಮ ಕರುಣಾಮಯ ಪರಮೇಶ್ವರನು, ಆಶ್ರಯಕ್ಕೆ ಬಂದ ದೇವತೆಗಳೆಲ್ಲರ ಭಯವನ್ನು ನಗೆಯೊಂದಿಗೆ ದೂರಮಾಡಿ, ಅವರೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.

ಯದಿದಮಾಗ ಇಹಾಚರಿತಂ ಸುರೈರ್ವಿಧಿನಿಯೋಗವಶಾದಿವ ಯನ್ತ್ರಿತೈಃ ಶರಣಮೇವ ಗತಾನವಲೋಕ್ಯ ವಸ್ತದಖಿಲಂ ಕಿಲ ವಿಸ್ಮೃತಮೇವ ನಃ

ಇಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ವಿಧಿಯ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಎಲ್ಲವೂ, ಆಶ್ರಯಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದರಿಂದ, ನಾವು ಅದನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮರೆತಿದ್ದೇವೆ.

ತದಿಹ ಯೂಯಮಪಿ ಪ್ರಕೃತಂ ಮನಸ್ಯವಿಗಣಯ್ಯ ವಿಮರ್ದಮಪತ್ರಪಾಃ ಹರಿವಿರಿಂಚಿಸುರೇನ್ದ್ರಮುಖಾಸ್ಸುಖಂ ವ್ರಜತ ದೇವಪುರಂ ಪ್ರತಿ ಸಂಪ್ರತಿ

ಆದುದರಿಂದ, ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಮುಗಿದಂತೆ ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಯಾವುದೇ ಸಂಕೋಚವಿಲ್ಲದೆ, ಹರಿಯು, ವಿರಿಂಚಿಯು, ಇಂದ್ರನು ಮುಂತಾದವರೊಂದಿಗೆ ದೇವಲೋಕಕ್ಕೆ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹೋಗಿರಿ.

ಇತಿ ಸುರಾನಭಿಧಾಯ ಸುರೇಶ್ವರೋ ನಿಕೃತದಕ್ಷಕೃತಕ್ರತುರಕ್ರತುಃ ಸಗಿರಿಜಾನುಚರಸ್ಸಪರಿಚ್ಛದಃ ಸ್ಥಿತ ಇವಾಮ್ಬರತೋನ್ತರಧಾದ್ಧರಃ

ಈ ರೀತಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿ, ದಕ್ಷನ ಯಜ್ಞವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದ ದೇವತೆಗಳ ದೇವತೆ, ಗಿರಿಜಾ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಪರಿಕರರೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲೇ ನಿಂತು, ಆಕಾಶದಿಂದ ಅಂತರಧಾನವಾದನು.

ಅಥ ಸುರಾ ಅಪಿ ತೇ ವಿಗತವ್ಯಥಾಃ ಕಥಿತಭದ್ರಸುಭದ್ರಪರಾಕ್ರಮಾಃ ಸಪದಿ ಖೇನ ಸುಖೇನ ಯಥಾಸುಖಂ ಯಯುರನೇಕಮುಖಾಃ ಮಘವನ್ಮುಖಾಃ

ಆ ದೇವತೆಗಳು, ದುಃಖವಿಲ್ಲದೆ, ತಮ್ಮ ಶುಭಕರ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಂಡು, ಇಂದ್ರನು ಮುಂತಾದವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಬಹುಮುಖಿಗಳಾಗಿ ತಕ್ಷಣ ಸಂತೋಷದಿಂದ ತಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಹೋದರು.

ಅನ್ತರ್ಧಾನಗತೋ ದೇವ್ಯಾ ಸಹ ಸಾನುಚರೋ ಹರಃ ಕ್ವ ಯಾತಃ ಕುತ್ರ ವಾಸಃ ಕಿಂ ಕೃತ್ವಾ ವಿರರಾಮ ಹ

ಅಂತರಧಾನವಾದ ಹರನು ದೇವಿಯೂ ಸಹ ಪರಿಕರರೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದನು, ಎಲ್ಲಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದನು, ಅಲ್ಲಿ ಏನು ಮಾಡಿದನು?

ಮಹೀಧರವರಃ ಶ್ರೀಮಾನ್ ಮಂದರಶ್ಚಿತ್ರಕಂದರಃ ದಯಿತೋ ದೇವದೇವಸ್ಯ ನಿವಾಸಸ್ತಪಸೋ ಽಭವತ್

ಮಹಿಮೆಯುಳ್ಳ ಮಂದರ ಪರ್ವತವು, ವಿಲಕ್ಷಣ ಗುಹೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ದೇವತೆಗಳ ದೇವನಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದದು, austerityಗೆ ಅವನ ನಿವಾಸವಾಗಿತ್ತು.

ತಪೋ ಮಹತ್ಕೃತಂ ತೇನ ವೋಢುಂ ಸ್ವಶಿರಸಾ ಶಿವೌ ಚಿರೇಣ ಲಬ್ಧಂ ತತ್ಪಾದಪಂಕಜಸ್ಪರ್ಶಜಂ ಸುಖಮ್

ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಮಹಾತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು; ತನ್ನ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಬಹುಕಾಲದ ನಂತರ ಅವನ ಪಾದಕಮಲಗಳ ಧೂಳಿನ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಹೊಂದಿದನು.

ತಸ್ಯ ಶೈಲಸ್ಯ ಸೌನ್ದರ್ಯಂ ಸಹಸ್ರವದನೈರಪಿ ನ ಶಕ್ಯಂ ವಿಸ್ತರಾದ್ವಕ್ತುಂ ವರ್ಷಕೋಟಿಶತೈರಪಿ

ಆ ಪರ್ವತದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಸಾವಿರಾರು ಬಾಯಿಗಳಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಲಕ್ಷಾಂತರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಶಕ್ಯಮಪ್ಯಸ್ಯ ಸೌನ್ದರ್ಯಂ ನ ವರ್ಣಯಿತುಮುತ್ಸಹೇ ಪರ್ವತಾನ್ತರಸೌನ್ದರ್ಯಂ ಸಾಧಾರಣವಿಧಾರಣಾತ್

ಅದರ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾದರೂ, ನಾನು ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಇತರ ಪರ್ವತಗಳ ಸೌಂದರ್ಯವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿಯೇ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ಇದನ್ತು ಶಕ್ಯತೇ ವಕ್ತುಮಸ್ಮಿನ್ಪರ್ವತಸುನ್ದರೇ ಋದ್ಧ್ಯಾ ಕಯಾಪಿ ಸೌನ್ದರ್ಯಮೀಶ್ವರಾವಾಸಯೋಗ್ಯತಾ

ಆದರೂ, ಒಂದು ಮಾತು ಹೇಳಬಹುದು: ಈ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟು ವೈಭವವೂ ಸೌಂದರ್ಯವೂ ಇದೆ, ಅದು ಪರಮಾತ್ಮನ ವಾಸಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಅತ ಏವ ಹಿ ದೇವೇನ ದೇವ್ಯಾಃ ಪ್ರಿಯಚಿಕೀರ್ಷಯಾ ಅತೀವ ರಮಣೀಯೋಯಂ ಗಿರಿರನ್ತಃಪುರೀಕೃತಃ

ಇದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ದೇವರು ದೇವಿಯ ಪ್ರೀತಿಗಾಗಿ ಈ ಅಪಾರ ಸುಂದರವಾದ ಪರ್ವತವನ್ನು ತನ್ನ ಅಂತರಂಗಮನೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ.

ಮೇಖಲಾಭೂಮಯಸ್ತಸ್ಯ ವಿಮಲೋಪಲಪಾದಪಾಃ ಶಿವಯೋರ್ನಿತ್ಯಸಾನ್ನಿಧ್ಯಾನ್ನ್ಯಕ್ಕುರ್ವಂತ್ಯಖಿಲಂಜಗತ್

ಆ ಪರ್ವತದ ಪಾದಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಲವಾದ ಕಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು ಮರಗಳು ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಶಿವಪಾರ್ವತಿಯರ ಸದಾ ಇರುವಿಕೆಯಿಂದ, ಅವುಗಳು ಇಡೀ ಲೋಕವನ್ನು ಮೀರಿವೆ.

ಪಿತೃಭ್ಯಾಂ ಜಗತೋ ನಿತ್ಯಂ ಸ್ನಾನಪಾನೋಪಯೋಗತಃ ಅವಾಪ್ತಪುಣ್ಯಸಂಸ್ಕಾರಃ ಪ್ರಸರದ್ಭಿರಿತಸ್ತತಃ

ಜಗತ್ತಿನ ದೈವಿಕ ತಂದೆ-ತಾಯಂದಿರಾದ ಶಿವಪಾರ್ವತಿಯರು ಪ್ರತಿದಿನ ಆ ಪರ್ವತದ ನೀರನ್ನು ಸ್ನಾನಕ್ಕೂ ಕುಡಿಯಲು ಬಳಸುವುದರಿಂದ, ಅದು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಹರಡಿದೆ.

ಲಘುಶೀತಲಸಂಸ್ಪರ್ಶೈರಚ್ಛಾಚ್ಛೈರ್ನಿರ್ಝರಾಮ್ಬುಭಿಃ ಅಧಿರಾಜ್ಯೇನ ಚಾದ್ರೀಣಾಮದ್ರೀರೇಷೋ ಽಭಿಷಿಚ್ಯತೇ

ಅದರ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಜಲಪಾತಗಳ ಶೀತಲ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಮತ್ತು ಘೃತದಂತೆ ಹರಿಯುವ ನೀರಿನಿಂದ, ಈ ಪರ್ವತವು ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜನಾಗಿ ಅಭಿಷೇಕಗೊಂಡಿದೆ.

ನಿಶಾಸು ಶಿಖರಪ್ರಾನ್ತರ್ವರ್ತಿನಾ ಸ ಶಿಲೋಚ್ಚಯಃ ಚಂದ್ರೇಣಾಚಲ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಚ್ಛತ್ರೇಣೇವ ವಿರಾಜತೇ

ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಆ ಪರ್ವತದ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರದ ಮೇಲೆ ಚಂದ್ರನು ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ಪರ್ವತರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ರಾಜಚತ್ರದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಸ ಶೈಲಶ್ಚಂಚಲೀಭೂತೈರ್ಬಾಲೈಶ್ಚಾಮರಯೋಷಿತಾಮ್ ಸರ್ವಪರ್ವತಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಚಾಮರೈರಿವ ವೀಜ್ಯತೇ

ಆ ಪರ್ವತವನ್ನು, ಆಟವಾಡುವ ಯುವತಿಯರ ಕೈಗಳಿಂದ, ಎಲ್ಲಾ ಪರ್ವತಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಚಾಮರಗಳಂತೆ ಬೀಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಾತರಭ್ಯುದಿತೇ ಭಾನೌ ಭೂಧರೋ ರತ್ನಭೂಷಿತಃ ದರ್ಪಣೇ ದೇಹಸೌಭಾಗ್ಯಂ ದ್ರಷ್ಟುಕಾಮ ಇವ ಸ್ಥಿತಃ

ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಸೂರ್ಯನು ಉದಯಿಸುವಾಗ, ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಆ ಪರ್ವತ, ತನ್ನದೇ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡುವ ಆಸೆಯಿಂದ ನಿಂತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ಕೂಜದ್ವಿಹಂಗವಾಚಾಲೈರ್ವಾತೋದ್ಧೃತಲತಾಭುಜೈಃ ವಿಮುಕ್ತಪುಷ್ಪೈಃ ಸತತಂ ವ್ಯಾಲಮ್ಬಿಮೃದುಪಲ್ಲವೈಃ

ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕೂಗು, ಗಾಳಿಯಿಂದ ಹಾರುವ ಲತೆಯ ಕೊಂಬೆಗಳು, ಸದಾ ಬೀಳುವ ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಹಾರುವ ಮೊಳಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಆ ಪರ್ವತವು ಅಲಂಕರಿಸಿದೆ.

ಲತಾಪ್ರತಾನಜಟಿಲೈಸ್ತರುಭಿಸ್ತಪಸೈರಿವ ಜಯಾಶಿಷಾ ಸಹಾಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ನಿಷೇವ್ಯತ ಇವಾದ್ರಿರಾಟ್

ಲತೆಯ ಜಟೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ವೃಕ್ಷಗಳು, ಜಯಶೀರ್ಷುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಆ ಪರ್ವತರಾಜನನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ತಪಸ್ವಿಗಳಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ.

ಅಧೋಮುಖೈರೂರ್ಧ್ವಮುಖೈಶ್ಶೃಂಗೈಸ್ತಿರ್ಯಙ್ಮುಖೈಸ್ತಥಾ ಪ್ರಪತನ್ನಿವ ಪಾತಾಲೇ ಭೂಪೃಷ್ಠಾದುತ್ಪತನ್ನಿವ

ಕೆಳಗೆ, ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಬದಿಗೆ ಮುಖಮಾಡಿರುವ ಶೃಂಗಗಳಿಂದ, ಆ ಪರ್ವತವು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದಂತೆಯೂ, ಅಥವಾ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಾರುತ್ತಿರುವಂತೆಯೂ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ಪರೀತಃ ಸರ್ವತೋ ದಿಕ್ಷು ಭ್ರಮನ್ನಿವ ವಿಹಾಯಸಿ ಪಶ್ಯನ್ನಿವ ಜಗತ್ಸರ್ವಂ ನೃತ್ಯನ್ನಿವ ನಿರನ್ತರಮ್

ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಿಕೊಂಡು, ಆ ಪರ್ವತವು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವಂತೆ, ಇಡೀ ಜಗತ್ತನ್ನು ನೋಡುವಂತೆ, ನಿರಂತರವಾಗಿ ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.